Emil Webber v. Commissioner Of Income Tax, V And M, Nagpur

Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) ਐਮਿਲ ਵੈਬਰ ਬਨਾਮ ਆਿਦਨ ਕਰ ਕਮਮਸ਼ਨਰ, ਵੀ.ਐਮ, ਨਾਗਪੁਰ 19 ਫਰਵਰੀ 1993 [ਬੀ.ਪੀ. ਜੀਵਨ ਰ ੈੱਡੀ ਅਤੇ ਐਨ. ਵੈਂਕਟਚਲ, ਜੇ.ਜੇ.) ਆਿਦਨ ਕਰ ਐਕਟ, 1961: ਧਾਰਾ 2 (24), 14, 17, 56, 195-'ਆਿਦਨ' ਦਾ ਮਤਲਬ ਹ - ਟ ਕਸਦਾਤਾ ਦੀ ਤਨਖਾਹ ਦੀ ਰਕਮ 'ਤੇ ਟ ਕਸ ਦੇ ਰੂਪ ਮਵਿੱਚ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਕਮ- ਚਾਹੇ "ਹੋਰ ਸਰੋਤ" ਮਸਰਲੇਖ ਦੇ ਤਮਹਤ ਟ ਕਸਯੋਗ ਹੋਵੇ। ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਪਬਮਲਕ ਮਲਮਮਟਡ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਿੱਕ ਕਾਸਮਟਕ ਸੋਡਾ / ਕਲੋਰੀਨ ਮਨਰਮਾਣ ਪਲਾਂਟ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਨੇ ਕੁਝ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਅਤੇ ਸਾਜੋ-ਸਾਮਾਨ ਦੀ ਖਰੀਦ ਲਈ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ। ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਨਾਲ ਇਿੱਕ ਹੋਰ ਸਮਝੌਤੇ ਮਵਿੱਚ ਫਰਾਂਸ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਕੁਝ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਮਹਮਤ ਹੋਈ ਅਤੇ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਮਕਸੇ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਟ ਕਸ ਜਾਂ ਮਡਊਟੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਤਨਖਾਹ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਨਖਾਹਾਂ ਦੇਣ ਲਈ ਸਮਹਮਤ ਹੋਇਆ। ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਕੁਝ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਸਮਵਸ ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਇਿੱਕ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ। ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ-ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਅਮਜਹਾ ਹੀ ਇਿੱਕ ਮਵਅਕਤੀ ਸੀ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਆਇਆ ਅਤੇ ਪਲਾਂਟ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦੇ ਸਬੰਧ ਮਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਮਦਿੱਤਾ। ਰੋਜਾਨਾ ਭਿੱਮਤਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ-ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਨੂੰ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ, 1974-75 ਅਤੇ 1975-76 ਲਈ ਕਰਮਵਾਰ 3,82,481 ਰੁਪਏ ਅਤੇ 67,200 ਰੁਪਏ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ ਮਗਆ ਸੀ। ਆਿਦਨ ਕਰ ਅਮਧਕਾਰੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਟ ਕਸਦਾਤਾ ਨੇ ਦਲੀਲ ਮਦਿੱਤੀ ਮਕ ਉਹ ਟ ਕਸ ਅਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜੰਮੇਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹ । ਆਈ.ਟੀ.ਓ. ਸਮਹਮਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ। ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਨੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਕਰਮਵਾਰ 3,23,400 ਰੁਪਏ ਅਤੇ 35,546 ਰੁਪਏ ਦੀ ਟ ਕਸ ਰਕਮ ਅਦਾ ਕੀਤੀ- ਆਮਦਨ ਕਰ ਅਮਧਕਾਰੀ ਨੇ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਦੁਆਰਾ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਟ ਕਸ ਦੀ ਰਕਮ ਨੂੰ ਇਿੱਕ ਲਾਭ ਮੰਮਨਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦੀ ਤਨਖਾਹ ਦੀ ਰਕਮ ਮਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਮਦਿੱਤਾ। ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨੇ ਏ.ਏ.ਸੀ. ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅਪੀਲ ਮਵਿੱਚ ਆਈ.ਟੀ.ਓ. ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ 'ਤੇ ਸਵਾਲ ਚੁਿੱਕੇ, ਮਜਸ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਮਦਿੱਤਾ ਮਗਆ। 27 XXXXXX ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਮਰਪੋਰਟਾਂ[1993] 2 ਐਸ.ਸੀ.ਆਰ. ਮਟਰਮਬਊਨਲ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦਾਇਰ ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਵੀ ਖਾਰਜ ਕਰ ਮਦਿੱਤਾ ਮਗਆ ਸੀ। ਮਜਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਲਈ ਇਿੱਕ ਹਵਾਲਾ ਪਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਸ ਦਾ ਜਵਾਬ ਮਦੰਦੇ ਹੋਏ ਮਕਹਾ ਮਕ ਕੀ ਤਿੱਥਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਅਤੇ ਮਾਮਲੇ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ 'ਚ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1974-75 ਅਤੇ 1975-76 'ਚ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਵਿੱਲੋਂ ਬਲਾਰਪੁਰ ਵਿੱਲੋਂ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਟ ਕਸ ਦੀ ਰਕਮ 'ਹੋਰ ਸਰੋਤਾਂ' ਮਸਰਲੇਖ ਤਮਹਤ ਆਮਦਨ ਟ ਕਸਯੋਗ ਹ । ਇਸ ਲਈ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦੀਆਂ ਇਹ ਅਪੀਲਾਂ ਇਹ ਦਲੀਲ ਮਦੰਦੀਆਂ ਹਨ ਮਕ ਟ ਕਸ ਦੇ ਰੂਪ ਮਵਿੱਚ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਕਮ ਨੂੰ ਟ ਕਸਦਾਤਾ ਦੀ 'ਆਮਦਨ' ਨਹੀਂ ਮੰਮਨਆ ਜਾ ਸਕਦਾ; ਮਕਉਂਮਕ ਕਰਦਾਤਾ ਨੂੰ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਤੋਂ ਉਕਤ ਰਕਮ ਨਹੀਂ ਮਮਲੀ, ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਉਸ ਦੀ ਆਮਦਨ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕਦੀ। ਅਪੀਲਾਂ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰਮਦਆਂ, ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਨੇ, ਮਕਹਾ ਮਿਆ ਮਕ ਮਗਆ: 1.01. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 2 ਦੀ ਧਾਰਾ (24) ਮਵਿੱਚ 'ਆਮਦਨ' ਦੀ ਪਮਰਭਾਸ਼ਾ ਇਿੱਕ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਪਮਰਭਾਸ਼ਾ ਹ । ਇਹ ਆਮਦਨ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਮਵਿੱਚ ਕਈ ਨਕਲੀ ਸ਼ਰੇਣੀਆਂ ਜੋੜਦਾ ਹ ਪਰ ਇਸ ਖਾਤੇ 'ਤੇ 'ਆਮਦਨ' ਸ਼ਬਦ ਆਪਣਾ ਕੁਦਰਤੀ ਅਰਥ ਨਹੀਂ ਗੁਆਉਂਦਾ। ਇਹ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮਕਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹ ਮਕ 'ਆਮਦਨ' ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਮਵਿੱਚ ਪਮਰਭਾਮਸ਼ਤ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹ । ਕੋਈ ਵੀ ਚੀਜ ਮਜਸ ਨੂੰ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਮਦਨ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹ , ਐਕਟ ਦੇ ਤਮਹਤ ਟ ਕਸਯੋਗ ਹ ਜਦੋਂ ਤਿੱਕ ਬੇਸ਼ਕ ਇਸ ਨੂੰ ਐਕਟ ਦੀ ਮਕਸੇ ਨਾ ਮਕਸੇ ਮਵਵਸਥਾ ਦੇ ਤਮਹਤ ਛੋਟ ਨਹੀਂ ਮਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ। 1.02. ਬਲਾਰਪੁਰ ਵਿੱਲੋਂ ਮਨਰਧਾਰਤ ਕਰਤਾ ਨੂੰ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ ਦੀ ਰਕਮ 'ਤੇ ਟ ਕਸ ਦੇ ਰੂਪ ਮਵਿੱਚ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਕਮ ਨੂੰ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦੀ ਆਮਦਨ ਮੰਮਨਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹ । ਇਹ ਰਕਮ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ 'ਤੇ ਟ ਕਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ। ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਵਿੱਲੋਂ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ 'ਤੇ ਟ ਕਸ ਅਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਮਜੰਮੇਵਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ, ਇਸ ਨੇ ਉਕਤ ਟ ਕਸ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਭੁਗਤਾਨ ਟ ਕਸਦਾਤਾ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਤਰਫੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹ । ਇਹ ਮੁਫਤ ਭੁਗਤਾਨ ਨਹੀਂ ਹ । ਪਰ ਉਕਤ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਲਈ ਅਤੇ ਪਰ ਉਕਤ ਭੁਗਤਾਨ ਲਈ ਉਕਤ ਟ ਕਸ ਦੀ ਰਕਮ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਟ ਕਸਦਾਤਾ ਦੁਆਰਾ ਖੁਦ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਹ ਤਨਖਾਹ ਨਹੀਂ ਮਮਲ ਸਕਦੀ ਸੀ ਜੋ ਉਸਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ ਪਰ ਟ ਕਸ ਦੇ ਉਕਤ ਭੁਗਤਾਨ ਲਈ। ਆਿਦਨ ਕਰ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 195 ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਬਿੱਲਰਪੁਰ 'ਤੇ ਲਗਾਈ ਗਈ ਮਜੰਮੇਵਾਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਮਵਿੱਚ ਨਜਰਅੰਦਾਜ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਇਹ ਕਮਹਣਾ ਗ ਰ-ਵਾਜਬ ਹੋਵੇਗਾ ਮਕ ਉਕਤ ਭੁਗਤਾਨ ਦਾ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ ਨਾਲ ਕੋਈ ਅਮਨੈੱਖੜਵਾਂ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ ਸੀ। [31ਈ-ਜੀ] 1.03. ਮਕਉਂਮਕ ਕਰਦਾਤਾ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਦਾ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹ , ਮਜਸ ਨੇ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ ਹ , ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਨੂੰ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 17 ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਮਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਮਲਆਂਦਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਇਹ ਲਾਜ਼ਿੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਧਾਰਾ 56 ਦੀ ਉਪ-ਧਾਰਾ (1) 'ਦੂਜੇ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਆਿਦਨ' ਦੇ ਅਧੀਨ ਰੱਮਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਪਰੋਕਤ ਉਪ-ਧਾਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਰ ਮਕਸਮ ਦੀ ਆਮਦਨ ਮਜਸ ਨੂੰ ਐਕਟ ਅਧੀਨ ਕੁਿੱਲ ਆਮਦਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਹੀਂ ਰਿੱਮਖਆ ਜਾਣਾ ਹ , 'ਹੋਰ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਆਮਦਨ' ਮਸਰਲੇਖ ਅਧੀਨ ਆਮਦਨ ਕਰ ਲਈ ਜਾਵੇਗੀ, ਜੇ ਇਹ ਧਾਰਾ 14, ਵਸਤੂ ਏ ਤੋਂ ਈ [32ਏ-ਬੀ] ਮਵਿੱਚ ਮਨਰਧਾਰਤ ਮਕਸੇ ਹੋਰ ਮਸਰਲੇਿਾਂ ਤਮਹਤ ਆਮਦਨ ਕਰ ਲਈ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹ । 28 XXXXXX ਏਮਮਲ ਵੇਬਰ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ, ਨਾਗਪੁਰ [ਜੀਵਨ ਰ ਡੀ, ਜੇ.] Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) -1- एमिलवेबरबनाि आयकरआयुक, वीएवंएि, नागपुर 19 फरवरी1993 [ नयायािूर्तिबी.पी. जीवनरेडीऔरएन. वेकटचला,) आयकरअमिमनयि, 1961: िारा2(24), 14, 17, 56, 195-'आय'- मनिातरर्ीकीओरसेउसकीवे्नरामिपरकरकेरूपिेंभुग्ानकीगईरामिकाअर्त-क्यामनिातरर्ीकीआय-क्याअन्यस्त्रो्के्ह्करयोग्यहै। बल्लारपुर, एकसावतजमनकमलमिटेडकंपनीनेकामटटकसोडा/क्लोरीनमवमनिातणसंयंत्रटर्ामप्करनेकाबीडाउठाया।कुछििीनरीऔरउपकरणोंकीखरीदकेमलएफ्ांसीसीकंपनीकेसार्एकसिझौ्ाककया। बल्लारपुरकेसार्एकअन्यसिझौ्ेिें, फ्ांसीसीकंपनीकुछकरितयोंकीसेवाएंप्रदानकरनेपरसहि्हुईऔरबल्लारपुरकरितयोंकोककसीभीभार्ीयकरयािुल्कसेिुक्तवे्नऔरअन्यपररलमधियांदेनेपरसहि्हुआ। फ्ांसीसीकंपनीनेकुछििीनरीकीआपूर्तऔरकुछकरितयोंकीसेवाएंउपलधिकरानेकेमलएमटवसकंपनीकेसार्एकसिझौ्ाककया। मनिातरर्ी-अपीलक्ातऐसाहीएकव्यमक्तर्ा।वहभार्आयेऔरपलांटकीटर्ापनाकेमसलमसलेिेंकािकरनािुरूकरकदया। दैमनकभत्तेऔरअन्यसुमविाओंकेअलावा, मनिातरर्ी-अपीलार्ीकोिूल्यांकनवर्षोंक्रिििः1974-75 और1975-76 केमलएरुपये3,82, 481 औररुपये67,200 काभुग्ानककयागयार्ा। आयकरअमिकारीकेसिक्ष, मनिातरर्ीने्कतकदयाककवहकरकाभुग्ानकरनेकेमलएउत्तरदायीनहींहै।आई.टी.ओ. सहि्नहींर्ा।बल्लारपुरनेिूल्यांकनवर्षोंकेमलएक्रिििःरुपये3,23,400 -35,546 कीकररामिकाभुग्ानककया। आयकरअमिकारीनेबल्लारपुरद्वाराभुग्ानकीगईकररामिकोअनुलाभकेरूपिेंिानाऔरउसेमनिातरर्ीकीवे्नरामििेंजोडकदया। करदा्ानेअपीलिेंए.ए.सी. केसिक्षआई.टी.ओकीकायतवाहीपरसवालउठाया, मजसेखाररजकरकदयागया। रिधयूनलकेसिक्षदायरअपीलभीखाररजहोगयी, ्त्पश्चा्मनिातरर्ीकोउच्चन्यायालयद्वाराउत्तरदेनेकेमलएएकसंदभतप्राप्तहुआर्ा। उच्चन्यायालयनेसंदभत, "क्या्थ्योंऔरिािलेकीपररमटर्म्योंकेआिारपरिूल्यांकनवर्षत1974-75 और1975-76 िेंमनिातरर्ीकीओरसेबल्लारपुरद्वाराभुग्ानकीगईकरकीरामि'अन्यस्रो्' िीर्षतकके्ह्आयकरयोग्यहै," काउत्तरमनिातरर्ीकेमवरूद्धककया। इसमलएमनिातरर्ीद्वाराइनअपीलोंिें्कतकदयागयाहैकककरकेरूपिेंभुग्ानकीगईरामिकोमनिातरर्ीकी'आय' केरूपिेंनहींिानाजासक्ाहै; चूंककमनिातरर्ीकोबल्लारपुरसेउक्तरामिप्राप्तनहींहुई, इसमलएयहउसकीआयनहींबनसक्ी। अपीलोंकोखाररजकर्ेहुए, इसन्यायालयद्वारा, प्रम्पाकद्ककयाकक: 1.01. अमिमनयिकीिारा2 केखंड(24) िें'आय' कीपररभार्षाएकसिावेिीपररभार्षाहै।यहआयकीअविारणािेंकईकृमत्रिश्रेमणयांजोड्ाहैलेककनउसपररपेक्ष्यिेंअमभव्यमक्त'आय' अपनाप्राकृम्कअर्तनहींखो्ीहै।यहबार-बारकहाजा्ाहैकक'आय' िधदकोसटीकिधदोंिेंपररभामरकरनाकरठनहै।कोईभीचीजमजसेउमच्रूपसेआयकेरूपिेंवरणत्ककयाजासक्ाहै, अमिमनयिके्ह्करयोग्यहै, जब्कककमनमशरूपसे, इसेअमिमनयिकेएकयाअन्यप्राविानके्ह्छूटनहींदीजा्ीहै।[31डी] 1.02. मनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नरामिपरकरकेरूपिेंबल्लारपुरद्वाराभुग्ानकीगईरामिकोमनिातरर्ीकीआयकेरूपिेंिानाजासक्ाहै।उक्तरामिमनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नपरकरकेअलावाऔरकुछनहींहै।बल्लारपुरद्वारामलएगएदामयत्वकेआिारपर, मनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नपरकरकाभुग्ानकरनेकेमलए, उसनेउक्तकरकाभुग्ानककया।इसमलए, उक्तभुग्ानमनिातरर्ीकेमलएऔरउसकीओरसेहै।यहकोईअनावश्यकभुग्ाननहींहैलेककनउक्तसिझौ्ेकेमलएऔरलेककनउक्तभुग्ानकेमलए, उक्तकररामिमनिातरर्ीद्वाराटवयंभुग्ानकरनेकेमलएउत्तरदायीहो्ा।करकेउक्तभुग्ानकेमबनाउसेवहवे्ननहींमिलसक्ार्ाजोउसनेप्राप्तककया।इससंदभतिेंआयकरअमिमनयिकीिारा195 केआिारपरबल्लारपुरपरलगाएगएदामयत्वकोभीनजरअंदाजनहींककयाजासक्ाहै।यहकहनाअवाट्मवकहोगाककउक्तभुग्ानकामनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नसेकोईअमभन्नसंबंिनहींर्ा।[31ई-जी] 1.03. यद्यमपमनिातरर्ीबल्लारपुरकाकितचारीनहींहै, मजसनेभुग्ानककया, इसेअमिमनयिकीिारा17 केदायरेिेंनहींलायाजासक्ाहै।इसेआवश्यकरूपसेउपिारा(1) िारा56 'अन्यस्रो्ोंसेआय' केअं्गत्रखाजानाचामहए।उक्तउप-िाराकेअनुसार, हरप्रकारकीआयमजसेअमिमनयिके्ह्कुलआयसेबाहरनहींककयाजानाहै, 'अन्यस्रो्ोंसेआय' िीर्षतकके्ह्आयकरकेमलएप्रभायतहोगी, यकदयहआयकेकरमलएिारा14, आइटिएसेई्कमनर्दतष्टककसीभीअन्यिीर्षतके्ह्प्रभायतनहींहै।[32ए-बी] एन.ए. िोदीबनािएस.ए.एल. नारायणराव, 61 आईटीआर428 एस.सी.; सी.आई.टी., बॉम्बेबनािश्रीि्ीटी.पी. मसिवा, 133 आई.टी.आर840 एवंश्रीि्ीिीलाकौमििबनािसी.आई.टी. कदल्ली131 आईटीआर435 एससी, मसमवलअपीलीय: मसमवलअपील3115-16 /1980. क्षेत्रामिकारसंख्या बॉम्बेहाईकोटतकेकदनांक15.6.1978 केमनणतयऔरआदेिसे, आई.टी. संदभत।1976 कीसंख्या458. वी.यू. ऐरादीऔरसुिनजे. खे्ान, खे्ानएंडकंपनी- अपलार्ीकेमलए एस. राजपपाप्रम्वादीसुश्रीए. सुभामर्षनीकेमलए। न्यायालयकामनणतयसुनायागयाद्वारा Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) 1 ಎಮಿಲ ವೆಬ್ಬರ ವಿರುದ್ಧ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಆಯುಕ್ತರು, ವಿ ಮತ್ತು ಎಂ ನಾಗಪುರ ( ಬಿ ಪಿ ಜೀವನ ರೆಡ್ಡಿ ಮತ್ತು ಎನ್‍ ವೆಂಕಟಾಚಲ, ಜೆ .ಜೆ. ) ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆ , 1961: ಕಲಂಗಳು 2 (24), 14, 17, 56, 195 ಆದಾಯ ಅರ್ಥಅವರ ಪರವಾಗಿ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರ ಸಂಬಳದ ಮೊತ್ತದ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆಯ ಮೂಲಕಪಾವತಿಸಿದ ಮೊತ್ತ – ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕನ ಆದಾಯ – ಶಿರ್ಶಿಕೆಯ ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ-‘ವಿಧಿಸಬಹುದೇ ಇತರ ಮೂಲಗಳು ಬಲ್ಲಾರಪುರ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಲಿಿಮಿಟೆಡ್‍ ಕಂಪನಿಯು ಕಾಸ್ಟಿಕ ಸೋಡಾ / ಕ್ಲೋರಿನಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಿಿತುು. ಇದು ಕೆಲವುಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಲಕರಣೆಗಳ ಖರೀದಿಗಾಗಿ ಫ್ರೆಂಚ ಸಂಸ್ಥೆಯೊದಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದಮಾಡಿಿಕೊಂಡಿಿತುು. ಬಲ್ಲಾರಪುರದೊಂದಿಗಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ, ಫ್ರೆಂಚ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಕೆಲವುಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿಿತುು ಮತ್ತು ಬಲ್ಲಾರಪುರವು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆಯಾವುದೇ ಭಾರತೀಯ ತೆರಿಗೆ ಅಥಥವಾ ಸುಂಕವಿಲ್ಲದೆ ಸಂಬಳ ಮತ್ತು ಇತರ ವೇತನಗಳನ್ನುಪಾವತಿಸಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿಿತುು. ಫ್ರೆಂಚ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಸ್ವಿಸ್‍ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲವು ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳಪೂರೈಕೆಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಒಂದುಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಮಾಡಿಿಕೊಂಡಿಿತುು. ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕ - ಮೇಲ್ಮನವಿದಾರರು ಅಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಅವರುಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸ್ಥಾವರ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. 2 ಸರ್ವೋ ಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ವರದಿಗಳು ದೈನಂದಿನ ಭತ್ತೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕ –ಮೇಲ್ಮನವಿದಾರ ರೂ. 3,82,481 ಮತ್ತು ರೂ. ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನ ವರ್ಷಗಳಿಗೆ, 1974-75 ಮತ್ತು1975-76, ಕ್ರಮವಾಗಿ 67,200. ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಮುಂದೆ, ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ತಾಾನುು ತೆರಿಗೆಪಾವತಿಸಲು ಭಾದ್ಯಸ್ಥನಲ್ಲ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು. ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿ ಒಪ್ಪಲಿಿಲ್ಲ.ಬಲ್ಲಾರಪುರವು ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಪಾವತಿಸಿತುು. ಮೊತ್ತ ರೂ. 3,23,400 ಮತ್ತು ರೂ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ 35,546. ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿ ಬಲ್ಲಾರಪುರ ಪಾವತಿಸಿದ ತೆರಿಗೆ ಮೊತ್ತವನ್ನುಪೋರ್ಕ್ವಿಸೈಟ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರ ಸಂಬಳದ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿದರು. ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಯಕ್ರಮವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು. ಎ. ಎ.ಸಿ. ಯ ಮುಂದೆ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಾಗಿದೆ. ನ್ಯಾಯ ಮಂಡಳಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ಸಹ ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಾಯಿತುು, ಅಲ್ಲಿಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಉಚ್ಛನ್ಯಾಯಾಲಯದಿಂದ ಉತ್ತರಿಸಲು ಉಲ್ಲೇಖವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಉಚ್ಛನ್ಯಾಯಾಲಯ ಉಲ್ಲೇಖಕ್ಕೆ ಉತ್ತರಿಸಿತುು, “1974-75 ಮತ್ತು 1975-76 ರ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರ ಪರವಾಗಿ ಬಲ್ಲಾರಪುರರವರು ಪ್ರಕರಣದವಾಸ್ತವಾಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಪಾವತಿಸಿದ ತೆರಿಗೆಯ ಮೊತ್ತವುಇತರೆ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಡಿಿಯಲ್ಲಿ ಬಿ ತೆರಿಗೆಗೆ ಒಳಪಡುತ್ತದೆ, ಮೂಲಗಳು,’’ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರವಿರುದ್ಧ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಈ ಮೇಲ್ಮನವಿಗಳನ್ನು ಪಾವತಿಸಿದ ಮೆಾತ್ತವನ್ನುತೆರಿಗೆ ಮೂಲಕ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರ 'ಆದಾಯ' ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಎಂದುವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಹೇಳಿದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಬಲ್ಲಾರಪುರದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಿಲ್ಲ.ಅದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಿಲ್ಲ. ಸಿ ಅವನ ಆದಾಯವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. 3 ಎಮಿಲ ವೆಬ್ಬರ ವಿ. ಸಿ ಐ ಟಿ ನಾಗಪುರ ಮೇಲ್ಮನವಿಗಳನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿದ ಈ ನ್ಯಾಯಾಲಯ, ಹಿಡಿಿದಿದೆ; 1.01 ಕಾಯ್ದೆ ಯ ಕಲಂ 2 ರ ಶರತ್ತು (24) ರಲ್ಲಿ 'ಆದಾಯ' ದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವುಅಂತರ್ಗತ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವಾಗಿದೆ. ಇದು ಆದಾಯದ ಪರಕಲ್ಪನೆಗೆ ಹಲವಾರು ಕೃತಕವರ್ಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಆ ಖಾಾತೆಯಲ್ಲಿ 'ಆದಾಯ' ಎಂಬ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಅರ್ಥವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. 'ಆದಾಯ' ಎಂಬ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನುನಿಖರವಾದ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವುದು ಕಷಷ್ಟ ಎಂದು ಪದೇ ಪದೇ ಹೇಳಲಾಾಗುತ್ತದೆ.ಅಧಿನಿಯಮ 1 ಅಥಥವಾ ಇನ್ನೊಂದು ನಿಬಂಧನೆಯ ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ವಿನಾಯತಿ ನೀಡದಹೊರತುು 'ಆದಾಯ' ಎಂದು ಸರಿಯಾಗಿ ವಿವರಿಸಬಹುದಾದ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ಕಾಯ್ದೆಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಾಗುತ್ತದೆ. 1.02 ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಸಂಬಳದ ಮೊತ್ತದ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆಯ ಮೂಲಕಬಲ್ಲಾರಪುರ ಪಾವತಿಸಿದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರ ಆದಾಯ ಎಂದುಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ಹೇಳಿದ ಮೊತ್ತವು ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರು ಪಡೆದ ಸಂಬಳದ ಮೇಲಿಿನತೆರಿಗೆಯಲ್ಲದೆ ಬೇರೆನೂ ಅಲ್ಲ. ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಇತರರಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಸಂಬಳದ ಮೇಲೆತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲು ಬಲ್ಲಾರಪುರವು ಕೈಗೊಂಡ ಭಾದ್ಯತೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅದು ಹೇಳಿದಎಫ್‍ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಪಾವತಿಸಿದೆ. ಹೇಳಲಾಾದ ಪಾವತಿಯು, ಆದ್ದರಿಂದ, ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರಿಗೆಮತ್ತು ಪರವಾಗಿ, ಇದು ಅನಪೇಕ್ಷಿತ ಪಾವತಿಯಲ್ಲ. ಆದರೆ ಹೇಳಿದ ಒಂದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಆದರೆಹೇಳಿದ ಪಾವತಿಗೆ,ಹೇಳಿದ ತೆರಿಗೆ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಸ್ವತಃ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರುಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಹೇಳಿದ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಗಾಗಿ ಅವರು ಮಾಡಿಿದ ಸಂಬಳವನ್ನುಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಿಲ್ಲ. ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆ ಯ ಕಲಂ 195 ರ ಯ ಮೂಲಬಲ್ಲಾರಪುರದವಿಧಿಸಲಾಾದಭಾದ್ಯತೆಯನ್ನುಸಹಈಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲಾಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಪಾವತಿಯು ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರಿಂದ ಪಡೆದ ಸಂಬಳದೊಂದಿಗೆಯಾವುದೇ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುವುದುಅವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿದೆ. ( 31 ಇ – ಜಿ) 4 ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ವರದಿಗಳು 1.03ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಬಲ್ಲಾರಪುರದ ಉದ್ಯ್ಯೋಗಿಯಲ್ಲದ ಕಾರಣ,ಯಾವಪಾವತಿಯನ್ನು ಮಾಡಿಿದೆ, ಅದನ್ನು ಕಾಯ್ದೆ ಯ ಹೆಚ್‍ ಕಲಂ 17 ರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗೆತರಲಾಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಅಗತ್ಯವಾಗಿ ಉಪಪ್ರಕರಣ (1) ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸಬೇಕು. Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) - - A EMIL WEBBER v. COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR FEBRUARY 19, 1993 B [B.P. JEEVAN REDDY AND N. VENKATACHALA, JJ.] Income Tox Act, 1961 : Sections 2(24), 14, 17, 56, 195-'fl!come'-Meaning of-Amount paid by way of tox on the salary amount of assessee on his behalf-Whether assessee's Income-Whether taxable under the head-ing "other sources". c Ballarpur, a public limited company undertook to set up a caustic soda/chlorine manufacturing plant. It entered into an agreement with a French concern for purchase of certain machinery and equipment. In another agreement with Ballarpur, the French concern agreed to D provide services of certain personnel and Ballarpur agreed to pay salaries and other emoluments free of any Indian tax or duty to the personnel. The French concern entered into an arrangement with a Swiss concern for supply of certain machinery and to make available services of certain personnel. E The assessee-appellant was one such person. He came to India and started working in connection with the setting up of the plant. In addition to daily allowances and other facilities, the assessee-ap-pellant was paid Rs. 3,82, 481 and Rs. 67,200 for the assessment years, 1974-75 and 1975-76, respectively. F Before the Income Tax OOicer, the assessee contended that he was not liable to pay tax. The J.T.O. did not agree. Ballarpur paid the tax amount of Rs. 3,23,400 and Rs. 35,546 for the assessment years respective-~ G The Income Tax OOicer treated the tax amount paid by Ballarpur as a p·-rquisite and added the same to the salary .amount of the assessee. The assessee questioned the action of the I.T.O. in appeal before the A.A.C., which was dismissed. H SUPREME COURT REPORTS [1993) 2 S.C.R. A The appeal filed before the Tribunal was also dismissed, whereupon the assessee obtained a reference to be answered by the High Court. The High Court answered the reference, "whether on the facts and in the circumstances of the case the amount of tax paid by Ballarpur on behalf of the assessee in assessment years 1974· 75 and 1975-76 is income B taxable under the heading 'other sources'," against the assess.,e. Hence these appeals by the assessee contending that the amount paid by way of tax could not be treated as 'Income' of assessee; that as the assessee did not receive. the said amount from Ballarpur, i,t could not C constitute his income. Dismissing the appeals, this Court, HELD: 1.01. The definition of 'Income' in clause (24) of Section 2 of the Act is an inclusive definition. It adds several artificial categories to the D concepl. of income but on that account the expression 'income' does not lose its natural connotation. It is repeatedly said that it is difficult to define the ~xpression 'income' in precise terms. Anything which can properly be described as income is taxable under the Act unless, of course, it is exempted under one or the other provision of the Act. [310) E 1.02. The amount paid by Ballarpur by way of tax on the salary amount received by the assessee can be treated as the income of the assessee. The said amount is. nothing but a tax upon the salary received by the assessee. By virtue of the obligation undertaken by Ballarpnr to pay tax on the salary received by the assessee among others, it paid the said tax. The said payment'is, therefore, for and on behalf of the assessee. It is not a gratuitous payment. But for the said agreement and but for the said payment, the said tax amount would have been liable to be paid by the assessee himself. He could not have received the salary which he did but for the said payment of tax. The obligation placed upon Ballarpur by virtue G of Section 195 of the Income Tax Act cannot also be ignored in this context. It would be unrealistic to say that the said payment had no integral \connection with the salary received by the assessee. [31E·G] . F Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) 28 XXXXXX ਏਮਮਲ ਵੇਬਰ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ, ਨਾਗਪੁਰ [ਜੀਵਨ ਰ ਡੀ, ਜੇ.] ਐਨ.ਏ. ਮੋਦੀ ਬਨਾਮ ਐਸ.ਏ.ਐਲ. ਨਾਰਾਇਣ ਰਾਓ, 61 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 428 ਐਸ.ਸੀ. ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ., ਬੰਬਈ ਬਨਾਮ ਸ਼ਰੀਮਤੀ ਟੀ.ਪੀ. ਮਸਿੱਧਵਾ 133 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 840 ਅਤੇ ਸ਼ਰੀਮਤੀ ਸ਼ੀਲਾ ਕੌਮਸ਼ਸ਼ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ. ਮਦਿੱਲੀ 131 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 435 ਐਸ.ਸੀ. ਮਸਵਲ ਅਪੀਲੀ ਅਮਧਕਾਰ ਿੇਤਰ: 1980 ਦੀ ਮਸਵਲ ਅਪੀਲ ਨੰਬਰ 3115-16 1976 ਦੇ ਆਈ.ਟੀ. ਰ ਫਰੈਂਸ ਨੰਬਰ 458 ਮਵਿੱਚ ਬੰਬਈ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ 15.6.1978 ਦੇ ਫ ਸਲੇ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਅਪੀਲਕਰਤਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਖੇਤਾਨ ਐਡ ਕੰਪਨੀ ਲਈ ਵੀ.ਯੂ. ਈਰਾਡੀ ਅਤੇ ਸੁਮਨ ਜੇ. ਖੇਤਾਨ। D ਉੱਤਰਦਾਤਾ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ਰੀਮਤੀ ਏ. ਸੁਭਾਸ਼ੀਨੀ ਲਈ ਐਸ. ਰਾਜਿੱਪਾ। ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫ ਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਮਿਆ। ਬੀ.ਪੀ. ਜੀਵਨ ਰ ੈੱਡੀ, ਜੇ. ਮਨਰਧਾਰਕ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਹ । ਉਹ ਬੰਬਈ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ 1976 ਦੇ ਆਿਦਨ ਕਰ ਰ ਫਰੈਂਸ ਨੰਬਰ 458 ਦੇ ਫ ਸਲੇ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਹਨ, ਮਜਸ ਮਵਿੱਚ ਉਨਹਾਂ ਦੇ ਕਮਹਣ 'ਤੇ ਹੇਠ ਮਲਖੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਮਦਿੱਤਾ ਮਗਆ ਸੀ: "ਕੀ ਤਿੱਥਾਂ ਅਤੇ ਕੇਸ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਮਵਿੱਚ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1974-75 ਅਤੇ 1975-76 ਮਵਿੱਚ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਵਿੱਲੋਂ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਟ ਕਸ ਦੀ ਰਕਮ 'ਹੋਰ ਸਰੋਤਾਂ' ਮਸਰਲੇਖ ਹੇਠ ਆਮਦਨ ਟ ਕਸਯੋਗ ਹ ।" ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਪੇਪਰ ਐਡ ਸਟਰਾਅ ਬੋਰਡ ਮਮਿੱਲਜ ਮਲਮਮਟਡ (ਬਿੱਲਰਪੁਰ) ਇਿੱਕ ਪਬਮਲਕ ਮਲਮਮਟਡ ਕੰਪਨੀ ਹ ਜੋ ਕਾਗਜ ਅਤੇ ਪਰਾਲੀ ਬੋਰਡ ਦੇ ਮਨਰਮਾਣ ਮਵਿੱਚ ਲਿੱਗੀ ਹੋਈ ਹ । ਇਸ ਨੇ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਮਵਖੇ ਕਾਸਮਟਕ ਸੋਡਾ/ਕਲੋਰੀਨ ਮਨਰਮਾਣ ਪਲਾਂਟ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਇਸਨੇ ਕੁਝ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਅਤੇ ਉਪਕਰਣਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦ ਲਈ ਇਿੱਕ ਫਰਾਂਸੀਸੀ ਕੰਪਨੀ ਕਰੇਬਸ ਨਾਲ ਇਿੱਕ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ। ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਅਤੇ ਕਰੇਬਸ ਮਵਚਕਾਰ ਦੂਜਾ ਸਮਝੌਤਾ ਹੋਇਆ ਮਜਸ ਦੇ ਤਮਹਤ ਕਰੇਬਸ ਨੇ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਮਵਖੇ ਪਲਾਂਟ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੰਜੀਨੀਅਰਾਂ ਸਮੇਤ ਕੁਝ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ। ਬਦਲੇ ਮਵਿੱਚ ਕਰੇਬਸ ਨੇ ਕੁਝ ਮਸ਼ੀਨਰੀ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਸਮਵਸ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਐਸਚਰ ਮਵਆਸ ਯੂਮਰਚ ਨਾਲ ਇਿੱਕ ਸਮਝੌਤਾ ਕੀਤਾ। ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ, ਏਮਮਲ ਵ ਬਲਰ ਸਮਵਸ ਕੰਪਨੀ ਦੁਆਰਾ ਪਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਮਗਆ ਇਿੱਕ ਅਮਜਹਾ ਮਵਅਕਤੀ ਸੀ, ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਭਾਰਤ ਆਇਆ ਸੀ ਅਤੇ ਪਲਾਂਟ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦੇ ਸਬੰਧ ਮਵਿੱਚ ਇਿੱਥੇ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ। 29 XXXXXX ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਮਰਪੋਰਟਾਂ [1993] 2 ਐਸ.ਸੀ.ਆਰ. ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਅਤੇ ਕਰੇਬਸ ਮਵਚਾਲੇ ਹੋਏ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਜਸ ਨੇ ਸਮਝੌਤੇ ਮਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਫਾਰਮੂਲੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰੇਬਸ ਦੁਆਰਾ ਪਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਨਖਾਹਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਤਨਖਾਹਾਂ ਦੇਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਹੋਰ ਗਿੱਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇਹ ਪਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਮਗਆ ਸੀ ਮਕ "ਤਨਖਾਹਾਂ ਨੂੰ ਮਕਸੇ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਟ ਕਸ ਜਾਂ ਮਡਊਟੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਸਮਮਝਆ ਜਾਂਦਾ ਹ "। ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1974-75 ਲਈ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ-ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਨੂੰ 3,82,481 ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1975-76 ਲਈ ਰੋਜਾਨਾ ਭਿੱਮਤਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 67,200 ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮਨਰਧਾਰਕ ਨੇ ਆਮਦਨ ਕਰ ਅਮਧਕਾਰੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦਲੀਲ ਮਦਿੱਤੀ ਮਕ ਉਹ ਟ ਕਸ ਅਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜੰਮੇਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹ । ਉਸਨੇ ਉਕਤ ਸਟੈਂਡ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਮਦਆਂ ਵਾਪਸੀ ਵੀ ਦਾਖਲ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਦਾ ਸਟੈਂਡ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਸੀ, ਮਜਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਨੇ ਉਕਤ ਦੋ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਕਰਮਵਾਰ 3,23,400 ਰੁਪਏ ਅਤੇ 35,546 ਰੁਪਏ ਦਾ ਟ ਕਸ ਅਦਾ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਆਦੇਸ਼ਾਂ ਮਵਿੱਚ ਆਈ.ਟੀ.ਓ. ਨੇ ਉਕਤ ਟ ਕਸ ਦੀ ਰਕਮ ਨੂੰ ਇਿੱਕ ਮੁਆਵਜਾ ਮੰਮਨਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ ਦੀ ਰਕਮ ਮਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਵਾਧੇ 'ਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨੇ ਏ.ਏ.ਸੀ. ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅਪੀਲ ਮਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਉਠਾਏ ਸਨ ਪਰ ਸਫਲਤਾ ਨਹੀਂ ਮਮਲੀ। ਮਫਰ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਮਟਰਮਬਊਨਲ ਕੋਲ ਮਲਜਾਇਆ ਮਗਆ, ਮਟਰਮਬਊਨਲ ਵੀ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੀ ਦਲੀਲ ਨਾਲ ਸਮਹਮਤ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰ ਮਦਿੱਤਾ ਮਜਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਸਨੇ ਉਪਰੋਕਤ ਹਵਾਲਾ ਪਰਾਪਤ ਕੀਤਾ, ਮਜਸ ਦਾ ਜਵਾਬ ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਮਖਲਾਫ ਮਦਿੱਤਾ ਹ । ਇਿੱਥੇ ਉੱਠਣ ਵਾਲੇ ਪਰਸ਼ਨ ਦੀ ਸਹੀ ਪਰਸ਼ੰਸਾ ਲਈ ਕੇਸ ਦੇ ਮਬਆਨ ਮਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੁਝ ਤਿੱਥਾਂ ਵਾਲੇ ਮਬਆਨਾਂ ਨੂੰ ਮਧਆਨ ਮਵਿੱਚ ਰਿੱਖਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹ । ਇਸ ਮਵਿੱਚ ਇਹ ਮਕਹਾ ਮਗਆ ਹ : "ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਨੂੰ ਫਰਾਂਸ ਦੇ ਇਿੱਕ ਬੈਂਕ ਮਵਿੱਚ ਖੋਲਹੇ ਗਏ ਡ ਲੀਗੇਸ਼ਨ ਚਲਾਨਾਂ ਦੇ ਉਪਕਰਣ ਦੁਆਰਾ ਕਰੇਬਸ ਅਤੇ ਸੀ.ਆਈ.ਐਸ ਨੂੰ ਸਮਹਮਤ ਦਰਾਂ 'ਤੇ ਤਨਖਾਹਾਂ ਦੀ ਇਿੱਕ ਮਨਸ਼ਚਤ ਰਕਮ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਮਜੰਮੇਵਾਰੀ ਸੀ। ਬਿੱਲਾਪੁਰ ਸ਼ਮਹਰ ਮਵਖੇ ਪਲਾਂਟ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਪ ਮਰਸ....... ਮਟਰਮਬਊਨਲ ਨੇ ਸਪਿੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਮਕ ਦੋਵਾਂ ਮਧਰਾਂ ਮਵਚਾਲੇ ਇਸ ਗਿੱਲ ਦਾ ਕੋਈ ਮਵਵਾਦ ਨਹੀਂ ਹ ਮਕ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਵਿੱਲੋਂ ਕਰੇਬਸ ਰਾਹੀਂ ਕਰਦਾਤਾ ਨੂੰ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਮਵਚ ਮਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਲਈ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ 3,82,481 ਰੁਪਏ ਅਤੇ 67,200 ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ 'ਤਨਖਾਹ' ਮਸਰਲੇਖ ਤਮਹਤ ਟ ਕਸਯੋਗ ਸੀ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਅਿੱਗੇ ਸਪਿੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਮਕ ਦੋਵਾਂ ਮਧਰਾਂ ਮਵਚਾਲੇ ਕੋਈ ਮਵਵਾਦ ਨਹੀਂ ਸੀ ਅਤੇ ਮਾਲਕ ਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਦਾ ਮਰਸ਼ਤਾ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਅਤੇ ਕਰਦਾਤਾ ਮਵਚਾਲੇ ਮੌਜੂਦ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਮਟਰਮਬਊਨਲ ਨੇ ਹੇਠ ਮਲਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਕਹਾ: (1) ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਮਨਰਧਾਰਕ 'ਤੇ ਲਗਾਏ ਗਏ ਟ ਕਸ, ਜੇ ਕੋਈ ਹੋਵੇ, ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਜੰਮੇਵਾਰੀ ਅਧੀਨ ਸੀ; (2) ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਨੇ ਅਮਜਹੀ ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਜੰਮੇਵਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਟ ਕਸ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ......... 30 XXXXXX ਏਮਮਲ ਵੇਬਰ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ, ਨਾਗਪੁਰ [ਜੀਵਨ ਰ ਡੀ, ਜੇ.] Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) एन.ए. िोदीबनािएस.ए.एल. नारायणराव, 61 आईटीआर428 एस.सी.; सी.आई.टी., बॉम्बेबनािश्रीि्ीटी.पी. मसिवा, 133 आई.टी.आर840 एवंश्रीि्ीिीलाकौमििबनािसी.आई.टी. कदल्ली131 आईटीआर435 एससी, मसमवलअपीलीय: मसमवलअपील3115-16 /1980. क्षेत्रामिकारसंख्या बॉम्बेहाईकोटतकेकदनांक15.6.1978 केमनणतयऔरआदेिसे, आई.टी. संदभत।1976 कीसंख्या458. वी.यू. ऐरादीऔरसुिनजे. खे्ान, खे्ानएंडकंपनी- अपलार्ीकेमलए एस. राजपपाप्रम्वादीसुश्रीए. सुभामर्षनीकेमलए। न्यायालयकामनणतयसुनायागयाद्वारा नयायिूर्तबी.पी. जीवनरेडीि- मनिातरर्ीअपीलक्ातहै।वह- 1976 केआयकरसंदभतसंख्या458 िेंबंबईउच्चन्यायालयकेफैसलेसेव्यमरहै, मजसिेंमनम्नमलमख्प्रश्नकाउत्तरकदयागयार्ा, जोउनकेअनुरोिपरउनकेमखलाफसंदरभत्ककयागया: "परऔरिािलेकी1974-र्ाक्या्थ्योंपररमटर्म्योंिेंिूल्यांकनवर्षत75 और1975-76 िेंमनिातरर्ीद्वाराबल्लारपुरद्वाराभुग्ानकीगईकरकीरामि'अन्यस्रो्' िीर्षतकके्ह्आयकरहै। बल्लारपुरपेपरएंडटिॉबोडतमिल्समलमिटेड(बल्लारपुर) एकसावतजमनकमलमिटेडकंपनीहैजोकागजऔरटिॉबोडतकेमनिातणिेंलगीहुईहै।इसनेबल्लारपुरिेंकामटटकसोडा/क्लोरीनमवमनिातणसंयंत्रटर्ामप्करनेकाकायतककया।इसउद्देश्यकेमलए, इसनेकुछििीनरीऔरउपकरणोंकीखरीदकेमलएएकफ्ांसीसीकंपनीक्रेधसकेसार्एकसिझौ्ाककया।बल्लारपुरऔरक्रेधसकेबीचदूसरासिझौ्ाहुआमजसके्ह्क्रेधसनेबल्लारपुरिेंसंयंत्रटर्ामप्करनेकेमलएइंजीमनयरोंसमह्कुछकरितयोंकीसेवाएंप्रदानकरनेकावचनकदया।बदलेिें, क्रेधसनेकुछििीनरीकीआपूर्तऔरकुछकरितयोंकीसेवाएंउपलधिकरानेकेमलएमटवसकंपनी, एटचरव्यासयूररचकेसार्एकसिझौ्ाककया। मनिातरर्ी, एमिलवेबलर, एकऐसाव्यमक्तर्ाजोसंबंमि्मटवसकम्पनीद्वाराप्रदानककयागयार्ा, मनिातर्ीभार्आयार्ाऔरसंयंत्रकीटर्ापनाकेसंबंििेंयहांकािककयार्ा। बल्लारपुरऔरक्रेधसकेबीचहुएसिझौ्ेके्ह्बल्लारपुरनेसिझौ्ेिेंमनमह्फॉिूतलेकेअनुसारक्रेधसद्वाराप्रदानककएगएकरितयोंकोवे्नऔरअन्यपररलमधियांदेनेकावचनकदया।अन्यबा्ोंकेसार्-सार्, यहप्राविानककयागयार्ाकक"वे्नककसीभीभार्ीयकरयािुल्कसेिुक्तसिझाजा्ाहै"।मनिातर्ीकोदैमनकभत्तेऔरअन्यसुमविाओंकेअम्ररक्त, आकलनवर्षत1974-75 केमलए3,82,481 रुपयेऔरआकलनवर्षत1975-76 केमलए67,200 रुपयेकीरामिभुग्ानककयागयार्ा। करदा्ानेआयकरअमिकारीकेसिक्ष्कतकदयाककवहकरकाभुग्ानकरनेकेमलएउत्तरदायीनहींहै।उन्होंनेउक्तरुखकीपुमष्टकर्ेहुएररटनतभीदामखलककया।उनकेद्वाराउठाएगएरुखकोनकारकदयागया, मजसकेबादबल्लारपुरद्वाराउक्तदोिूल्यांकनवर्षोंकेमलएक्रिििः3,23,400 औररु. 35,546 नेरुपयेकाकरचुकाया।अपनेिूल्यांकनआदेिोंिें, आई.टी.ओ. नेउक्तकररामिकोअनुलाभकेरूपिेंिानाऔरउसेमनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नरामििेंजोडकदया।एएसीकेसिक्षअपीलिेंमनिातरर्ीद्वाराउक्तजोडपरसवालउठायागयार्ा।लेककनसफल्ानहींमिली. इसकेबादिािलारिधयूनलिेंलेजायागया।रिधयूनलभीमनिातरर्ीके्कतसेसहि्नहींहुआऔरउसकीअपीलकोखाररजकरकदया, मजसकेबादउसेउपरोक्तसंदभतप्राप्तहुआ, जैसाककऊपरकहागयाहै, बॉम्बेउच्चन्यायालयनेउसकेमखलाफउत्तरकदयाहै। यहांउठनेवालेप्रश्नकीउमच्अमभिूल्यनकेमलए, प्रकरणकेमववरणिेंमनमह्कुछ्थ्यात्िकबयानोंपरध्यानदेनाआवश्यकहै।इसिेंकहागयाहैकक: "इससिझौ्ेकेअनुसार, बल्लारपुरकोक्रेधसऔरसीआईएसपेररसिेंसंयंत्रटर्ामप्करनेकेमलएफ्ांसिेंएकबैंककेसार्खोलेगएप्रम्मनमििंडलचालानके िाध्यिसेसहि्दरोंपरवे्नकीएकमनमशरामिकाभुग्ानकरनेकादामयत्वर्ा।रिधयूनलनेटपष्टककयाककपक्षकारोंकेबीचकोईमववादनहींर्ाककबल्लारपुरद्वाराक्रेधसकेिाध्यिसेमनिातरर्ीकोदोसंबंमि्वर्षोंिेंप्रदानकीगईसेवाओंकेमलएभुग्ानकीगईवे्निीर्षतकिदिेंरुपये3,82,481 और67,200 रुपयेकीरामिकरयोग्यर्ी।इसनेआगेटपष्टककयाककपक्षकारोंकेबीचकोईमववादनहींर्ा, बल्लारपुरऔरमनिातरर्ीकेबीचमनयोक्ताऔरकितचारीकासंबंििौजूदनहींर्ा।रिधयूनलनेमनम्नानुसारकहा: (1) बल्लारपुरभुग्ानकरनेकेमलएकानूनीदामयत्वािीनर्ा।मनिातरर्ीपरलगायागयाकर, यकदकोईहो; (2) बल्लारपुरनेऐसेकानूनीदामयत्वकेआिारपरकरकाभुग्ानककया... इसप्रकाररिधयूनलद्वारापाएगए्थ्योंसेप्ाचल्ाहैककमनिातरर्ी-अपीलक्ातकोकरिुक्तकुछवे्नकाभुग्ानककयागयार्ा, लेककनउससंबंििेंदेयकरबल्लारपुरद्वाराभुग्ानककयाजानार्ाऔरवाट्विेंककयागयार्ा।िूल्यांकनप्रत्यक्षरुपसेमनिातरर्ीपरककयागयार्ा।यहांयहप्रश्नहैककक्याबल्लारपुरद्वाराभुग्ानककयागयाउक्तकरघटकमनिातरर्ीकीआयिेंिामिलककयाजासक्ाहै।मनिातरर्ीकेमलएमवद्वानवकीलकापहला्कतयहहैककबल्लारपुरद्वाराकरकेरूपिेंभुग्ानकीगईरामिकोमनिातरर्ीकी'आय' केरूपिेंनहींिानाजासक्ाहै।उनकादूसरा्कतयहहैककमनिातरर्ीकोउक्तरामिप्राप्तनहींहुईऔरइसमलए, यहउसकीआयनहींबनसक्ी।दरअसल, मवद्वानवकीलनेयह्कतदेनेकीकोमििकीककबल्लारपुरमनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नरामिसेसंबंमि्उक्तकररामिकाभुग्ानकरनेकेमलएबाध्यनहींर्ा।हिेंमवद्वानवकीलसेसहि्होनाकरठनलग्ाहै। Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) 4 ಸರ್ವೋಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ವರದಿಗಳು 1.03ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಬಲ್ಲಾರಪುರದ ಉದ್ಯ್ಯೋಗಿಯಲ್ಲದ ಕಾರಣ,ಯಾವಪಾವತಿಯನ್ನು ಮಾಡಿಿದೆ, ಅದನ್ನು ಕಾಯ್ದೆ ಯ ಹೆಚ್‍ ಕಲಂ 17 ರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗೆತರಲಾಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಅಗತ್ಯವಾಗಿ ಉಪಪ್ರಕರಣ (1) ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸಬೇಕು. ಪ್ರಕರಣ 56, ಇತರ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಆದಾಯ ಹೇಳಲಾಾದ ಉಪವಿಭಾಗದ ಪ್ರಕಾರ,ಕಾಯ್ದೆಯ‍ ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಆದಾಯದಿಂದ ಹೊರಗಿಡದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ರೀತಿಯಆದಾಯವನ್ನು ಆದಾಯಕ್ಕೆ ವಿಧಿಸಲಾಾಗದಿದ್ದರೆ, ಇತರ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಬರುವ ಆದಾಯಶಿರ್ಷಿಕೆಯಡಿಿಯಲ್ಲಿ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಾಗುತ್ತದೆ. ಅದು ಎ ನಿಂದ ಇ ವರೆಗಿನ14ನೇ ಪ್ರಕರಣಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷಷ ಪಡಿಿಸಿದ ಯಾವುದೇ ಇತರ ಶೀರ್ಶಿಕೆಗಳ ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ಆದಾಯತೆರಿಗೆಗೆ ವಿಧಿಸತಕ್ಕದ್ದಲ್ಲ. ಎನ್ ಎ ಮೋದಿ ವಿರುದ್ಧ ಎಸ್‍ ಎ ಎಲ್‍ ನಾರಾಯಣ ರಾವ್‍ 61 ಆಯ್‍ ಟಿ ಆರ್428 ಎಸ್‍ ಸಿ ; ಸಿಐಟಿ ಬಾಂಬೆ V ಶ್ರ್ರೀಮತಿ ಟಿ ಪಿ ಸಿದ್ವಾ 133 ಆಯ್‍ ಟಿ ಆರ್ 840 ಮತ್ತುಶ್ರ್ರೀಮತಿ ಶೀಲಾಾ ಕೌಶಿಶ್ ವಿರುದ್ಧ ಸಿಆಯ್‍ ಟಿ ದೆಹಲಿಿ 131 ಆಯ್‍ ಟಿ ಆರ್. 435 ಎಸ್‍ ಸಿ,ವಿಶಿಷಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ದಿವಾಣಿ ಮೇಲ್ಮನವಿ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಃ ದಿವಾಣಿ ಮೇಲ್ಮನವಿ ಸಂಖ್ಯೆ 3115-16 ನ1980 ಬಾಂಬೆ ಉಚ್ಛನ್ಯಾಯಾಲಯ 15/6/1978 ರ ತೀರ್ಫು ಮತ್ತು ಆದೇಶದಿಂದ ಆಯ್‍ ಟಿ.ಆರ್ ಇ ಪಿ .1976 ರ ಸಂಖ್ಯೆ 458 ವಿ ಯು ಎರಾಡಿಿ ಮತ್ತು ಸುಮನ್‍ ಜೆ ಖೈತಾಾನ ಅವರು ಖೆೆೃತಾಾನ ಮತ್ತು ಕಂಪನಿಗಾಗಿಮೇಲ್ಮನವಿಗಾಗಿ ಪ್ರತಿವಾದಿಯ ಪರವಾಗಿ ಶ್ರ್ರೀಮತಿ ಎ ಸುಭಾಷಿಷಿಣಿ ಯವರ ಪರವಾಗಿ ಎಸ್‍ ರಾಜಪ್ಪ . 5 ಎಮಿಲ ವೆಬ್ಬರ ವಿ. ಸಿ ಐ ಟಿ ನಾಗಪುರ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಫು ನೀಡಲಾಾಯಿತುು ಬಿ ಪಿ ಜೀವನ ರೆಡ್ಡಿ, ಜೆ ಎಸ್ಸೆಸ್ಸೆಕ್‍ ಮೇಲ್ಮನವಿದಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. 1976 ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆಉಲ್ಲೇಖ ಸಂಖ್ಯೆ458ರಲ್ಲಿ ಬಾಂಬೆ ಉಚ್ಛನ್ಯಾಯಾಲಯದ ತೀರ್ಫಿನಿಂದ ಅವರುಅಸಮಾಧಾನಗೊಂಡಿಿದ್ದಾರೆ ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದರು, ಅದನ್ನು ಅವರ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಾಗಿದೆಃಸತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಕರಣದ ಸಂಧರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ 1974-75 ಮತ್ತು 1975-76 ರಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನ''ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬಲ್ಲಾರ್ ಪುರ ಅವರ‍ು ಪಾವತಿಸಿದ ತೆರಿಗೆಯ ಮೊತ್ತವು ಇತರ ಮೂಲಗಳುಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಯಡಿಿಯಲ್ಲಿ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆಯಾಗಿದೆ ಬಲ್ಲಾರ್ಪುರ ಪೇಪರ ಆ್ಯಂಡ ಸ್ಟ್ರಾ ಬೋರ್ಡ ಮಿಲ್ಸ ಲಿಿಮಿಟೆಡ್‍ ( ಬಲ್ಲಾರ್ ಪುರ)ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೀಮಿತ ಕಂಪನಿಯಾಗಿದ್ದು,ಕಾಗದ ಮತ್ತು ಒಣ ಹುಲ್ಲಿನ ಹಲಗೆತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದೆ. ಇದು ಬಲ್ಲಾರ್ ಪುರದಲ್ಲಿ ಕಾಸ್ಟಿಕ ಸೋಡಾ /ಕ್ಲೋರಿನಉತ್ಪಾದನಾ ಘಟಕವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಕೈಗೆತ್ತಿಕೊಂಡಿಿತ್ತು. ಈ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಇದು ಕೆಲವುಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಸಲಕರೆಗಳ ಖರೀದಿಗಾಗಿ ಫ್ರೆಂಚ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಕ್ರೆಬ್ಸ್ನೊೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಮಾಡಿಿಕೊಂಡಿಿತ್ತು. ಬಲ್ಲಾರ್ ಪುರ ಮತ್ತು ಕ್ರೆಬ್ಸ್ ನಡುವೆ ಒಂದುಎರಡನೆಯ ಒಪ್ಪಂಡವಿತ್ತು. ಅದರ ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ಬಲ್ಲಾರ್ ಪುರದಲ್ಲಿ ಸ್ಧಾವರವನ್ನುಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಇಂಜನೀಯರಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಕೆಲವು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳ ಸೕೆವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲುಕ್ರಬ್ಸ್ ಕೈಗೊಂಡಿಿತುು. ಕ್ರೆಬ್ಸ್ , ಪ್ರತಿಯಾಗಿ, ಕೆಲವು ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳ ಪೂರೈಕೆಗಾಗಿ ಮತ್ತುಕೆಲವು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಲಭ್ಯವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಸ್ವಿಸ್‍ ಸಂಸ್ಥೆ , ಎಸ್ಚರ ವ್ಯಾಸಯೂರಿಚ್‍ ಜೊತೆ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಮಾಡಿಿಕೊಂಡರು. ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕ, ಎಮಿಲ ವೆಬ್ಬರ, ಸ್ವಿಸ್‍ ಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ಒದಗಿಸಲಾಾದ ಅಂತಹವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸ್ಥಾವರ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಿದರು. 6 ಸರ್ವೋ ಚ್ಚ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ವರದಿಗಳು ಬಲ್ಲಾಪುರ ಮತ್ತು ಕ್ರೆಬ್ಸ ನಡುವಿನ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ ಹಿಂದಿನದು ಒದಗಿಸಿದಸಿಬ್ಬಂದಿಗೆ ಸಂಬಳ ಮತ್ತು ಇತರ ವೇತನಗಳನ್ನು ಪಾವತಿಸಲು ಕೈಗೊಂಡಿಿದ್ದು ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ"ಒಳಗೊಂಡಿಿರುವ ಸೂತ್ರಕ್ಕೆ ಅನುುಗುಣವಾಗಿ ಕ್ರೆಬ್ಸ ಅಂತರ ಅಲಿಿಯ ಸಂಬಳವನ್ನುಯಾವುದೇ ಭಾರತೀಯ ತೆರಿಗೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಅರ್ಥೈಸಿ ಕೊಳ್ಳಲಾಾಗುತ್ತದೆ ಅಥಥವಾಕರ್ತವ್ಯ " ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನ ವರ್ಷ1974-75 ಕ್ಕೆ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನ - ಅಪೀಲುದಾರರಿಗೆಪಾವತಿಸಲಾಾಗಿದೆ. ಆ ಮೊತ್ತದ ರೂ.3,82,481-00 ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನ ವರ್ಷ1975-76ರೂ. ದೈನಂದಿನ ಭತ್ತೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಜೊತೆಗೆ 67,200-00 ರೂ. ತೆರಿಗೆಪಾವತಿಸಲು ತಾಾನುು ಭಾಧ್ಯಸ್ಥನಲ್ಲ ಎಂದು ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಯ ಮುಂದೆ ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರು ವಾದಿಸಿದರು. ಅವರು ಹೇಳಿದ ನಿಲುವನ್ನು ಧೃಢೀಕರಿಸಿ ರಿಟರ್ನ್ಸ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.ಅವರು ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ನಿಲುವು ಋಣಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ, ನಂತರ ಬಲ್ಲಾರ ಪುರವು ರೂ. 3,23,400-00 ಮತ್ತು ರೂ. ಹೇಳಿದ ಎರಡು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನ ವರ್ಷಗಳಿಗೆ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಅವರಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಆದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಆಯ್‍ ಟಿ ಒ ಹೇಳಲಾಾದ ತೆರಿಗೆ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪರ್ಕ್ವಿಸಿಟ್‍ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಸಂಬಳದ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆಅದನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಸೇರ್ಪಡೆಯನ್ನು ಮೇಲ್ಮನವಿಯಲ್ಲಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿಎಎಸಿ ಆದರೆ ಯಶಸ್ಸು ಇಲ್ಲದೆ. ನಂತರ ಈ ವಿಷಷಯವನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಧೀಕರಣದ ಮೊರೆಹೋಗಲಾಾಯಿತುು. ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಯೂ ಸಹ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರ ವಾದವನ್ನು ಒಪ್ಪಲಿಿಲ್ಲಮತ್ತು ಮೇಲಿಿನ ಉಲ್ಲೇಖವನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಅವರ ಮೇಲ್ಮನವಿಯನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಿತುು. ಈ ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಬಾಂಬೆ ಉಚ್ಛನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅವನ ವಿರುದ್ಧ ಉತ್ತರಿಸಿದೆ. Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) . F 1.03. Inasmuch as the assessee is not an employee of Ballarpur, which made the payment, it cannot be brought within the purview of H Section 17 of the Act. It must necesarily be placed under sub·sectiou (1) V -- - - >- A of Section 56, 'income from other sources'. According to the said sub-sec-tioa, income of every kind which is not to be excluded from the total income under the Act shall be chargeable to income tax under the head 'income from other sources', if it is not chargeable to income tax under any of the other heads specified in Section 14, Items A to E. [32A-B] B N.A. Modi v. S.A.L. Narayana Rao, 61 ITR 428 SC; C.l.T, Bombay v. Smt. T.P. Sidhwa, 133 ITR 840 and Mrs. Sheela Kaushish v. C.l. T. Delhi 131 ITR 435 SC, distinguished. CIVIL APPELLATE JURIDICT!ON: Civil Appeal Nos. 3115-16 of c 1980. From the Judgment and Order dated 15.6.1978 of the Bombay High Court in I.T. Ref. No. 458 of 1976 . . V.U. Eradi and SUli:lan J. Khaitan for Khaitan & Co. for the Appel- !ant. D S. Rajappa for Ms. A. Subhashini for the Respondent. The Judgment of the Court was delivered by B.P. JEEV AN REDDY, J. Assessee is the appellant. He is aggrieved E _ by the decision of the Bombay High Court in Income Tax Reference No. 458 of 1976 answering the following question, which was referred to it at his instance, against him: "whether on the facts and in the circumstances of the case the amount of tax paid by Ballarpur oit behal' the assessee in assessment years 1974-75 and 1975-76 is income taA..01e under the heading 'other sources"'. F F The Ballarpur Paper and Straw Board Mills Limited (Ballarpur) is a public limited company engaged in the manufacture of paper and straw board. It undertook to set up a caustic soda/chlorine manufacturing plant at Ballarpur. For this purpose, it entered into an agreement with Krebs, a French concern, for purchase of certain machinery and equipment. There G was a sec Jnd agreement between Ballarpur and Krebs whereunder Krebs undertook to provide services of certain personnel including engineers for setting up the plant at Ballarpur. Krebs, in turn, entered into an arrange-ment with a Swiss concern, Escher Wyas Eurich, for supply of certain machinery and also to make available services of certain personnel. The H A assessee, Emil Webler, was one such person prmided by the Swiss concern The assessee came to India and worked here in connection with the setting up of the plant. According to the agreement between Ballarpur and Krebs the former undertook to pay salaries and other emoluments to personnel provided by B Krebs in accordance with the formula contained in the agreement. Inter alia, it was provided that "salaries are understood free of any Indian tax or duty". For the assessment year 1974-75, the assessee-appellant was paid a sum of Rs. 3,82,481 and for the assessment year 1975-76, a sum of Rs. 67,200 in addition to daily allowances and other facilities. c The assessee contended before the Income Tax Officer that he was not liable to pay tax. He also filed returns affirming the said stand. The stand taken by him was negatived, whereupon Ballarpur paid the tax of Rs. 3,23,400 and Rs. 35,546 for the said two assessment years respectively. In D his assessment orders, the l.T.O. treated the said tax amount as a perquisite and added the same to the salary amount received by the assessee. The said addition was questioned by the assessee in appeal, before the A.A.C. but without success. The matter was then carried to the Tribunal. The Tribunal too did not agree with the assessee's contention and dismissed his appeal whereupon he obtained the aforesaid reference which, as stated E above, has been answered against him by the Bombay High Court. Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) 30 XXXXXX ਏਮਮਲ ਵੇਬਰ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ, ਨਾਗਪੁਰ [ਜੀਵਨ ਰ ਡੀ, ਜੇ.] ਮਟਰਮਬਊਨਲ ਦੁਆਰਾ ਪਾਏ ਗਏ ਤਿੱਥ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਮਕ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ-ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਨੂੰ ਟ ਕਸ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕੁਝ ਤਨਖਾਹ ਮਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਲਈ ਭੁਗਤਾਨਯੋਗ ਟ ਕਸ ਅਸਲ ਮਵਿੱਚ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਦੁਆਰਾ ਅਦਾ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਸੀ। ਮੁਲਾਂਕਣ ਮਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ 'ਤੇ ਕੀਤਾ ਮਗਆ ਸੀ। ਸਵਾਲ ਇਹ ਹ ਮਕ ਕੀ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਦੁਆਰਾ ਅਦਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਉਕਤ ਟ ਕਸ ਮਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੀ ਆਮਦਨ ਮਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹ । ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੇ ਮਵਦਵਾਨ ਵਕੀਲ ਦੀ ਪਮਹਲੀ ਦਲੀਲ ਇਹ ਹ ਮਕ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਦੁਆਰਾ ਟ ਕਸ ਦੇ ਰੂਪ ਮਵਿੱਚ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਕਮ ਨੂੰ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦੀ 'ਆਮਦਨ' ਨਹੀਂ ਮੰਮਨਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਉਸ ਦੀ ਦੂਜੀ ਦਲੀਲ ਇਹ ਹ ਮਕ ਕਰਦਾਤਾ ਨੂੰ ਉਕਤ ਰਕਮ ਨਹੀਂ ਮਮਲੀ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਉਸ ਦੀ ਆਮਦਨ ਨਹੀਂ ਬਣ ਸਕਦੀ। ਦਰਅਸਲ ਮਵਦਵਾਨ ਵਕੀਲ ਨੇ ਇਹ ਦਲੀਲ ਦੇਣ ਦੀ ਕੋਮਸ਼ਸ਼ ਕੀਤੀ ਮਕ ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ ਦੀ ਰਕਮ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਉਕਤ ਟ ਕਸ ਰਕਮ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਮਜੰਮੇਵਾਰ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਸਾਨੂੰ ਮਵਦਵਾਨ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਸਮਹਮਤ ਹੋਣਾ ਮੁਸ਼ਮਕਲ ਲਿੱਗਦਾ ਹ । ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 2 ਦੀ ਧਾਰਾ (24) ਮਵਿੱਚ 'ਆਮਦਨ' ਦੀ ਪਮਰਭਾਸ਼ਾ ਇਿੱਕ ਸਮਾਵੇਸ਼ੀ ਪਮਰਭਾਸ਼ਾ ਹ । ਇਹ ਆਮਦਨ ਦੇ ਸੰਕਲਪ ਮਵਿੱਚ ਕਈ ਨਕਲੀ ਸ਼ਰੇਣੀਆਂ ਜੋੜਦਾ ਹ ਪਰ ਇਸ ਕਾਰਨ 'ਆਮਦਨ' ਸ਼ਬਦ ਆਪਣੇ ਕੁਦਰਤੀ ਅਰਥ ਨਹੀਂ ਗੁਆਉਂਦਾ। ਦਰਅਸਲ ਇਹ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮਕਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹ ਮਕ 'ਆਮਦਨ' ਸ਼ਬਦ ਨੂੰ ਸਹੀ ਸ਼ਬਦਾਂ ਮਵਿੱਚ ਪਮਰਭਾਮਸ਼ਤ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹ . ਕੋਈ ਵੀ ਚੀਜ ਮਜਸ ਨੂੰ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਮਦਨ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹ , ਐਕਟ ਦੇ ਤਮਹਤ ਟ ਕਸਯੋਗ ਹ ਜਦੋਂ ਤਿੱਕ ਬੇਸ਼ਕ ਇਸ ਨੂੰ ਐਕਟ ਦੇ ਮਕਸੇ ਨਾ ਮਕਸੇ ਪਰਬੰਧ ਦੇ ਤਮਹਤ ਛੋਟ ਨਹੀਂ ਮਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ। ਇਹ ਉਪਰੋਕਤ ਮਦਰਸ਼ਟੀਕੋਣ ਤੋਂ ਹ ਮਕ ਸਾਨੂੰ ਇਸ ਗਿੱਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨੀ ਪਵੇਗੀ ਮਕ ਕੀ ਬਲਾਰਪੁਰ ਦੁਆਰਾ ਮਨਰਧਾਰਤ ਕਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ ਦੀ ਰਕਮ 'ਤੇ ਟ ਕਸ ਦੇ ਰੂਪ ਮਵਿੱਚ ਅਦਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਕਮ ਨੂੰ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੀ ਆਮਦਨ ਮੰਮਨਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹ । ਇਸ ਗਿੱਲ ਨੂੰ ਨਜਰਅੰਦਾਜ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਮਕ ਉਕਤ ਰਕਮ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ 'ਤੇ ਟ ਕਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਕੁਝ ਵੀ ਨਹੀਂ ਹ । ਬਿੱਲਰਪੁਰ ਵਿੱਲੋਂ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ 'ਤੇ ਟ ਕਸ ਅਦਾ ਕਰਨ ਦੀ ਮਜੰਮੇਵਾਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ, ਇਸ ਨੇ ਉਕਤ ਟ ਕਸ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਭੁਗਤਾਨ ਟ ਕਸਦਾਤਾ ਲਈ ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਤਰਫੋਂ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹ । ਇਹ ਮੁਫਤ ਭੁਗਤਾਨ ਨਹੀਂ ਹ । ਪਰ ਉਕਤ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਲਈ ਅਤੇ ਪਰ ਉਕਤ ਭੁਗਤਾਨ ਲਈ, ਉਕਤ ਟ ਕਸ ਦੀ ਰਕਮ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਟ ਕਸਦਾਤਾ ਦੁਆਰਾ ਖੁਦ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਉਹ ਤਨਖਾਹ ਨਹੀਂ ਮਮਲ ਸਕਦੀ ਸੀ ਜੋ ਉਸਨੇ ਕੀਤੀ ਸੀ ਪਰ ਟ ਕਸ ਦੇ ਉਕਤ ਭੁਗਤਾਨ ਲਈ। ਆਿਦਨ ਕਰ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 195 ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਬਿੱਲਰਪੁਰ 'ਤੇ ਲਗਾਈ ਗਈ ਮਜੰਮੇਵਾਰੀ ਨੂੰ ਵੀ ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਮਵਿੱਚ ਨਜਰਅੰਦਾਜ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਇਹ ਕਮਹਣਾ ਗ ਰ-ਵਾਜਬ ਹੋਵੇਗਾ ਮਕ ਉਕਤ ਭੁਗਤਾਨ ਦਾ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਤਨਖਾਹ ਨਾਲ ਕੋਈ ਅਮਨੈੱਖੜਵਾਂ ਸੰਬੰਧ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਲਈ ਸਾਡਾ ਮਵਚਾਰ ਹ ਮਕ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਅਤੇ ਐਕਟ ਤਮਹਤ ਅਥਾਰਟੀਆਂ ਦਾ ਇਹ ਮੰਨਣਾ ਸਹੀ ਸੀ ਮਕ ਉਕਤ ਟ ਕਸ ਦੀ ਰਕਮ ਨੂੰ ਉਕਤ ਦੋ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਟ ਕਸਦਾਤਾ ਦੀ ਆਮਦਨ ਮਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹ । ਮਿਰ ਸਵਾਲ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਮਕ ਉਕਤ ਆਿਦਨ ਨੂੰ ਆਿਦਨ ਦੇ ਮਕਹੜੇ ਮਸਰਲੇਿ ਹੇਠ ਰੱਮਿਆ ਜਾਵੇ। ਮਕਉਂਮਕ ਿੁਲਾਂਕਣ ਵਾਲਾ ਬੱਲਾਰਪੁਰ ਦਾ ਕਰਿਚਾਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਮਜਸ ਨੇ ਭੁਿਤਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 17 ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਮਵੱਚ ਨਹੀਂ ਮਲਆਂਦਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਲਾਜ਼ਿੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਧਾਰਾ 56 ਦੀ ਉਪ-ਧਾਰਾ (1) 'ਦੂਜੇ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਆਿਦਨ' ਦੇ ਅਧੀਨ ਰੱਮਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਪਰੋਕਤ ਉਪ-ਧਾਰਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹਰ ਮਕਸਮ ਦੀ ਆਮਦਨ ਜੋ ਐਕਟ ਅਧੀਨ ਕੁਿੱਲ ਆਮਦਨ ਮਵਚੋਂ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਹ , 'ਹੋਰ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਆਮਦਨ' ਮਸਰਲੇਖ ਦੇ ਤਮਹਤ ਆਮਦਨ ਕਰ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋਵੇਗੀ, ਜੇ ਇਹ ਧਾਰਾ 14, ਵਸਤੂ ਏ ਤੋਂ ਈ ਮਵਚ ਮਨਰਧਾਰਤ ਮਕਸੇ ਹੋਰ ਮਸਰਲੇਖਾਂ ਤਮਹਤ ਆਮਦਨ ਕਰ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ ਹ . ਇਹ ਮਨਰਧਾਰਕ ਦਾ ਮਾਮਲਾ ਨਹੀਂ ਹ ਮਕ ਐਕਟ ਦੀ ਕੋਈ ਵੀ ਮਵਵਸਥਾ ਉਕਤ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਟ ਕਸ ਦੀ ਦੇਣਦਾਰੀ ਤੋਂ ਛੋਟ ਮਦੰਦੀ ਹ । XXXXXX ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਮਰਪੋਰਟਾਂ [1993] 2 ਐਸ.ਸੀ.ਆਰ. Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) अमिमनयिकीिारा2 केखंड(24) िें'आय' कीपररभार्षाएकसिावेिीपररभार्षाहै।यहआयकीअविारणािेंकईकृमत्रिश्रेमणयांजोड्ाहैलेककनउसपररपेक्ष्यिेंअमभव्यमक्त'आय' अपनाप्राकृम्कअर्तनहींखो्ीहै।दरअसल, यहबार-बारकहाजा्ाहैककअमभव्यमक्त'आय' कोसटीकिधदोंिेंपररभामरकरनािुमश्कलहै।कोईभीचीज़मजसेउमच्रूपसेआयकेरूपिेंवरणत्ककयाजासक्ाहै, अमिमनयिके्ह्करयोग्यहै, जब्कककमनमशरूपसे, इसेअमिमनयिकेएकयाअन्यप्राविानके्ह्छूटनहींदीजा्ीहै।यहउक्तदृमष्टकोणसेहैककहिेंयहजांचनाहोगाककक्यामनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नरामिपरकरकेरूपिेंबल्लारपुरद्वाराभुग्ानकीगईरामिकोमनिातरर्ीकीआयकेरूपिेंिानाजासक्ाहै।इसेनजरअंदाजनहींककयाजासक्ाहैककउक्तरामिकरदा्ाद्वाराप्राप्तवे्नपरकरकेअलावाकुछनहींहै।बल्लारपुरद्वारामलएगएदामयत्वकेआिारपर, मनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नपरकरकाभुग्ानकरनेकेमलएउसनेउक्तकरकाभुग्ानककया।इसमलए, उक्तभुग्ानमनिातरर्ीकेमलएऔरउसकीओरसेहै।यहकोईअनावश्यकभुग्ाननहींहैलेककनउक्तसिझौ्ेकेमलएऔरलेककनउक्तभुग्ानकेमलए, उक्तकररामिमनिातरर्ीद्वाराटवयंभुग्ानकरनेकेमलएउत्तरदायीहो्ी।उन्हेंवहवे्ननहींमिलसक्ार्ाजोउन्होंनेप्राप्तककया।लेककनकरकेउक्तभुग्ानकेमलएआयकरअमिमनयिकीिारा195 केआिारपरबल्लारपुरपरलगाएगएदामयत्वकोभीइससंदभतिेंनजरअंदाजनहींककयाजासक्ाहै।यहकहनाअवाट्मवकहोगाककउक्तभुग्ानकामनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नसेकोईअमभन्नसंबंिनहींर्ा।इसमलए, हिारीरायहैककउच्चन्यायालयऔरअमिमनयिके्ह्प्रामिकारीयहिाननेिेंसहीर्ेककउक्तकररामिउक्तदोिूल्यांकनवर्षोंकेदौरानिूल्यांकनकीगईआयिेंिामिलहोनेकेमलएउत्तरदायीहै। ऐसेिेंयहप्रश्नउठ्ाहैककयहआयकेककसिीर्षतकके्ह्यहआयकहीजानीचामहएयाआयरखीजाए।चककमनिातरर्ीबल्लारपुरकाकितचारीनहींहै, मजसनेभुग्ानककयाहै, इसेअमिमनयिकीिारा17 केदायरेिेंनहींलायाजासक्ाहै।इसेआवश्यकरूपसेिारा56 कीउप-िारा(1) "अन्यस्रो्ोंसेआय" केअं्गत्रखाजानाचामहए।उक्तउप-िाराकेअनुसार, हरप्रकारकीआयमजसेअमिमनयिके्ह्कुलआयिेंिामिलनहींककयाजानाहै, अन्यस्रो्ोंसेआयके्ह्आयकरकेमलएप्रभायतहोगी, यकदयहआयकरकीिारा14, आइटिएसेईिेंमनर्दतष्टककसीभीअन्यिीर्षतके्ह्प्रभायतनहींहै।यहमनिातरर्ीकािािलानहींहैककअमिमनयिकाकोईभीप्राविानउक्तआयकोकरकेदामयत्वसेछूटदे्ाहै। मनिातरर्ी-अपीलक्ातकेमवद्वानवकीलनेअपने्कतकेसिर्तनिेंकुछमनणतयोंपरभरोसाककया।पहला, एन.ए. िोदीबनािएस.ए.एल. नारायणराव, 61 आईटीआर428 एससीिेंइसन्यायालयकामनणतयहै।एकवकीलकोन्यायािीिमनयुक्तककयागया।न्यायािीिकेरूपिेंमनयुमक्तकेबादउन्हेंअपनीमनयुमक्तसेपहलेप्रदानकीगईपेिेवरसेवाकेबदलेिेंकुछआयप्राप्तहुई।प्रश्नयहर्ाककक्याउक्तरामिकरयोग्यहै।यहिानागयाककऐसानहींर्ा(अमिमनयिकेउससियकेप्राविानोंकोदेख्ेहुए)।उक्तमनणतयकाआिारयहहैककइसिेंमनिातरर्ीकोउक्तआयप्राप्तकरनेकेसियएकवकीलकेपेिेपरपेिार्वालानहींकहाजासक्ाहै।हियहदेखनेिेंअसिर्तहैंककउक्तमनणतययहांमनिातरर्ीकोकैसेिददकर्ाहै।दरअसल, उक्तफैसलेिेंइसअदाल्नेइसबा्परजोरकदयाककयहसवालककक्याकोईआयएकिदकेअं्गत्आ्ीहैयादूसरेके्ह्, व्यावहाररकलोगोंकीआििारणाकेअनुसारमनणतयमलयाजानाचामहए, क्योंककअमिमनयिइसिािलेिेंकोईिागतदितनप्रदाननहींकर्ाहै।यहदेखागयाककआयकेिीर्षोंकामनणतयआयकीप्रकृम्केआिारपरव्यावहाररकसािान्यिारणाओंकोलागूकरकेककयाजानाचामहए, नककमनिातरर्ीकीआयकेउपचारकेसंदभतिें।उक्तपरीक्षणकेप्रयोगसेमनमशरूपसेयहांिूल्यांकनक्ातकोिददनहींमिल्ीहै। दूसराउद्िृ्मनणतयबॉम्बेउच्चन्यायालयद्वारासी.आई.टी. बॉम्बेबनािश्रीि्ीटी.पी. मसिवा, 133 आईटीआर840 केप्रकरणिेंहै।प्रश्नयहर्ाककक्याएकमनिातरर्ीद्वाराप्राप्तसंपमत्तसेआय, मजसकावहिामलकनहींहै, परअन्यस्रो्ोंसे'आय' केरूपिेंकरलगायाजासक्ाहै।यहिानागयाककइसपरइ्नाकरनहींलगायाजासक्ा।हिेंउसिािलेऔरइसिािलेके्थ्योंऔरमसद्धां्ोंकेबीचकोईसिान्ानहींकदख्ी।यहांकानूनीदामयत्वकेअनुसरणिेंबल्लारपुरद्वाराभुग्ानककएगएमनिातरर्ीद्वाराप्राप्तवे्नऔरउसपरदेयकरकेबीचअमभन्नसंबंिकोनजरअंदाजनहींककयाजासक्ाहै। ्ीसराउद्िृ्िािलाश्रीि्ीिीलाकौमििबनािसी.आई.टी., कदल्ली, 131 आई.टी.आर. 435 एस.सी. काहै।इसिािलेिें, यहिानागयाककआयकरअमिमनयि, 1961 कीिारा23 के्ह्वारर्षतकिूल्यकामनिातरणिानकककराएकोआिारिानकरककयाजानाचामहए, भलेहीमनिातरर्ीकोिानकककराएसेअमिकककरायाप्राप्तहोरहाहो।हिेंकफरसेकहनाहोगा, हिेंइसिािलेके्थ्योंकेसार्इसिािलेकेउक्तमसद्धां्कीकोईप्रासंमगक्ानहींकदख्ीहै। उपरोक्तकारणोंसे, अपीलेंमवफलहोजा्ीहैंऔरखाररजकरदीजा्ीहैं।कोईलाग्नहीं. नवलककिोरससंहअपरमजलाजज, अलीगढ़ Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) ಈ ಮೇಲೆ ತಿಳಿಸಿದ ಬಾಂಬೆ ಉಚ್ಛನ್ಯಾಯಾಲಯ ಅವನ ವಿರುದ್ಧ ಉತ್ತರಿಸಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಉದ್ಭವಿಸುವ ಪ್ರಶ್ನೆಯ ಸರಿಯಾದ ಮೆಚ್ಚುಗೆಗಾಗಿ, ಪ್ರಕರಣದ ಹೇಳಿಕೆಯಲ್ಲಿಒಳಗೊಂಡಿಿರುವ ಕೆಲವು ವಾಸ್ತವಿಕ ಹೇಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು ಅವಶ್ಯಕ. ಅದರಲ್ಲಿಹೀಗೆ ಹೇಳಲಾಾಗಿದೆಃ ಈ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ, ಬಲ್ಲಾರಪುರವು ಫ್ರಾನ್ಸನಲ್ಲಿನ ಬ್ಯಾಂಕನೊೊಂದಿಗೆನಿಯೋಗದ ಇನ್‍ ವಾಯ್ಸ ಗಳ ಸಾಧನದ ಮೂಲಕ ಪಾವತಿಸುವ ಭಾದ್ಯತೆಯ ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿಕ್ರೆಬ್ಸ ಮತ್ತು ಸ್ವಿಸ್‍ ಗೆ ಕ್ರೆಬ್ಸ ಮತ್ತು ಸ್ವಿಸ್‍ ಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ದರದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಮೊತ್ತದಸಂಬಳವನ್ನು ಪಾವತಿಸಲು ಎಫ್‍. ಪ್ಯಾರಿಸ್‍. ಬಲ್ಲಾರಪುರ ಪಟ್ಟಣ ಕಕ್ಷಿದಾರರ ನಡುವೆಯಾವುದೆ ವಿವಾದವಿಲ್ಲ ಎಂದು ನ್ಯಾಯ ಮಂಡಳಿ ಸ್ಪಷಷ್ಟ ಪಡಿಿಸಿದೆ. ಮೊತ್ತದ ರೂ. 7 ಎಮಿಲ ವೆಬ್ಬರ ವಿ. ಸಿ ಐ ಟಿ ನಾಗಪುರ 3,82,481-00ಮತ್ತು ರೂ.67,200-00 ಕ್ರೆಬ್ಸ ಮೂಲಕ ಪಾವತಿಸಿದ 67,200-00 ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರಿಗೆ ಎರಡು ಆಯಾ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಗಳಿಗಾಗಿ ಸಂಬಳಶೀರ್ಷಿಕೆಯಡಿಿಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಾಗುತ್ತದೆ. ಕಕ್ಷಿದಾರರ ನಡುವೆ ಯಾವುದೇ ವಿವಾದವಿಲ್ಲಎಂದು ಅದು ಸ್ಪಷಷ ಪಡಿಿಸಿದೆ, ಉದ್ಯ್ಯೋಗದಾತ ಮತ್ತು ಉದ್ಯ್ಯೋಗಿಯ ಸಂಬಂಧವುಬಲ್ಲಾರಪುರ ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆದಾರನ ನಡುವೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಿ್ಲ. ನ್ಯಾಯ ಮಂಡಳಿಯು ಈಕೆಳಕಂಡಂತೆ ನಿರ್ಣಯಿಸಿತುುಃ 1) ಬಲ್ಲಾರಪುರವು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕನ ಮೇಲೆ ವಿಧಿಸಲಾಾದತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಪಾವತಿಸಲು ಕಾನೂನುು ಭಾದ್ಯತೆಯಲ್ಲಿತ್ತು. 2) ಬಲ್ಲಾರಪುರವು ಅಂತಹ ಒಂದು ಸದ್ಗುಣದಿಂದ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಪಾವತಿಸಿದೆ. ನ್ಯಾಯಮಂಡಳಿಯು ಕಂಡು ಹಿಡಿಿದ ಸತ್ಯಗಳು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕ - ಅಪೀಲುದಾರರಿಗೆತೆರಿಗೆ ಇಲ್ಲದೆ ನಿರ್ದಿಷಷ್ಟ ಸಂಬಳವನ್ನು ಪಾವತಿಸಲಾಾಗಿದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಆಪರವಾಗಿ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಬಲ್ಲಾರಪುರ ಪಾವತಿಸಬೇಕು ಮತ್ತುಪಾವತಿಸಲಾಾಗಿದೆ. ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರ ಮೇಲೆಮಾಡಲಾಾಯಿತುು. ಬಲ್ಲಾರ ಪುರ ಪಾವತಿಸಿದ ತೆರಿಗೆ ಅಂಶವನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರಆದಾಯದೊಳಗೆ ಸೇರಿಸಬಹುದೆ ಎಂಬುದು ಪ್ರಶ್ನೆ. ತೆರಿಗೆಯ ಮೂಲಕ ಬಲ್ಲಾರಪುರಪಾವತಿಸಿದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರ ಆದಾಯ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಾಗುವುದಿಲ್ಲಎಂಬುದು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರ ಪರ ವಕೀಲರ ಮೊದಲ ವಾದವಾಗಿದೆ. ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರುಹೇಳಿದ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಅವರ ಆದಾಯವನ್ನುರೂಪಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಅವರ ಎರಡನೆಯ ವಾದವಾಗಿದೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿವಿದ್ವಾಂಸ ವಕೀಲರು ಬಲ್ಲಾರಪುರವು ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಸಂಬಳದ ಮೊತ್ತಕ್ಕೆಸಂಬಂಧಿಸಿದ ತೆರಿಗೆ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪಾವತಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಭಾಧ್ಯತೆ ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂದುವಾದಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಮಾನ್ಯರ ಸಲಹೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲು ನಮಗೆ ಕಷಷವಾಗುತ್ತದೆ. 8 ಸರ್ವೋ ಚ್ಛ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ವರದಿಗಳು ಕಾಯ್ದೆ ಯ ಕಲ 2ರ ಶರತ್ತು( 24) ರಲ್ಲಿ ಆದಾಯದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವು ಅಂತರ್ಗತವ್ಯಾಖ್ಯಾನವಾಗಿದೆ. ಇದು ಆದಾಯದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗೆ ಹಲವಾರು ಕೃತಕ ವರ್ಳನ್ನುಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಆ ಖಾಾತೆಯಲ್ಲಿ ಆದಾಯ ಎಂಬ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ತನ್ನ ಸ್ವಾಭಾವಿಕಅರ್ಥವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, 'ಆದಾಯ' ಎಂಬ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನುನಿಖರವಾದ ಪದಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವುದು ಕಷಷ್ಟ ಎಂದು ಪದೇ ಪದೇ ಹೇಳಲಾಾಗುತ್ತದೆ.ಅಧಿನಿಯಮದ ಒಂದು ಅಥಥವಾ ಇನ್ನೊಂದು ಉಪಬಂಧಗಳ ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ವಿನಾಯತಿನೀಡದ ಹೊರತುು, ಆದಾಯ ಎಂದು ಸರಿಯಾಗಿ ವಿವರಿಸಬಹುದಾದ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂಕಾಯ್ದೆ ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಾಗುತ್ತದೆ. ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ಸಂಬಳದಮೊತ್ತದ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆಯ ಮೂಲಕ ಬಲ್ಲಾರಪುರ ಪಾವತಿಸಿದ ಮೆಾತ್ತವನ್ನುಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರ ಆದಾಯ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದೆ ಎಂದು ನಾವು ಹೇಳಿದ ಕೋನದಿಂದಪರಿಶೀಲೀಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಹೇಳಿದ ಮೊತ್ತವು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಪಡೆದ ಸಂಬಳದಮೇಲಿಿನ ತೆರಿಗೆಯಲ್ಲದೆ ಬೇರೇನೂ ಅಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಲಾಾಗುವುದಿಲ್ಲ.ಮೌಲ್ಯಮಾಪಕರು ಇತರರಲ್ಲಿ ಪಡೆದ ಸಂಬಳದ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲು ಬಲ್ಲಾರಪುರವುಕೈಗೊಂಡ ಭಾದ್ಯತೆಯ ಕಾರಣ, ಅದು ಹೇಳಿದ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಪಾವತಿಸಿದೆ. ಹೇಳಲಾಾದಪಾವತಿಯು, ಆದ್ದರಿಂದ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರಿಗೆ ಮತ್ತು ಪರವಾಗಿ ಇದು ಅನಪೇಕ್ಷಿತ ಪಾವತಿಅಲ್ಲ, ಆದರೆ ಹೇಳಿದ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಆದರೆ ಹೇಳಿದ ಪಾವತಿಗೆ, ಹೇಳಿದ ತೆರಿಗೆಮೊತ್ತವನ್ನು ಸ್ವತಃ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರು ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಹೇಳಿದ ತೆರಿಗೆಪಾವತಿಗಾಗಿ ಅವರು ಮಾಡಿಿದ ಸಂಬಳನ್ನು ಪಡೆಯಲಾಾಗಲಿಿಲ್ಲ. ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕಾಯ್ದೆ ಯಕಲಂ 195ರ ಮೂಲಕ ಬಲ್ಲಾರಪುರದ ಮೇಲೆ ಇರಿಸಲಾಾದ ಭಾದ್ಯತೆಯನ್ನು ಈಸಂಧರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲಾಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಪಾವತಿಯು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರಿಂದ ಪಡೆದಸಂಬಳದೊಂದಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುವುದುಅವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಎರಡು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಈ ತೆರಿಗೆಮೊತ್ತವನ್ನು ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪಕರ ಆದಾಯದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲು ಭಾದ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದುಉಚ್ಛನ್ಯಾಯಾಲಯ ಮತ್ತು ಕಾಯ್ದೆ ಯ‍ ಅಡಿಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಂಡಿಿದ್ದಾರೆಎಂದು ನಾವು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. 9 ಎಮಿಲ ವೆಬ್ಬರ ವಿ. ಸಿ ಐ ಟಿ ನಾಗಪುರ Case: EMIL WEBBER versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, V AND M, NAGPUR [[1993] 2 S.C.R. 27] (1993) For a proper appreciation of the question arising herein, it is neces-sary to notice certain factual statements contained in the Statement of the Case. It is stated therein: "according to this agreement, Ballarpur were F under an obligation to pay by the device of delegation invoices opened with a bank in France certain amount of salaries at agreed rates to Krebs and Cis. Paris for setting up the plant at the town of Ballapur ............. The Tribunal clarified that there was no dispute between the parties that the amounts of Rs. 3,82,481 and Rs. 67,200 paid by Ballarpur through Krebs to the assessee for services rendered by it in the two respective years were G taxable under the heading 'Salary'. It further clarified that there was no dispute between the parties, that the relationship of the employer and employee did not exist between Ballarpur and the asscssee. The Tribunal held as below: (1) Ballarpur was under a legal obligation to pay the tax, if any, levied on the assessee; (2) Ballarpur paid the tax by virtue of such a H legal obligation ......... " - - /~ • >-- The facts found by the Tribunal thus show that the assessee-appellant A was paid certain salary free of tax but that the tax payable in that behalf was to be and was in fact paid by Ballarpur. The assessment was made upon the assessee directly. The question is whether the said tax component paid by Ballarpur can be included \\ithin the income of the assessee. The first contention of the learned counsel for the assessee is that the amount B paid by Ballarpur by way of tax cannot be treated as 'income' of assessee at all. His second contention is that the assessee did not receive the said amount and, therefore, it cannot constitute his income. Indeed, the learned counsel sought to argue that Ballarpur was under no obligation to pay the said tax amount relating to the salary amount received by the assessee. We find it difficult to agree mth the learned counsel. c The definition of 'income' in clause (24) of Section 2 of the Act is an inclusive definition. It adds several artificial categories to the concept of income but on that account the expression 'income' does not lose its natural connotation. Indeed, it is repeatedly said that it is difficult to define D the expression 'income' in precise terms. Anything which can properly be described as income is taxable under the Act unless, of course, it is exempted under one or the other provision of the Act. It is from the said angle that we have to examine whether the amount paid by Ballarpur by way of tax on the salary amount received by the assessee can be treated as the income of the assessee. It cannot be overlooked that the said amount is nothing but a tax upon the salary received by the assessec. By virtue of the obligation undertaken by Ballarpur to pay tax _on the salary received by the assessee among others, it paid the said tax. The said payment is, therefore, for and on behalf of the assessee. It is not a gratuitous payment. But for the said agreement and but for the said payment, the said tax F amount would have been liable to be paid by the assessee himself. He could not have received the salary whi