Commissioner Of Income Tax, Meerut, Etc. Etc v. M/S. Virmani Industries Pvt. Ltd. Etc. Etc

Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) भारत का सर्वो�च्च न्यायालय सिसविर्वोल अपीलीय क्षेत्राधि�कार, सिसविर्वोल अपील (एन0 टी0) संख्या-1052/1976 आयकर आयुक्त, मेरठ, आवि. ....................याधि0काकता1: बनाम मैसस1 विर्वोरमानी इंडस्ट्रीज प्राइर्वोेट लिलविमटेड..........................प्रधितर्वोा.ी तारीख12/10/1995 बें0: श्री बी. पी. जीर्वोन रेड्डी, न्यायमूर्ि श्री एस.बी. मजमु.ार, न्यायमूर्ि विनर्ण1य: विनर्ण1य श्री बी.पी. जीर्वोन रेड्डी, न्यायमूर्ि इन तीनों अपीलों में एक सामान्य प्रश्न उठता है। यह आयकर अधि�विनयम की �ारा32 की उप�ारा (2) के अर्थ1 और व्याख्या से संबंधि�त है। यवि. हम सिसविर्वोलअपील संख्या 1052/1976 में तथ्यों को बता .ें तो यह पया1प्त होगा। प्रधितर्वोा.ी-विन�ा1रिरती, विर्वोरमानी इंडस्ट्रीज प्राइर्वोेट लिलविमटेड, विन�ा1रर्ण र्वोर्ष1 1956-57 से संबंधि�त विपछले र्वोर्ष1 के .ौरान साबुन और तेल के विनमा1र्ण में लगी हुईर्थी। उस र्वोर्ष1 व्यर्वोसाय बं. कर वि.या गया सिजसके बा. फैक्ट्री को विकराये पर .ेवि.या गया। .स साल बा., यानी, विन�ा1रर्ण र्वोर्ष1 1965-66 से संबंधि�त विपछलेर्वोर्ष1 में, विन�ा1रिरती ने स्टील पाइप के विनमा1र्ण का व्यर्वोसाय शुरू विकया। इसव्यर्वोसाय के प्रयोजन के लिलए साबुन और तेल के विनमा1र्ण में उपयोग की जाने र्वोालीपुरानी मशीनरी के एक विहस्से का उपयोग विकया गया र्था। विन�ा1रर्ण र्वोर्ष1 1956-57 से संबंधि�त मूल्यांकन काय1र्वोाही में, �ारा 32(1) (ii)के तहत मूल्यह्रास उस विन�ा1रर्ण र्वोर्ष1 के लिलए विन�ा1रिरती के लाभ और र्वोृधि^ सेअधि�क पाया गया। विन�ा1रर्ण र्वोर्ष1 1965-66 से संबंधि�त मूल्यांकन काय1र्वोाही में,विन�ा1रिरती ने .ार्वोा विकया विक अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास, सिजस ह. तक यह नएव्यर्वोसाय में उपयोग की गई पुरानी मशीनरी से संबंधि�त है, उसे आगे लाया जाना0ाविहए और नए व्यर्वोसाय के मुनाफे के लिखलाफ समायोसिजत विकया जाना 0ाविहए। इस .ार्वोे को आयकर अधि�कारी और अपीलीय सहायक आयुक्त ने इस आ�ार परखारिरज कर वि.या र्था विक इस तरह का समायोजन केर्वोल तभी स्र्वोीकाय1 है जहांअगले मूल्यांकन र्वोर्ष1 में विकया गया व्यर्वोसाय र्वोही व्यर्वोसाय है जो विपछले मूल्यांकनर्वोर्ष1 में विकया गया र्था। हालाँविक, आयकर अपीलीय न्यायाधि�करर्ण ने उक्तदृविaकोर्ण से असहमधित जताई और विन�ा1रिरती के .ार्वोे को बरकरार रखा। राजस्र्वोके अनुरो� पर, न्यायाधि�करर्ण ने आयकर अधि�विनयम, 1961 की �ारा 256(1)के तहत विनम्नलिललिखत प्रश्न को इलाहाबा. उच्च न्यायालय को भेजा। ‘‘क्या तथ्यों और मामले की परिरस्थिस्र्थधितयों के आ�ार पर साबुन और तेलविर्ोनमा1र्ण व्यर्वोसाय में उपयोग की जाने र्वोाली मशीनरी के एक विहस्से के संबं� मेंअनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास, सिजसे विफर से स्टील पाइप के विनमा1र्ण के नए व्यर्वोसाय केलिलए उपयोग विकया गया र्था, को विन�ा1रर्ण र्वोर्ष1 1965-66 से संबंधि�त लेखांकनअर्वोधि� में विन�ा1रिरती द्वारा विकए गए स्टील पाइप के विनमा1र्ण के नए व्यर्वोसाय केमुनाफे के विर्वोरु^ विन�ा1रिरत करने की अनुमधित .ी जानी 0ाविहए। उच्च न्यायालय ने प्रश्न का उत्तर सकारात्मक अर्था1त् विन�ा1रिरती के पक्ष मेंवि.या। उच्च न्यायालय ने �ारा 32(2) का अर्थ1 यह समझा: 1. व्यर्वोसाय से शु^ आय की गर्णना में, व्यर्वोसाय में प्रयुक्त भर्वोनों, संयंत्रों औरमशीनरी आवि. के मूल्यह्रास के कारर्ण विन�ा1रिरत .र पर कटौती की अनुमधित .ीजानी है। यवि. इस तरह के मूल्यह्रास भत्ते को ‘‘कर के लिलए प्रभाय1 लाभ औरअभिभलाभ’’ द्वारा पूरी तरह से अर्वोशोविर्षत नहीं विकया जा सकता है - सिजसकीअभिभव्यविक्त में न केर्वोल ‘‘व्यर्वोसाय’’ शीर्ष1 के तहत बस्थिल्क अन्य शीर्ष1 के तहतउत्पन्न होने र्वोाले लाभ और अभिभलाभ भी शाविमल हैं - तो अर्वोशोविर्षत मूल्यह्रासको अगले र्वोर्ष1 के लिलए मूल्यह्रास भत्ता माना जाता है और इसी तरह जब तक यहपूरी तरह समाप्त न हो जाए। 2. व्यापार हाविन और अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास के बी0 अंतर है। व्यापार हाविन कोआगे बढ़ाने पर लागू सीमाएॅं, अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास को आगे बढ़ाने पर लागू नहींहोती है। .ूसरे शब्.ों में, यह आर्वोश्यक नहीं है विक र्वोही व्यर्वोसाय अगले मूल्यांकनर्वोर्ष1 में भी जारी रखा जाए और न ही यह आर्वोश्यक है विक सिजस मशीनरी ने विपछलेर्वोर्ष1 में मूल्यह्रास अर्ित विकया र्था, उसका उपयोग अगले र्वोर्ष1 में व्यर्वोसाय के Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਕਮਮਸ਼ਨਰ, ਮੇਰਠ, ਆਮਿ,ਆਮਿ ਬਨਾਮ ਐਮ / ਐਸ. ਮਿਰਮਨੀ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਪ੍ਰਾਇਿੇਟ ਮਿਮਮਟੇਡ ਆਮਿ,ਆਮਿ ਅਕਤੂਬਰ 12, 1995 [ਬੀ.ਪ੍ੀ. ਜੀਿਨ ਰੈਡੀ ਅਤੇ ਐੱਸ.ਬੀ. ਮਜਮੁਿਾਰ, ਜੇ.ਜੇ.] ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ 1961-ਸੈਕਸ਼ਨ 32(2)-ਅਨਸੋਧਿਤ ਮ ੁੱਲ-ਘਾਤ ਦਾ ਦਾਅਵਾ-ਧਕਸੇ ਵੀ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦੇ ਧਵਰ ੁੱਿ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਉਸ ਸਾਲ ਦੀ ਆਮਦਨ ਕਾਫੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਤਾਂ ਅਗਲੇ ਅਗਲੇ ਯਾਨ ਤੁੱਕ ਅੁੱਗੇ ਧਲਜਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੁੱਕ ਧਕ ਇਹ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ। ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਉਸੇ ਜਾਂ ਧਕਸੇ ਵੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨ ੰ ਜਾਰੀ ਰੁੱਖਣ ਲਈ ਜ਼ਰ ਰੀ ਹੈ, ਨਵੇਂ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਧਵਰ ੁੱਿ ਵੀ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤ ਰੰਤ ਜਾਂ ਸਮੇਂ ਦੇ ਬੀਤ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸੇ ਜਾਂ ਉਸੇ ਸਾਲ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰ ਰਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਧਜਸ ਦੇ ਧਵਰ ੁੱਿ ਅਗਲੇ ਸਾਲ (ਆਂ) ਧਵੁੱਚ ਲਾਈਟ ਧਵੁੱਚ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਧਗਆ ਸੀ। ਸਮੀਕਰਨ 'ਮ ਨਾਫੇ ਅਤੇ ਲਾਭ ਟੈਕਸ ਲਈ ਚਾਰਜਯੋਗ'- ਐੱਸ 32(2)-ਸਾਰੇ ਧਸਰਲੇਖਾਂ ਅਿੀਨ ਆਮਦਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਧਦੰਦਾ ਹੈ। 'ਕੈਨੀ ਫਾਰਵਰਡ ਆਫ ਧਬਜ਼ਨਸ' ਅਤੇ 'ਅਨਸੋਬਡ ਧਡਪ੍ਰੀਸੀਏਸ਼ਨ'-ਧਵਚਕਾਰ ਅੰਤਰ। ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1956-57 ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ, ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਸਾਬਣ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦਾ ਧਨਰਮਾਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਪ੍ੀਲਕਰਤਾ ਮ ਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨੇ ਇਸ ਨ ੰ ਬੰਦ ਕਰ ਧਦੁੱਤਾ ਅਤੇ ਫੈਕਟਰੀ ਨ ੰ ਧਕਰਾਏ 'ਤੇ ਲੈ ਧਲਆ। ਬਾਅਦ ਧਵੁੱਚ, ਲਗਭਗ 10 ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਧਵਛੋੜੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਉਸਨੇ ਕ ਝ ਪ੍ ਰਾਣੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਸਟੀਲ ਦੀਆਂ ਪ੍ਾਈਪ੍ਾਂ ਦਾ ਧਨਰਮਾਣ ਸ਼ ਰ ਕੀਤਾ, ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ, ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1965-66 ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਸਾਲ ਲਈ ਮ ਲਾਂਕਣ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਧਵੁੱਚ, ਉਸਨੇ ਐੱਸ. 32 (2) ਦੇ ਆਈ.ਟੀ. ਉਕਤ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਧਵਰ ੁੱਿ ਕਾਰਵਾਈ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ। ਆਈ.ਟੀ.ਓ. ਅਤੇ ਅਪ੍ੀਲੀ ਸਹਾਇਕ ਕਧਮਸ਼ਨਰ ਨੇ ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਨ ੰ ਰੁੱਦ ਕਰ ਧਦੁੱਤਾ ਧਕ ਸੈਟ ਆਫ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਤਾਂ ਹੀ ਧਦੁੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜਦੋਂ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਵਾਂਗ ਹੀ ਸੀ। ਅਪ੍ੀਲੀ ਧਟਰਧਬਊਨਲ ਉਨਹਾਂ ਨਾਲ ਅਸਧਹਮਤ ਸੀ। ਇਕ ਹਵਾਲਾ 'ਤੇ, ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਜੈਪ੍ ਰੀਆ ਚਾਈਨਾ ਕਲੇ ਮਾਈਨਜ਼ (ਪ੍ੀ) ਧਲਮਧਟਡ, (1966) 56 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 555 ਅਤੇ ਸਾਹ ਰਬਰਸ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਧਲਮਧਟਡ ਧਵੁੱਚ ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਤੋਂ ਅਸਧਹਮਤੀ ਧਲਮਧਟਡ, (1963) 48 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. ਜੀ 464, ਇਸ ਧਸੁੱਟੇ 'ਤੇ ਪ੍ਹ ੰਧਚਆ ਧਕ ਐੱਸ. 32 (2) ਧਵੁੱਚ 'ਮ ਨਾਫਾ ਅਤੇ ਲਾਭ ਟੈਕਸ ਲਈ ਚਾਰਜਯੋਗ', ਆਈ.ਟੀ. ਐਕਟ, ਨਾ ਧਸਰਫ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ, ਸਗੋਂ ਆਮਦਨ ਦੇ ਹੋਰ ਧਸਧਰਆਂ ਦੇ ਅਿੀਨ ਮ ਨਾਫੇ ਅਤੇ ਲਾਭਾਂ ਨ ੰ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਘਾਟੇ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਪ੍ ਰੀ ਤਰਹਾਂ ਕਵਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਅਣਸੋਧਿਆ ਧਹੁੱਸਾ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲਾਂ ਧਵੁੱਚ ਉਦੋਂ ਤੁੱਕ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਤੁੱਕ ਇਹ ਧਮਟ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।ਅਦਾਲਤ ਨੇ 'ਕੈਰੀ ਫਾਰਵਰਡ ਧਬਜ਼ਨਸ ਹਾਰਸ' ਅਤੇ 'ਅਨਸੋਬਡ ਡੈਪ੍ਰੀਸੀਏਸ਼ਨ' ਧਵਚਕਾਰ ਫਰਕ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਮਧਹਸ ਸ ਕੀਤਾ ਧਕ ਅਗਲੇ ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਇੁੱਕੋ ਹੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨ ੰ ਜਾਰੀ ਰੁੱਖਣਾ ਜਾਂ ਉਸੇ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰ ਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਾਂ ਘਟਾਓਯੋਗ ਸੰਪ੍ਤੀਆਂ ਹੋਣ ਪ੍ਰ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਵੀ ਧਕਹਾ ਧਗਆ ਧਕ ਇਹ ਸੈਟ ਆਫ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕ ਝ ਕਾਰੋਬਾਰ ਜਾਰੀ ਰੁੱਖਣਾ ਜ਼ਰ ਰੀ ਸੀ ਹਾਲਾਂਧਕ ਅਧਜਹੇ ਦਾਅਵੇ ਲਈ ਕੋਈ ਸਮਾਂ ਪ੍ੁੱਟੀ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਦ ਸਰੀ ਜ ੜੀ ਅਪ੍ੀਲ ਧਵੁੱਚ, ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇੁੱਕ ਸੰਦਰਭ ਧਵੁੱਚ, ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੀ ਪ੍ਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ. ਬਨਾਮ ਧਵਰਮਨੀ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ (ਪ੍ੀ) ਧਲਮਧਟਡ, (1974) 97 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 461 ਨੇ ਸਾਹ ਰਬਰਜ਼ ਪ੍ਰਾ. ਧਲਮਧਟਡ, (ਸ ਪ੍ਰਾ), ਹੋਰ ਗੁੱਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ਆਿਾਰ 'ਤੇ ਧਕ ਹਾਲਾਂਧਕ ਆਈ.ਟੀ. ਦੇ ਐੱਸ. 32 (2) ਐਕਟ 1961 ਆਈ.ਟੀ. ਦੇ ਐੱਸ. 10 (2)(vi) ਦੇ ਪ੍ਰਾਵਿਾਨ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ। ਐਕਟ 1922, ਇਹ ਇੁੱਕ ਸ ਤੰਤਰ ਅਤੇ ਸਾਰਥਕ ਿਾਰਾ ਹੈ ਨਾ ਧਕ ਧਸਰਫ ਇੁੱਕ ਪ੍ਧਰਵਰਤਨ। ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਨ ੰ ਅਪ੍ੀਲ ਧਵੁੱਚ, ਮਾਲ ਦੀ ਤਰਫੋਂ ਇਹ ਸੰਤ ਸ਼ਟੀ ਸੀ ਧਕ ਆਈ.ਟੀ. ਦੇ ਐਸ. 32 (2) ਦੀ ਧਵਆਧਖਆ 'ਤੇ ਵੁੱਖ-ਵੁੱਖ ਹਾਈ ਕੋਰਟਾਂ ਧਵਚਕਾਰ ਧਵਚਾਰ ਵਖਰੇਵੇਂ ਸਨ। ਐਕਟ, 1961। ਇਹ ਵੀ ਪ੍ੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਧਗਆ ਸੀ ਧਕ 'ਅਗਲੇ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ' ਦਾ ਸ਼ਾਬਧਦਕ ਅਰਥ ਹੈ ਧਕ ਇਹ ਕੀ ਕਧਹੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ 'ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਤੋਂ ਬਾਅਦ' ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਸਨੈਪ੍ਾਂ ਦੀ ਸੈਧਟੰਗ ਦੀ ਲੜੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਨ ੰ ਮ ੜ ਚਾਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਅਪ੍ੀਲਾਂ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਧਦੰਦੇ ਹੋਏ, ਇਹ ਅਦਾਲਤ ਹੋਿਡ: 1. ਆਈ.ਟੀ. ਐਕਟ 1961 ਦੇ ਐੱਸ.32(2) ਧਵੁੱਚ 'ਮ ਨਾਫੇ ਅਤੇ ਲਾਭ ਚਾਰਜਯੋਗ', ਐੱਸ.14 ਧਵੁੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਆਮਦਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਧਸਰਲੇਖਾਂ ਅਿੀਨ ਆਮਦਨ ਨ ੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਧਜਵੇਂ ਧਕ ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਦ ਆਰਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਰੁੱਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ ਬਨਾਮ ਜੈਪ੍ ਰੀਆ ਚਾਈਨਾ ਕਲੇ ਮਾਈਨਜ਼ (ਪ੍ੀ) ਧਲਧਮਟੇਡ, (1966) 59 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 555 ਅਤੇ ਰਾਜਪ੍ਾਲਯਾਮ ਧਮੁੱਲਜ਼ ਧਲਮਧਟਡ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ., ਮਦਰਾਸ, (1978) 115 ਜੇ.ਟੀ.ਆਰ. 777 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ। Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC. l'. M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. A OCTOBER 12, 1995 [B.P . .JEEVAN REDDY AND S.B. MAJMUDAR, JJ.) B Income Tax Act 1961-Section 32(2)-Claim of unabsorbed deprecia-tion-May be set off against any incom<-ln any following year and if income of that year was not sufficient, can be ca11ied fo1ward to tlte next following yean till wiped out-Not necess01y to continue same or any business in fol-lowing year-Can claim against new business also sta1ted immediately or after a la11se of tinie-Not necessa1y to use the sante or pa1t of the nzachine1y against which set off claimed in lite following year(s). C · Expression 'profits and gains chargeable to tax'-S 32(2)-Meaning of Refe1> to income under all heads. D 'Cany fo1ward of business' and 'unabsorbed depreciation '--Distinction between. Appellant assessee who used to manufacture soap and oil in the E previous year, reievant to assessment year 1956-57, discontinued the same and hired out the factory. Later, after a lapse of nearly 10 years, he started manufacturing steel pipes using some of the old machinery, in the previous year, relevant to assessment year 1965-66 and in the assessment proceed-ings for that year, he claimed unabsorbed depreciation under S.32 (2) of l.T. Act against the said machinery. The J.T.O. and Appellate Assistant F Commissioner rejected the claim holding that the set off can be allowed only when the business in the subsequent year was the same as in the previous year. The Appellate Tribunal disagreed with them. On a Refer-ence, the Allahabad High Court, relying on this Court's decision in Jaipwia China Clay Mines (P) Ltd., (1966) 56 I.T.R. 555 and dissenting from l!ombay High Court's decision in Sahu Rubbers Pvt. Ltd., (1963) 48 l.T.R. G 464, came to the conclusion that 'profits and gains chargeable to tax' in S. 32 (2), I.T. Act, includes profits and gains not only from business but also under other heads of income and if depreciation claim cannot be fully covered in the Assessment year, the unabsorbed portion can be set off in the next year and following years till it is wiped out. The Court distin- H E F A guished between 'carry forward business loss' and 'unabsorbed depreciation' and felt that it was not necessary to carry on the same business or use the same machinery in the following Assessment year or have depreciable assets but at the same time held that it was necessary to carry on some business to claim set off though there was no time bar for B [such a claim. ] In the other connected appeal, the Bombay High Court, on a refer-ence, followed the decision of the Allahabad High Court in C.J. T. v. Vinnani Industiies (P) Ltd., (1974) 97 I.T.R. 461 while distinguishing its own earlier decision in Salm Rubbe11 Pvt. Ltd., (supra), inter alia on the C ground that though S. 32 (2) of I.T. Act 1961 corresponds to the proviso to S. 10 (2)(vi) 01· I.T. Act 1922, this is an independent and substantive section and not a mere proviso. In Appeal to this Court, it was contented on behalf of the Revenue, that there was divergence of views between the various High Courts on the D interpretation of S. 32 (2) of I.T. Act, 1961. It was also submitted that the expression 'the following previous year' literally means what it says and cannot be any 'following previous year' and if the chain of setting of snaps, it cannot be restarted. E Allowing the Appeals, this Court HELD : 1. 'Profits and gains chargeable' in S.32(2) of I.T. Act 1961, refers to income under all heads of income specified in S.14 as has been repeatedly held by this Court. F . C.l. T v. Jaipwia China Clay Mines (P) Ltd., (1966) 59 I.T.R. 555 and Rajapalayam Mills Ltd. v. C.I. T., Madras, (1978) 115 J.T.R. 777, relied on. Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) Section: CONCLUSION E Allowing the Appeals, this Court HELD : 1. 'Profits and gains chargeable' in S.32(2) of I.T. Act 1961, refers to income under all heads of income specified in S.14 as has been repeatedly held by this Court. F . C.l. T v. Jaipwia China Clay Mines (P) Ltd., (1966) 59 I.T.R. 555 and Rajapalayam Mills Ltd. v. C.I. T., Madras, (1978) 115 J.T.R. 777, relied on. Karam Illa/ti Md. Shafi v. C.I. T, (1929) 3 J.T.C. 456; A. Suppa11 Chettiar & Co. v. C.l.T., (1929) 4 l.T.C. 211; Laxmiclzand Jaipwia Spg. & G ltvg. Mills; In Re;'(1950) 18 I.T.R. 919;Ambika Silk Mills Co. Ltd. v. C.I.T., (1952) 22 I.T.R. 58; Balle1pur Col/ieiies v. C./. T, (1929) 4 J.T.C. 255; C.l. T v. Ravi lndusuies Ltd., (1963) 49 I.T.R. 145; C.l. T. v. Girdhaii/a/ Haiival-/abhdas Mills Co. Ltd., (1964) 51 J.T.R. 693 and C./. T v. B. Nagi Reddy, (1964) 51 l.T.R. 178, referred to. 2. Jn the absence of any words to that effect, it must be held that for availing the benefit of S.32(2) of l.T. Act 1961, it is not necessary that the A business carried on in 'the following previous year' should be the same business as was carried on in the preceding previous year. A look at Section 72 shows that where Parliament intended to provide such a limita-tion, it did so expressly. East Asiatic Company Pvt. Ltd. v. C.I. T. (1986) 16 ,1.T.R. 135 dissented from. [287-D] B 3. It is not necessary that the assets which earned depreciation in the preceding year should exist and should continue to he used for the purpose of business in the following year. In the absence of any words in sub-section (2) of S.32 of l.T. Act 1961, to that effect, this requirement cannot be read into the sub-section. This is evident from the words 'or if C there is no such allowance for that previous year, be deemed to be the allowance for the previous year' occurring in the sub-section. [287-G] 4. 1\vo views are possible on the question whether it is necessary that in the following year the assessee need to carry on business i.e., some or D other business to avail of the benefit of the sub-section (2) of S.32 of I.T. Act 1961; One is that since the sub-section speaks of unabsorbed deprecia-tion being carried forward to the next year and 'added to the amount of the allowance for depreciation for the following previous year and deemed to be part of that allowance', contemplates existence of business in the following year. The other view is that in as much as the sub-section (2) of E S.32 of l.T. Act 1961, not only speaks of adding the unabsorbed deprecia-tion allowance allowed in the following year but also says that in the absence of such allowance, the carried forward depreciation allowance shall be the allowance for that year, it means that in the following year the assessee need not carry on any business or profession for availing the F benefit of sub-section (2) of S 32 of l.T. Act 1961. The Court is inclined to follow the second view that the unabsorbed depreciation allowance has not only to be set off against other heads of income in the relevant previous year but where it is carried forward it 'stands on exactly the same footing as the current depreciation'. [288-A-D] G C.I. T. v. Jaipuria China Clay Mines (P) Ltd., (1966) 59 l.T.R. 555 and Rajapalayam Mills v. CJ. T., M~dras, (1978) 115 l.T.R. 777 relied on. Indian Income Tax Act, Vol. II, by A.C. Sampath Iyengar 9th Edn, 1952, referred to. H A Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) ਅਪ੍ੀਲਾਂ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਧਦੰਦੇ ਹੋਏ, ਇਹ ਅਦਾਲਤ ਹੋਿਡ: 1. ਆਈ.ਟੀ. ਐਕਟ 1961 ਦੇ ਐੱਸ.32(2) ਧਵੁੱਚ 'ਮ ਨਾਫੇ ਅਤੇ ਲਾਭ ਚਾਰਜਯੋਗ', ਐੱਸ.14 ਧਵੁੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਆਮਦਨ ਦੇ ਸਾਰੇ ਧਸਰਲੇਖਾਂ ਅਿੀਨ ਆਮਦਨ ਨ ੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਧਜਵੇਂ ਧਕ ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਦ ਆਰਾ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਰੁੱਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ ਬਨਾਮ ਜੈਪ੍ ਰੀਆ ਚਾਈਨਾ ਕਲੇ ਮਾਈਨਜ਼ (ਪ੍ੀ) ਧਲਧਮਟੇਡ, (1966) 59 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 555 ਅਤੇ ਰਾਜਪ੍ਾਲਯਾਮ ਧਮੁੱਲਜ਼ ਧਲਮਧਟਡ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ., ਮਦਰਾਸ, (1978) 115 ਜੇ.ਟੀ.ਆਰ. 777 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ। ਕਰਮ ਇਲਾਹੀ ਮ ਹੰਮਦ ਸ਼ਫੀ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ, (1929) 3 ਆਈ.ਟੀ.ਸੀ. 456; ਏ. ਸ ਪ੍ਨ ਚੇਧਤਆਰ ਐਡ ਕੰਪ੍ਨੀ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ., (1929) 4 ਆਈ.ਟੀ.ਸੀ. 211; ਲਕਸ਼ਮੀਚੰਦ ਜੈਪ੍ ਰੀਆ ਐੱਸ.ਪ੍ੀ.ਜੀ. ਅਤੇ ਡਬਲਯ .ਵੀ.ਜੀਧਮੁੱਲਾਂ; ਰੀ (1950) ਧਵੁੱਚ 18 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 919;ਅੰਧਬਕਾ ਧਸਲਕ ਧਮੁੱਲਜ਼ ਕੰਪ੍ਨੀ ਧਲਧਮਟੇਡ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ., (1952) 22 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 58; ਬਲੇਰਪ੍ ਰ ਕੋਲਰੀਆਂ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ, (1929) 4 ਆਈ.ਟੀ.ਸੀ. 255; ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ ਬਨਾਮ ਰਵੀ ਧਲੰਡੇਸਟਰੀਜ਼ ਧਲਧਮਟੇਡ, (1963) 49 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 145; ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ. ਬਨਾਮ ਧਗਰਿਾਰੀਲਾਲ ਹਰੀਵਲਭਦਾਸ ਧਮੁੱਲਜ਼ ਕੰਪ੍ਨੀ ਧਲਧਮਟੇਡ, (1964) 51 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 693 ਅਤੇ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ ਬਨਾਮ ਬੀ. ਨਾਗੀ ਰੈਡੀ, (1964) 51 ਐਲ.ਟੀ.ਆਰ. 178, ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਧਦੁੱਤਾ ਧਗਆ ਹੈ। ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ. ਬਨਾਮ ਮਿਰਮਾਨੀ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਪ੍ਰਾ. ਮਿਮਮਟੇਡ 2. ਉਸ ਪ੍ਰਭਾਵ ਲਈ ਧਕਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ, ਇਹ ਮੰਧਨਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਧਕਆਈ.ਟੀ. ਦੇ ਐੱਸ.32(2) ਦਾ ਲਾਭ ਲੈਣ ਲਈ. ਐਕਟ 1961, ਇਹ ਜ਼ਰ ਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਧਕ 'ਅਗਲੇ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ' ਧਵੁੱਚ ਚਲਾਇਆ ਧਗਆ ਕਾਰੋਬਾਰ ਉਹੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਹੋਵੇ ਜੋ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਕੀਤਾ ਧਗਆ ਸੀ। ਸੈਕਸ਼ਨ 72 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਪ੍ਤਾ ਲੁੱਗਦਾ ਹੈ ਧਕ ਧਜੁੱਥੇ ਸੰਸਦ ਅਧਜਹੀ ਸੀਮਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਰੁੱਖਦੀ ਸੀ, ਇਸ ਨੇ ਸਪ੍ੁੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਧਜਹਾ ਕੀਤਾ। ਈਸਟ ਏਸ਼ੀਆਧਟਕ ਕੰਪ੍ਨੀ ਪ੍ਰਾ. ਧਲਧਮਟੇਡ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ. (1986) 16 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. ਤੋਂ 135 ਅਸਧਹਮਤ ਹਨ। [287-ਡੀ] 3. ਇਹ ਜ਼ਰ ਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਧਕ ਜੋ ਸੰਪ੍ਤੀਆਂ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਘਟੀਆ ਹੋਣਗੀਆਂ ਉਹ ਮੌਜ ਦ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਵਪ੍ਾਰ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਵਰਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਆਈ.ਟੀ ਦੇ ਐੱਸ.32 ਦੀ ਉਪ੍-ਿਾਰਾ (2) ਧਵੁੱਚ ਧਕਸੇ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਧਵੁੱਚ. ਐਕਟ 1961, ਇਸ ਪ੍ਰਭਾਵ ਲਈ, ਇਸ ਲੋੜ ਨ ੰ ਉਪ੍-ਿਾਰਾ ਧਵੁੱਚ ਨਹੀਂ ਪ੍ਧੜਹਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਪ੍-ਿਾਰਾ ਧਵੁੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸ਼ਬਦਾਂ 'ਜਾਂ ਜੇਕਰ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਲਈ ਅਧਜਹਾ ਕੋਈ ਭੁੱਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਲਈ ਭੁੱਤਾ ਸਮਧਝਆ ਜਾਵੇ' ਤੋਂ ਸਪ੍ੁੱਸ਼ਟ ਹ ੰਦਾ ਹੈ। [287-ਜੀ] 4. ਇਸ ਸਵਾਲ 'ਤੇ ਦੋ ਧਵਚਾਰ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ ਧਕ ਕੀ ਇਹ ਜ਼ਰ ਰੀ ਹੈ ਧਕ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਧਵਚ ਮ ਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨ ੰ ਆਈ.ਟੀ.ਦੇ ਐੱਸ.32 ਦੀ ਉਪ੍-ਿਾਰਾ (2) ਦਾ ਲਾਭ ਲੈਣ ਲਈ ਕ ਝ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਜਾਰੀ ਰੁੱਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਐਕਟ 1961; ਇੁੱਕ ਇਹ ਹੈ ਧਕ ਧਕਉਂਧਕ ਉਪ੍-ਭਾਗ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਲਈ ਅਣਸੋਧਿਤ ਘਟਾਓ ਦੀ ਗੁੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ 'ਅਗਲੇ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਲਈ ਘਟਾਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਭੁੱਤੇ ਦੀ ਰਕਮ ਧਵੁੱਚ ਜੋਧੜਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਭੁੱਤੇ ਦਾ ਧਹੁੱਸਾ ਮੰਧਨਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ', ਧਵੁੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੀ ਮੌਜ ਦਗੀ ਬਾਰੇ ਧਵਚਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਗਲੇ ਸਾਲ. ਦ ਸਰਾ ਧਵਚਾਰ ਇਹ ਹੈ ਧਕ ਧਜੰਨੇ ਵੀ ਐਸ.32 ਦੀ ਉਪ੍ ਿਾਰਾ (2) ਧਵੁੱਚ ਐਲ.ਟੀ. ਐਕਟ 1961, ਨਾ ਧਸਰਫ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਮਨਜ਼ ਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਣ-ਅਬੋਧਿਤ ਘਟਾਓ ਭੁੱਤੇ ਨ ੰ ਜੋੜਨ ਦੀ ਗੁੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਵੀ ਕਧਹੰਦਾ ਹੈ ਧਕ ਅਧਜਹੇ ਭੁੱਤੇ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਧਵੁੱਚ, ਕੈਰਡ ਫਾਰਵਰਡ ਡੈਪ੍ਰੀਸੀਏਸ਼ਨ ਭੁੱਤਾ ਉਸ ਸਾਲ ਲਈ ਭੁੱਤਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਧਕ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਮ ਲਾਂਕਣ ਆਈ.ਟੀ ਦੇ ਐੱਸ 32 ਦੀ ਉਪ੍-ਿਾਰਾ (2) ਦਾ ਲਾਭ ਲੈਣ ਲਈ ਧਕਸੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਜਾਂ ਪ੍ੇਸ਼ੇ ਨ ੰ ਜਾਰੀ ਰੁੱਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਐਕਟ 1961. ਅਦਾਲਤ ਦ ਜੇ ਧਵਚਾਰ ਦੀ ਪ੍ਾਲਣਾ ਕਰਨ ਲਈ ਝ ਕਾਅ ਰੁੱਖਦੀ ਹੈ ਧਕ ਅਧਨਯਮਤ ਘਾਟਾ ਭੁੱਤਾ ਨਾ ਧਸਰਫ ਸੰਬੰਧਿਤ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਦੇ ਹੋਰ ਧਸਧਰਆਂ ਦੇ ਧਵਰ ੁੱਿ ਧਨਰਿਾਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਬਲਧਕ ਧਜੁੱਥੇ ਇਸਨ ੰ ਅੁੱਗੇ ਧਲਜਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਬਲਕ ਲ ਉਸੇ ਪ੍ੁੱਿਰ 'ਤੇ ਖੜਹਾ ਹੈ ਧਜਵੇਂ ਧਕ. ਮੌਜ ਦਾ ਘਟਾਓ'. [288-ਏ-ਡੀ] ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ. ਬਨਾਮ ਜੈਪ੍ ਰੀਆ ਚਾਈਨਾ ਕਲੇ ਮਾਈਨਜ਼ (ਪ੍ੀ) ਧਲਧਮਟੇਡ, (1966) 59 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 555 ਅਤੇ ਰਾਜਪ੍ਾਲਯਾਮ ਧਮੁੱਲਜ਼ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ., ਮਦਰਾਸ, (1978) 115 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 777 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤੀ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, ਵੋਲ. II, ਏ.ਸੀ. ਸੰਪ੍ਤ ਅਯੰਗਰ ਦ ਆਰਾ 9ਵੀਂ ਐਡਨ, 1952, ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਧਦੁੱਤਾ ਧਗਆ। 5. ਆਈ.ਟੀ. ਦੇ ਐਸ. 32 ਦੀ ਉਪ੍ ਿਾਰਾ (2) ਦੀ ਧਵਆਧਖਆ ਦੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਧਵੁੱਚ. 1961 ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਦ ਆਰਾ ਪ੍ ਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਧਵੁੱਚ, ਜੋ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ ਉਹ ਹੈ; ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1956-57 ਨਾਲ ਸਬੰਿਤ ਅਣ-ਸੋਧਿਆ ਹੋਇਆ ਘਾਟਾ ਭੁੱਤਾ, ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਆਮਦਨ (ਸੰਪ੍ੁੱਤੀ ਤੋਂ ਆਮਦਨ) ਦੇ ਧਵਰ ੁੱਿ ਧਨਰਿਾਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਭਾਵ, ਅਗਲੇ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ (ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1957-58 ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ) ਅਤੇ ਜੇਕਰ ਆਮਦਨ ਉਸ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਪ੍ ਰੇ ਘਟਾਓ ਭੁੱਤੇ ਨ ੰ ਜਜ਼ਬ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫੀ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਸਨ ੰ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਅੁੱਗੇ ਧਲਜਾਇਆ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਕੇਵਲ ਤਾਂ ਹੀ ਜੇਕਰ ਕ ਝ ਘਟਾਓ ਭੁੱਤਾ ਅਜੇ ਵੀ ਜਜ਼ਬ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਬਾਕੀ ਹੈ; ਇਸ ਨ ੰ ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1965-66 ਦੀ ਕ ੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੇ ਮ ਕਾਬਲੇ ਤੈਅ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ। [289-ਏ-ਬੀ] ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ. ਬਨਾਮ ਅਸਟੇਟ ਐਡ ਫਾਈਨਾਂਸ ਧਲਧਮਟੇਡ, (1978) 111 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 119; ਨ ੰ ਮਨਜ਼ ਰੀ ਧਦੁੱਤੀ। Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) 2. व्यापार हाविन और अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास के बी0 अंतर है। व्यापार हाविन कोआगे बढ़ाने पर लागू सीमाएॅं, अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास को आगे बढ़ाने पर लागू नहींहोती है। .ूसरे शब्.ों में, यह आर्वोश्यक नहीं है विक र्वोही व्यर्वोसाय अगले मूल्यांकनर्वोर्ष1 में भी जारी रखा जाए और न ही यह आर्वोश्यक है विक सिजस मशीनरी ने विपछलेर्वोर्ष1 में मूल्यह्रास अर्ित विकया र्था, उसका उपयोग अगले र्वोर्ष1 में व्यर्वोसाय के उद्देश्य के लिलए भी विकया जाना 0ाविहए। यह आर्वोश्यक है विक विन�ा1रिरती को अगलेर्वोर्ष1 में कुछ व्यर्वोसाय करना 0ाविहए सिजसमें अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास का .ार्वोा विकयागया है। यवि. कोई व्यर्वोसाय नहीं है, तो कोई मूल्यह्रास भत्ता नहीं हो सकता है,लेविकन इसका मतलब यह नहीं है विक अगले र्वोर्ष1 में व्यर्वोसाय में कुछ मूल्यह्रासयोग्य संपलित्त होनी 0ाविहए। भले ही कोई मूल्यह्रास योग्य संपलित्त न हो, विफर भीविपछले र्वोर्ष1 के अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास को आगे बढ़ाया जाना 0ाविहए और अगले र्वोर्ष1के लिलए मूल्यह्रास भत्ता माना जाना 0ाविहए। इसी प्रकार ऐसी कोई सीमा नहीं हैविक अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास को केर्वोल आठ र्वोर्षx तक ही आगे बढ़ाया जा सकताहै। �ारा 32(2) की उपरोक्त समझ के मद्देनजर , उच्च न्यायालय ने माना विकविन�ा1रिरती मूल्यांकन र्वोर्ष1 1956-57 से संबंधि�त अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास भत्ते कोमूल्यांकन र्वोर्ष1 1965-66 की आय के विर्वोरु^ समायोसिजत करने का हक.ारर्था। उच्च न्यायालय ‘‘साहू रबर प्राइर्वोेट लिलविमटेड बनाम आयकर आयुक्त[(1963) 48 आई0 टी0 आर0 464] मामले में बॉम्बे उच्च न्यायालय द्वाराअपनाए गए दृविaकोर्ण से असहमत र्था । उसकी राय र्थी विक उसके द्वारा लिलयागया दृविaकोर्ण ‘‘आयकर आयुक्त बनाम जयपुरिरया 0ाइना क्ले माइंस (पी)लिलविमटेड [(1966) 59 आई0 टी0 आर0 555]’’, मामले में इस न्यायालय केफैसले से समर्थिर्थत है। हालाँविक की सिसविर्वोल अपील संख्या 2849/1977 में तथ्यों को बताना आर्वोश्यकनहीं है, लेविकन यह बताना पया1प्त है विक इस विनर्ण1य में बॉम्बे उच्च न्यायालय नेआयकर आयुक्त बनाम विर्वोरमानी इंडस्ट्रीज (पी) लिलविमटेड [(1974)आई0 टी0 आर0 461] में इलाहाबा. उच्च न्यायालय के द्वारा पारिरत विनर्ण1य कापालन विकया। इसने ‘‘साहू रबस1 प्राइर्वोेट लिलविमटेड’’ में अपने पहले के फैसले कोभारतीय आयकर अधि�विनयम , 1922 की �ारा 10(2) (vi) के प्रार्वो�ान केसं.भ1 में वि.ए गए विनर्ण1य से अलग विकया। न्यायालय ने अभिभविन�ा1रिरत विकया है विकयद्यविप उक्त प्रार्वो�ान �ारा 32(2) र्वोत1मान अधि�विनयम से मेल खाता है विफर भीइसके बार्वोजू., तथ्य यह है विक यह केर्वोल एक परंतुक र्था, कोई मूल प्रार्वो�ाननहीं, सिजसने ‘‘साहू रबर प्राइर्वोेट लिलविमटेड’’ में विनर्ण1य को प्रभाविर्वोत विकया। कोट1 नेबताया विक र्वोत1मान अधि�विनयम के तहत �ारा 32(2) एक स्र्वोतंत्र और एक मूलप्रार्वो�ान है। Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ. ਬਨਾਮ ਅਸਟੇਟ ਐਡ ਫਾਈਨਾਂਸ ਧਲਧਮਟੇਡ, (1978) 111 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 119; ਨ ੰ ਮਨਜ਼ ਰੀ ਧਦੁੱਤੀ। ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ. ਬਨਾਮ ਦੁੱਤ ਟਰੁੱਸਟ ਕਾਲੀਕਟ, (1942) 10 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 477; ਧਟਊਬ ਸਪ੍ਲਾਇਰਜ਼ ਧਲਧਮਟੇਡ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ (1985) 152 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 694; ਧਹੰਦ ਸਤਾਨ ਕੈਮੀਕਲ ਵਰਕਸ ਧਲਮਧਟਡ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ., (1980) 124 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 561; ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ. ਬਨਾਮ ਧਕਸ਼ਨਲਾਲ ਐਡ ਸੰਨਜ਼ (ਉਦਯੋਗ) ਪ੍ਰਾ. ਧਲਮਧਟਡ, (1985) 154 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 735; ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਕੰਸਟਰਕਸ਼ਨ ਕੰਪ੍ਨੀ ਧਲਧਮਟੇਡ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ. ਟੀ., (1981) 129 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 81 ਅਤੇ ਵਿੀਕ ਕਧਮਸ਼ਨਰ ਆਫ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਬਨਾਮ ਕਧਪ੍ਲਾ ਟੈਕਸਟਾਈਲਜ਼ (ਪ੍ੀ) ਧਲਮਧਟਡ, · (1981) 129 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 458, ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਧਦੁੱਤਾ ਧਗਆ ਹੈ। 6. ਦੋ ਜ ੜੀਆਂ ਅਪ੍ੀਲਾਂ ਨ ੰ ਕਾਨ ੰਨ ਅਤੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਅਨ ਸਾਰ ਧਨਪ੍ਟਾਉਣ ਲਈ ਸਬੰਿਤ ਹਾਈ ਕੋਰਟਾਂ ਨ ੰ ਧਰਮਾਂਡ ਧਦੁੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। [290 ਐੱਫ] ਧਸਵਲ ਅਪ੍ੀਲੀ ਅਧਿਕਾਰ ਖੇਤਰ : ਧਸਵਲ ਅਪ੍ੀਲ (ਐਨ.ਟੀ) ਨੰਬਰ 1052 ਆਫ 1976 ਆਧਦ। 1971 ਦੇ ਆਈਟੀਆਰ ਨੰਬਰ 373 ਧਵੁੱਚ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ 25.4.73 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ। ਡਾ ਵੀ ਗੌਰੀ ਸ਼ੰਕਰ; ਐਸ ਰਾਜੁੱਪ੍ਾ ਅਤੇ ਐਸ.ਐਨ. ਅਪ੍ੀਲਕਰਤਾਵਾਂ ਲਈ ਟੈਰਡੋਲ। ਵੁੱਲੋਂ ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਸ ਣਾਇਆ ਧਗਆ ਬੀ.ਪ੍ੀ. ਜੀਵਨ ਰੈੱਡੀ, ਜੇ. ਇਹਨਾਂ ਧਤੰਨਾਂ ਅਪ੍ੀਲਾਂ ਧਵੁੱਚ ਇੁੱਕ ਸਾਂਝਾ ਸਵਾਲ ਉੱਠਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ ਦੀ ਿਾਰਾ 32 ਦੀ ਉਪ੍-ਿਾਰਾ (2) ਦੇ ਅਰਥ ਅਤੇ ਧਵਆਧਖਆ ਨਾਲ ਸਬੰਿਤ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਫੀ ਹੋਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ 1976 ਦੀ ਧਸਵਲ ਅਪ੍ੀਲ ਨੰਬਰ 1052 ਧਵੁੱਚ ਤੁੱਥਾਂ ਨ ੰ ਧਬਆਨ ਕਰੀਏ। ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ. ਬਨਾਮ ਮਿਰਮਾਨੀ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਪ੍ਰਾਈਿੇਟ. ਮਿਮਮਟੇਡ [ਬੀ.ਪ੍ੀ. ਜੀਿਨ ਰੈਡੀ, ਜੇ.] ਉੱਤਰਦਾਤਾ ਮ ਲਾਂਕਣ, ਧਵਰਮਨੀ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਧਲਮਧਟਡ, ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1956-57 ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਸਾਬਣ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੇ ਧਨਰਮਾਣ ਧਵੁੱਚ ਰ ੁੱਧਝਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਾਲ ਕਾਰੋਬਾਰ ਬੰਦ ਕਰ ਧਦੁੱਤਾ ਧਗਆ ਸੀ ਅਤੇ ਫੈਕਟਰੀ ਨ ੰ ਧਕਰਾਏ 'ਤੇ ਦੇ ਧਦੁੱਤਾ ਧਗਆ ਸੀ। ਦਸ ਸਾਲ ਬਾਅਦ, ਅਰਥਾਤ, ਮ ਲਾਂਕਣ 111ਵੇਂ ਸਾਲ 1965~66 ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ, ਮ ਲਾਂਕਣ ਨੇ ਸਟੀਲ ਪ੍ਾਈਪ੍ਾਂ ਦੇ ਧਨਰਮਾਣ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸ਼ ਰ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਸਾਬਣ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੇ ਧਨਰਮਾਣ ਧਵੁੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਪ੍ ਰਾਣੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਦੇ ਇੁੱਕ ਧਹੁੱਸੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1956-57 ਨਾਲ ਸਬੰਿਤ ਮ ਲਾਂਕਣ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਧਵੁੱਚ, ਸੈਕਸ਼ਨ 32 (1) (ii) ਦੇ ਤਧਹਤ ਘਟਾਓ ਉਸ ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਲਈ ਮ ਲਾਂਕਣ ਦੇ ਮ ਨਾਫੇ ਅਤੇ ਲਾਭਾਂ ਤੋਂ ਵੁੱਿ ਪ੍ਾਇਆ ਧਗਆ ਸੀ। ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1965-66 ਨਾਲ ਸਬੰਿਤ ਮ ਲਾਂਕਣ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਧਵੁੱਚ, ਮ ਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨੇ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਧਕ ਨਵੇਂ ਕਾਰੋਬਾਰ ਧਵੁੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ ਰਾਣੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਨਾਲ ਸਬੰਿਤ ਅਣ-ਸੋਧਿਆ ਹੋਇਆ ਘਾਟਾ, ਅੁੱਗੇ ਧਲਆਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਮ ਨਾਫੇ ਦੇ ਧਵਰ ੁੱਿ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾਅਵੇ ਨ ੰ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਅਫਸਰ ਅਤੇ ਅਪ੍ੀਲੀ ਸਹਾਇਕ ਕਧਮਸ਼ਨਰ ਦ ਆਰਾ ਇਸ ਆਿਾਰ 'ਤੇ ਖਾਰਜ ਕਰ ਧਦੁੱਤਾ ਧਗਆ ਸੀ ਧਕ ਅਧਜਹਾ ਸੈੱਟ ਆਫ ਧਸਰਫ ਉਦੋਂ ਹੀ ਮਨਜ਼ ਰ ਹੈ ਧਜੁੱਥੇ ਅਗਲੇ ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਕੀਤਾ ਧਗਆ ਕਾਰੋਬਾਰ ਉਹੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਹੈ ਜੋ ਧਪ੍ਛਲੇ ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਕੀਤਾ ਧਗਆ ਸੀ। ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਅਪ੍ੀਲੀ ਧਟਰਧਬਊਨਲ, ਹਾਲਾਂਧਕ, ਉਕਤ ਧਵਚਾਰ ਨਾਲ ਅਸਧਹਮਤ ਸੀ ਅਤੇ ਮ ਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੇ ਦਾਅਵੇ ਨ ੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੁੱਧਖਆ। ਮਾਲ ਦੀ ਬੇਨਤੀ 'ਤੇ, ਧਟਰਧਬਊਨਲ ਨੇ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1961 ਦੀ ਿਾਰਾ 256 (ਜੇ) ਦੇ ਤਧਹਤ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨ ੰ ਹੇਠਾਂ ਧਦੁੱਤੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਧਦੁੱਤਾ: "ਕੀ ਤੁੱਥਾਂ ਦੇ ਆਿਾਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਕੇਸ ਦੀਆਂ ਸਧਥਤੀਆਂ ਧਵੁੱਚ ਸਾਬਣ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੇ ਧਨਰਮਾਣ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਧਵੁੱਚ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਦੇ ਇੁੱਕ ਧਹੁੱਸੇ ਦੇ ਸਬੰਿ ਧਵੁੱਚ ਬੇਲੋੜੀ ਕੀਮਤ ਨ ੰ ਧਨਰਿਾਰਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਧਦੁੱਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਜੋ ਸਟੀਲ ਪ੍ਾਈਪ੍ਾਂ ਦੇ ਧਨਰਮਾਣ ਦੇ ਨਵੇਂ ਕਾਰੋਬਾਰ ਲਈ ਦ ਬਾਰਾ ਵਰਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1965-66 ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਲੇਖਾ ਅਵਿੀ ਧਵੁੱਚ ਮ ਲਾਂਕਣ ਦ ਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਟੀਲ ਪ੍ਾਈਪ੍ਾਂ ਦੇ ਧਨਰਮਾਣ ਦੇ ਨਵੇਂ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਮ ਨਾਫੇ ਦੇ ਧਵਰ ੁੱਿ ਤੇਲ?" ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਹਾਂ ਧਵੁੱਚ ਧਦੁੱਤਾ, ਯਾਨੀ ਮ ਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੇ ਹੁੱਕ ਧਵੁੱਚ। ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਿਾਰਾ 32 (2) ਦਾ ਮਤਲਬ ਸਮਧਝਆ: 1. ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ ੁੱਿ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਧਵੁੱਚ, ਕਾਰੋਬਾਰ ਧਵੁੱਚ ਵਰਤੀਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਇਮਾਰਤਾਂ, ਪ੍ੌਧਦਆਂ ਅਤੇ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਆਧਦ ਦੇ ਘਟਾਏ ਜਾਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਧਨਰਿਾਰਤ ਦਰ 'ਤੇ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਧਦੁੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਧਜਹੇ ਘਟਾਓ ਭੁੱਤੇ ਨ ੰ "ਟੈਕਸ ਲਈ ਚਾਰਜਯੋਗ ਮ ਨਾਫੇ ਅਤੇ ਲਾਭ" ਦ ਆਰਾ ਪ੍ ਰੀ ਤਰਹਾਂ ਲੀਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ - ਧਜਸ ਧਵੁੱਚ ਨਾ ਧਸਰਫ ਧਸਰਲੇਖ "ਕਾਰੋਬਾਰ" ਦੇ ਅਿੀਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਮ ਨਾਫੇ ਅਤੇ ਲਾਭ ਸ਼ਾਮਲ ਹ ੰਦੇ ਹਨ, ਸਗੋਂ ਹੋਰ ਧਸਰਲੇਖਾਂ ਦੇ ਅਿੀਨ ਵੀ - ਤਾਂ ਗੈਰ-ਜਜ਼ਬ ਕੀਤੇ ਮ ੁੱਲ ਨ ੰ ਘਟਾਓ ਮੰਧਨਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਲਈ ਭੁੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਹੀ ਜਦੋਂ ਤੁੱਕ ਇਹ ਪ੍ ਰੀ ਤਰਹਾਂ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ। Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) अपीलकता1-राजस्र्वो के विर्वोद्वान र्वोकील डॉ. गौरी शंकर ने हमारे ध्यान में यह बातलाई है विक �ारा 32(2) के अर्थ1 और व्याख्या के संबं� में .ेश में उच्च न्यायालयोंके बी0 राय में भिभन्नता रही है । उन्होंने ‘‘ईस्ट एभिशयाविटक कंपनी प्राइर्वोेटलिलविमटेड बनाम आयकर आयुक्त [(1986) 161 आईटीआर 135]" में मद्रासउच्च न्यायालय के फैसले का हर्वोाला .ेते हुए कहा विक �ारा 32(2) के लाभ का.ार्वोा करने के लिलए, यह स्र्थाविपत विकया जाना 0ाविहये विक विन�ा1रिरती विपछले र्वोर्ष1की तरह ही व्यर्वोसाय कर रहा र्था और यवि. व्यर्वोसाय अगले र्वोर्ष1 में अस्थिस्तत्र्वो मेंनहीं है, तो विपछले र्वोर्ष1 के अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास को ऐसे अगले र्वोर्ष1 में समायोसिजतनहीं विकया जा सकता है। इसने ‘‘साहू रबर लिलविमटेड’’ में बॉम्बे हाई कोट1 केफैसले को सही कानून बनाने के रूप में स्र्वोीकार विकया और उस आ�ार और तक1से असहमत र्था सिजस पर ‘‘आयकर आयुक्त बनाम एस्टेट औरविर्वोत्त लिलविमटेड’’[(1978) 111 आईटीआर 119] में उस न्यायालय के बा. केफैसले में उक्त विनर्ण1य को अलग विकया गया र्था। डॉ. गौरी शंकर ने हमारे ध्यान मेंलाया विक मद्रास उच्च न्यायालय ने र्वोास्तर्वो में पहले भी ‘‘आयकर आयुक्त बनाम.त्त ट्रस्ट, कालीकट [(1942) 10 आईटीआर 477]’’, और ‘‘ट्यूब सप्लायस1लिलविमटेड बनाम आय आयुक्त कर [(1985) 152 आईटीआर 694] मामले मेंउक्त दृविaकोर्ण अपनाया र्था। र्वोकील ने आगे बताया विक ‘‘हिंह.ुस्तान केविमकलर्वोक्स1 लिलविमटेड बनाम आयकर आयुक्त [(1980) 124 आईटीआर 561]’’मामले में बॉम्बे हाई कोट1 के एक अन्य फैसले में भी इसी तरह का विर्वो0ार व्यक्तविकया गया है। डॉ. गौरी शंकर ने विनष्पक्ष रूप से हमारे ध्यान में लाया है विकविर्वोरमानी में इलाहाबा. उच्च न्यायालय और एस्टेट एंड फाइनेंस लिलविमटेड में बॉम्बेउच्च न्यायालय के अलार्वोा, आयकर आयुक्त बनाम विकशनलाल और संस(उद्योग) प्राइर्वोेट लिलविमटेड [(1985) 154 आईटीआर 735] में कलकत्ता उच्चन्यायालय। है.राबा. कंस्ट्रक्शन कंपनी लिलविमटेड बनाम आयकर आयुक्त[(1981) 129 आईटीआर 81] में आंध्र प्र.ेश उच्च न्यायालय और अधितरिरक्तआयकर आयुक्त बनाम कविपला टेक्सटाइल्स में (पी ) लिलविमटेड [(1981) 129आईटीआर 458] में कना1टक उच्च न्यायालय ने विर्वोरमानी में इलाहाबा. उच्चन्यायालय द्वारा अपनाए गए दृविaकोर्ण के समान ही विर्वो0ार विकया है। भारतीय आयकर अधि�विनयम , 1922 की �ारा 10(2) (अप) के प्रार्वो�ानकी उत्पलित्त यू0 के0 आयकर अधि�विनयम से हुई है, जो 1952 में इसके समेकन से पहले र्था, सिजसे र्वोार्षिर्षक विर्वोत्त अधि�विनयमों में विकए गए प्रार्वो�ानों के माध्यम सेप्रशासिसत विकया गया र्था। 1918 का विर्वोत्त अधि�विनयम , 1925 में विकए गए कुछपरिरर्वोत1नों के सार्थ पढ़ा गया, इस विर्वोभिशa प्रार्वो�ान से विनपटा गया। यह प्रार्वो�ान(जो बा. में यू0 के0 आयकर अधि�विनयम, 1952 की �ारा 323(2) के रूप मेंसामने आया) इस प्रकार र्था: ‘‘जहां उस र्वोर्ष1 के लिलए कोई लाभ या लाभ प्रभाय1 नहीं होने के कारर्ण, या लाभया लाभ प्रभाय1 भत्ते से कम होने के कारर्ण, विकसी भी र्वोर्ष1 में उपरोक्त विकसी भीभत्ते को पूर्ण1 प्रभार्वो नहीं वि.या जा सकता है, भत्ता या भत्ते का विहस्सा जैसा भीमामला हो, सिजसका प्रभार्वो नहीं वि.या गया है, अगले र्वोर्ष1 के लिलए मूल्यांकन करनेके उद्देश्य से, ऐसे भत्तों की राभिश में जोड़ा जाएगा, या, यवि. उस र्वोर्ष1 के लिलए ऐसेकोई भत्ते नहीं हैं, उस र्वोर्ष1 के लिलए भत्ते माने जाएंगे, और इसी तरह आगामी र्वोर्षxके लिलए भी।’’ इस प्रार्वो�ान को भारतीय आयकर अधि�विनयम , 1922 में लगभग शब्.शःअपनाया गया र्था। यू0 के0 अधि�विनयम की तरह, भारतीय अधि�विनयम में भी उनर्वोर्षx की संख्या के संबं� में कोई सीमा नहीं रखी गई है, जब तक विक समायोजनके लिलए अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास का .ार्वोा विकया जा सके। Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) G C.I. T. v. Jaipuria China Clay Mines (P) Ltd., (1966) 59 l.T.R. 555 and Rajapalayam Mills v. CJ. T., M~dras, (1978) 115 l.T.R. 777 relied on. Indian Income Tax Act, Vol. II, by A.C. Sampath Iyengar 9th Edn, 1952, referred to. H A A 5. In the light of interpretation of sub-section (2) of S. 32 of I.T. 1961 affirmed by this Court In this judgment, what should have been done is this; the unabsorbed depreciation allowance relating to the assessment year 1956-57, should have been set off against the income (income from property) in the following year i.e., in the following previous year (relevant to Assess-ment year 1957-58) and ifthe income in that year was not sufficient to absorb B the entire depreciation allowance so carried forward, it had to be carried forward to the next following year and so on. Only if some depreciation allowance still remains to be absorbed, it could have been set off against the total income for the Assessment year 1965-66. [289-A-B] c C.J. T. v. Estate and Finance Ltd., (1978) 111 I.T.R. 119; approved. C.l. T. v. Dutt's Trnst Calicut, (1942) 10 l.T.R. 477; Tube Suppliers Ltd. v. C./. T., (1985) 152 I.T.R. 694; Hindustan Chemical Works Ltd. v. C./. T., (1980) 124 I.T.R. 561; CJ.T. v. Kishnlal and Sons (Udyog) Pvt. Ltd., (1985) 154 I.T.R. 735; Hyderabad Construction Co. Ltd. v. C./. T., (1981) 129 I.T.R. D 81 and Additional Commissioner of Income Tax v. Kapi/a Textiles (P) Ltd., · (1981) 129 I.T.R. 458, referred to. E '6. The two connected Appeals are remanded to the respective High Courts to be disposed of in accordance with law and this judgment. [290-F] CIVIL APPELLATE JURISDICTION : Civil Appeal (NT) No. 1052 of 1976 etc. F From the Judgment and Order dated 25.4.73 of the Allahabad High Court in I.T.R. No 373 of 1971. Dr. V. Gauri Shankar; S. Rajappa and S.N. Terdol for the Appel- . !ants. G The Judgment of the Court was delivered by B.P. JEEV AN REDDY, J. A common question arises in these three appeals. It relates to the meaning and interpretation of sub- section (2) of Section 32 of the Income-Tax Act. It would be enough if we state the facts in Civil Appeal No.1052 of 1976. The respondent-assessee, Virmani Industries Private Limited, was H engaged in the manufacture of soap and oil during the previous year relevant to the Assessment year 1956-57. The business was stopped in that year whcreafler the factory was let out on hire. Ten years later, i.e., in the previous year relevant to Assess111ent year 1965~66, the assessce started the business of manufadure of steel pipes. For the purpose of this \lusiness a part of the old machinery used in the manufacture of soap and oil was utilised. ln the assessment proceedings relating to Assessment year 1956- 57, depreciation under Section 32 (1) (ii) was found to be more than the profits and gains of the assessee for that assessment year. In the assessment proceedings relating to Assessment year 1965-66, the assessee claimed that the unabsorbed depreciation, to the extent it pertained to the old c machinery utilised in the new business, should be brought forward and set off against the profits of the new business. This claim was rejected by the Income Tax Officer and by the Appellate Assistant Commissioner on the ground that such a set off is permissible only where the business carried on in the subsequent assessn1ent year is the same business which was carried on in the earlier assessment year. The Income Tax Appellate D Tribunal, however, disagreed with the said view and upheld the assessee's claim. Al the request of the Revenue, the Tribunal referred the following question to the Allahabad High Court under Section 256 (J) of the Income Tax Act, 1961 : Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) ਸਗੋਂ ਹੋਰ ਧਸਰਲੇਖਾਂ ਦੇ ਅਿੀਨ ਵੀ - ਤਾਂ ਗੈਰ-ਜਜ਼ਬ ਕੀਤੇ ਮ ੁੱਲ ਨ ੰ ਘਟਾਓ ਮੰਧਨਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਲਈ ਭੁੱਤਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਹੀ ਜਦੋਂ ਤੁੱਕ ਇਹ ਪ੍ ਰੀ ਤਰਹਾਂ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ। 2. ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਘਾਟੇ ਅਤੇ ਅਧਨਯਮਤ ਮ ੁੱਲ ਧਵੁੱਚ ਅੰਤਰ ਹੈ। ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਘਾਟੇ ਨ ੰ ਅੁੱਗੇ ਵਿਾਉਣ ਲਈ ਲਾਗ ਸੀਮਾਵਾਂ ਗੈਰ-ਜਜ਼ਬ ਕੀਤੇ ਮ ੁੱਲ ਨ ੰ ਅੁੱਗੇ ਵਿਾਉਣ 'ਤੇ ਲਾਗ ਨਹੀਂ ਹ ੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਦ ਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਧਵਚ, ਇਹ ਜ਼ਰ ਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਧਕ ਅਗਲੇ ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਧਵਚ ਵੀ ਉਹੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਜਾਰੀ ਰੁੱਧਖਆ ਜਾਵੇ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਹ ਜ਼ਰ ਰੀ ਹੈ ਧਕ ਧਜਸ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਨੇ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਧਵਚ ਘਾਟਾ ਕਮਾਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਧਵਚ ਵੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਵਰਧਤਆ ਜਾਵੇ। ਬੁੱਸ ਇਹ ਜ਼ਰ ਰੀ ਹੈ ਧਕ ਮ ਲਾਂਕਣ ਵਾਲੇ ਨ ੰ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਕ ਝ ਕਾਰੋਬਾਰ ਜਾਰੀ ਰੁੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਧਜਸ ਧਵੁੱਚ ਅਣਸੋਧਿਤ ਘਟਾਓ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਧਗਆ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਕਾਰੋਬਾਰ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੋਈ ਘਟਾਓ ਭੁੱਤਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਪ੍ਰ ਇਹ ਇਸ ਗੁੱਲ ਦੀ ਪ੍ਾਲਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਧਕ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਧਵੁੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰ ਧਵੁੱਚ ਕ ਝ ਘਟਣਯੋਗ ਸੰਪ੍ਤੀਆਂ ਹੋਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਭਾਵੇਂ ਕੋਈ ਘਟਾਓਯੋਗ ਸੰਪ੍ੁੱਤੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਧਫਰ ਵੀ ਧਪ੍ਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਅਣਸੋਧਿਤ ਘਟਾਓ ਨ ੰ ਅੁੱਗੇ ਵਿਾਇਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਸਾਲ ਲਈ ਘਟਾਓ ਭੁੱਤਾ ਮੰਧਨਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰਹਾਂ ਇਸ ਗੁੱਲ ਦੀ ਵੀ ਕੋਈ ਸੀਮਾ ਨਹੀਂ ਹੈ ਧਕ ਗੈਰ-ਜਜ਼ਬ ਕੀਤੇ ਮ ੁੱਲ ਨ ੰ ਅੁੱਠ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਹੀ ਅੁੱਗੇ ਵਿਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ 32 (2) ਦੀ ਉਪ੍ਰੋਕਤ ਸਮਝ ਦੇ ਮੁੱਦੇਨਜ਼ਰ, ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਧਕ ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1965-66 ਦੀ ਆਮਦਨ ਦੇ ਧਵਰ ੁੱਿ ਮ ਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1956-57 ਨਾਲ ਸਬੰਿਤ ਗੈਰ-ਜਜ਼ਬਾਤੀ ਘਾਟਾ ਭੁੱਤਾ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦਾ ਹੁੱਕਦਾਰ ਸੀ। ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਾਹ ਰਬਰਸ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਧਲਮਧਟਡ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਕਧਮਸ਼ਨਰ, (1963) 48 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. ਧਵੁੱਚ ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦ ਆਰਾ ਲਏ ਗਏ ਧਵਚਾਰ ਨਾਲ ਅਸਧਹਮਤ ਹੈ. 464. ਇਹ ਧਵਚਾਰ ਸੀ ਧਕ ਇਸ ਦ ਆਰਾ ਧਲਆ ਧਗਆ ਧਵਚਾਰ ਜੈਪ੍ ਰੀਆ ਚਾਈਨਾ ਕਲੇ ਮਾਈਨਜ਼ (ਪ੍ੀ) ਧਲਮਧਟਡ, (1966) 59 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ.555 ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਕਧਮਸ਼ਨਰ ਧਵੁੱਚ ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦ ਆਰਾ ਸਮਰਥਤ ਹੈ. ਜਦੋਂ ਧਕ 1977 ਦੀ ਧਸਵਲ ਅਪ੍ੀਲ ਨੰਬਰ 2849 ਧਵਚ ਤੁੱਥਾਂ ਨ ੰ ਧਬਆਨ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰ ਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪ੍ਰ ਇਹ ਦੁੱਸਣਾ ਕਾਫੀ ਹੈ ਧਕ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਧਵਚ ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਬਨਾਮ ਧਵਰਮਾਨੀ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ (ਪ੍ੀ) ਧਵਚ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੀ ਪ੍ਾਲਣਾ ਕੀਤੀ। ਧਲਮਧਟਡ, (1974) 97 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 461. ਇਸਨੇ ਸਾਹ ਰਬਰਸ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਧਲਮਧਟਡ ਧਵੁੱਚ ਆਪ੍ਣੇ ਪ੍ਧਹਲੇ ਫੈਸਲੇ ਨ ੰ ਭਾਰਤੀ ਆਮਦਨ ਕਰ ਐਕਟ, 1922 ਦੀ ਿਾਰਾ 10 (2) (vi) ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਧਵੁੱਚ ਪ੍ੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਗਏ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਰ ਪ੍ ਧਵੁੱਚ ਵੁੱਖਰਾ ਕੀਤਾ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਧਕਹਾ ਧਕ ਹਾਲਾਂਧਕ ਉਕਤ ਪ੍ਰਾਵਿਾਨ ਿਾਰਾ 32 ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ਮੌਜ ਦਾ ਐਕਟ ਦੇ (2), ਇੁੱਥੋਂ ਤੁੱਕ ਧਕ ਇਹ ਤੁੱਥ ਧਕ ਇਹ ਕੇਵਲ ਇੁੱਕ ਪ੍ਰਾਵਿਾਨ ਸੀ, ਨਾ ਧਕ ਕੋਈ ਠੋਸ ਉਪ੍ਬੰਿ, ਨੇ ਸਾਹ ਰ ਬੇ 1' ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਧਲਮਧਟਡ ਧਵੁੱਚ ਫੈਸਲੇ ਨ ੰ ਰੰਗ ਧਦੁੱਤਾ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਧਿਆਨ ਧਦਵਾਇਆ ਧਕ ਮੌਜ ਦਾ ਐਕਟ ਦੇ ਅਿੀਨ ਿਾਰਾ 32 (2) ਇੁੱਕ ਸ ਤੰਤਰ ਅਤੇ ਇੁੱਕ ਠੋਸ ਧਵਵਸਥਾ ਹੈ। ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ. ਬਨਾਮ ਮਿਰਮਾਨੀ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਪ੍ਰਾਈਿੇਟ. ਮਿਮਮਟੇਡ [ਬੀ.ਪ੍ੀ. ਜੀਿਨ ਰੈਡੀ, ਜੇ.] Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) इस प्रार्वो�ान को भारतीय आयकर अधि�विनयम , 1922 में लगभग शब्.शःअपनाया गया र्था। यू0 के0 अधि�विनयम की तरह, भारतीय अधि�विनयम में भी उनर्वोर्षx की संख्या के संबं� में कोई सीमा नहीं रखी गई है, जब तक विक समायोजनके लिलए अनर्वोशोविर्षत मूल्यह्रास का .ार्वोा विकया जा सके। 1936 में, जे0 बी0 र्वोा0ा की अध्यक्षता में एक आयकर जां0 सविमधित ने प्रार्वो�ानपर गौर विकया और सिसफारिरश की विक 0ूंविक मूल्यह्रास के लिलए भत्ता भूविम औरमशीनरी के मूल्य में हाविन के कारर्ण है, ऐसे नुकसान को केर्वोल व्यय के रूप मेंमाना जाना 0ाविहए र्वोह र्वोर्ष1 सिजसमें यह घविटत हुआ और, इसलिलए, मूल्यह्रास कोप्रत्येक र्वोर्ष1 व्यय के अन्य म.ों, उ.ाहरर्ण के लिलए, विकराया, बीमा शुल्क, आवि.और परिरर्णामी हाविन के सार्थ-सार्थ र्वोर्ष1 के लाभ या हाविन का विन�ा1रर्ण करने मेंव्यय के रूप में अनुमधित .ी जानी 0ाविहए। यवि. कोई हो, तो उसे आगे बढ़ायाजाना 0ाविहए और आगे बढ़ाने के सामान्य अनुभाग में विनपटाया जाना0ाविहए। सविमधित ने सिसफारिरश की विक समय की सीमा के विबना मूल्यह्रास को आगेबढ़ाने के विर्वोशेर्ष प्रार्वो�ान को समाप्त कर वि.या जाना 0ाविहए। कुछ अन्य सिसफारिरशोंके सार्थ, इस सिसफारिरश को विर्वो�ानसभा में पेश विकए गए इस विर्वो�ेयक में शाविमलविकया गया र्था, लेविकन 0यन सविमधित ने सिसफारिरश को मंजूरी नहीं .ी और मूलखंड को र्वोैसे ही बरकरार रखा, इस प्रकार मूल्यह्रास को आगे बढ़ाने को हाविन कोआगे बढ़ाने से अलग स्तर पर रखा गया। [ए0 सी0 संपत अयंगर, द्वारा लिललिखत भारतीय आयकर अधि�विनयम , खंड II का पैरा 454 0तुर्थ1 संस्करर्ण,1952 को .ेखें]। आयकर अधि�विनयम , 1922 में प्रार्वो�ान 1961 तक अपरिरर्वोर्ित रहा। 1937 मेंजो प्रार्वो�ान र्था र्वोह इस प्रकार र्था: "जहां उस र्वोर्ष1 के लिलए कोई लाभ या लाभ प्रभाय1 न होने के कारर्ण, या उस र्वोर्ष1के लिलए प्रभाय1 लाभ या लाभ भत्ते से कम होने के कारर्ण ऐसे विकसी भी भत्ते परपूर्ण1 प्रभार्वो नहीं वि.या जा सकता है, र्वोह भत्ता या भत्ते का विहस्सा सिजसके लिलएजैसा भी मामला हो, प्रभार्वो नहीं वि.या गया है, अगले र्वोर्ष1 के लिलए मूल्यह्रास केलिलए भत्ते की राभिश में जोड़ा जाएगा और उस भत्ते का विहस्सा माना जाएगा, या,यवि. उस र्वोर्ष1 के लिलए ऐसा कोई भत्ता नहीं है, तो समझा जाएगा उस र्वोर्ष1 के लिलएभत्ता होना 0ाविहए, और इसी तरह आगामी र्वोर्षx के लिलए भी।" उपरोक्त प्रार्वो�ान 1961 के अधि�विनयम में �ारा 32(2) के रूप में अधि�विनयविमतविकया गया र्था । "विनम्नलिललिखत" शब्. के बा. अधितरिरक्त शब्. "विपछला" विर्वोधि�आयोग की बारहर्वोीं रिरपोट1 द्वारा सुझाए गए मसौ.ा परिरर्वोत1न का परिरर्णाम है,सिजसने आयकर कानून के नए अधि�विनयमन का मसौ.ा वि.या र्था। [विर्वोधि� आयोग , 1961 का आ�ारद्वारा वि.या गया यह मसौ.ा विर्वो�ेयक आयकर अधि�विनयमर्था]। आइए अब �ारा 32(2) की ओर रुख करें और कुछ अन्य प्रासंविगक प्रार्वो�ानोंपर भी ध्यान .ें। आयकर अधि�विनयम की �ारा 32(1) विन�ा1रिरती के स्र्वोाविमत्र्वोर्वोाली और व्यर्वोसाय या पेशे के उद्देश्य के लिलए उपयोग की जाने र्वोाली इमारतों,मशीनरी, संयंत्र आवि. पर मूल्यह्रास का प्रार्वो�ान करती है। मूल्यह्रास की .रें�ारा 32अलग-अलग होती हैं। की उप�ारा (2) , जैसा विक प्रासंविगक समय परर्थी, इस प्रकार पढ़ें: ‘‘32(2) जहां, विन�ा1रिरती के मूल्यांकन में या, यवि. विन�ा1रिरती एक पंजीकृत फम1है (या अपने भागी.ारों के मूल्यांकन में एक पंजीकृत फम1 के रूप में मूल्यांकन कीगई अपंजीकृत फम1 है) तो उप �ारा (1) के खंड (i) या खंड (ii) या खंड (iv)या खंड (v) के तहत विकसी भी भत्ते को पूा1 प्रभार्वो नहीं वि.या जा सकता है, (1)विकसी विपछले र्वोर्ष1 में उस विपछले र्वोर्ष1 के लिलए कोई लाभ या लाभ प्रभाय1 नहीं होनेके कारर्ण, या लाभ या लाभ के कारर्ण तब भत्ते से कम प्रभाय1 होगा, �ारा 72 की उप�ारा (2) और �ारा 73 की उप�ारा (3) के प्रार्वो�ानों के अ�ीन , भत्ता याभत्ते का विहस्सा सिजसके प्रभार्वो को मामले के अनुसार नहीं वि.या गया है हो सकताहै, अगले विपछले र्वोर्ष1 के लिलए मूल्यह्रास भत्ते की राभिश में जोड़ा जाएगा और उसभत्ते का विहस्सा माना जाएगा, या यवि. उस विपछले र्वोर्ष1 के लिलए ऐसा कोई भत्तानहीं है, तो उस विपछले र्वोर्ष1 के लिलए भत्ता माना जाएगा , और इसी तरह आगामीविपछले र्वोर्षx के लिलए भी।" (जोर वि.या गया) �ारा 57 �ारा 56 के तहत प्रभाय1 अन्य स्रोतों से आय में से कटौती का प्रार्वो�ानकरती है । �ारा 57 के खंड (ii) द्वारा प्र.ान की गई कटौधितयों में से एक �ारा32 की उप�ारा (1) के सार्थ-सार्थ उप�ारा (2) द्वारा प्र.ान विकया गयामूल्यह्रास है । Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) "Whether on the facts and in the circumstances of the case the unabsorbed depreciation in respect of a part of the machinery used in the soap and oil manufacturing business which was again used for the new husincss of manufacture of steel pipes should be allowed to be set oil against the profits of the new business of manufacture of steel pipes carried on by the assessee in the accounting period relevant to the assessment year 1965-66 ?". The High Court answered the question in the affirmative, i.e., in favour of the assessee. The High Court understood Section 32 (2) to mean: 1. in computing the net income from the business, deduction is to be G allowed on account of depreciation of buildings, plants and machinery , etc. used in the business at the prescribed rate. If such depreciation allowance cannot be completely absorbed by the "profits and gains charge-able to tax" -which expression includes profits and gains arising not only under the head "business" but also under other heads - then the unabsorbed H A depreciation is treated to be the depreciation allowance for the next year and so on until it is completely wiped out. 2. there is a distinction between business loss and unabsorbed depreciation. The limitations applicable to carrying forward of business loss do not apply to carrying forward of unabsorbed depreciation. In other B words, it is not necessary that the same business should be continued in the following assessment year nor is it necessary that the machinery which earned the depreciation in the previous year should also be used for the purpose of the business in the following year. All that is necessary is that the assessee must carry on some business in the succeeding year in which c the set off of the unabsorbed depreciation is claimed. If there is nu business, there can be no depreciation allowance but it does not follow that the business in the succeeding year should have some depreciable assets. Even if there are no depreciable assets, yet the unabsorbed depreciation of the previous year has to be carried forward and deemed to be the D depreciation allowance for the succeeding year. Similarly there is no limita-tion that the unabsorbed depreciation can be carried forward only for eight years. In view of the above understanding of section 32 {2), the High Court held that the assessee was entitled to set off the unabsorbed depreciation E allowance relating to the Assessment year 1956-57 against the income of the assessment year 1965-66. The High Court disagreed with the view taken by the Bombay High Court in Sahu Rubbers P1ivate Limited v. Commis-sioner of Income Tax, (1963) 48 I.T.R. 464. It was of the opinion that the view taken by it is supported by the decision.of this Court in Commissioner F of Income Tax v. Jaipwia China Clay Mines (P) Limited, (1966) 59 l.T.R. 555. While it is not necessary to state the facts in Civil Appeal No. 2849 of 1977, it is sufficient to state that in this decision the Bombay High Court followed the decision of the Allahabad High Court in Commissioner of G Income Tax v. Vinnani Industries (P) Ltd., (1974) 97 I.T.R. 461. It distin-guished its earlier decision in Sahu Rubbers Private Limited as one rendered with reference to the proviso to Section 10 {2) (vi) of the Indian Income Tax Act, 1922. The Court held that though the said proviso corresponds to section 32(2) of the present Act, even so the fact that it was H only a proviso, and not a substantive provision, did colour the decision in Sahu Rubbe1' Private Limited. The Court pointed out that under the A present Act Section 32 (2) is an independent and a substantive provision. Case: COMMISSIONER OF INCOME TAX, MEERUT, ETC. ETC versus M/S. VIRMANI INDUSTRIES PVT. LTD. ETC. ETC. [[1995] SUPP. 4 S.C.R. 275] (1995) Sahu Rubbe1' Private Limited. The Court pointed out that under the A present Act Section 32 (2) is an independent and a substantive provision. It is brought to our notice by Dr. Gauri Shankar, learned counsel for the appellant-Revenue that there has been a divergence of opinion among the High Courts in the country as to the meaning and interpretation of section 32(2). He referred to the decision of the Madras High Court in East Asiatic Conipany Private Lbnited v. Conunissioner of Inconie Tax, (1986) 1611.T.R. 135 taking the view that for claiming the benefit of Section 32 (2), it has to be established that the assessee was carrying on the same business as in the previous year and that if the business is not in existence in the following year, the unabsorbed depreciation of the previous year C cannot be adju.sted in such following year. It accepted the decision of the Bombay High Court in Sahu Rubbers P1ivate Limited as laying down the correct law and disagreed with the basis and reasoning on which the said decision was distinguished in the later decision of that Court in Commis-sio11er of Income Tax v. Estate and Fi11ance Limited (1978)111 I.T.R. 119. D Dr. Gauri Shankar brought to our notice that Madras High Court had indeed taken the said view even earlier in Co111n1issioner of Inco1ne Tax v. Dutt's Tnist, Calicut, (1942)10 I.T.R. 477 and Tube Suppliers Ltd. v. Com-missio11er of Income Tax, (1985) 152 I.T.R. 694. Counsel further pointed out that in yet another decision of the Bombay High Court in Hindustan Chemical Works Ltd. v. Commissio11er of Income Tax, (1980) 124 I.T.R. 561, E a similar view has been expressed. Dr. Gauri Shankar has fairly brought to our notice that besides the Allahabad High Court in Vimiani and the Bombay High Court in Estate and Finance Limited, the Calcutta High Court in Commissioner of Income Tax v. Kishanla/ and Sons (Udyog) Pvt. Ltd. (1985) 154 I.T.R. 735, Andhra Pradesh High Court in Hyderabad F Constniction Co. Ltd. v. Commissioner"!Jf Income Tax, (1981) 129 l.T.R. 81 and Karnataka High Court in Additional Commissioner of Income Tax v. Kapila Textiles (P) Ltd., (1981) 129 I.T.R. 458 have taken a view similar to the one taken by the Allaha