Davenport & Co. Pvt. Ltd v. Commissioner Of Income-Tax, West Bengal

Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) ਡੇਵਨਪੋਰਟ ਐਡ ਕੰਪਨੀ ਪ/ਾਈਵੇਟ ਿਲਮਿਟਡ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਕਿਮ:ਨਰ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਜੁਲਾਈ 31, 1975 [ਵੀ. ਆਰ ਿਕ/:ਨਾ ਅਈਅਰ, ਆਰ ਐਸ ਸਰਕਾਰੀਆ ਅਤੇ ਏ ਸੀ ਗੁਪਤਾ, ਜੇ.ਜੇ.] ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922, ਸੈਕ:ਨ 24(1) ਦੀ ਿਵਆਿਖਆ 2-ਿਸਰਫ ਿਡਲੀਵਰੀ ਨT ਟਸ ਦੇ ਟ/Uਸਫਰ ਨੂੰ :ਾਮਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਲੈਣ-ਦੇਣ-ਜੇਕਰ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜY, ਮੁਲUਕਣ ਦੁਆਰਾ ਕਾਇਮ ਨੁਕਸਾਨ। ਇੰਡੀਅਨ ਸੇਲ ਆਫ਼ ਗੁੱਡਜ਼ ਐਕਟ, 1930, ਸੈਿਕੰਡ. 2(2)-ਕੰਟਰੈਕਟ ਐਕਟ, ਿਸਕ. 30. ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਕੰਪਨੀ ਿਜਸ ਨ] ਚਾਹ ਦੇ ਬਾਗ ਦੇ ਸੰਦU ਅਤੇ ਲੋੜaਦੇ ਸਮਾਨ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਚਾਹ ਵੇਚਣ ਲਈ ਏਜੰਟ ਵਜY ਵੀ ਕੰਮ ਕੀਤਾ, ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਵੱਡਾ ਿਹੱਸਾ ਚਾਹ 'ਤੇ ਕਿਮ:ਨ ਵੇਚਣ ਤY ਪ/ਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਸਵਾਲ ਿਵੱਚ ਮੁਲUਕਣ ਸਾਲ 1959-60 ਹੈ। 30 ਜੂਨ, 1958 ਨੂੰ ਖਤਮ ਹੋਏ ਸੰਬੰਿਧਤ ਿਪਛਲੇ ਸਾਲ ਿਵੱਚ, ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਨ] ਆਪਣੇ ਇਿਤਹਾਸ ਿਵੱਚ ਪਿਹਲੀ ਵਾਰ ਜੂਟ ਿਵੱਚ ਕੁਝ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਕੀਤੇ। 17 ਅਪ/ੈਲ, 1958 ਨੂੰ ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਨ] ਬੀ-ਟਿਵਲ ਦੀਆਂ 1100 ਗੰਢU ਅਤੇ ਮੱਕੀ ਦੀਆਂ ਬੋਰੀਆਂ ਦੀਆਂ 2500 ਗੰਢU ਖਰੀਦਣ ਦਾ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਕੀਤਾ ਸੀ; ਬੀ-ਟਿਵਲ ਲਈ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਦੋ ਪਾਰਟੀਆਂ, ਮੈਸਰਜ਼ ਨਾਲ ਸੀ। ਰਘੂਨਾਥ ਸੰਨਜ਼ (ਪੀ) ਿਲਮਿਟਡ 500 ਗੰਢU ਲਈ ਅਤੇ ਐkਮ. ਮਹਾਦੇਓ ਰਾਮਕੁਮਾਰ 600 ਗੱਠU ਲਈ। ਮੱਕੀ ਦੀਆਂ ਬੋਰੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ 800 ਗੰਢU, 1000 ਗੱਠU ਅਤੇ 700 ਗੰਢU ਲਈ ਿਤੰਨ ਠ] ਿਕਆਂ ਦੇ ਤਿਹਤ ਤੁਲਸੀਡਰ ਜਵੇਰਾਜ ਤY ਖਰੀਦੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। 18 ਜੂਨ, 1958 ਨੂੰ ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਨ] ਮੇਸਰਸ ਨਾਲ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਕੀਤਾ। ਬੀ-ਟਿਵਲ ਅਤੇ ਮੱਕੀ ਦੀਆਂ ਬੋਰੀਆਂ ਦੀ ਉਪਰੋਕਤ ਮਾਤਰਾ ਵੇਚਣ ਲਈ ਲਛਮੀਨਰਾਇਣ ਕਨT ਰੀਆ ਐਡ ਕੰਪਨੀ. ਅਸੈਸੀ ਕੋਲ ਮਾਲ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੋਈ ਗੋਦਾਮ ਨਹa ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਨo U ਨੂੰ ਸੰਭਾਿਲਆ ਸੀ। ਮਾਲ ਿਮੱਲU ਦੇ ਗੋਦਾਮU ਿਵੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਿਮੱਲU ਨੂੰ ਸੰਬੋਿਧਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਿਡਲੀਵਰੀ ਆਰਡਰ ਹੀ ਹੱਥ ਬਦਲਦੇ ਸਨ। ਮੈਸਰਜ਼ ਨੂੰ ਿਵਕਰੀ 'ਤੇ ਪ/ਾਪਤ ਹੋਈ ਰਕਮ। ਲਛਮੀਨਾਰਾਇਣ ਕਨT ਰੀਆ ਐਡ ਕੰਪਨੀ ਨ] ਆਈ. 10,49,865/-। ਹਾਲUਿਕ ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਨ] ਮੱਕੀ ਦੀਆਂ ਬੋਰੀਆਂ ਅਤੇ ਡੀ-ਟਿਵਲ ਰੁਪਏ ਿਵੱਚ ਖਰੀਦੇ ਸਨ। 11,48,399/-ਇਸ ਤਰoU ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜY ਰੁਪਏ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ। ਮੁਲUਕਣ ਕਰਤਾ ਨੂੰ 98,534/- ਅਤੇ ਮੁਲUਕਣ ਕਰਤਾ ਨ] ਮੁਲUਕਣ ਸਾਲ 1959-60 ਲਈ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਿਵੱਚ ਇਸ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਸਮਾਯੋਜਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ। ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਅਫਸਰ ਨ] ਮੰਿਨਆ ਿਕ ਿਸਰਫ ਿਡਲੀਵਰੀ ਨT ਟਸ ਦੇ ਟ/Uਸਫਰ ਨੂੰ :ਾਮਲ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਟਰU-ਸੈਕ:ਨU ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੀ ਅਸਲ ਿਡਲੀਵਰੀ :ਾਮਲ ਨਹa ਸਨ, ਿਜਵs ਿਕ ਿਵਆਿਖਆ 2 ਤY ਸਿਕੰਟ ਿਵੱਚ ਿਵਚਾਿਰਆ ਿਗਆ ਹੈ। 24(1) ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਿਸਰਫ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਿਕtਿਕ ਉਸ ਸਾਲ ਿਵੱਚ ਕੋਈ ਅਟਕਲU ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨਹa ਸਨ, ਉਸਨ] ਿਕਹਾ ਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਭਿਵੱਖ ਿਵੱਚ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਅਪੀਲ 'ਤੇ ਅਪੀਲੀ ਕਿਮ:ਨਰ ਨ] ਿਕਹਾ ਿਕ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਨਹa ਸਨ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਵਪਾਰਕ ਨੁਕਸਾਨ ਵਜY ਮੰਿਨਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਿਵਭਾਗ ਵੱਲY ਕੀਤੀ ਅਪੀਲ ਿਵੱਚ ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਨ] ਿਕਹਾ ਿਕ ਇਹ ਕੇਸ ਸੈਕੰਡ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਿਵੱਚ ਆtਦਾ ਹੈ। 24(1) ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ 2 ਦੇ ਨਾਲ ਪਿੜoਆ ਅਤੇ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਅਫਸਰ ਦੇ ਆਦੇ: ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕੀਤਾ। ਸੰਦਰਭ ਿਵੱਚ, ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨ] ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਦੁਆਰਾ ਿਤਆਰ ਕੀਤੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਹU ਿਵੱਚ ਅਤੇ ਮੁਲUਕਣ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਿਦੱਤਾ। ਇੰਡੀਅਨ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922 ਦੀ ਧਾਰਾ 24(1) ਇਹ ਪ/ਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਿਕ ਿਜੱਥੇ ਇੱਕ ਮੁਲUਕਣ ਆਮਦਨ ਕਰ ਲਈ ਚਾਰਜਯੋਗ ਆਮਦਨ ਦੇ ਿਕਸੇ ਵੀ ਿਸਰਲੇਖ ਦੇ ਅਧੀਨ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਿਜਵs ਿਕ ਐਸ ਿਵੱਚ ਿਗਿਣਆ ਿਗਆ ਹੈ। ਿਕਸੇ ਵੀ ਸਾਲ ਿਵੱਚ ਐਕਟ ਦੇ 6 ਿਵੱਚ, ਉਹ ਉਸ ਸਾਲ ਿਵੱਚ ਿਕਸੇ ਹੋਰ ਿਸਰਲੇਖ ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ, ਲਾਭ ਜU ਲਾਭ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਿਨਰਧਾਰਤ ਨੁਕਸਾਨ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਇਹ ਆਮ ਿਵਵਸਥਾ ਪਿਹਲੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਦੁਆਰਾ ਯੋਗ ਹੈ ਜੋ ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਅਤੇ ਲਾਭU ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਿਵੱਚ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਿਦੰਦਾ ਹੈ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਹੈ, ਤU ਿਸਰਫ ਇੱਕ ਸਮਾਨ ਕਾਰੋਬਾਰ ਿਵੱਚ। ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ 1 ਕਿਹੰਦਾ ਹੈ ਿਕ ਿਜੱਥੇ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਅਿਜਹੀ ਪ/ਿਕਰਤੀ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਿਜਵs ਿਕ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ ਗਠਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਿਕਸੇ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤY ਵੱਖਰਾ ਅਤੇ ਵੱਖਰਾ ਸਮਿਝਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ 2 ਇੱਕ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨੂੰ ਇੱਕ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਵਜY ਪਿਰਭਾਿ:ਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਿਜਸ ਿਵੱਚ ਿਕਸੇ ਵੀ ਵਸਤੂ ਦੀ ਖਰੀਦ ਅਤੇ ਿਵਕਰੀ ਲਈ ਇੱਕ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਸਮs-ਸਮs ਤੇ ਜU ਅੰਤਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਸਤੂ ਦੀ ਅਸਲ ਿਡਲੀਵਰੀ ਜU ਟ/Uਸਫਰ ਦੁਆਰਾ ਿਨਪਟਾਇਆ ਜUਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਮੁਲUਕਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਨ] ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਤY ਿਵ:ੇ: ਛੁੱਟੀ ਪ/ਾਪਤ ਕਰਕੇ ਤਰਜੀਹ ਿਦੱਤੀ ਹੈ। ਅਪੀਲ ਖਾਰਜ ਕਰਿਦਆਂ ਸ. Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) ··- 180 DAVENPORT & CO. PVT. LTD. v. COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL July 31, 1975 [V. R. KRISHNA IYER, R. S. SARKARIA AND A. C. GUPTA, JJ.] lncome~tax Act·, 1922, Explanation 2 to section 24( 1 )-Tra11sactidn irivolving mere transfer of delivery noks-Loss sustained by the assessee, if as a result of speculati1•e transactions. Indian Sale of Goods Act, 1930, sec. 2(2)-Contract Act, Sec. 30. The appellant company which carried on busines3 in tea i:arden tools and requisites and also acted as agents for selling tea, denved the bulk of it5 income from selling commission on tea. The assessment year in question is 1959-60. In the relevant previous year which ended on June 30, 1958, the assessee for the first time in its history entered into certain tr"ansactions in jute. On April 17, 1958 the_ assessee bad contracted to purchase 1100 bales of It-Twill and 2500 baleo of corn sacks; the contract for B-Twill was with two parties, M/s. Raghunath Sons (P) Ltd. for 500 bales aod M/s. Mahadeo Ranlkumar for 600 bales. The corn sacks were all purchased from Tulsider Jeweraj under three contracts for 800 bales, 1000 bales and 700 bales respec-tively. On June 18, 1958 the assessee entered into a contract with M/s. Lachhminarain Kanoria & Co. to sell the aforesaid quantities of B-Twill and corn sacks. The assessee had no godown for keeping the goods and had not handled them. The goods were in the godown of the mills and only the delivery orders addressed to the mills changed hands. The amount realised on sale to M/s. Lachhminarain Kanoria & Co. came to Rs. 10,49,865/-. The assessee had however purchased the com sacks and D-Twill for Rs. 11,48,399/-. The transactions thus resulted in a loss of Rs. 98,534 /- to the assessee and the ahsses.see claimed adjustment of this loss in the computation of its income for t e assessment year 1959-60. The Income-tax Officer held th~t the Iran-sactions involving mere transfer of delivery notes and not actual delivery of the· ·goods were of a speculative character as contemplated in explanation 2 to sec. 24( 1) and the loss could be set off only against speculation profits, and as there were no speculation profits in that year, he held that the loss would be carried forward and set off against speculation profits in the future. The a,p~Uate Commissioner on appeal by the assessee held that the transactions were not speculative and the loss should be treated as business los& In appeal by the ·Department, the Tribunal held that this case came within th& scope of sec. 24( 1) read with explanation 2 and restored the order of the Income-tax Officer. In reference, the High Court answered the question formulated by the Tribunal in the affirmative and against the assessee. Section 24(1) of the Indian Income-tax Act, 1922, provides [1]that where nu assessec sustains a loss under any of the heads of income chargeable to income-tax as enumerated in s. 6 of the Actl in any year, he shall be entitled to have the loss set off against his income, profits or gains under any other head in that year. This general provision is qualified by the first proviso which permits the set off of a Joss in speculative business against the assessee's profit and gains, if any, in -a similar business only. Explanation 1 says thatt where the speculative transacti6ns aJe of such a nature as to constitute a business, the business shall be deemed to be distinct and separate from any other business. Explanation 2 defines a speculative transaction as a transaction in which a contract for purchase and sale of any commodity is periodically or ultimately settled otherwise than by the actual delivery or transfer of the commodity. This appeal has been preferred by the assessee con1pany after obtaining special Jeave from 'this court, Dismissing the appeul, A B C D ... , .c. F G JI _, I ' ., ' \ - .. --< I. ~I ~' )_ A Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) saqqle We aradt qeaz fafats TATA amaat aga, ofsaat data (Davenport & Company Private Limited Vs. The Commissioner of Income-tax, West Bengal)3 (31 garg, 1975) (FAlo Sto AlTo FOU WAT, Mo Tao arHrrat WT Go ato qtat) gfsaqosemadea Qez, 1922(1522aT 11)—eet 24(1) at easeterm 2—az 8 arafiaa a-agzar—adaie facare—fefaafe arset & arene ay at-fean ste gareara att & mas soeaed fraffedt st arfa—faatfcat areae ata at wae at aa deqagrl ® ara BW yaw ww &faq atat—za degagrdl Xam ofcara wil (fefeate azz)St seater feat atar ak ara at ateafan afta a feararat—faaticataret faq me denagre ag & arafiad aate gam ge ate ar gat ag am ara aa at fear atae—aae-ayfeat ad Fa a, at ate wt avfeafeat at agar ate afar a azar aa gaz fearAT THAT| AITattra sigte fafaes arqat & Yara arma araeet STHTUTT waar sega HT HIRaTe HT wat 21 fraifead 2 at-feaa atxWas ate AN st aS atlas ¥ fu dfaard at at| afe faatfadtOa ara at war H fae stg A Mera ad at aie a se oteTHT F WAT TAT at, safe ara feat e Mera F rey SGT AT AITSaat fact % arm fae au fefaafe aed ax él mia at sara featSat at | faeticet at ea adeqaard & ofeaqracaeq ea eft gs atat ga aft at wee ay deagere B ary ae ATT se F faa sarerat fear ar) raat afsard > ag ufafrsifta fear t& dfs <awearer F afeara-cat (fefaafeaea)ar at WAY FAT A aI we _—_ on| | Bn. | ;, ».‘ 4 | | sy r| ed mil~ : ad ) ara at areaiaan oftare aét fear aarat, gafac &weragreare 24(1) % eqedtazy 2 F aare we gare as a arafua caeq& ¢ att ga arf a Fae agi-arawae at Aa fear ar aHareai fp vat ag Fag aer ara al gar ar gafac vat agaftufratfea fear fe afa at aadta fear sme att saar ufacr Fag-arA TA are feat are1 fratfeatsree adls HWA ge agaaga (aia) tag afafratica fear fe t Merger az A acafarmet & ote aft at areare at arf F we A ara rar arfee1 fearsT aPTHU H ane saat aiter at Me afsary 3 ag afafratferfear frag araat ave 2 & are afsa oer 24(1)F facare & aedaaWat ¢ Me sar aaTHr afrardt F mea Bl Haq war) fasifedt maaq ot ahaa a seq cararaa at fafe at ag cea fadfeafear or fe aa amar & geal ate saat ofefeafeat & ararageafracay a ag ate afafraifeafaatat fefaetfedt ara faa|eaftafga demagre are 24(1) & eqedtwzay 2 % gateata ag aaafta Aeragre J1 Yo egAMAT J Tq MA FI TAL WHrUcH Airfaatfedt & frag feari fate garage at gsaaa eqraragFH att wsqe ade F sea qraraa & ga fafaesa F afar a a gatit ATet1 ate afta Ka EC, — afafasifza—-aftsaa sean taq tac, 1922 a are 6 F araHz% fag mua aaate far ay gt afefamat arr24(1) Fagsqaa frat qar & fa sat feat fratfdt a fedt ag F ga aftat a& fret at alte & aeava arg gifs Adit 2 agi ag sa afs wt vaag & feat wey atte F aeta aca oa, araat afrara Ae garHUT Bl HAT FIAT | FA ATAITAT Bray ay fagaar say qwegqs FH aayomgfrat ag & aafaa areare F gs aftMT Far aa A areaz% faatfcdt & oat ate afaarat afe arg al, Aa qa sua F faragqara fear aang eqsdtata | Fag wer war & fe wet as a aratedaeqagee tal sata & SF fe Ams arcare afsa Hea F at Va Hrzareay feat seq arate & afar ate gaH AAMT HITT| easetHTa 2 Fag & acafiaa deqagie Fb aeragrt B eo F afore frat var 2foray fret aeg & ma ate fara at afaar arfaraa: ar aaa: seg ahateafan oftart at weary ara aa fae Ta a MeraT at ard BI . | . Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) ਇਸ ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਮੁਲUਕਣ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕੰਪਨੀ ਨ] ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਤY ਿਵ:ੇ: ਛੁੱਟੀ ਪ/ਾਪਤ ਕਰਕੇ ਤਰਜੀਹ ਿਦੱਤੀ ਹੈ। ਅਪੀਲ ਖਾਰਜ ਕਰਿਦਆਂ ਸ. ਹੈਲਡ: ਿਵਆਿਖਆ 2 ਿਵੱਚ ਅਸਲ ਿਡਲੀਵਰੀ :ਬਦU ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਅਸਲੀ ਿਡਲੀਵਰੀ ਦੇ ਉਲਟ। ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਦੇ ਉਦੇ:U ਲਈ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਿਕ ਿਵਆਿਖਆ 2 ਿਵੱਚ ਉਸ ਸਮੀਕਰਨ ਦੀ ਪਿਰਭਾ:ਾ ਕੀ ਕਿਹੰਦੀ ਹੈ। ਕੀ ਕੋਈ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਆਮ ਅਰਥU ਿਵੱਚ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਵਾਲਾ ਹੈ ਜU ਕੰਟਰੈਕਟ ਐਕਟ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਸ ਿਵਆਿਖਆ ਦੇ ਉਦੇ: ਲਈ ਢੁਕਵU ਨਹa ਹੈ। ਐਸ ਿਵੱਚ "ਿਡਲੀਵਰੀ" ਦੀ ਪਿਰਭਾ:ਾ. ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਿਵਕਰੀ ਐਕਟ ਦੇ 2(2) ਜੋ ਿਕ ਅਸਲ ਅਤੇ ਰਚਨਾਤਮਕ ਜU ਪ/ਤੀਕਾਤਮਕ ਸਪੁਰਦਗੀ ਦੋਵU ਨੂੰ :ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਦਾ ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ ਿਵੱਚ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੀ ਪਿਰਭਾ:ਾ 'ਤੇ ਕੋਈ ਪ/ਭਾਵ ਨਹa ਹੈ। ਇੱਕ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਜੋ ਿਕ ਹੋਰ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ 2 ਦੇ ਅਰਥ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲਾ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨਹa ਹੋਵੇਗਾ ਜੇਕਰ ਵਸਤੂ ਜU ਸਿਕ/ਪ ਦੀ ਅਸਲ ਿਡਲੀਵਰੀ ਹੋਈ ਹੈ; ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਇੱਕ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਜੋ ਿਕ ਪ/ਿਕਰਤੀ ਿਵੱਚ ਅਟੱਲ ਨਹa ਹੈ, ਸਪ:ਟੀਕਰਨ 2 ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਜੇ ਵੀ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ ਜੇਕਰ ਵਸਤੂ ਜU ਸਿਕ/ਪ ਦੀ ਕੋਈ ਅਸਲ ਿਡਲੀਵਰੀ ਨਹa ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨੂੰ ਅਯੋਗ ਨਹa ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਿਕ ਹੋਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਹਨ ਪਰ ਿਸਰਫ ਆਮਦਨੀ ਦੇ ਉਦੇ: ਲਈ ਉਸ ਸਮੀਕਰਨ ਦਾ ਿਵ:ੇ: ਅਰਥ ਿਦੰਦਾ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਮਾਮਲੇ ਿਵੱਚ ਹਾਈਕੋਰਟ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਸਵਾਲ ਦਾ ਸਹੀ ਜਵਾਬ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਹੈ। [186ਈ-ਜੀ; 187ਡੀ] ਡੀ.ਐਮ. ਵਾਧਵਾਨਾ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ-ਟੌਕਸ ਕਿਮ:ਨਰ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ, [1966] 61 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 154, ਮਨਜ਼ੂਰ ਰਘੁਨਾਥ ਪ/ਸਾਦ ਪੋਦਾਰ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਕਿਮ:ਨਰ, ਕਲਕੱਤਾ [1973] 90 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 140, ਵੱਧ-:ਾਸਨ ਕੀਤਾ. ਦੁਨੀ ਚੰਦ ਰਤਾਰੀਆ ਬਨਾਮ ਬਲੂਵਾਲਕਾ ਬ/ਦਰਜ਼ ਿਲਿਮਟੇਡ [1955] 1 ਐkਸ.ਸੀ.ਆਰ. 1071, ਬਯਾਨਾ ਭੀਮਯਾ ਅਤੇ ਸੁਖਦੇਵੀ ਰਾਠੀ ਬਨਾਮ ਆਂਧਰਾ ਪ/ਦੇ: ਸਰਕਾਰ, [1961] 3 ਐਸ.ਸੀ.ਆਰ. 267 ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ/ਦੇ: ਬਨਾਮ ਕੋਲਾ :/ੀਰਾਮਮੂਰਤੀ, [1963] 1 ਐਸ.ਸੀ.ਆਰ. 184, ਲਾਗੂ ਨਹa ਹੈ। ਮਨਲਾਲ ਐkਮ. ਵਰਮਾ ਐਡ ਕੰਪਨੀ (ਪੀ) ਿਲਿਮਟੇਡ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਕਿਮ:ਨਰ, [1969] 73 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 713 ਅਤੇ ਬਟਰਵਰਟੀ ਬਨਾਮ ਿਕੰਗਸਵੇ, [1954] 2 ਸਾਰੇ. ਈ.ਆਰ. 694, 10 ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਿਦੱਤਾ। ਿਸਵਲ ਅਪੀਲੀ ਅਿਧਕਾਰ ਖੇਤਰ: 1970 ਦੀ ਿਸਵਲ ਅਪੀਲ ਨੰ. 2034। ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. ਿਵੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ 8 ਜੁਲਾਈ, 1969 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਅਤੇ ਆਦੇ: ਤY ਿਵ:ੇ: ਛੁੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਅਪੀਲ 1968 ਦਾ 60 ਨੰ. ਡੀ.ਐਨ.ਗੁਪਤਾ, ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਲਈ ਜੀ.ਸੀ.:ਰਮਾ, ਓ.ਪੀ. ਦੁਆ ਅਤੇ ਐਸ.ਪੀ. ਨਈਅਰ, yਤਰਦਾਤਾ ਲਈ। ਵੱਲY ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਿਗਆ ਗੁਪਤਾ, ਜੇ. ਿਵ:ੇ: ਛੁੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਅਪੀਲ ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ ਦੇ ਸਹੀ ਅਰਥ ਅਤੇ ਦਾਇਰੇ ਨੂੰ 2 ਤY ਸਿਕੰਟ ਤੱਕ ਬਦਲ ਿਦੰਦੀ ਹੈ। ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922 ਦੇ 24(1)। Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) This appeal has been preferred by the assessee con1pany after obtaining special Jeave from 'this court, Dismissing the appeul, A B C D ... , .c. F G JI _, I ' ., ' \ - .. --< I. ~I ~' )_ A A HJ?LD : T~e words actual ~delivery in explanation 2 means real as opposed to notional dehvery. For the income-tax purposes speculative transaction means .,,·hat 1J?.e d_efinition o! that expression in explanation 2 says. Whether a transactlon 1s speculative in the general sense or under the Contract Act is ~ot relevant for the purpose of this explanation. The ~efinition of "delivery" m s. 2 ( 2) of the Sale of Goods Act which has been held to include both actual and c.onstructive or symbolical delivery has no bearing on the definitiOn of s_peculative transaction in the explanation. A transaction which is otherwise B speculative would not be a specuJative · transaction within the meaning of ,explanation 2 if actual delivery of 1he commodity or the scrips has taken place; on the other hand, a transaction whjch is not otherwise speculative in nature may yet be speculative according to explanation 2 if there is no actual delivery of the commodity or the scrips, The explanation does not invalidate speculative transactions which are otherwise legal but gives a special meaning to that expression for purpose of income-tax only. The question referred to the High Court in the present case has been correctly ans'W'ered. [186E-G; 187D] c D. M. Wadhwana v. Comn1ission.e1· of lnco1ne·tox. ~[1].est. Bengal, [1966] 61 l.T.R. 154, approved. Ras:hunath Prasad Poddar v. Con1n1issioner di I~1co1ne-tax, Caldutta [1973] 90 I.T.R. 140, over.ruled. Duni Chand Rataria v. Bhuwalka Brothers Ltd: [1955] 1 S.C.R. 1071, Bayana Bhimayya and Sukhdrevi Rathi v. The Government of Andhra Pradesh, [1961] 0 3 S.C.R. 267 and The Sta"te of Andhra Pradesh v. Kalla Sreeramamurthy, [1963] I S.C.R. 184, held inapplicable. Manalal M. Varnia & Co. (P) Ltd. v. Commissioner of Income-tax, [196.9] 73 J.T.R. 713 and Butterworty v. Kingsway, [1954] 2 All. E.R. 694, referred to. CIVIL APPELLATE JURISDICTION : Civil Appeal No. 2034 of 1970. E Appeal by special leave from the Judgment and order dated the 8th July, 1969 of Calcutta High Court in I.T.R. No. 60 of 1968. D. N. Gupta, for the appellant. G. C. Sharma, 0. P. Dua and S. P. Nayar, for the respondent. F The Judgment of the Court was delivered by , GUPTA, J.-This appeal by special leave tur!fS dn the true mean-ing and scope of expfanation 2 to sec. 24 (1) of the Income-True Act, 1922. The appellant (hereinafter referre~ to as the assessee) is a pr!v.ate limited company carrying on business m t~a garden tools and. re9ms1tes and also acting as agents for selll.1g tea; m fact the bulk of. its mco!11e was from selling commission on tea. The assessment year m question is 1959-60; in the relevant previous year which ended on June 30, 1958, the assessee for the first time in its history entered into certain tra!llsac-tions in jute. On April 17, 1958 the assessee had contracted to pur-clmse 1100 bales of B-Twill and 2500 bales of corn sacks; the contract for B-Twill was with two parties, M/s. Raghunatl) & Sons (P) Ltd. for 500 bales and M/s. Mahadeo Ramkumar for 600 bales. The corn sacks were all purchased from Tulsider J eweraj under three contracts for 800 bales, 1000' b>ales and 700 bales respectively. On June 18, G H SUPREME COURT REPORTS Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) . | . eqsctazy2 8 aredan oftara sect A aretfaa fara F aaaareafan ofera ahita 2aaae & sae e fae as A arafeaaaeagart B ag afasa ef wt casdteca 2H vad ge at afta Ffear wat &| we aeqaerz arareay aa FH ar afaar afafaaa ® ahaae a arafead & waar adt, ag ara ga easterB® sata% facgard Agi Fi ara fama afafaaa at ara 2(2) ¥ “afeara” atciaraat, faeseaia areafan car areafae ar sdaofeara dat & & cacdiawa Has B arafiea Perzare A ofcararbaa alg area al FHS qeqaVrz, Ty aeqar ag & aafia a,SFT 2 F galas as a araleaa deagare al sm afe aeqa fea at ate areafan ofeara adt fear wardi gah farda ateaera, wt safe F agar as @ arafaaagli a, eqedtary 2 FWTA ae 4 arafeaa at anar s afe aeg ar feat ar aig areafasareata agt fear aar gi ag casdtawy ag 8 arafaa deaaenal, at waar ay&, afafaara adl amar afes Faq mraat Hsaat & fay var qe anton faye ae cart axa et (de 9)gfosaa geny gaa dae,1922 at are 24(1) F easdiazay2 al afufiafia axa aaa faaranvea ar ata fasa & feat veaug BI Tat Beat al ot feat fasar ara mar at atawifae wa a ofa a fear arat at afen sat aaa ag afeafaafeat mat @ fe afe ag areafas ar wit ofa adh gar 2 attet arf, afe arg gt, ae A arafat geaqart at afa ait faaHat Tal CHIT He Heya F aA ae gaafear ar award|ZA TISTHUT BI GAIUS aeragre wt afafaearea aarat adiz fagara & aiediaa aftara are gu a fear grat a ates ge Faq asa arafear aeqagrd ar eg tare aif oe araat F saat &far ua% fae cat Fal aT ae1 oRaTa fama wet a arafeaa zqfaqraa: fratfta at ca aergerelFH gs arfaat at faaifedt &Tt azt A arafiaa Brae A gq ara aegqeaad fear awaHat| (TU 4 Hitz 9)aqaia fata .qo [1969]73 HTg0 glo WIXo 713:wala GAo aAt Gos Arqal (stgaz) falateaay AlaHT AgI Mo yt | yA ML|— » 864 \ : 111600 Geeta earaTea faata afer = [1975] 4 gato Fito qo fafaa aatet aftarftat : 1970 at fafae ata deat 2034. 1968 & araax fade dear 60#% wana seq aTTaT ®ava 8 yar, 1969 a faata ate ota ® fer fads sagaMH Hl TE ANT| aatatat Bate eat So Ua TETerat st GT Aaaait sito ato zal, Alo Fto gat AIWao Gto qrgz areata &r fraa eararfagft wo dto yea § fear| aratfaata qrat— fae gage Aart st aE ag aia awe faq daz, 1922at amet 24(1) % eqediara 2% agt we ate faeare Bene H a med2. attarat (faa zak sq waara fraiftal wer Tat g) wa fafate arodt @ a ara arma ® STHLA AIT HlaRAH aegayST BIRATT BT WT F BI ara et GT ara Fay H fae ahrsal ® wgHat ara HL WIS; aaaFH saat afeate ona aq ot fangpula a sea at 21 seava faaieay ag 1959-60 at & ; fratqa ay #, ot fe 30 Ga,1958at aura dat 2, fraifedt a aadafegrt 4 say ax ae # afaca GeqaeIe BAT yi<a fear ar17 W9a, 1958 a faraifedt a al-feqa st 100 wid aie aA aeart at 2500 aid qdar & fae afaar at at; at-feaa at afaarat gaat a, watq dad cata we aa (atedz) fafats F 500 aisait Hat Agta UAHA J 600 aiat & fae at ae At) gare aeait AL gaeter way F sag: 800 atl,1,000 wid wrefratfedt700waist & faaata afact¥ ade av a1 18 GT, 1958 atWaa4 atfeaa ate gars aie at at sis arat Bea ® ferg aedtaram saat we wed * ara us afaart at atfretted S ga ara at waa & ferq ay wt mar ag ar azaoe Sth THT SH VET AT aTara fast & Mara F car war ar wizvat fret & ary fore gq fefead orsat oe A ara ar gare featWaT AT| Aas aeATATIAT eathar wos arqdt at fra ae fama & . arWe| Bais » 4 a id , ad | Y Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) ਿਸਵਲ ਅਪੀਲੀ ਅਿਧਕਾਰ ਖੇਤਰ: 1970 ਦੀ ਿਸਵਲ ਅਪੀਲ ਨੰ. 2034। ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. ਿਵੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ 8 ਜੁਲਾਈ, 1969 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਅਤੇ ਆਦੇ: ਤY ਿਵ:ੇ: ਛੁੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਅਪੀਲ 1968 ਦਾ 60 ਨੰ. ਡੀ.ਐਨ.ਗੁਪਤਾ, ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਲਈ ਜੀ.ਸੀ.:ਰਮਾ, ਓ.ਪੀ. ਦੁਆ ਅਤੇ ਐਸ.ਪੀ. ਨਈਅਰ, yਤਰਦਾਤਾ ਲਈ। ਵੱਲY ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਿਗਆ ਗੁਪਤਾ, ਜੇ. ਿਵ:ੇ: ਛੁੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਇਹ ਅਪੀਲ ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ ਦੇ ਸਹੀ ਅਰਥ ਅਤੇ ਦਾਇਰੇ ਨੂੰ 2 ਤY ਸਿਕੰਟ ਤੱਕ ਬਦਲ ਿਦੰਦੀ ਹੈ। ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922 ਦੇ 24(1)। ਅਪੀਲਕਰਤਾ (ਇਸ ਤY ਬਾਅਦ ਮੁਲUਕਣ ਵਜY ਜਾਿਣਆ ਜUਦਾ ਹੈ) ਇੱਕ ਪ/ਾਈਵੇਟ ਿਲਮਿਟਡ ਕੰਪਨੀ ਹੈ ਜੋ ਚਾਹ ਦੇ ਬਾਗ ਦੇ ਔਜ਼ਾਰU ਅਤੇ ਲੋੜU ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਚਾਹ ਵੇਚਣ ਲਈ ਏਜੰਟ ਵਜY ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਅਸਲ ਿਵਚ ਇਸ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਵੱਡਾ ਿਹੱਸਾ ਚਾਹ 'ਤੇ ਕਿਮ:ਨ ਵੇਚਣ ਤY ਸੀ। ਸਵਾਲ ਿਵੱਚ ਮੁਲUਕਣ ਸਾਲ 1959-60 ਹੈ; 30 ਜੂਨ, 1958 ਨੂੰ ਖਤਮ ਹੋਏ ਸੰਬੰਿਧਤ ਿਪਛਲੇ ਸਾਲ ਿਵੱਚ, ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਨ] ਆਪਣੇ ਇਿਤਹਾਸ ਿਵੱਚ ਪਿਹਲੀ ਵਾਰ ਜੂਟ ਿਵੱਚ ਕੁਝ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਕੀਤੇ। 17 ਅਪ/ੈਲ, 1958 ਨੂੰ ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਨ] ਬੀ-ਟਿਵਲ ਦੀਆਂ 1100 ਗੰਢU ਅਤੇ ਮੱਕੀ ਦੀਆਂ ਬੋਰੀਆਂ ਦੀਆਂ 2500 ਗੰਢU ਖਰੀਦਣ ਦਾ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਕੀਤਾ ਸੀ; ਬੀ-ਟਿਵਲ ਲਈ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਦੋ ਪਾਰਟੀਆਂ, ਮੈਸਰਜ਼ ਨਾਲ ਸੀ। ਰਘੂਨਾਥ ਐਡ ਸੰਨਜ਼ (ਪੀ) ਿਲਮਿਟਡ 500 ਗੰਢU ਲਈ ਅਤੇ ਐkਮ. ਮਹਾਦੇਓ ਰਾਮਕੁਮਾਰ 600 ਗੱਠU ਲਈ। ਮੱਕੀ ਦੀਆਂ ਬੋਰੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਕ/ਮਵਾਰ 800 ਗੰਢU, 1000 ਗੰਢU ਅਤੇ 700 ਗੱਠU ਲਈ ਿਤੰਨ ਠ] ਿਕਆਂ ਤਿਹਤ ਤੁਲਸੀਦਰ ਜਵੇਰਾਜ ਤY ਖਰੀਦੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ। 18 ਜੂਨ ਨੂੰ ਸ. 1958 ਮੁਲUਕਣ ਨ] ਮੇਸਰਸ ਨਾਲ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਕੀਤਾ। ਬੀ-ਟਿਵਲ ਅਤੇ ਮੱਕੀ ਦੀਆਂ ਬੋਰੀਆਂ ਦੀ ਉਪਰੋਕਤ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਵੇਚਣ ਲਈ ਲਛਮੀਨਾਰੈਣ ਕੇਨT ਰੀਆ ਐਡ ਕੰ. ਮੁਲUਕਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੋਲ ਮਾਲ ਰੱਖਣ ਲਈ ਕੋਈ ਗੋਦਾਮ ਨਹa ਸੀ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਉਨo U ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਮਾਲ ਿਮੱਲU ਦੇ ਗੋਦਾਮU ਿਵੱਚ ਸੀ ਅਤੇ ਿਮੱਲU ਨੂੰ ਸੰਬੋਿਧਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਿਡਲੀਵਰੀ ਆਰਡਰ ਹੀ ਹੱਥ ਬਦਲਦੇ ਸਨ। ਮੈਸਰਜ਼ ਨੂੰ ਿਵਕਰੀ 'ਤੇ ਪ/ਾਪਤ ਹੋਈ ਰਕਮ। ਲਛਮੀਨਾਰਾਇਣ ਕਨT ਰੀਆ ਐਡ ਕੰਪਨੀ ਨ] ਆਈ. 10,49,865/-। ਹਾਲUਿਕ ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਨ] ਮੱਕੀ ਦੀਆਂ ਬੋਰੀਆਂ ਅਤੇ ਬੀ-ਟਿਵਲ ਰੁਪਏ ਿਵੱਚ ਖਰੀਦੇ ਸਨ। 11,48,399 ਹੈ। ਇਸ ਤਰoU ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜY ਰੁਪਏ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ। ਮੁਲUਕਣ ਕਰਤਾ ਨੂੰ 98,534/- ਅਤੇ ਮੁਲUਕਣ ਸਾਲ 1959-60 ਲਈ ਇਸ ਦੇ ਜੈਕਮ ਦੀ ਗਣਨਾ ਿਵੱਚ ਇਸ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਸਮਾਯੋਜਨ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਿਗਆ। ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਅਫਸਰ ਨ] ਮੰਿਨਆ ਿਕ ਿਸਰਫ ਿਡਲੀਵਰੀ ਨT ਟਸ ਦੇ ਟ/Uਸਫਰ ਿਵੱਚ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੀ ਅਸਲ ਿਡਲੀਵਰੀ ਇੱਕ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਵਾਲੇ ਚਿਰੱਤਰ ਦੇ ਸਨ ਿਜਵs ਿਕ ਿਵਆਿਖਆ 2 ਤY ਸਿਕੰਟ ਿਵੱਚ ਿਵਚਾਿਰਆ ਿਗਆ ਹੈ। 24(1) ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਿਸਰਫ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਿਕtਿਕ ਉਸ ਸਾਲ ਿਵੱਚ ਕੋਈ ਅਟਕਲU ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨਹa ਸਨ, ਉਸਨ] ਿਕਹਾ ਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਭਿਵੱਖ ਿਵੱਚ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਅਪੀਲ 'ਤੇ ਅਪੀਲੀ ਸਹਾਇਕ ਕਿਮ:ਨਰ ਨ] ਿਕਹਾ ਿਕ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਨਹa ਸਨ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਦੋ ਫੈਸਿਲਆਂ 'ਤੇ ਿਨਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵਪਾਰਕ ਨੁਕਸਾਨ ਮੰਿਨਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ: ਿਬਆਨਾ ਭੀਮਈਆ ਅਤੇ ਸੁਖਦੇਵੀ ਰਾਠੀ ਬਨਾਮ ਸਰਕਾਰ। ਆਂਧਰਾ ਪ/ਦੇ: (1) ਅਤੇ ਦੁਨੀ ਚੰਦ ਰਤਾਰੀਆ ਬਨਾਮ ਭੁਵਲਕੇ ਬ/ਦਰਜ਼ ਿਲਮਿਟਡ (2) ਿਵਭਾਗ ਨ] ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਕੋਲ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਨ] ਡੀ.ਐਮ. ਵਾਧਵਾਨਾ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਕਿਮ:ਨਰ, ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ (3) ਿਵੱਚ ਕਲਕੱਤਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ ਿਕ ਇਹ ਕੇਸ ਸਿਕੰਟ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਿਵੱਚ ਆਇਆ ਹੈ। 24 (1) ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ 2 ਦੇ ਨਾਲ ਪਿੜoਆ ਅਤੇ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਅਫਸਰ ਦੇ ਆਦੇ: ਨੂੰ ਮੁੜ-ਟਾੜ ਿਦੱਤਾ। ਮੁਲUਕਣ ਦੀ ਅਰਜ਼ੀ 'ਤੇ ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਨ] ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੂੰ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਹੇਠ ਿਦੱਤੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਿਦੱਤਾ: "ਕੀ ਤੱਥU ਅਤੇ ਕੇਸ ਦੀਆਂ ਸਿਥਤੀਆਂ ਿਵੱਚ ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਇਹ ਮੰਨਣ ਿਵੱਚ ਸਹੀ ਸੀ ਿਕ ਮੁਲUਕਣਕਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਸੈਕ:ਨ 2 ਤY ਸੈਕ:ਨ 24(1) ਦੇ ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ ਦੇ ਅਰਥU ਿਵੱਚ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਸਨ"। ਹਾਈਕੋਰਟ ਨ] ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਹU ਪੱਖੀ ਅਤੇ ਮੁਲUਕਣ ਦੇ ਿਖਲਾਫ ਿਦੱਤਾ। ਇਸ ਅਪੀਲ ਿਵੱਚ ਉਸ ਫੈਸਲੇ ਦੀ :ੁੱਧਤਾ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਿਦੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਸੈਕ:ਨ 24(1) ਿਜੱਥY ਤੱਕ ਇਸ ਅਪੀਲ ਦੇ ਉਦੇ: ਲਈ ਸਮੱਗਰੀ ਹੈ, ਇਹਨU :ਰਤU ਿਵੱਚ ਹੈ: “ਿਜੱਥੇ ਕੋਈ ਵੀ ਮੁਲUਕਣ ਧਾਰਾ 6 ਿਵੱਚ ਦੱਸੇ ਗਏ ਿਕਸੇ ਵੀ ਿਸਰਲੇਖ ਦੇ ਅਧੀਨ ਿਕਸੇ ਵੀ ਸਾਲ ਿਵੱਚ ਲਾਭ ਜU ਲਾਭ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਤU ਉਹ ਉਸ ਸਾਲ ਿਵੱਚ ਿਕਸੇ ਹੋਰ ਿਸਰਲੇਖ ਅਧੀਨ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ, ਲਾਭ ਜU ਲਾਭ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਿਨਰਧਾਰਤ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਰਕਮ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਬ:ਰਤੇ ਿਕ 'ਕਾਰੋਬਾਰ, ਪੇ:ੇ ਜU ਪੇ:ੇ ਦੇ ਲਾਭ ਅਤੇ ਲਾਭ' ਿਸਰਲੇਖ ਦੇ ਅਧੀਨ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਅਤੇ ਲਾਭU ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਿਵੱਚ, ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਿਵੱਚ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਿਕ ਿਕਸੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੀ ਪ/ਿਕਰਤੀ ਿਵੱਚ ਹਨ, ਨੂੰ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਅਤੇ ਲਾਭ ਦੀ ਮਾਤਰਾ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਹੋਵੇ, ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਿਕਸੇ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਿਵੱਚ, ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਿਧਆਨ ਿਵੱਚ ਨਹa ਰੱਿਖਆ ਜਾਵੇਗਾ: (ਦੂਜਾ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਮੌਜੂਦਾ ਉਦੇ: ਲਈ ਢੁਕਵU ਨਹa ਹੈ।) ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ 1: ਿਜੱਥੇ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਅਿਜਹੀ ਪ/ਿਕਰਤੀ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਿਜਵs ਿਕ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ ਗਠਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਿਕਸੇ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤY ਵੱਖਰਾ ਅਤੇ ਵੱਖਰਾ ਸਮਿਝਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਿਵਆਿਖਆ 2: ਇੱਕ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਇੱਕ ਫ/Uਸੈਕ- Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) G H SUPREME COURT REPORTS 1958 the assessee entered into a contract with M/s. Lachhminarain Kenoria & Co. to sell the aforesaid quantities of B-Twill and corn sacks. The assessee had no godown for keeping the goods and had not Jrand-led them. The goods were in the godown of the mills i1,1d only the delivery orders addressed to the mills changed hands. The amount realised on sale to M/s. Lachhminarain Kanoria & Co. came to Rs. 10,49,865/-. The ussessee had however purchased the corn sacks and B-Twill for Rs. 11,48,399. The transactions thus resulted it1 a loss of Rs. 98,534/- to the assessee and the assessee claimed adjust-ment of this loss in the computation of its J,1come for the assessment year 1959-60. The Income-tax Officer held that the transactions in-volving mere transfer of delivery notes und not actual deliveri of the goods were of a speculative character as contemplated in explanation 2 to sec. 24( 1) and the loss could be set off only against speculation profits, and as there were no speculation profits in that year, he held that the loss would be carried forward and set off against speculation profits in the future. The Appellate Assistant Commissioner on appeal by the assessee held that the transactions were not speculative and the loss should be treated as business loss relying on two decisions of this Court: Bayana Bhimayya and Sukhdevi Rathi v. The Govt. of Andhra Pradesh (') and Duni Chaiul Rataria v. Bhuwalke Brothers Ltd. (2) The Department took an appeal to the Tribunal and the Tribunal relied on the decision of the Calcutta High Court in D. M. Wadhwana v. Commissioner of Income-tax, West Bengal(') to hold that this case came within the scope of sec. 24 ( 1) read with explanation 2 and res-tored the order of the Income-tax Officer. On the application of the ;issessee the Tribunal referred to the High Court the following question uf law : "Whether on the facts and in the circumstances of the case the Tribunal was right in holding that the transactions described above entered mto by the assessee were speculative tmnsactions within the meaning of explanation 2 to section 24(1)''. The High Court answered the question in the affrmativc and ngainst the assessee. The correctness of that decision is challenged in this appeal. Sectiaa 24(1) so far as it is material for the purpose of this appeal is in these tcfll1s : "Where any assessec sustains a loss of profits or gains in any year under any of the heads mentioned in section 6, he shall be entitled to have the amount of the loss set off against his income, profits or gains under any other head in that year, Provided· that in computing the profits and gains charge-able under the head 'profits and gains of business, profession or vocation', any loss sustained in speculative transactions (2) [1955] i S. C. R.1071. (I) (1961] 3 S. C.R. 267. (3) (1966) 61 I. T. R. 154. B c [) E [I (~ II '-;. ) .i Jr A which are in the nature of a business shall not be taken into account except to the extent of the amount of profits and gains, if any, in any other business consisting of speculative transactions : (The second proviso is not relevant for the present purpose.) B Explanation 1 : Where the speculative transactions carried on are of such a nature as to constitute a business, the busi-ness shall be deemed to be distinct and separate from any other business. Explanation 2 : A speculative transaction means a ftansac-c tion in which a coatract for purchase and sale of any com-modity including stocks and shares is periodically or ulti-mately settled otherwise than by the actual delivery or trans-fer of the commodity or scrips. (The rest of the section i:; also not relevant.)" Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) . arWe| Bais » 4 a id , ad | Y aa1),48,399/-AE THT waat TAT & ag are 10,49,865/- att ote al-feaet aad ot aa? 1 agente, | ca nate freatfedt a Ba 9earaerd & Theyre fraifeat at amar 98,534/- eat at alfage att fratfedt § fasize ag 1959-60 % fae gata at TUATwet Hoge af & anratet ar cat feari sea afsard ds agafefraifca far fit deragre, faa} aa afecracqst (fefaadatee) et a aay gar araa ar areata ofeara ae, are 24(1)& eqedlecy 2% sare we wget aed a adfua caeq *F WMT gaaft at Faq agama Ae gt gare fear ar aaar @ att dfs saaag # ag ot agr-ara al gor ar gafae sat ag afafiuifea fearfar arfa at rota fear are atx saat afaer % Tg-AA TA FATfear are | fratfedt arer attr wet ot aera mgat (aia) tagafufratfia fear fe & gderqerc aet a aafea adi & atc aneatwaa ae Gaaal west sare aT sta Aare! aaT gt ae zatisaraaa yareer aad farfate? & armelga eararaa B falaeaat arwars Tt EU gift at Hreare at arf B wT HN Arar war atfau|fam 3 afeee3s ama Baal aie HY Ne afar 3 gto aoTIAA TTT MIE Ages, wad ama? F aae F gaeatseq aaa & fafieay ar gamer AI eu aa afafraifea feat fs4g Waa Ges 2 F are ase are 24(1) ¥ faeare ¥ grasa grat gat mraat aaa F ota a sae wartfaatfedy ¥. qe azafaswy A sey earaaa a farafafeafate at seq fadhrafrat ar :: |‘eat aaa & aed ate gaat ofefeafaat ® mere axmg wakatuaweraVare are 24(1) F eqsdtazy 2 ¥ gulagafar + ag sta ufafrutfca fear ar fs faratfedd arer faweet & atafag qeragre & 1” 3. See raraTaer F ga gea BT SAT THe He faaifedr’* fara ferge ala 4% gat fataear & site at dt gateat 1g Z|: & (1961) 3 ago gto atzo 267. ® (1955) 1 aqo do atxo 1071. | 3 61 at%o ao azo 154, | | ; - 4. are 24(1), wet ae ae ge atte F cater F fae arfear Z, 4 | SA THT F “eset feal faaifedt ay ara68 vfeafaa fret atareata feat ag A ara ar afrara at arg aft dat Z,agi ag alfa at tam at ca ag & feet ea ate FHel ataaa, ara ar aaa F of FHT HTT BT FHATT SVT : aeg ‘arearz, gfe ar eaaara & ara ate afrary’ ate & — aaitt Taeareal wie afwaral al amqar awa aar az aarafeaa ta deqagral A at fH areare at gaa FH ey, gs fratgifa at ace & arateara qeaagrelHF feel wea arate 8 araaie afaara afe arg gy, a waa at Aral aw % fears, fadevat fear area :|| (fadia vegas agar satsta % faq gaara sgt g)| | eqezlaea 1: wat fee ae aze & raters aeqagie Vetgata SF aT as areatxe aft was, sei Ca arrarwatfeat wea Hreare a afar AIT aH AAMT AITAT waa Hag ga THT F— | “Where any assessee sustains a loss of profits or gainsin any year under any of the heads mentionedin section 6,he shall be entitled to have the amount of the loss set offagainst his income,profits or gains under any other headin that year: Providedthat in computingthe profits andgainschargeable under the head ‘profits and gains of business,profession or vocation,’ any loss sustained in speculativetransactions which are in the nature of a business shall notbe taken into account except to the extentof the amount of, _ Profits and gains, if any, in any other business consisting ofspeculative transactions:Co (The second provisois not.relevant for the present.purpose), Explanation 1: Where the speculative transactions carriedon areof sucha nature as to constitute a business,thebusinessshall bedeemed to bedistinct and separate fromany other business., Wy a| on _ Ja, ee ; on araA | . | . ‘ > . eqeAHTA 2: yet A arafeaa deqagrt ¥ dar aeaaare—oafasa & frat feat tat aeg , frat arama tere are WaTat g, ma ote famaat afar srfaaa: ar oeca: feet aeq atfeng & ateafan oftart ar seater ater aa fad art & aaaar areata (es aren at gaara aa g) 1" Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) (ਦੂਜਾ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਮੌਜੂਦਾ ਉਦੇ: ਲਈ ਢੁਕਵU ਨਹa ਹੈ।) ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ 1: ਿਜੱਥੇ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਅਿਜਹੀ ਪ/ਿਕਰਤੀ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਿਜਵs ਿਕ ਇੱਕ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ ਗਠਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਿਕਸੇ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤY ਵੱਖਰਾ ਅਤੇ ਵੱਖਰਾ ਸਮਿਝਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਿਵਆਿਖਆ 2: ਇੱਕ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਇੱਕ ਫ/Uਸੈਕ- ਿਜਸ ਿਵੱਚ ਸਟਾਕ ਅਤੇ :ੇਅਰU ਸਮੇਤ ਿਕਸੇ ਵੀ ਵਸਤੂ-ਮੋਿਡਟੀ ਦੀ ਖਰੀਦ ਅਤੇ ਿਵਕਰੀ ਦਾ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ ਸਮs-ਸਮs ਤੇ ਜU ਅੰਤਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਸਤੂਆਂ ਜU ਸਿਕ/ਪU ਦੀ ਅਸਲ ਿਡਿਲਵਰੀ ਜU ਟ/Uਸਫਰ ਦੁਆਰਾ ਿਨਪਟਾਇਆ ਜUਦਾ ਹੈ। (ਬਾਕੀ ਭਾਗ ਵੀ ਢੁਕਵU ਨਹa ਹੈ।)" ਸਾਡੇ ਤY ਪਿਹਲU ਦੋਵU ਿਧਰU ਨ] ਮੰਿਨਆ ਿਕ ਇਹ ਸਵਾਲ ਰਘੁਨਾਥ ਪ/ਸਾਦ ਪੋਦਾਰ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਕਿਮ:ਨਰ, ਕਲਕੱਤਾ (1) ਿਵੱਚ ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਹੈ ਿਜੱਥੇ ਇਹ ਮੰਿਨਆ ਿਗਆ ਸੀ ਿਕ ਅਿਜਹੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਸਪੱ:ਟੀਕਰਨ 2 ਤY ਸਿਕੰਟ ਦੇ ਅਰਥU ਿਵੱਚ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਵਾਲੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨਹa ਸਨ। 24(1) ਮਾਲੀਆ ਲਈ ਿਵਦਵਾਨ ਵਕੀਲ ਨ] ਹਾਲUਿਕ ਸਮੱਿਸਆ ਦੀ ਨਵa ਜUਚ 'ਤੇ ਫੈਸਲੇ 'ਤੇ ਮੁੜ ਿਵਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਪ/ਾਰਥਨਾ ਕੀਤੀ। ਰਘੁਨਾਥ ਪ/ਸਾਦ ਪੋਦਾਰ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਕਿਮ:ਨਰ, ਕਲਕੱਤਾ (ਸੁਪਰਾ) ਿਵੱਚ, ਜੂਟ ਅਤੇ ਜੂਟ ਦੇ ਸਮਾਨ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਕੰਪਨੀ, ਿਡਲੀਵਰੀ ਆਰਡਰU ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਮਾਨ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕੀਮਤ ਅਦਾ ਕਰਨ ਤY ਬਾਅਦ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਿਧਰU ਤY ਬਾਰਦਾਨ] ਦੇ ਸਬੰਧ ਿਵੱਚ ਪੱਕੇ ਿਡਲੀਵਰੀ ਆਰਡਰ (ਛੋਟੇ ਰੂਪ ਿਵੱਚ ਪੀ.ਡੀ.ਓ.) ਖਰੀਦੇ ਗਏ ਅਤੇ ਪੀਡੀਓ ਨੂੰ ਟ/Uਸਫਰ ਕਰ ਿਦੱਤਾ। ਉਹਨU ਵਸਤU ਦੀ ਿਵਕਰੀ ਲਈ ਿਨਰਧਾਰਤ ਕੀਮਤ ਪ/ਾਪਤ ਕਰਨ ਤY ਬਾਅਦ ਖਰੀਦਦਾਰU ਨੂੰ. ਡੀ.ਐਮ. ਵਾਧਵਾਨਾ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਕਿਮ:ਨਰ (ਸੁਪਰਾ) ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਤY ਬਾਅਦ ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਨ] ਿਕਹਾ ਿਕ ਿਵਚਾਰ ਅਧੀਨ ਿਵਕਰੀ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਸੀ ਅਤੇ ਿਸੱਟੇ ਵਜY ਇਹਨU ਲੈਣ-ਦੇਣ ਿਵੱਚ ਮੁਲUਕਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਮੁਲUਕਣ ਦੇ ਗੈਰ-ਸਟੇਕਲੇਿਟਵ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਤੈਅ ਨਹa ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨ] ਡੀ.ਐkਮ. ਵਧਵਾਨਾ ਦੇ ਕੇਸ ਅਤੇ ਮਨਲਾਲ ਐkਮ. ਵਰਮਾ ਐਡ ਕੰਪਨੀ (ਪੀ) ਿਲਮਿਟਡ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਕਿਮ:ਨਰ (2) ਦੇ ਆਪਣੇ ਪਿਹਲੇ ਫੈਸਿਲਆਂ ਤY ਬਾਅਦ ਹਵਾਲਾ ਿਦੰਦੇ ਹੋਏ, ਇਸ ਿਵੱਚ ਿਦੱਤੇ ਸਵਾਲU ਦੇ ਜਵਾਬ ਿਦੱਤੇ, ਜੋ ਿਕ ਇਸ ਕੇਸ ਿਵੱਚ ਮਾਲੀਏ ਦੇ ਹੱਕ ਿਵੱਚ ਸਵਾਲU ਦੇ ਸਮਾਨ ਹਨ। ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਨ] ਅਪੀਲ 'ਤੇ ਫੈਸਲਾ ਪਲਟ ਿਦੱਤਾ। ਰਘੁੰਡੀਹ ਪ/ਸਾਦ ਦੇ ਕੇਸ ਿਵੱਚ ਿਲਆ ਿਗਆ ਿਵਚਾਰ ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਿਤੰਨ ਪਿਹਲੇ ਫੈਸਿਲਆਂ 'ਤੇ ਅਧਾਰਤ ਪ/ਤੀਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਦੁਨੀ ਚੰਦ ਰਤਾਰੀਆ ਬਨਾਮ ਭੁਵਾਲਕੇ ਬ/ਦਰਜ਼ ਿਲਿਮਟੇਡ (ਸੁਪਰਾ) ਬੇਯਨਾ ਭੀਮਯਾ ਅਤੇ ਸੁਖਦੇਵੀ ਰਾਠੀ ਬਨਾਮ ਆਂਧਰਾ ਪ/ਦੇ: ਸਰਕਾਰ (ਸੁਪਰਾ) ਅਤੇ ਆਂਧਰਾ ਪ/ਦੇ: ਰਾਜ ਬਨਾਮ ਕੋਲਾ :/ੀਰਾਮਮੂਰਤੀ। ਰਘੁਨਾਥ ਪ/ਸਾਦ ਦੇ ਕੇਸ ਿਵੱਚ ਤਰਕ ਇਸ ਤਰoU ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ: ਿਕਸੇ ਵੀ ਵਸਤੂ ਦੇ ਇੱਕ ਵੈਧ ਤਬਾਦਲੇ ਨੂੰ ਪ/ਭਾਵਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹa ਹੈ ਿਕ ਤਬਾਦਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮਾਲ ਦੀ ਅਸਲ ਸਪੁਰਦਗੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਤਬਾਦਲਾ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਭਾਵs ਮਾਲ ਟ/Uਸਫਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਟ/Uਸਫਰ 'ਤੇ ਿਡਲੀਵਰ ਕੀਤਾ ਜUਦਾ ਹੈ, ਪਿਹਲਾ ਟ/Uਸਫਰ ਵੀ ਇੱਕ ਵੈਧ ਟ/Uਸਫਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਅਿਜਹੇ ਮਾਮਿਲਆਂ 'ਚ ਦੇਖਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਿਕ ਕੀ ਪੀ.ਡੀ.ਓ. ਵੇਚੇ ਗਏ ਸਮਾਨ ਦੀ ਅਸਲ ਿਡਲੀਵਰੀ ਲੈ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਸੋਚਣਾ ਗਲਤ ਹੈ ਿਕ ਜੇਕਰ ਪੀ.ਡੀ.ਓ. ਟਰUਸਫਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮਾਲ ਦੀ ਅਸਲ ਸਪੁਰਦਗੀ ਦੁਆਰਾ ਪਾਲਣਾ ਨਹa ਕੀਤੀ ਜUਦੀ, ਉਸ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨੂੰ ਸੱਟੇਬਾਜ਼ੀ ਮੰਿਨਆ ਜUਦਾ ਹੈ। ਦੁਨੀ ਚੰਦ ਰਤਾਰੀਆ ਬਨਾਮ ਭੁਵਲਕੇ ਬ/ਦਰਜ਼ ਿਲਮਿਟਡ (ਸੁਪਰਾ) ਿਵੱਚ ਿਦੱਤੇ ਗਏ ਿਵਚਾਰ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਿਵੱਚ ਿਨਮਨਿਲਖਤ ਿਨਰੀਖਣ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਸੀ: "ਿਵਕਰੇਤਾਵU ਨ] ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ (ਿਜਵs ਿਡਲੀਵਰੀ ਆਰਡਰ) ਖਰੀਦਦਾਰU ਨੂੰ ਨਕਦ ਭੁਗਤਾਨ ਦੇ ਬਦਲੇ ਸ|ਪੇ, ਅਤੇ ਖਰੀਦਦਾਰU ਨ] ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਮਾਲ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਿਡਲੀਵਰੀ ਦੇ ਟੋਕਨ ਿਵੱਚ ਪ/ਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਉਹ ਬਦਲੇ ਿਵੱਚ ਇਹਨU ਦਸਤਾਵੇਜ਼U ਨੂੰ ਹੱਥY-ਹੱਥ ਪਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਦY ਤੱਕ ਉਹ ਅੰਿਤਮ ਖਰੀਦਦਾਰ ਨਾਲ ਆਰਾਮ ਨਹa ਕਰਦੇ, ਿਜਸਨ] ਉਹਨU ਚੀਜ਼U ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਿਲਆ ਸੀ। ਅੰਤਮ ਿਵ:ਲੇ:ਣ ਿਵੱਚ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਭੌਿਤਕ ਜU ਦਸਤੀ ਸਪੁਰਦਗੀ, ਹਰ ਇੱਕ ਿਵਚਕਾਰਲੀ ਿਧਰ ਦੀ ਬੇਲੋੜੀ ਪ/ਿਕਿਰਆ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਬਦਲੇ ਿਵੱਚ ਭੌਿਤਕ ਜU ਦਸਤੀ ਿਡਲੀਵਰੀ ਦੇ ਤੰਗ ਅਰਥU ਿਵੱਚ ਮਾਲ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਅਸਲ ਸਪੁਰਦਗੀ ਿਦੰਦੀ ਹੈ।" Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) Explanation 2 : A speculative transaction means a ftansac-c tion in which a coatract for purchase and sale of any com-modity including stocks and shares is periodically or ulti-mately settled otherwise than by the actual delivery or trans-fer of the commodity or scrips. (The rest of the section i:; also not relevant.)" D Before us both sides admitted that the question is covered by the decision of this Court in Raghunath Prasad Poddar v. Commissioner uj Income-tax, Calcutta l') where it was held that such transactions were .10t speculative transactions within the meaning of explanation 2 to sec. 24(1). The learned counsel for the revenue however prayed for re-consideration of the decision on a fresh examination of the problem. In Raghuna:h Prasad Poddar v. Commissioner of E Income-tax, Calcutta (supra) the assessee, a company dealing in jute and jute goods, purchased pueca delivery orders (in short P.D.Os.) in respect of gunny bags from various parties after paying the full price of the goods covered by the delivery orders and transferred those P.D.Os. to buyers after receiving the price fixed for the sale of thOse goods. The Tribunal following the decision in D. M. Wadhwana v. Commissioner of Income-tax (supra) held that the sales in question were speculative and consequently the losses suffered by the assessee in these transactions could not be set off against the profits mado by the assessee's non-speculative business. The High Court on reference following its earlier decisions in D. M. Wadhwana's case and Manalal M. Verma & Co. (P) Ltd. v. Commissioner of Income tax([2]) answer-ed the questions referred to it, which are similar to the question for-mulated in this case, in favour of the revenue. This Court reversed G the decision on appeal. The view taken in Rashundth Prasad' s case appears to be based on three earlier decisions of this Court. Duni Chand Rataria v. Bltuwalke Brothers Ltd. (supra) Beyanna Bhimayya and Sukhdevi Rathi v. The Gover1U11e11t of Andhra Pradesh (supra) and State of Andhra Pradesh v. Ko/la Sreeramamurthy([8]). The reasoning in ll Raghunath Prasad's case proceeds like this : (I) (1973) 90 I. T. R. 140. (3) [19631 IS. C.R. 18 (2) (1969) 73 I. T. R. 713. 184 To effect a valid transfer of any commodity, it is not necessary that the transfer in question should be followed up by actual de.livery of the goods to the transferee. Even if the goods are delivered .to the transferee's transferee, the first transfer also will be a valid transfer. What has to be seen in such cases is whether the ultimate purchaser of the P.D.Os. has taken actual delivery of the goods sold. It is errone-ous to think that if any transfer of the P .D.Os. is not followed up by actual delivery of the goods to the transferee, that transaction is to be considered as speculative. The following observation in Duni Chand Rataria v. Bhuwalke Brothers Ltd. (supra) was relied on in support of ·the; view taken : "Th~ sellers handed over these documents (like delivery orders) to the buyers against cash payment, and the buyers obtained these documents in token of delivery of possession of the goods. They in turn passed these documents from hand to hand until they rested with the ultimate buyer who took physical or manual delivery of possession of those goods. The constructive delivery of possession which was obtained by the intermediate parties was thus translated into a phvsical or manual delivery of possession in the ultimate analysis eliminating the unnecessary process of each of the intermediate parties taking and in his turn giving actual delivery of possession of the goods in the narrow sense of physical or manual delivery thereof." Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) Explanation 1: Where the speculative transactions carriedon areof sucha nature as to constitute a business,thebusinessshall bedeemed to bedistinct and separate fromany other business., Wy a| on _ Ja, ee ; on araA | . | . ‘ > . eqeAHTA 2: yet A arafeaa deqagrt ¥ dar aeaaare—oafasa & frat feat tat aeg , frat arama tere are WaTat g, ma ote famaat afar srfaaa: ar oeca: feet aeq atfeng & ateafan oftart ar seater ater aa fad art & aaaar areata (es aren at gaara aa g) 1" wart ayerdtalat gerard’ A ageatare feat & faeag seaWANT TANT ADT ATT MIST MQw, TAHA F amesy A eTeararaa & fafazaa % aeata oar @ fad ag afafaeifea fear war|ar fe tt gxeraqare are 24 (1)FB eqedtara 2 F qateata qet aarafera aeragit aay Jaarfa, cwaea ys fagta HITAA FT TACITa ay fat & otter & arene oe ga fatteaa az gt: faa aw atSTAT at1 WATT cara Were TATA OTT MTG, HART Faaa F fraiftat a, a fe ge ale ye F are Hr Geaagre HA ATTun arqat ot, aftar-aidat& gear a ae are al ge stagart & oearg fafier seared & a at stat sae feferrt osx(aat FH Gto So So) qs F ak Wa ara F fama F fre faaa a agBTA et ala H aeara Harsit BF Go to so meats Hr far F| afapwy 4 gto Ywo ataatat aaa etaRr oTgea’ & fafaeaa FTWPATY HW ge ag afafreaifea fear ar fe sea fara gee & arafrada ate ofeuraa: fraifedd at sa aorayrdl F eg arfral at frei &Te aze & arafeaa areare F eu ata Sa Fa set fat at aaa |faa fro art at sea cqTaTaT F So UH areata B awa? F Atk Explantion 2: A speculative transaction means ‘a tran-,sactionin which acontract for purchase and sale of anycommodity including stocks and sharesis periodically or~—_ultimately settled otherwise than by the actual delivery ortransfer of the commodity or scrips. (The rest of the section is also not relevant).” ' 90 ago gto atzo 140=[1973] 3 gH Fre Fo 520, ee 8 61 argo do are 154, . . . 7 | | FATA GHo THE Que Heat (mteaz) flats saa eraee gagee arae F gat qa fafaraal ar agqace awd gu st frafee feu aemeat BT, HY fe ee mTAe FH sega gu seal & aera aS, Tat useq& a % fear) ea eararaa § fafiewa a ate B wae fear at5. CGary sare art arae? F fear war afcentar <a maTaTaS qa fafrerat ox, saiq gat are canfgar care yaraen aadfafaes®, aqrat shar site gaat wet aaa ater gen aTHIe? TITa MT UIEG sar Stat sleraafa® & arqat % fafreaal gxarenes seta gat 81 eyara ware wet area? F ca gare at atfeat war ar fe— . “fret aeq ar fafrarea eae ate fre ag orcameg fe oeara ere & ceatae eafed a ara aT ateafreafeara fear sre| aet ae fe afe are ar ofeera aeateal ®aeafedt at at feat star 2, at at cam aeazay fafirater WITTalt| UA atmat H ag Fqar ga fH aa Go So to ® Ahanea + FT TT ara ar arafan ofeera fearGHmat ga fe afe Go go To F gS ge wahtAtet aT arediaen oferta gt fear sar, at va qeaaare w aea araheara garage Ara are 1”| gat ara catia sare yaaa aad fafate? & may F farafafadfare ar fag ag efseaty & arta F aaaea frat Tat at — “fama + 3 aearae (fefead asd as ana) waeaary TT HATA FY aig St ate Maral F ea eemael ay aramoor & ofeara Blast A afeorcea Pear ¥ sas aes ga eeaaataT up cafet & cat cafes a aaaaaaaa daeqa vat wane feat sa wa 8 wet ar areafaw ar cectafeara frat a1 meqer qararel are afar Het aT areas 1 73 ato do AIto 713. 2 90 aso dto sTxo 140=[1973] 3 gHo fito go 520, 3 (1955)1 ero ato atxo 1071, * (1961)3 cao eto arzo 267. 5 (1963)1 ago gto arxo 184, ' | a — | nu. -. | 4 Sip syah; 'apl | - || ‘ — oat ga TIT TH areafay ar aed wera gfeafaa aarat @ waar faa are % areafas ar zedt ofcera At aaaae 3 veda qeqeq TAHT F Are Fr areafas Haat A ak faxgat Bt ea al warazeaH omar aarea at ated & 1” Case: DAVENPORT & CO. PVT. LTD. versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, WEST BENGAL [[1976] 1 S.C.R. 180] (1976) "ਿਵਕਰੇਤਾਵU ਨ] ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ (ਿਜਵs ਿਡਲੀਵਰੀ ਆਰਡਰ) ਖਰੀਦਦਾਰU ਨੂੰ ਨਕਦ ਭੁਗਤਾਨ ਦੇ ਬਦਲੇ ਸ|ਪੇ, ਅਤੇ ਖਰੀਦਦਾਰU ਨ] ਇਹ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਮਾਲ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਿਡਲੀਵਰੀ ਦੇ ਟੋਕਨ ਿਵੱਚ ਪ/ਾਪਤ ਕੀਤੇ। ਉਹ ਬਦਲੇ ਿਵੱਚ ਇਹਨU ਦਸਤਾਵੇਜ਼U ਨੂੰ ਹੱਥY-ਹੱਥ ਪਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਦY ਤੱਕ ਉਹ ਅੰਿਤਮ ਖਰੀਦਦਾਰ ਨਾਲ ਆਰਾਮ ਨਹa ਕਰਦੇ, ਿਜਸਨ] ਉਹਨU ਚੀਜ਼U ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਿਲਆ ਸੀ। ਅੰਤਮ ਿਵ:ਲੇ:ਣ ਿਵੱਚ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਭੌਿਤਕ ਜU ਦਸਤੀ ਸਪੁਰਦਗੀ, ਹਰ ਇੱਕ ਿਵਚਕਾਰਲੀ ਿਧਰ ਦੀ ਬੇਲੋੜੀ ਪ/ਿਕਿਰਆ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਬਦਲੇ ਿਵੱਚ ਭੌਿਤਕ ਜU ਦਸਤੀ ਿਡਲੀਵਰੀ ਦੇ ਤੰਗ ਅਰਥU ਿਵੱਚ ਮਾਲ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਅਸਲ ਸਪੁਰਦਗੀ ਿਦੰਦੀ ਹੈ।" ਦੁਨੀ ਚੰਦ ਰਤਾਰੀਆ ਦੇ ਕੇਸ ਿਵੱਚ ਇਹ ਅਦਾਲਤ ਸੈਿਕੰਡ ਿਵੱਚ "ਅਸਲ ਿਡਲੀਵਰੀ ਆਫ ਪਜ਼ੇ:ਨ" :ਬਦU ਦੀ ਿਵਆਿਖਆ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ। ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਜੂਟ ਗੁਡਸ ਿਫਊਚਰ ਆਰਡੀਨ} ਸ, 1949 ਦੀ 2(1)(ਬੀ)(i)। ਉਸ ਕੇਸ ਿਵੱਚ ਿਨਰਧਾਰਨ-ਰਾ:ਟਰ ਲਈ ਸਵਾਲ ਇਹ ਸੀ ਿਕ ਕੀ ਅਪੀਲ-ਲ•ਟ ਅਤੇ yਤਰਦਾਤਾਵU ਿਵਚਕਾਰ ਕੁਝ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਨੂੰ ਸਬੰਧਤ ਸਮਾਨ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਅਸਲ ਸਪੁਰਦਗੀ ਵਾਲੇ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਿਕਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਿਕੰਟ ਿਵੱਚ "ਿਡਲੀਵਰੀ" ਦੀ ਪਿਰਭਾ:ਾ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਿਦੰਦੇ ਹੋਏ। ਇੰਡੀਅਨ ਸੇਲ ਆਫ਼ ਗੁੱਡਜ਼ ਐਕਟ, 1930 ਦੇ 2(2) ਿਵੱਚ ਇਹ ਦੇਿਖਆ ਿਗਆ ਸੀ ਿਕ ਇਸ ਿਵੱਚ ਅਸਲ ਿਡਲੀਵਰੀ ਵੀ :ਾਮਲ ਹੋਵੇਗੀ ਿਜਵs ਿਕ ਪ/ਤੀਕਾਤਮਕ ਜU ਰਚਨਾਤਮਕ ਿਡਲੀਵਰੀ ਵੀ, ਅਤੇ ਆਰਡੀਨ} ਸ ਦੇ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਦੁਆਰਾ :ਰਾਰਤU ਨੂੰ ਟਾਲਣ ਦੀ ਕੋਿ:: ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ - ਉਹਨU ਿਵਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਜੋ ਿਸਰਫ ਮਤਭੇਦU ਿਵੱਚ ਨਿਜੱਠਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਦੇ ਵੀ ਲੈਣ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਨਹa ਰੱਖਦੇ ਸਨ - ਿਕਸੇ ਵੀ ਸਿਥਤੀ ਿਵੱਚ ਇਹ ਿਡਲੀਵਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। "ਕਬਜੇ ਦੀ ਅਸਲ ਸਪੁਰਦਗੀ" ਅਸਲ ਸਪੁਰਦਗੀ ਸੀ ਿਜਵs ਿਕ ਮਤਭੇਦU ਿਵੱਚ ਿਸਰਫ਼ ਸੌਦੇਬਾਜ਼ੀ ਦੇ ਉਲਟ ਸੀ ਅਤੇ ਅਿਜਹੀ ਅਸਲ ਸਪੁਰਦਗੀ ਇਸ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਿਵੱਚ :ਾਮਲ ਸੀ ਕਬਜ਼ੇ ਦੀ ਪ/ਤੀਕਾਤਮਕ ਅਤੇ ਰਚਨਾਤਮਕ ਸਪੁਰਦਗੀ। ਆਦਰ ਦੇ ਨਾਲ, ਇਹ ਿਨਰੀਖਣ ਿਬਲਕੁਲ ਵੱਖਰੇ ਸੰਦਰਭ ਿਵੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਿਵਆਿਖਆ 2 ਤY ਸਿਕੰਟ ਦੀ ਿਵਆਿਖਆ ਕਰਨ ਿਵੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਨਹa ਜਾਪਦੇ। ਇੰਡੀਅਨ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922 ਦਾ 24(1)। ਰਘੂਨਾਥ ਪ/ਸਾਦ ਦੇ ਕੇਸ, ਬੇਯੰਨਾ ਭੀਮਯਵਾ ਅਤੇ ਸੁਖਦੇਵੀ ਰਾਠੀ ਬਨਾਮ ਆਂਧਰਾ ਪ/ਦੇ: ਸਰਕਾਰ (ਸੁਨਰਾ) ਿਵੱਚ ਹਵਾਲਾ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਇੱਕ ਹੋਰ ਫੈਸਲਾ ਮਦਰਾਸ ਜਨਰਲ ਸੇਲਜ਼ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1939 ਦੇ ਤਿਹਤ ਇੱਕ ਕੇਸ ਸੀ। ਉਸ ਕੇਸ ਿਵੱਚ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਿਜਸਨ] ਬਾਰਦਾਨ] ਦਾ ਸੌਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਨ] ਇੱਕ ਿਨ:ਚਤ ਰੇਟ 'ਤੇ ਦੋ ਿਮੱਲU ਨਾਲ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਕੀਤੇ ਸਨ ਭਿਵੱਖ ਦੀ ਸਪੁਰਦਗੀ ਲਈ ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਿਧਰU ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਵੀ ਕੀਤਾ ਿਜਸ ਦੁਆਰਾ ਉਹਨU ਨ] ਤੀਜੀ ਿਧਰU ਤY ਕੁਝ ਵਾਧੂ ਵਸੂਿਲਆ ਅਤੇ ਉਹਨU ਨੂੰ ਿਡਲੀਵਰੀ ਆਰਡਰ ਸ|ਪੇ ਿਜਨo U ਨੂੰ ਕੱਚਾ ਿਡਲੀਵਰੀ ਆਰਡਰ ਿਕਹਾ ਿਗਆ ਹੈ। ਿਮੱਲU ਨ] ਹਾਲUਿਕ ਤੀਜੀ ਿਧਰ ਨੂੰ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਵਾਲੀਆਂ ਿਧਰU ਵਜY ਸਵੀਕਾਰ ਨਹa ਕੀਤਾ ਪਰ ਿਸਰਫ ਅਪੀਲਕਰਤਾਵU ਦੇ ਏਜੰਟ ਵਜY ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਟੈਕਸ ਅਥਾਰਟੀਜ਼ ਨ] ਅਪੀਲਕਰਤਾਵU ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਿਧਰU ਿਵਚਕਾਰ ਹੋਏ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਨੂੰ ਨਵa ਿਵਕਰੀ ਮੰਿਨਆ ਅਤੇ ਇਸ 'ਤੇ ਵੀ ਿਵਕਰੀ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ, ਿਜਸ 'ਤੇ ਅਪੀਲਕਰਤਾਵU ਨ] ਇਤਰਾਜ਼ ਕਰਿਦਆਂ ਿਕਹਾ ਿਕ ਿਸਰਫ ਇਕ ਿਵਕਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਿਨਆ ਿਗਆ ਸੀ ਿਕ ਿਡਿਲਵਰੀ ਆਰਡਰ ਇਸ ਦੁਆਰਾ ਕਵਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਾਲ ਦੇ ਿਸਰਲੇਖ ਦਾ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਕਬਜ਼ੇ ਨ] ਨਾ ਿਸਰਫ ਇੱਕ ਨੂੰ ਮਾਲ ਦੀ ਮੁੜ ਪ/ਾਪਤੀ ਦਾ ਅਿਧਕਾਰ ਿਦੱਤਾ, ਬਲਿਕ ਉਹਨU ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਜU ਿਡਲੀਵਰੀ ਦੁਆਰਾ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਟ/Uਸਫਰ ਕਰਨ ਦਾ ਵੀ ਅਿਧਕਾਰ ਿਦੱਤਾ, ਅਤੇ ਇਹ ਿਕ ਿਵਕਰੀ ਦੇ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ, ਇੱਕ ਿਮੱਲ ਅਤੇ ਅਸਲ ਖਰੀਦਦਾਰU ਿਵਚਕਾਰ, ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਅਸਲ ਖਰੀਦਦਾਰU ਅਤੇ ਤੀਜੀ ਿਧਰU ਿਵਚਕਾਰ, ਟੈਕਸ ਅਦਾ ਕਰਨ ਯੋਗ ਸੀ। ਇਸ ਿਸੱਟੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਿਦਆਂ ਅਦਾਲਤ ਨ] ਿਕਹਾ: "ਿਮੱਲU ਦੁਆਰਾ ਤੀਜੇ ਪੱਖU ਨੂੰ ਸਪੁਰਦਗੀ ਦੇ ਸਮs, ਅਸਲ ਿਵੱਚ, ਦੋ ਸਪੁਰਦਗੀਆਂ ਸਨ, ਇੱਕ ਿਮੱਲ ਦੁਆਰਾ ਅਪੀਲਕਰਤਾਵU ਨੂੰ, ਪ/ਤੀਿਨਧਤਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਿਜੱਥੇ ਤੱਕ ਿਮੱਲU ਦੀ ਿਚੰਤਾ ਸੀ, ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੇ ਏਜੰਟU ਦੁਆਰਾ, ਤੀਜੀ ਿਧਰ ਦੁਆਰਾ, ਅਤੇ ਦੂਜੀ, ਅਪੀਲਕਰਤਾਵU ਦੁਆਰਾ ਤੀਜੀ ਿਧਰ ਨੂੰ ਅਪੀਲਕਰਤਾਵU ਤY ਖਰੀਦਦਾਰU ਦੇ ਰੂਪ ਿਵੱਚ, ਅਪੀਲਕਰਤਾਵU ਤY ਖਰੀਦਦਾਰU ਦੇ ਰੂਪ ਿਵੱਚ, ਇਹ ਦੋ ਿਬੰਦੂਆਂ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਿਬੰਦੂ ਸਨ, ਪਰ ਅਸਲ ਿਵੱਚ ਇਹ ਦੋ ਿਬੰਦੂ ਸਨਕਰੋਨ ਸਨ। ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਿਵੱਚ।" ਇੱਥੇ ਇਹ ਵੀ ਸਵਾਲ ਸੀ ਿਕ ਕੀ ਕੇਸ ਦੇ ਤੱਥU 'ਤੇ ਿਵਕਰੀ ਦੇ ਦੋ ਵੱਖਰੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਸਨ ਤU ਜੋ ਮਦਰਾਸ ਜਨਰਲ ਸੇਲਜ਼ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1939 ਦੇ ਤਿਹਤ ਦੋਵU ਿਬੰਦੂਆਂ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਅਦਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਿਵੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਿਟੱਪਣੀ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅਪੀਲ ਿਵੱਚ ਿਵਚਾਰ ਅਧੀਨ ਸਵਾਲ ਨਾਲ ਵੀ ਢੁਕਵa ਨਹa ਜਾਪਦੀ। Case: DAVE