Harishikesh Ganguli (Dead) v. Commissioner Of Income Tax, Calcutta

Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) A HARISHIKESH GANGULI (DEAD) v. COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA August 18, 1971 (K. S. HEGDE AND A. N. GROVER, JJ.] B Income-tax Act, 1922, s. 16(1)(c)-Settlor reserving benefit for him-self under trust created by him-Trust whether becomes a revocable trust within meaning of section-Effect of third proviso. The assessee derived income from house properties and from the busi-ness of a registered partnership furn. On March 19. 1953 the assessee created a trust in respect of two houses. It was provided in 1ihe trust deed that the trustees shall pay a sum of Rs. 200/ -per month to the settlor, for life for his own absolute use and benefit out of the income of the trust estate remaining after payment of taxes, rents etc. The Income-tax Officer held that the income from the aforesaid two properties was assessable in the ban&; of the assessee inasmuch as he had retained a por-tion of the income from the trust properties for himself whereby the trust became a revocable trust under the provisions of s. 16(1) ( c) of the Income-tax Act, 1922. The Appellate Assistant Commissioner up~eld the view taken by the Income-tax Officer. The Tribunal however held that only the sum of Rs. 2400/ - annually payable to the assessee could be taxed in his handS. In reference the High Court decided against the assessee. In appeal to this Court by special leave, C D HELD: The effect of the third proviso to s. 16(1) (c) is that a settle-ment or disposition containing a provision for retransfer of a part of the income to the settler would not render the whole income of the settlement chargeable in his hand provided the other conditions contained in the pro-. E viso are satisfied. In other words the proviso comes to the rescue of the settlor in that the portion of the income from the trust properties which are settled on a third person is to be assessed in the hands of that person and not in the hand of the settler, if the latter does not retain any power to "deflect the same for a period exceeding six years or during the life-time of the dcmee". Thus the settlement as a whole will not come within the mischief of s. 16(1) (c) if the revocabiJity relates only to a part of the income. [314 H-315 BJ F F A significant change was made in the language with regard to revocable transfers in the Income-tax Act, 1961. Section 63(A) of that Act ex-pressly refers to the whole or any part of the income or assets transferred. It can well be said that the necessity for expressly mentioning part of the income was felt because under the provisions of the 1922 Act part of the income was not covered. [315 C-F] There was no dispute in the present case that the trust created was a genuine one. Since it fulfilled the conditions laid down . in the third proviso only that part of the income which accrued or was received by the settlor cou1d be assessed as his income The income accruing to the other beneficiaries could not be included in the total income of the assessee. G [315 Fl C.I.T. Patna v. Rani Bhuvaneshwari Kuer, [1964]7 S.C.R. 920, ~pplied. H Ramji Kesluivji v. Commissioner of Income-tax, Bombay, 13 1.T.R. 105, referred to. C.1.T. Calcutta v. litendranath Mallick, 50 I.T.R. 313, approved. •~ ' The assessee was assessed in the status of an individual. He derived income from house properties and from the business of a E registered partnership firm H. Ganguly & Co. He had six houses one of which was 24, Mohanlal Street, Calcutta and the other at Jangambari in the city of Banaras. On March 19, 1953 the assessee created a trust in respect of these two houses. It was provided in the trust deed that the trustees shall pay a sum of Rs. 200/- per month to the settlor for life for his.own absolute use F and benefit out of the income of the trust estate remaining after payment of taxes, rents etc. In other words he himself was one of the beneficiaries. Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) ~ao . | ease rigs (Aa) | 7 ai7|,; : 7 . | Cit HART AAT, HATA [Harishikesh Ganguli (dead) _ . . ~ | 7:| -fo4|ja)oS.po!'aj mo”vost,fgoHt)[2]‘ysS.,|- | Commissioner of Income Tax, Calcutta } | (18 ae, 1971) | [Fate Re wae Ang we Go Uae Maz] |aheaa genn dea Gaz (aredtasae afafraT), 1922—enet 16(1) (at)—aete aeega mt sfaqa—aala qagT et cara ag 8 fix afecaaeatfadeaaearas (Azaz) arafa (dees final smqét) exaearaa| OA (Azate) art ge Fag ar sag st ow wear an F ga fxSa: orafta slat tg, at ga sree cageags eqacarfea areataat areaafratfer araat araet % foe eri a tex sak gal wer & fee artgtat sit exaeaiae at ga: weafea ara qe fate a t7attaeat (fratfat) ae aarat ar cart ar. sax sa war FAmeataeaeg FH eH cara gfe feat ate sara tag soahea fearfe FH eH cara gfe feat ate sara tag soahea fearfe eH cara gfe feat ate sara tag soahea fearfe cara gfe feat ate sara tag soahea fearfe gfe feat ate sara tag soahea fearfe feat ate sara tag soahea fearfe ate sara tag soahea fearfe sara tag soahea fearfe tag soahea fearfe soahea fearfe fearfe dd”FRATaera & TT sree AT ae at sae areit S ara 200 HB wae (at vfaara aarAT aden 19,000 at ead feat a) ma at Wi aife mastafaardt + gt a aarat at orgOfte az fearmares afrardt at aa ag ar fs af aderel tare et arta atta at arr araae sa gz Bt afe-He act far gq arr wa far & cafaq ag cara wredta sree afafian,1922 BY are 16 (1) (at) & agar sfederata ari adtardt a agar Mgaa (act) & aha ati ate afer BU al ae1 Ha MAA MARTare sega gar ay afeawr jag afufeatfea fear fe afatta erecacafet at get ara at aa fae caar at ag afrdacata rae : aeaeg FH eH cara gfe feat ate sara tag soahea fearfe FH eH cara gfe feat ate sara tag soahea fearfe eH cara gfe feat ate sara tag soahea fearfe cara gfe feat ate sara tag soahea fearfe gfe feat ate sara tag soahea fearfe feat ate sara tag soahea fearfe ate sara tag soahea fearfe sara tag soahea fearfe tag soahea fearfe soahea fearfe fearfe dd” eee, LS (fafa dat gafag afaay % Fae-200 ert sfrara a ma ® faq ailaref at ee | ‘ i e . e: .‘ . wnta ate care HY He ATT aT HTBAT FE feat | TIEN, AAT | aarfagareltaasq arma® wae feared Ae gari sea array a ata & faresfaata feat) sea H adtardt § fate eoraa Bae| ea earavay H atlas||aia ATT BW BT, orn’ —— | afafaatfea—aredtia saat afafaera at aver16 (1) (a) ® Tataquae ar mat ae & fe feet arate % eraeaaat ar era Tag sqaea fga aeafa at ara at cm arr aqaeaiay at et Ta: aeafea Siar WAT, eaa-cores at aeqat ara at (araeaita & are H) wane adh gar Garam aeqat ara at (araeaita & are H) wane adh gar Garam ara at (araeaita & are H) wane adh gar Garam at (araeaita & are H) wane adh gar Garam (araeaita & are H) wane adh gar Garam & are H) wane adh gar Garam are H) wane adh gar Garam wane adh gar Garam adh gar Garam GaramHt aeaface aa wat st ofa et vg ati gat meal A, emaeaTTH BT ga ITVTT :aalaat sat aurfaadt & cafe wer afer mt cagearica arate & ata arettgia & on art at aaa faatea sa ara eafaa oz, a fe aaeaTTH 7, featsie ama fe sraeqigs AX ga aa aT G: at Bl BreraFH ITAA AT ARIATchara S avafar act at uaa mat daazwa ata S avafar act at uaa mat daazwa ata avafar act at uaa mat daazwa ata act at uaa mat daazwa ata at uaa mat daazwa ata uaa mat daazwa ata mat daazwa ata daazwa ata ataafesfadammtx at ofa sit B feet wir H art HB a arqal eaaeasa| are 16(1) (#1)at afer & sear aah arat (421 9)| et | cores at aeqat ara at (araeaita & are H) wane adh gar Garam aeqat ara at (araeaita & are H) wane adh gar Garam ara at (araeaita & are H) wane adh gar Garam at (araeaita & are H) wane adh gar Garam (araeaita & are H) wane adh gar Garam & are H) wane adh gar Garam are H) wane adh gar Garam wane adh gar Garam adh gar Garam GaramfT] ot! ae oo | chara S avafar act at uaa mat daazwa ata S avafar act at uaa mat daazwa ata avafar act at uaa mat daazwa ata act at uaa mat daazwa ata at uaa mat daazwa ata uaa mat daazwa ata mat daazwa ata daazwa ata ata — Hs Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) ਹਰੀਿ%ਕੇ% ਗੰਗੁਲੀ (ਿਮ/ਤਕ) ਬਨਾਮ ਆਮਦਨ ਟੈਕਸ ਕਿਮ%ਨਰ, ਕਲਕੱਤਾ 18 ਅਗਸਤ 1971 [ ਕੇ. ਐਸ. ਹੇਗਡੇ ਅਤੇ ਏ. ਐਨ. ਗਰੋਵਰ, ਜੇ. ਜੇ.] ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922। 16 ( 1 ) ( ਸੀ)-ਸੈਟਲਰ ਆਪਣੇ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਏ ਗਏ ਭਰੋਸੇ ਅਧੀਨ ਆਪਣੇ ਲਈ ਲਾਭ ਰਾਖਵT ਰੱਖਦਾ ਹੈ-ਭਰੋਸਾ ਕਰੋ ਿਕ ਕੀ ਇਹ ਇੱਕ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਟਰੱਸਟ ਬਣ ਜTਦਾ ਹੈ। ਸੈਕ%ਨ ਦੇ ਅਰਥ ਦੇ ਅੰਦਰ-ਤੀਜੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਦਾ ਪ/ਭਾਵ। ਕਰਦਾਿਤਆਂ ਨੂੰ ਘਰ ਦੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦT ਅਤੇ ਰਿਜਸਟਰਡ ਭਾਈਵਾਲੀ ਫਰਮ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤ\ ਆਮਦਨ ਪ/ਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। 19 ਮਾਰਚ, 1953 ਨੂੰ ਕਰਦਾਿਤਆਂ ਨ` ਦੋ ਸਦਨT ਦੇ ਸਬੰਧ ਿਵੱਚ ਇੱਕ ਟਰੱਸਟ ਬਣਾਇਆ। ਟਰੱਸਟ ਡੀਡ ਿਵੱਚ ਇਹ ਿਵਵਸਥਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਿਕ ਟਰੱਸਟੀ ਇੱਕ ਕਰੋa ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਗੇ। 200 / - ਵਸਨੀਕ ਨੂੰ ਹਰ ਮਹੀਨ` , ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਵਰਤ\ ਲਈ ਅਤੇ ਟੈਕਸT, ਿਕਰਾਏ ਆਿਦ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਤ\ ਬਾਅਦ ਟਰੱਸਟ ਅਸਟੇਟ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਿਵੱਚ\ ਲਾਭ ਲਈ। ਆਮਦਨ ਕਰ ਅਿਧਕਾਰੀ ਨ` ਮੰਿਨਆ ਿਕ ਉਪਰੋਕਤ ਦੋ ਸੰਪਤੀਆਂ ਤ\ ਆਮਦਨ ਸੀ ਇਸ ਲਈ ਿਕ ਉਸ ਨ` ਟਰੱਸਟ ਦੀਆਂ ਸੰਪਤੀਆਂ ਤ\ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਇੱਕ ਿਹੱਸਾ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਿਖਆ ਸੀ, ਿਜਸ ਨਾਲ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਉਪਬੰਧT ਤਿਹਤ ਟਰੱਸਟ ਇੱਕ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਟਰੱਸਟ ਬਣ ਿਗਆ ਸੀ। 16 ( 1 ) (ਸੀ) ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922 ਦੀ ਧਾਰਾ। ਅਪੀਲ ਸਹਾਇਕ ਕਿਮ%ਨਰ ਨ` ਆਮਦਨ ਕਰ ਅਿਧਕਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਲਏ ਗਏ ਿਦ/%ਟੀਕੋਣ ਨੂੰ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਿਖਆ। ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਨ` ਹਾਲTਿਕ ਿਕਹਾ ਿਕ ਡੀ ਿਸਰਫ ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ ਹੈ। 2400 / - ਕਰਦਾਿਤ ਨੂੰ ਸਾਲਾਨਾ ਭੁਗਤਾਨਯੋਗ ਟੈਕਸ ਉਸ ਦੇ ਹੱਥT ਿਵੱਚ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸੰਦਰਭ ਿਵੱਚ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨ` ਕਰਦਾਿਤ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਫੈਸਲਾ ਿਦੱਤਾ। ਿਵ%ੇ% ਛੁੱਟੀ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਿਵੱਚ ਅਪੀਲ ਿਵੱਚ, ਿਨਿਣਆ: ਧਾਰਾ 16(1) (ਸੀ) ਦੀ ਤੀਜੀ ਉਪਧਾਰਨਾ ਦਾ ਪ/ਭਾਵ ਇਹ ਹੈ ਿਕ ਜੇਕਰ ਿਕਸੇ ਿਨਵਾਸ ਜ2 ਿਵਵਸਥਾ ਿਵੱਚ ਿਕਸੇ ਿਹੱਸੇ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਵਾਪਸ ਸੈਟਲਰ ਨੂੰ ਟ?2ਸਫਰ ਕਰਨ ਦੀ Aਰਤ %ਾਮਲ ਹੋਵੇ, ਤT ਇਹ ਪੂਰੀ ਆਮਦਨੀ ਨੂੰ ਸੈਟਲਰ ਦੇ ਹੱਥ ਿਵੱਚ ਕਰਦਯੋਗ ਨਹh ਬਣਾiਦੀ, ਜਦ ਤਕ ਿਕ ਉਪਧਾਰਨਾ ਿਵੱਚ ਿਦੱਤੀਆਂ ਹੋਰ Aਰਤ2 ਪੂਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਦੂਜੇ %ਬਦT ਿਵੱਚ, ਇਹ ਉਪਧਾਰਨਾ ਸੈਟਲਰ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਪ/ਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਟ?ੱਸਟ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਿਵੱਚK ਉਹ ਿਹੱਸਾ, ਜੋ ਤੀਜੀ ਿਧਰ ਲਈ ਿਨਰਧਾਰਤ ਹੈ, ਉਸੇ ਿਵਅਕਤੀ ਦੇ ਹੱਥ ਿਵੱਚ ਹੀ ਆਮਦਨ ਵਜK ਿਗਿਣਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਨਾ ਿਕ ਸੈਟਲਰ ਦੇ ਹੱਥ ਿਵੱਚ, ਜੇਕਰ ਸੈਟਲਰ ਕੋਲ਼ ਇਹ ਆਮਦਨੀ ਵਾਪਸ ਮੋੜਨ ਦੀ Aਕਤੀ ਛੇ ਸਾਲ2 ਤK ਵੱਧ ਜ2 ਲਾਭਾਰਥੀ ਦੀ ਉਮਰ ਭਰ ਲਈ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਇਸ ਤਰjT, ਜੇਕਰ ਰੱਦਯੋਗਤਾ ਿਸਰਫ਼ ਆਮਦਨੀ ਦੇ ਿਕਸੇ ਿਹੱਸੇ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਤ ਹੈ, ਤT ਸਾਰੀ ਿਵਵਸਥਾ ਧਾਰਾ 16(1) (ਸੀ) ਦੇ ਿAਕਾਰ ਨਹV ਹੁੰਦੀ। [314 ਐਚ-315 ਬ] ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1961 ਿਵੱਚ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਤਬਾਦਿਲਆਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਿਵੱਚ ਭਾ%ਾ ਿਵੱਚ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਬਦੀਲੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਸ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 63 (ਏ) ਿਵ%ੇ% ਤੌਰ lਤੇ ਆਮਦਨ ਜT ਸੰਪਤੀਆਂ ਦੇ ਪੂਰੇ ਜT ਿਕਸੇ ਵੀ ਿਹੱਸੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਿਦੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਚੰਗੀ ਤਰjT ਿਕਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਿਕ ਆਮਦਨ ਦੇ ਿਹੱਸੇ ਦਾ ਸਪੱ%ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਿਜ਼ਕਰ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਮਿਹਸੂਸ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਿਕiਿਕ 1922 ਦੇ ਐਕਟ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵT ਤਿਹਤ ਆਮਦਨ ਦਾ ਿਹੱਸਾ %ਾਮਲ ਨਹh ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਸੀ। [ 315 ਸੀ-ਐoਫ] ਮੌਜੂਦਾ ਮਾਮਲੇ ਿਵੱਚ ਇਸ ਗੱਲ lਤੇ ਕੋਈ ਿਵਵਾਦ ਨਹh ਸੀ ਿਕ ਬਣਾਇਆ ਿਗਆ ਟਰੱਸਟ ਜੀ ਅਸਲੀ ਸੀ। ਿਕiਿਕ ਇਸ ਨ` ਤੀਜੀ ਿਵੱਚ ਿਨਰਧਾਰਤ %ਰਤT ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਹੋਰ ਲਾਭਾਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਕਰਦਾਿਤ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਿਵੱਚ %ਾਮਲ ਨਹh ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। [ 315 ਐoਫ] ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. ਪਟਨਾ ਬਨਾਮ ਰਾਣੀ ਭੁਵਨ` %ਵਰੀ ਕੁਏਰ, [1964] 7 ਐਸ. ਸੀ. ਆਰ. 920, ਨ` ਅਰਜ਼ੀ ਿਦੱਤੀ। ਰਾਮਜੀ ਕੇ%ਵਜੀ ਬਨਾਮ. ਆਮਦਨ ਕਰ ਕਿਮ%ਨਰ, ਬੰਬਈ, 13 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 105 ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਹੈ। ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. ਕਲਕੱਤਾ ਬਨਾਮ ਿਜਤpਦਰਨਾਥ ਮਿਲਕ, 50 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 313, ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਿਦੱਤੀ ਗਈ। ਇੱਕ ਨਾਗਿਰਕ ਅਪੀਲ ਿਨਆਂਃ 1967 ਦੀ ਿਸਵਲ ਅਪੀਲ ਨੰ. 1850. ਕਲਕੱਤਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ 30 ਸਤੰਬਰ, 1966 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਅਤੇ ਆਦੇ% ਤ\ ਅਪੀਲ-1962 ਦਾ ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ ਹਵਾਲਾ ਨੰਬਰ 102। ਅਪੀਲਕਰਤਾਵT ਵੱਲ\ ਬੀ. ਐoਮ. ਐoਨ. ਬੈਨਰਜੀ ਅਤੇ ਪੀ. ਕੇ. ਮੁਖਰਜੀ। ਜਵਾਬਦੇਹ ਵੱਲ\ ਸਾਿਲਸਟਰ ਜਨਰਲ ਜਗਦੀ% ਸਰੂਪ, ਆਰ. ਐoਨ. ਸਚਤੇ ਅਤੇ ਬੀ. ਡੀ. %ਰਮਾ ਨ` ਦਲੀਲT ਿਦੱਤੀਆਂ। ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਜੱਜ ਗਰੋਵਰ ਦੁਆਰਾ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਸੀ. ਇਹ ਕਲਕੱਤਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸੀ ਫੈਸਲੇ ਤ\ ਿਵ%ੇ% ਆਿਗਆ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਅਪੀਲ ਹੈ ਿਜਸ ਿਵੱਚ ਟੈਕਸਸੀ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੇ ਹੱਕ ਿਵੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਹੇਠ ਿਦੱਤੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਹੈਃ — " ਕੀ ਤੱਥT ਅਤੇ ਮਾਮਲੇ ਦੇ ਹਾਲਾਤT ਿਵੱਚ, ਸਬੰਧਤ ਮਕਾਨ ਸੰਪਤੀਆਂ ਤ\ ਆਮਦਨੀ ਦਾ ਪੂਰਾ ਜT ਕੋਈ ਿਹੱਸਾ ਇਸ ਿਵੱਚ %ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਐਸ ਦੇ ਪ/ਬੰਧT ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਕਰਦਾਿਤ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ 16 ( 1 ) ( (ਸ) ਆਮਦਨ ਕਰ ਕਾਨੂੰਨ, 1922 ਦੇ ਪਿਹਲੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਨਾਲ ਪਿajਆ ਜTਦਾ ਹੈ? ” Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) The Income tax Officer held that the income from the afore-said two properties was assessable in the hands of the assessee inasmuch as he had retained a portion of the income from the G trust properties for himself. The trust had, therefore, become revocable under the provisions of s. 16 (1 )( c) of the Income tax Act 1922, hereinafter called the 'Act'. The Appellate Assistant Commissioner on appeal affirmed the view taken by the Income tax Officer. When the matter came before the Appellate Tribu-nal it found that the assessee had irrevocably parted with the H aforesaid two properties and the san1e had got vested in ilie trust. It was held that s. 16 (1 )( c) would become applicable only if the setitlor r>~served to himself the entire income arising from the settled properties; if only a portion had been reserved by the settlor it would not make the settlement revocable. It is not dis-puted that the total annual income from these properties came to over Rs. 19.000. Out of this the assessee who was the settlor, was entitled to Rs. 2,400/- annually. According to the Tribunal only the amount of Rs. 2,400/- which had actually been received by the assessee under the terms of the trust deed could be includ-ed in his income. The view of the High Court was that in order to be revocable under the first proviso to s. 16 (1 )( c) it is sufficient if the settle-ment, disposition or transfer contains a provision for retransfer of a part of the income to the settlor, disponer or transferor. It is not necessary that there must be a provision for the retransfer of the entire income. The word "income" includes any part of the income unless there is anything repugnant in the context. The High Court considered that the third proviso to s. 16(1)(c) did not explain the first proviso but was a kind of rider or exception to it. Bearing in mind the object behind the enactment of s. 16 and on a consideration of the tenns of the section the true mean-ing and scope of the first proviso seemed to be that the settlement in the present case was revocable in its entirety thus attracting the substantive clause of s. 16(1)(c). Clause (c) was introduced ins. 16(1) in the year 1939. At the material time s. 16 ( 1) stood thus :- "S. 16 (I) In computing the total income of an asses see (a) (b) (c) all income arising to any person by virtue of a settlement or disposition whether revocable or not, and whether effected bef?re or after the commencement of the Indian Income tax (Amendment Act, 1939 from assets remaining the property of the settlor or disponer. shall be deemed to be income of the settlor or disponer and all income arising to any person by virtue of a revocable transfer of asseh shall be deemed to be 'income of the transferor : Provided that for the purposes of this clause a settlement, disposition of transfer shall be deemed to be revocable if it contains any provision for the retransfer directly or indirectly of the inc?me or asset~ to the set-tlor, disponer or transferor, or 11:1 any way gives the set-tlor, disponer or transfero~ a nght to reassume power directly or indirectly over income or assets; A B C D £ F G H A B c D E F G H (Grover, J.) . Pr?vid?d further that the expression 'settlement or d1spos!l!on . shall for the purposes of this clause include any d1spos1t10n, trust covenant, agreement or arrange-ment and the expression ',settlor or disponer' in relation to a settlement or d1spos11Ion shall include any person by whom the settlement or disposition was made; Provided fu~ther that this clause shall not apply to any mco111;e an.s1_ng to any .Person by virtue of a settle, ment or d1spos111on which .1s not r~vocable for a period exceedmg s1x.yea~s or dunng the life time of the person and from which mcome the settlor or disponer derives no direct or indirect benefit but that the settlor shall be liable to be assessed on the said income as and when the power to revoke arises to him." Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) ae oo | chara S avafar act at uaa mat daazwa ata S avafar act at uaa mat daazwa ata avafar act at uaa mat daazwa ata act at uaa mat daazwa ata at uaa mat daazwa ata uaa mat daazwa ata mat daazwa ata daazwa ata ata — Hs adaia mrad 8 care at agrdar Bart H arg faareaayFife sasare qala Tega H afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae qala Tega H afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae Tega H afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae H afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae a gfe at ee, eafae saaemTH ae gfe at ee, eafae saaemTH ae at ee, eafae saaemTH ae ee, eafae saaemTH ae eafae saaemTH ae saaemTH ae ae aT gett wr #t area, A enaeargae a Maye gat et ar at sat meee wr #t area, A enaeargae a Maye gat et ar at sat meee #t area, A enaeargae a Maye gat et ar at sat meee A enaeargae a Maye gat et ar at sat meee enaeargae a Maye gat et ar at sat meee a Maye gat et ar at sat meee Maye gat et ar at sat meee gat et ar at sat meee et ar at sat meee ar at sat meee at sat meee sat meee meee feat,aia% afenfaa feat at aval aaa at 2 ar aadlgeo fearfaafeat (Ter 10)1 at Maya ara fraifeat.| a mo are qala Tega H afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae qala Tega H afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae Tega H afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae H afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae afaafaa arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae arat a gfe at ee, eafae saaemTH ae a gfe at ee, eafae saaemTH ae gfe at ee, eafae saaemTH ae at ee, eafae saaemTH ae ee, eafae saaemTH ae eafae saaemTH ae saaemTH ae ae aT . RB gett wr #t area, A enaeargae a Maye gat et ar at sat meee wr #t area, A enaeargae a Maye gat et ar at sat meee #t area, A enaeargae a Maye gat et ar at sat meee A enaeargae a Maye gat et ar at sat meee enaeargae a Maye gat et ar at sat meee a Maye gat et ar at sat meee Maye gat et ar at sat meee gat et ar at sat meee et ar at sat meee ar at sat meee at sat meee sat meee meee feat, " fate | so | aguifza faata _ _ : a ; @ -° . oe _| qx ' [1964](1964) 7 Gao ato WIvo 920:|6qiaee Migad, WAT AAI Tat Yareatt Far:oo|(Commissioner of Income Tax, Patna VS Rani|a~Bhuvaneshwari Kuar);|ian50 WIgo Zo WITo 313:go.araat masa, SAREsare faaezara Afeteae(Commissioner ofIncome Tax, Calcutta Vs.|||:Jitendranath Mallick);||13 atgo zo WIXe 105:|5.rast eras zara arma area, grad (Ranji eras zara arma area, grad (Ranji zara arma area, grad (Ranji arma area, grad (Ranji area, grad (Ranji grad (Ranji (Ranji (Ranji|Keshavji Ys. Commissionerof IncomeTax,neBombay);:SS| aiango.~b R / |5. grad (Ranji (Ranji (Ranji|, rast eras zara arma area, grad (Ranji eras zara arma area, grad (Ranji zara arma area, grad (Ranji arma area, grad (Ranji area, grad (Ranji grad (Ranji (Ranji (Ranji | ° fafaa amet afenifiat: 1967 a fafas agta ao 1850. oo — _ 1962 % maae fade do 102% FAFA FEF smart & ade30 ftaeaz, 1966 ® fauia site mde ® frag atte°7 7 atarat at ate a adi Uno Ue gaat AIT Glo He qasilmre& arfafaet waza sft aadia eer,MAT AILo Ueto TAR, AIT Flo go mat Sea at ate a | eararaa ar fauta eararfacia go wto Mat A fear| ate gaz Oo ug ata fay esas saT HAHA sea aaTaT ® sa faata ®faeg Bt 7goT sat fasifedt & fees ae userFB aX ge farfaafarafatad fafasea & sax F fear J— — aay ATTseat atte afefeafeatXo argaa ara arafaat Feala areti aeqar arr at sah feat WY ara ay HH cea vez, 1922eT rer 16(1) (at) & sae reas F arg ofa sat are gaargt >arent ot fitaifedt at gar ora Fo afenfaa fear art war 2 1” 2. faatfcat oe frat vant aafern afaar H feat war ari gaatmia ara arafaal wie Uae TiMeal we Regal ara Ua sede wrilerdt areare Fae ah Fae ah ahsaw ge aaa1 eal ¥ ua sand a Mererawale H 24 arate arar WATT aT AIR gaU aaa wet H aaMarst aay aT19 ard, 1953 at faatfett A ea A marl al aaa up careaarat| eae faraa ag srafers ar fe earel eara-arqer at ara HB wey,arent ofa & ara % are Ho aay cH HA a at wad fsfanra3% feara aaqaeaTTs Bt Sas. a areaferw sald aie Grae ¥ fan vas saa qdeq BFCay| ZAC Weal F eqageqray cag gt ca fearferarde ar. Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਜੱਜ ਗਰੋਵਰ ਦੁਆਰਾ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਸੀ. ਇਹ ਕਲਕੱਤਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸੀ ਫੈਸਲੇ ਤ\ ਿਵ%ੇ% ਆਿਗਆ ਦੁਆਰਾ ਇੱਕ ਅਪੀਲ ਹੈ ਿਜਸ ਿਵੱਚ ਟੈਕਸਸੀ ਦੇ ਿਵਰੁੱਧ ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੇ ਹੱਕ ਿਵੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਹੇਠ ਿਦੱਤੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਹੈਃ — " ਕੀ ਤੱਥT ਅਤੇ ਮਾਮਲੇ ਦੇ ਹਾਲਾਤT ਿਵੱਚ, ਸਬੰਧਤ ਮਕਾਨ ਸੰਪਤੀਆਂ ਤ\ ਆਮਦਨੀ ਦਾ ਪੂਰਾ ਜT ਕੋਈ ਿਹੱਸਾ ਇਸ ਿਵੱਚ %ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਐਸ ਦੇ ਪ/ਬੰਧT ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਕਰਦਾਿਤ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ 16 ( 1 ) ( (ਸ) ਆਮਦਨ ਕਰ ਕਾਨੂੰਨ, 1922 ਦੇ ਪਿਹਲੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਨਾਲ ਪਿajਆ ਜTਦਾ ਹੈ? ” ਮੁਲTਕਣਕਰਤਾ ਦਾ ਮੁਲTਕਣ ਇੱਕ ਿਵਅਕਤੀ ਦੀ ਸਿਥਤੀ ਿਵੱਚ ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਸੀ। ਉਸ ਨ` ਿਰਹਾਇ%ੀ ਜਾਇਦਾਦT ਅਤੇ ਈ ਰਿਜਸਟਰਡ ਭਾਈਵਾਲੀ ਫਰਮ ਐਚ. ਗTਗੁਲੀ ਐਡ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤ\ ਆਮਦਨ ਪ/ਾਪਤ ਕੀਤੀ। ਉਨj T ਦੇ ਛੇ ਘਰ ਸਨ ਿਜਨj T ਿਵੱਚ\ ਇੱਕ 24, ਮੋਹਨਲਾਲ ਸਟ/ੀਟ, ਕਲਕੱਤਾ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਬਨਾਰਸ %ਿਹਰ ਦੇ ਜੰਗੰਬਰੀ ਿਵੱਚ ਸੀ। 19 ਮਾਰਚ, 1953 ਨੂੰ ਮੁਲTਕਣਕਰਤਾ ਨ` ਇਨj T ਦੋਵT ਸਦਨT ਦੇ ਸਬੰਧ ਿਵੱਚ ਇੱਕ ਟਰੱਸਟ ਬਣਾਇਆ। ਟਰੱਸਟ ਡੀਡ ਿਵੱਚ ਇਹ ਿਵਵਸਥਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਿਕ ਟਰੱਸਟੀ ਇੱਕ ਕਰੋa ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਗੇ। 200 / - ਵਸਨੀਕ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪੂਰੀ ਵਰਤ\ ਲਈ ਜੀਵਨ ਭਰ ਲਈ ਪ/ਤੀ ਮਹੀਨਾ ਅਤੇ ਟਰੱਸਟ ਅਸਟੇਟ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਤ\ ਲਾਭ ਪ/ਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਟੈਕਸT, ਿਕਰਾਏ ਆਿਦ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ। ਦੂਜੇ %ਬਦT ਿਵੱਚ ਉਹ ਖੁਦ ਲਾਭਾਰਥੀਆਂ ਿਵੱਚ\ ਇੱਕ ਸਨ। ਆਮਦਨ ਕਰ ਅਿਧਕਾਰੀ ਨ` ਿਕਹਾ ਿਕ ਪਿਹਲT ਦੱਸੀਆਂ ਗਈਆਂ ਦੋ ਸੰਪਤੀਆਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਕਰਦਾਿਤ ਦੇ ਹੱਥT ਿਵੱਚ ਿਨਰਧਾਰਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਿਕiਿਕ ਉਸ ਨ` ਜੀ ਟਰੱਸਟ ਦੀਆਂ ਸੰਪਤੀਆਂ ਤ\ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਇੱਕ ਿਹੱਸਾ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਿਖਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਟਰੱਸਟ ਐਸ ਦੇ ਪ/ਬੰਧT ਤਿਹਤ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੋ ਿਗਆ ਸੀ। 16 ( 1 ) ( c) ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ 1922, ਿਜਸ ਨੂੰ ਇਸ ਤ\ ਬਾਅਦ 'ਐਕਟ' ਿਕਹਾ ਜTਦਾ ਹੈ। ਅਪੀਲ 'ਤੇ ਅਪੀਲ ਸਹਾਇਕ ਕਿਮ%ਨਰ ਨ` ਆਮਦਨ ਕਰ ਅਿਧਕਾਰੀ ਦੁਆਰਾ ਲਏ ਗਏ ਿਦ/%ਟੀਕੋਣ ਦੀ ਪੁ%ਟੀ ਕੀਤੀ। ਜਦ\ ਮਾਮਲਾ ਅਪੀਲ ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਤT ਪਤਾ ਲੱਿਗਆ ਿਕ ਕਰਦਾਿਤ ਨ` ਇਸ ਨਾਲ ਅਟੁੱਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵੱਖ ਹੋ ਿਗਆ ਸੀ ਉਪਰੋਕਤ ਦੋ ਸੰਪਤੀਆਂ ਅਤੇ ਉਹ ਹੀ ਟਰੱਸਟ ਿਵੱਚ ਿਨਿਹਤ ਹੋ ਗਈਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਮੰਿਨਆ ਿਗਆ ਸੀ ਿਕ ਐਸ. 16 ( 1 ) ( c) ਿਸਰਫ ਤT ਹੀ ਲਾਗੂ ਹੋਵੇਗਾ ਜੇ ਸੈਟਲਰ ਇਸ ਤ\ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸਾਰੀ ਆਮਦਨ ਆਪਣੇ ਲਈ ਰਾਖਵh ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਸੈਟਲ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦT; ਜੇ 312 ਦੁਆਰਾ ਿਸਰਫ ਇੱਕ ਿਹੱਸਾ ਰਾਖਵT ਰੱਿਖਆ ਿਗਆ ਸੀ ਸੈਟਲਰ ਇਹ ਸੈਟਲਮyਟ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਨਹh ਬਣਾਏਗਾ। ਇਹ ਮੰਿਨਆ ਨਹh ਜਾ ਸਕਦਾ ਿਕ ਇਨj T ਜਾਇਦਾਦT ਤ\ ਕੁੱਲ ਸਾਲਾਨਾ ਆਮਦਨ 2 ਕਰੋa ਰੁਪਏ ਤ\ ਵੱਧ ਸੀ। 19,000 . ਇਸ ਿਵੱਚ\ ਕਰਦਾਿਤ, ਜੋ ਿਕ ਸੈਟਲਰ ਸੀ, ਰੁਪਏ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਸੀ। 2,400 / - ਹਰ ਸਾਲ. ਿਟ/ਿਬਊਨਲ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਿਸਰਫ ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ ਹੈ। 2,400 / - ਜੋ ਅਸਲ ਿਵੱਚ ਟਰੱਸਟ ਡੀਡ ਦੀਆਂ %ਰਤT ਤਿਹਤ ਕਰਦਾਿਤਆਂ ਨੂੰ ਪ/ਾਪਤ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਆਮਦਨ ਿਵੱਚ %ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ। ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦਾ ਿਵਚਾਰ ਸੀ ਿਕ ਇਸ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਦੇ ਪਿਹਲੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਦੇ ਤਿਹਤ। ਐoਸ 16 ( 1 ) ( ਸੀ) ਇਹ ਕਾਫ਼ੀ ਹੈ ਜੇਕਰ ਬੰਦੋਬਸਤ, ਿਵਵਹਾਰ ਜT ਤਬਾਦਲੇ ਿਵੱਚ ਆਮਦਨ ਦੇ ਇੱਕ ਿਹੱਸੇ ਨੂੰ ਸੈਟਲਰ, ਿਡਸਪੋਨਰ ਜT ਟ/Tਸਫਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਮੁa ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦਾ ਪ/ਬੰਧ ਹੈ। ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹh ਹੈ ਿਕ ਸਮੁੱਚੀ ਆਮਦਨ ਦੇ ਮੁa ਤਬਾਦਲੇ ਦਾ ਪ/ਬੰਧ ਹੋਵੇ। "ਆਮਦਨ" %ਬਦ ਿਵੱਚ ਸੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਿਹੱਸਾ %ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦ\ ਤੱਕ ਿਕ ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਿਵੱਚ ਕੁਝ ਵੀ ਅਣਉਿਚਤ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਸ. ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨ` ਮੰਿਨਆ ਿਕ ਤੀਜਾ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਐoਸ. 16 ( 1 ) ( ਸੀ) ਪਿਹਲੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਦੀ ਿਵਆਿਖਆ ਨਹh ਕੀਤੀ ਪਰ ਇਹ ਇੱਕ ਿਕਸਮ ਦਾ ਸਵਾਰ ਜT ਅਪਵਾਦ ਸੀ। s ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੇ ਿਪੱਛੇ ਦੇ ਉਦੇ% ਨੂੰ ਿਧਆਨ ਿਵੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ। 16 ਅਤੇ ਸੈਕ%ਨ ਦੀਆਂ %ਰਤT 'ਤੇ ਿਵਚਾਰ ਕਰਨ' ਤੇ ਪਿਹਲੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਦਾ ਸਹੀ ਅਰਥ ਅਤੇ ਗੁੰਜਾਇ% ਇਹ ਜਾਪਦਾ ਸੀ ਿਕ ਸਮਝੌਤਾ ਮੌਜੂਦਾ ਮਾਮਲੇ ਿਵੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰjT ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ ਇਸ ਤਰjT s ਦੀ ਮੂਲ ਧਾਰਾ ਨੂੰ ਆਕਰਿ%ਤ ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਸੀ। 16 ( 1 ) ( ਸੀ). ਧਾਰਾ (ਸੀ) ਨੂੰ ਐਸ ਿਵੱਚ ਪੇ% ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਸੀ। 16 ( 1 ) 1939 ਿਵੱਚ। ਸਮੱਗਰੀ ਦੇ ਸਮp ਐਸ. 16 ( 1 ) ਉਹ ਇਸ ਤਰjT ਖajਾ ਸੀਃ - - " ਧਾਰਾ 16 (1) ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਿਵੱਚ ਮੁਲTਕਣ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ( ਏ) …………………… ( ਬੀ)…………………….. ( ਸੀ) ਿਕਸੇ ਵੀ ਿਵਅਕਤੀ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸਾਰੀ ਆਮਦਨ ਸਮਝੌਤਾ ਜT ਰਵੱਈਆ ਭਾਵp ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ ਜT ਨਹh, ਅਤੇ ਕੀ ਪ/ਭਾਵ ਤ\ ਪਿਹਲT ਜT ਬਾਅਦ ਿਵੱਚ ਭਾਰਤੀ ਆਮਦਨ ਟੈਕਸ ਦੀ %ੁਰੂਆਤ ਬਾਕੀ ਸੰਪਤੀਆਂ ਤ\ ਸੋਧ ਐਕਟ, 1939 ਸੈਟਲਰ ਜT ਿਡਸਪੋਨਰ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਨੂੰ ਸੈਟਲਰ ਜT ਿਡਸਪੋਨਰ ਦੀ ਆਮਦਨ ਮੰਿਨਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਅਤੇ ਿਕਸੇ ਵੀ ਿਵਅਕਤੀ ਨੂੰ ਗੁਣ ਦੁਆਰਾ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਸਾਰੀ ਆਮਦਨ ਸੰਪਤੀਆਂ ਦੇ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਤਬਾਦਲੇ ਨੂੰ ਤਬਾਦਲੇਦਾਰ ਦੀ ਆਮਦਨ ਮੰਿਨਆ ਜਾਵੇਗਾਃ ਬ%ਰਤੇ ਿਕ ਇਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਉਦੇ%T ਲਈ ਜੇ ਇਸ ਿਵੱਚ ਆਮਦਨ ਜT ਸੰਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਿਸੱਧੇ ਜT ਅਿਸੱਧੇ ਤੌਰ lਤੇ ਸੈoਟ ਨੂੰ ਮੁa ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਪ/ਬੰਧ ਹੈ, ਤT ਤਬਾਦਲੇ ਦੇ ਿਨਪਟਾਰੇ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਮੰਿਨਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਟਰੱਕ, ਿਡਸਪੋਨਰ ਜT ਟ/Tਸਫਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਜT ਿਕਸੇ ਵੀ ਤਰjT ਸੈoਟ-ਟਰੱਕ, ਿਡਸਪੋਨਰ ਜT ਟ/Tਸਫਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਮਦਨ ਜT ਸੰਪਤੀਆਂ lਤੇ ਿਸੱਧੇ ਜT ਅਿਸੱਧੇ ਤੌਰ lਤੇ %ਕਤੀ ਮੁa ਪ/ਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਅਿਧਕਾਰ ਿਦੰਦਾ ਹੈ; Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) Provided fu~ther that this clause shall not apply to any mco111;e an.s1_ng to any .Person by virtue of a settle, ment or d1spos111on which .1s not r~vocable for a period exceedmg s1x.yea~s or dunng the life time of the person and from which mcome the settlor or disponer derives no direct or indirect benefit but that the settlor shall be liable to be assessed on the said income as and when the power to revoke arises to him." It is apparent that the above clause of s. 16 (I) with its provisos is unhappily worded. In Ramji Keshavji v. Commissioner of Income tax Bombay(1 ), the Bombay High Court considered the scheme of s. 16 (1) ( c). According to that decision the first stage is that when there is a revocable· transfer of assets. The income derived from such assets is still to be considered the income of the settlor. The first proviso specifies what would be deemed a revocable transfer in spite of the deed being apparently irrevocable. The relevant question for the first proviso is "is this transfer revocable because it fulfils the conditions contained in the proviso?" The answer to that question can be in the positive or in the negative. If the answer is in the negative no further dis-cussion can arise and s. 16{ I) ( c) will not be applicable. If the answer be in the affirmative the deed, although ostensibly irrevo-cable, is deemed to be revocable. It will thus become revocable within the meaning of the substantive provisions of s. 16(1)(c). Having reached that stage proviso (3) has to be considered. In the words of Kania J., as he then was "the scheme appears to be that although in fact,' after reading the provision of s. 16(1 )(c) with proviso ( 1), the transfer is revocable, the law will not still consider the income derived from such settlement,. the income of the settlor, provided the settlement is not revocable for a pe$od exceeding six years or during the lifetime of the person for whom the income is settled, and. further from which income the settlor derives no direct or indirect benefit." Chagla J., as he then was, delivered a separate judgment although he agreed with ilie answer given to the reference by Kania J. In his opinion the only way to reconcile the substantive provision of sub-cl. ( c), provisos (I) and (3) was to hold that proviso (3) contained a limitation which applied as much to the substantive provisions of sub-clause ( c) as to proviso (I). (I) 13 J.T.R. 105. A The view expressed in the Ramji Keshavji case([1]) was approved by this court in C.I.T. Patna v. Rani Bhuvaneshwari Kuer(2). In that case tjie assess~, who owned an estate known as 'Tekari Raj', created a trust with a view to liquidate the debts of Tekari Raj. The beneficiaries under the deed were the settlor, her husband and her sons. It was declared th<!t the settlement made was to be permanent and irrevocable but each beneficiary B had full right to make any sort of arrangement about devolution or succession or make such alienation as was considered fit about his share. It was observed that two conditions were necessary for the application of the third proviso to section 16(l)(c), (1) that the trust should not be revocable for a period exceeding six years o.· 1-uring the life-time of the beneficiary and (2) the settlor or c di'' lOiler should have no direct or indirect benefit from the income giv)n to the beneficiary. The following observations at page 927 are noteworthy : B "The third proviso to s. 16 (1 )( c) does not operate to exclude the income which the settlor receives as a beneficiary, from liability to income tax; it merely excludes that part of the income which is under the deed of settlement given to another person from liability to tax in the hands of the settlor, if the conditions pres-cribed by the third proviso are fulfilled. The conten-tion raised by the Commissioner that if under the deed of trust the settlor has reserved to himself as a benefi-ciary any part of the income of the property settled, the third proviso will not apply to the deed of trust runs contrary to the plain words of the statute". I> E Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) HR areare Fae ah Fae ah ah maT aT | 7 a 3. mara afaard % 7g afufaaifer far fe gar ay: mara} & alt0art ger are at aaa frafea fratfedd oe frat ar amare adife gaz|areaeaet & Aa areal ara} TH aT aT aaaat faa wa farsi wa:rare aTeale araee afefaaa, 1922 (fae art afafeaa’ werava 8) at aver16(1) (at) & saaat & area sfartecaitagt war ki ada H agraa. BAT(ada) + ree afrare sr Aa gee Bt fear wa AAA ait afrReT FBare aa aT Tat ag frond fasrar fe fratfeat & avfadaexula eq F sway arafaal at aaa cara at fear & ate & acafaat cara & fafa A Te &|ag afafratfee frat vat fe are 16(1)(a) ait art ait wats eqaCaT a—Faqaeafaa arate 8 ata are arqal ara aaa fae arefaa az ta;afe eqaearee % ara wr ate arr at aah fae ca at al cad saacares sfadexalit | | geqan ara faata afrar = [1972] 1 eHo froFo | aa at aati ga aaa we faare adt gfe wa arafaat & ela atet ga art 19,000 waa aifes & at afew 3, freq gat @ fratfedt, otsqaearre &, Baa 2,400 way ariesUy ar saan gl afsswy FT Aa Afx eara-fatea & fraraat & ala fratfeat arer sega:sareat 2,400 aqy gtsaat ora # afeafaa farot wae Zt|| | 4. goa eararaa ar ma at fe aver 16(1)(at) B sae TEES Telasfadazatta at & fae xaar dr aates & fH axazearas, saat AT-AATTT azsaa BX feat var at fa saaearas, saaqHal aT AeTTH BT TAT ATT TT CHarm at ga: arate at are tag arere ael gf fe argE IaH ga: ArITT% fae scary fear mar ati ara’ were eat afe ded H Mg afer arawat 8, ara ar até wer at afeafea 2 1 sea eararara ar ag Franc ar fe are16(1)(at) ar gata TEE wIH Tes s ease aay BAT g, 7Z TT TaAsT TFaaare ar afafesa gaara 21 afe are 16 &.afafaaaa % seaes al cart Aaa BU sa are F Praraal oe frare at tt yaa geega H Tease aa Caafaan ® agar adara aay H aqaemoa gala: sfodgeata Simae|arr 16(1)(at) er gee ave arg tat 21 —s- * 5. aq 1939 % arer 16(1) F ave (at) tet wat aT| aia AAT I RI THT T— THT T— T—|| : ae 16(1) RI THT T— THT T— T— | Rare 16(1) fratfedt at ga are at ergar BTA A— ()rreerrrerestseeeteee wees tenses eeeee oo (1) aqaeaat aT oaaa F Aare ge are 7g slawarala avUA et Ie ae ae afoeas zeny tea (aAvsAve) La, 1939 Fgrea 8 og fear amar at ar ae swag, feet oafer at, tayBAYTaifeaal BT,YA saaearas| ar eqaaaal aT arafa al cet a,| | | | “sash Hae ge gare B— tn | . a “S. 16(1) in computing the total income. of an assessee— . | RPETRTTR OTOL Terre terre errerrrtrrecerercrrereerrrnreriseee: ‘(c) all income arising to any person by virtue ofa-settleement or disposition whether revocable or not and ’ Whetheraffected before or after the commencement of the Indian Income-.tax(Amendment) Act, 1939 from assets remaining the property‘"of the settlor or disponer, ~~ ° . | | | ” oe | ne - m | - _ | . | Y . | | | . | . | i ; ae — | —— . . |‘ =oo- | _ . | tr * - | 7 glade aigel (qa) Fo MRT MTARA, BATT [ea Mae]> STaAITH AT srg Hal Hl Bla aa Hiei are arfeqat } afrdzeataTTTarare at faet cafes a sega arqat ara wae at aaAw Fey:||| Tz I as F yataat F fansqaeqrga,eqga ar gequyafedaata aaa area afe sqacarqs, eaganal ar neat at 7TaAAT: AT Teta: ara ar arfeaatl F garde H art H qaar tal araat arferal st arta seaeta: aT deta: afer & gadgae F afte Fhale F arg srqry qeafase st:|O .Tw wa wt fe ga aus B galoal ® fe seqaeqrqa ay aaa’oth grata ats ogee, cara vefaer, sewer at sata aTaT & MTeAFeHITT AT SqaT H Arqey H aqaearaH at sqaaHal we F grataRar arg oxfaa sat & frat exaegragt at oaza Paar at: feat cafeTw ag a) we 88 Ht eqaeqrsa fe ag aos ar eaga Vay B-grare fee are az TyTN at aT a ata gag, aa arava & qvarg ar sa safer BH sharsraFH vfedexalla a aalt faa ara & aqarqiaa ar caqaeat ay ale were ar Tet HaatSAAT AT lar at faeg ag fe sazegres, ga ate ta sfaazta st aferBaal wed gel 8, saa arr st araa faatea % arfacarela star 1” shall be deemed to be income of the settlor or disponer andall in-come arising to any person by virtue of a revocabletransfer ofassets shall be deemed to be income of the transferor : Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) ਬ%ਰਤੇ ਿਕ ਇਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਉਦੇ%T ਲਈ ਜੇ ਇਸ ਿਵੱਚ ਆਮਦਨ ਜT ਸੰਪਤੀਆਂ ਨੂੰ ਿਸੱਧੇ ਜT ਅਿਸੱਧੇ ਤੌਰ lਤੇ ਸੈoਟ ਨੂੰ ਮੁa ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦਾ ਕੋਈ ਪ/ਬੰਧ ਹੈ, ਤT ਤਬਾਦਲੇ ਦੇ ਿਨਪਟਾਰੇ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਮੰਿਨਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਟਰੱਕ, ਿਡਸਪੋਨਰ ਜT ਟ/Tਸਫਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਜT ਿਕਸੇ ਵੀ ਤਰjT ਸੈoਟ-ਟਰੱਕ, ਿਡਸਪੋਨਰ ਜT ਟ/Tਸਫਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਆਮਦਨ ਜT ਸੰਪਤੀਆਂ lਤੇ ਿਸੱਧੇ ਜT ਅਿਸੱਧੇ ਤੌਰ lਤੇ %ਕਤੀ ਮੁa ਪ/ਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਅਿਧਕਾਰ ਿਦੰਦਾ ਹੈ; ਬ%ਰਤੇ ਿਕ 'ਬੰਦੋਬਸਤ ਸੁਭਾਅ' ਸਮੀਕਰਨ ਿਵੱਚ ਜT ਇਸ ਖੰਡ ਦੇ ਉਦੇ%T ਲਈ %ਾਮਲ ਹੋਣਗੇ ਿਕਸੇ ਸਮਝੌਤੇ ਜT ਰਵੱਈਏ ਦੇ ਸਬੰਧ ਿਵੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਰਵੱਈਆ, ਟਰੱਸਟ ਇਕਰਾਰਨਾਮਾ, ਸਮਝੌਤਾ ਜT ਪ/ਬੰਧ ਅਤੇ 'ਸੈਟਲਰ ਜT ਿਡਸਪੋਨਰ' ਸਮੀਕਰਨ ਿਵੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਿਵਅਕਤੀ %ਾਮਲ ਹੋਵੇਗਾ ਿਜਸ ਦੁਆਰਾ ਸਮਝੌਤਾ ਜT ਰਵੱਈਆ ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਸੀ। ਬ%ਰਤੇ ਿਕ ਇਹ ਧਾਰਾ ਇਸ lਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹh ਹੋਵੇਗੀ ਮਨ ਜT ਰਵੱਈਆ ਜੋ ਇੱਕ ਿਮਆਦ ਲਈ ਰੱਦ ਨਹh ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਛੇ ਸਾਲ ਤ\ ਵੱਧ ਜT ਿਵਅਕਤੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਿਜਸ ਆਮਦਨ ਤ\ ਸੈਟਲਰ ਜT ਿਡਸਪੋਨਰ ਪ/ਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪ/ਤੱਖ ਜT ਅਪ/ਤੱਖ ਲਾਭ ਪਰ ਇਹ ਿਕ ਸੈਟਲਰ ਦੱਸੀ ਆਮਦਨ lਤੇ ਮੁਲTਕਣ ਕਰਨ ਲਈ ਿਜ਼ੰਮੇਵਾਰ ਹੈ ਜਦ\ ਉਸ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਦੀ %ਕਤੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਪੱ%ਟ ਹੈ ਿਕ s ਦਾ lਪਰਲਾ ਖੰਡ। 16 ( 1 ) ਇਸ ਦੇ ਪ/ਾਵਧਾਨT ਨਾਲ ਦੁਖੀ %ਬਦT ਿਵੱਚ ਿਕਹਾ ਜTਦਾ ਹੈ। ਰਾਮਜੀ ਕੇ%ਵਜੀ ਿਵ. ਦੇ ਕਿਮ%ਨਰ ਆਮਦਨ ਟੈਕਸ ਬੰਬੇ (1), ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨ` ਮੰਿਨਆ ਐਸ ਦੀ ਡੀ ਸਕੀਮ. 16 ( 1 ) ( ਸੀ). ਉਸ ਫੈਸਲੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪਿਹਲਾ ਪaਾਅ ਇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਿਕ ਜਦ\ ਸੰਪਤੀਆਂ ਦਾ ਵਾਪਸੀਯੋਗ ਤਬਾਦਲਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸ. ਅਿਜਹੀਆਂ ਸੰਪਤੀਆਂ ਤ\ ਪ/ਾਪਤ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਅਜੇ ਵੀ ਮੰਿਨਆ ਜਾਣਾ ਹੈ ਵਸਨੀਕ ਦੀ ਆਮਦਨ। ਪਿਹਲਾ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਦਰਸਾiਦਾ ਹੈ ਿਕ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਪ/ਤੱਖ ਤੌਰ lਤੇ ਡੀਡ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਇੱਕ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਤਬਾਦਲਾ ਮੰਿਨਆ ਿਗਆ ਅਟੱਲ. ਪਿਹਲੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਲਈ ਢੁਕਵT ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਿਕ "ਕੀ ਇਹ ਹੈ? ਟ/Tਸਫਰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੈ ਿਕiਿਕ ਇਹ ਇਸ ਿਵੱਚ %ਾਮਲ %ਰਤT ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਪਾਬੰਦੀ? " ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਹT ਜT ਹT ਿਵੱਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਿਵੱਚ. ਜੇਕਰ ਜਵਾਬ ਨTਹ ਿਵੱਚ ਹੈ ਤT ਕੋਈ ਹੋਰ ਜਵਾਬ ਨਹh - ਕੇਬਲ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਮੰਿਨਆ ਜTਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰjT ਇਹ ਰੱਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਦੇ ਮੂਲ ਪ/ਬੰਧT ਦੇ ਅਰਥ ਦੇ ਅੰਦਰ. ਐਸ 16 ( 1 ) ( ਸੀ). ਉਸ ਪaਾਅ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਤ\ ਬਾਅਦ ਪ/ਾਵਧਾਨ (3)' ਤੇ ਿਵਚਾਰ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕਨੀਆ ਜੇ. ਦੇ %ਬਦT ਿਵੱਚ, ਿਜਵp ਿਕ ਉਹ ਉਦ\ ਸਨ "ਯੋਜਨਾ ਇਸ ਤਰjT ਜਾਪਦੀ ਹੈ ਿਕ ਹਾਲTਿਕ ਅਸਲ ਿਵੱਚ, ਐਸ ਦੇ ਪ/ਬੰਧ ਨੂੰ ਪajਨ ਤ\ ਬਾਅਦ. 16 ( 1 ) ( ਸੀ) ਪ/ਾਵਧਾਨ (1) ਦੇ ਨਾਲ, ਤਬਾਦਲਾ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੈ, ਕਾਨੂੰਨ ਅਜੇ ਵੀ ਨਹh ਕਰੇਗਾ ਅਿਜਹੇ ਬੰਦੋਬਸਤ ਤ\ ਪ/ਾਪਤ ਆਮਦਨ lਤੇ ਿਵਚਾਰ ਕਰੋ, ਸੈਟਲਰ, ਬ%ਰਤੇ ਿਕ ਬੰਦੋਬਸਤ ਇੱਕ ਿਮਆਦ ਲਈ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਨਾ ਹੋਵੇ ਛੇ ਸਾਲT ਤ\ ਵੱਧ ਜT ਉਸ ਿਵਅਕਤੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਿਜਸ ਲਈ ਆਮਦਨ ਦਾ ਿਨਪਟਾਰਾ ਕੀਤਾ ਜTਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ, ਿਜਸ ਤ\ ਵੱਧ ਆਮਦਨ ਸੈਟਲਰ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜTਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਪ/ਤੱਖ ਜT ਅਪ/ਤੱਖ ਲਾਭ ਨਹh ਿਮਲਦਾ। ਚਗਲਾ ਜੇ., ਿਜਵp ਿਕ ਉਹ ਉਦ\ ਸਨ, ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਫੈਸਲਾ ਿਦੱਤਾ ਹਾਲTਿਕ ਉਹ ਜਵਾਬ ਨਾਲ ਸਿਹਮਤ ਸਨ ਕਨੀਆ ਜੇ ਦੁਆਰਾ ਹਵਾਲੇ ਨੂੰ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਉਹਨT ਦੀ ਰਾਏ ਿਵੱਚ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਉਪ-ਸੀ. ਐਲ. ਦੇ ਮੂਲ ਪ/ਬੰਧ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣ ਲਈ। ( ਸੀ), ਪ/ਾਵਧਾਨ (1) ਅਤੇ (3) ਨੂੰ ਇਹ ਮੰਨਣਾ ਸੀ ਿਕ ਪਰਨ•ੁਕ (3) ਿਵੱਚ ਇੱਕ ਸੀਮਾ ਸੀ ਜੋ ਉਪ-ਧਾਰਾ (ਸੀ) ਦੇ ਮੂਲ ਪ/ਬੰਧT lਤੇ ਓਨਾ ਹੀ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਿਜੰਨਾ ਪਰਨ•ੁਕ (1) lਤੇ। ਰਾਮਜੀ ਕੇ%ਵਜੀ ਮਾਮਲੇ ਿਵੱਚ ਪ/ਗਟ ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਿਵਚਾਰ (1) ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਨ` ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. ਪਟਨਾ ਬਨਾਮ. ਰਾਣੀ ਭੁਵਨ` %ਵਰੀ ਕੁਏਰ (2)। ਉਸ ਮਾਮਲੇ ਿਵੱਚ ਟੈਕਸਸੀ, ਿਜਸ ਕੋਲ ਟੇਕਰੀ ਰਾਜ ਵਜ\ ਜਾਣੀ ਜTਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਸੀ, ਨ` ਟੇਕਰੀ ਰਾਜ ਦੇ ਕਰਿਜ਼ਆਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇ% ਨਾਲ ਇੱਕ ਟਰੱਸਟ ਬਣਾਇਆ। ਇਸ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦੇ ਲਾਭਾਰਥੀ ਵਸਨੀਕ, ਉਸ ਦਾ ਪਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਸਨ। ਇਹ ਘੋ%ਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਿਕ ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਸਮਝੌਤਾ ਸਥਾਈ ਅਤੇ ਅਟੱਲ ਹੋਣਾ ਸੀ ਪਰ ਹਰੇਕ ਲਾਭਾਰਥੀ ਬੀ ਨੂੰ ਵੰਡ ਜT lਤਰਾਿਧਕਾਰੀ ਬਾਰੇ ਿਕਸੇ ਵੀ ਤਰjT ਦਾ ਪ/ਬੰਧ ਕਰਨ ਜT ਅਿਜਹਾ ਅਲਿਹਦਗੀ ਕਰਨ ਦਾ ਪੂਰਾ ਅਿਧਕਾਰ ਸੀ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਿਹੱਸੇ ਬਾਰੇ ਉਿਚਤ ਮੰਿਨਆ ਜTਦਾ ਸੀ। ਇਹ ਦੇਿਖਆ ਿਗਆ ਿਕ ਸੈਕ%ਨ 16 (1) (ਸੀ), (1) ਦੇ ਤੀਜੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਦੋ %ਰਤT ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਨ ਿਕ ਟਰੱਸਟ ਨੂੰ ਛੇ ਸਾਲ ਤ\ ਵੱਧ ਦੀ ਿਮਆਦ ਲਈ ਰੱਦ ਨਹh ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਜT ਲਾਭਾਰਥੀ ਦੇ ਜੀਵਨ-ਕਾਲ ਨੂੰ ਠੀਕ ਕਰਨਾ ਅਤੇ (2) ਸੈਟਲਰ ਜT ਸੀ ਡਾਇਰੂਨਰ ਨੂੰ ਲਾਭਾਰਥੀ ਨੂੰ ਿਦੱਤੀ ਗਈ ਆਮਦਨ ਤ\ ਿਸੱਧੇ ਜT ਅਿਸੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕੋਈ ਲਾਭ ਨਹh ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਸਫ਼ਾ 927 lਤੇ ਹੇਠ ਿਲਖੀਆਂ ਿਟੱਪਣੀਆਂ ਿਧਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹਨਃ " ਐਸ ਨੂੰ ਤੀਜਾ ਪ/ਾਵਧਾਨ. 16 ( 1 ) ( c) ਉਸ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣ ਲਈ ਕੰਮ ਨਹh ਕਰਦਾ ਜੋ ਸੈਟਲਰ ਨੂੰ ਪ/ਾਪਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਲਾਭਾਰਥੀ, ਆਮਦਨ ਟੈਕਸ ਦੀ ਦੇਣਦਾਰੀ ਤ\; ਇਹ ਿਸਰਫ਼ ਆਮਦਨ ਦੇ ਉਸ ਿਹੱਸੇ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਦਾ ਹੈ ਜੋ ਿਕਸੇ ਹੋਰ ਿਵਅਕਤੀ ਨੂੰ ਸੈਟਲਰ ਦੇ ਹੱਥT ਿਵੱਚ ਟੈਕਸ ਦੀ ਦੇਣਦਾਰੀ ਤ\ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਹੈ, ਜੇ ਤੀਜੀ %ਰਤ ਦੁਆਰਾ ਿਨਰਧਾਰਤ %ਰਤT ਪੂਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਕਿਮ%ਨਰ ਵੱਲ\ ਇਹ ਦਲੀਲ ਿਦੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਿਕ ਜੇਕਰ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਤਿਹਤ ਸੈਟਲਰ ਨ` ਸੈਟਲ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਾਇਦਾਦ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਕੋਈ ਵੀ ਿਹੱਸਾ ਲਾਭਾਰਥੀ ਵਜ\ ਆਪਣੇ ਲਈ ਰਾਖਵT ਰੱਿਖਆ ਹੈ, ਤT ਤੀਜਾ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ lਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹh ਹੋਵੇਗਾ ਜੋ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਸਾਦੇ %ਬਦT ਦੇ ਉਲਟ ਹੈ। Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) I> E The further contention of the Commissioner that the third proviso only operated in respect of deeds of settlement or dispo-sitions which were referred to in clause ( c) but not the deeds of F settlement or disposition which by the first proviso were deemed to be revoc:ible was rejected by saying that the function of pro-visos ( l) and (2) was plainly explanatory and it was impossible to hold that the third proviso did not operate in respect of settle-ment, dispositions or transfers which were by the first' proviso revocable for the purposes of that clause. G We have referred to the above case in extenso because in our opinion it fully covers the point which has arisen in the present case. In the light of the above principles it would not be wrong to say that the ~ect of the third proviso is that a settlement or dis-position containing a provision for retransfer of a part of the H income to the settlor would not render the whole income of the (Grover,/.) A settlement chargeable in his band provided the other conditions contained in the proviso are satisfied. In other words the proviso comes to the rescue of the settlor in that the portion of the income from the trust properties which are settled on a third person is to be assessed in the bands of that person and not in the hand of the settlor, if the latter does not retain any power to "deflect the same for a periOd exceeding six years or during the lifetime of the donee". Thus the settlement as a whole will not come within the mischief of s. 16 ( 1 )( c) if the revocability relates only to a part of the income. [See C.I .. T. Calcutta v. Jitendranath Mallick(' )l B We are in entire agreement with the above view of the Cal· cutta High Court and consider that the same is supported by the c decision of this court in Rani Bhuvaneshwari Kuer's case([2]). We may also refer to the significant change made in the language with regard to revocable transfers in the Income tax Act 1961. Section 63 of that Act provides : "For the purposes of section 60, 61 and 62 and of this Section- D ( a) a transfer shall be deemed to be revocable if-(i) it contains any provision for the retransfer directly or indirectly of the whole or any part of the income or assets to the transferor, or (ii) it, in any way, gives the transferor a right to reassume power directly or indirectly over the whole or any part of the income or assets : E (b) ........................ " It can well be said that the necessity for expressly mentioning part of the income was fdt becaure under the provisions of the Act part of the income was not covered. There is no dispute in F the present case that the trust created was a genuine one. Since it fulfilled the conditions laid down in the third proviso only that part of the income which accrued or was received by the settlor could be assessed as his income. The income accruing to the other beneficiaries could not be included in the total income of the asseSsee. G The appeal is consequently allowed and the judgment of the High Court is set aside. The question which was referred shall stand answered in favour of the assessee and against the Revenue. In view of the nature of the points involved the parties shall bear their own costs. G.C. Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) shall be deemed to be income of the settlor or disponer andall in-come arising to any person by virtue of a revocabletransfer ofassets shall be deemed to be income of the transferor : Provided that for the purposes of this clause a settlement, dis-position or transfer shall be deemed to be revocableifitcontainsany provision for the retransfer directly or indirectly of the incomeor assets to the settlor, disponer or transferor or gives a right toreassume power directly or indirectly over income or assets : . _ ; Provided further that the expression ‘settlement or disposition’shall for the purposes of this clause include anydisposition, trustcovenant agreement or arrangement and the expression ‘settlor or—‘disponer’ in relation to a settlement or disposition shall include anyperson by whom the settlement or disposition was made :oo ° Provided further that this clause shall not apply to any income.arising to any person by virtue of a settlement or disposition whichisnot revocable for a period exceeding six years or during the lifetime of the person and from which income the settlor or disponer¢@ derives no direct or indirect benefit but thatthesettlorshall keliable to be assessed on the said income as and when the power torevoke arises to him,”e | | | | 6+geaan arate faata afar = [1972] 1 sad fate Fo ma ara ease & fe qtr 16(1)Howaal afer sat avs A sqyad mezaatymr aT vat fear mar S11 TasaTa a SATA ATAST TARA grag (1) Agraf sea eararaa % aver 16(1)(A) at eae oe fears fear ai ca falas|m aqart waa omer a2 & fad arfeaat ar sfadtacala aac fear aay 2|det mifeadt & eqera ma aac H oearq wh taeaTH BT ala TAT ST= saa qega Hag fafafase 8 fe ga aia H araga fe fata wre: afa-adazalla a, weauy anfageats sa aaa TCM Ta Tega Bae ygama cet aa 8 fe aa ag ae FA HINT qfadzema & fe Tae greqegan F aeaface wat at git a TE gl" (SF Sl BT GAL THAD ATaqartrenn a azar Bt afe sae aarean a al aitfaare fans atmaya val we ardy ate arer16(1t)(at) TT ae aitt afe sazaarecan a at fare, var gt caza: anfadecaiazt, sfadecula awar|SATANTa HTC | I | Ha MATT ag ATT THA ATT, TT 16(1) A aa (at) at B ada ger ger saaeat mar F agare g 1 sfadzza earaifasta|°faa (Ga fe Fo ga ana F) FR weal FH vestea Val mala atx fe aafa gra16(1)(at) tl sas rag Tega aT gaa H GeaT TAT TeTI: Tiadazalyae:sda a carta fafa & ala 0a caqearag a qe ala eqaeaTR BY MITaat mal wie, Teg ag aa a fe eaaears oad aT wrarafa Bawasaat faa cafaa & far oa eqaeaifoa at ag2, sa aalfer hs saaaiasfadacaia + et att ag at fe ga ara a oqaeaigH BY tg wea aT Tuemaar aqerea a glat at 1 aafa caraifaafa arrar (Fa fe 3 ga aaa %) fade|# eqratfacfa Saar are fea ae sat a wena F aarfs weit gaan fatafear art star aa at fs sraes (at) F yer saarat alt TuGH(1) atx|(3) & da arata ait dora ar awa ¢ wale ag afafratiea fear arg feadia qwgr F us dar fadexa aeafase { TT sraes (at) FH afasarat_—saarat a dl sal sent ary ala @ Pra sare fe ag sam atveaH at AIT+ptatdt a , | . | |6. WASH Haast as ars a (1) F at aa afMeasa fear war ar vage rare & araee aaa GeAT TAT Tat area Har(a) F aqitfer fara21 ga arae F faatfedl a, At Sard tra aay araar aT caret at, earthaa & aute ofeansa & faa cH cara afsa fearfare a mela eraqear-fart, sam ofa are sas ga fearfaard &1 ag afer fear war, fe a sqaeqaa Prot ot wer & ag eat ote asfadeeata ar fegqaae fgarfaardt at aot ier H earaag ar satiate F Te A aafaa saat,°|. a — | _ oo | : oe | d ° efata nine (qa)to MART MARA,HERAT [eat Maz], 7;efr aver 16(1) (at) & adta oeaah ary aafaq at ad aaaé:HU(1) a8 AT fe Sa cara Headwread gz ag weat st ararafa gar afeare & ceara sari ar ag xa afMersa faarfardt & fearaar shareH sfadacale adt dar arfgq atz (2) aa fe fearfanifeat atat ag ara F& ate al Hagar eqaearey aT eqaaHal wt ceqeTa: aT Tata: Tal Star afari783 927 9 farafafaaa afaeraa fear mare mM HaagT g—| |> | . co a a | Case: HARISHIKESH GANGULI (DEAD) versus COMMISSIONER OF INCOME TAX, CALCUTTA [[1972] 1 S.C.R. 310] (1972) ਕਿਮ%ਨਰ ਦੀ ਅੱਗੇ ਦੀ ਦਲੀਲ ਿਕ ਤੀਜਾ ਪਰੰਤੂ ਿਸਰਫ ਬੰਦੋਬਸਤ ਜT ਰਵੱਈਏ ਦੇ ਕਾਰਜT ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਿਵੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਸੀ ਿਜਨj T ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਖੰਡ (ਸੀ) ਿਵੱਚ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਸੀ ਪਰ ਐoਫ ਬੰਦੋਬਸਤ ਜT ਸੁਭਾਅ ਦੇ ਕੰਮ ਨਹh ਜੋ ਪਿਹਲੇ ਪਰੰਤੂ ਦੁਆਰਾ ਮੰਨ` ਗਏ ਸਨ। ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਹੋਣ ਨੂੰ ਇਹ ਕਿਹ ਕੇ ਰੱਦ ਕਰ ਿਦੱਤਾ ਿਗਆ ਸੀ ਿਕ ਪ/ੋਿਵਜ਼ੋਸ (1) ਅਤੇ (2) ਦਾ ਕੰਮ ਸਪੱ%ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਿਵਆਿਖਆਤਮਕ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਮੰਨਣਾ ਅਸੰਭਵ ਸੀ ਿਕ ਤੀਜਾ ਪਰਨ•ੁਕ ਸਮਝੌਤੇ, ਰਵੱਈਏ ਜT ਤਬਾਦਿਲਆਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਿਵੱਚ ਕੰਮ ਨਹh ਕਰਦਾ ਸੀ ਜੋ ਉਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਉਦੇ%T ਲਈ ਪਿਹਲੇ ਪਰਨ•ੁਕ ਦੁਆਰਾ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਸਨ। ਅਸh ਉਪਰੋਕਤ ਮਾਮਲੇ ਦਾ ਿਵਸਤਾਰ ਨਾਲ ਹਵਾਲਾ ਿਦੱਤਾ ਹੈ ਿਕiਿਕ ਸਾਡੀ ਰਾਏ ਿਵੱਚ ਇਹ ਮੌਜੂਦਾ ਮਾਮਲੇ ਿਵੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਨੁਕਤੇ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰjT ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। lਪਰ ਿਦੱਤੇ ਿਸਧTਤT ਦੀ ਰੋ%ਨੀ ਿਵੱਚ ਇਹ ਕਿਹਣਾ ਗਲਤ ਨਹh ਹੋਵੇਗਾ ਿਕ ਤੀਜੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਦਾ ਪ/ਭਾਵ ਇਹ ਹੈ ਿਕ ਐoਚ ਆਮਦਨ ਦੇ ਇੱਕ ਿਹੱਸੇ ਨੂੰ ਸੈਟਲਰ ਨੂੰ ਮੁa ਤਬਦੀਲ ਕਰਨ ਦੀ ਿਵਵਸਥਾ ਵਾਲਾ ਸਮਝੌਤਾ ਜT ਸਿਥਤੀ (1) 13 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 105 ਦੀ ਪੂਰੀ ਆਮਦਨ ਨਹh ਹੋਵੇਗੀ। ਉਸ ਦੇ ਹੱਥ ਿਵੱਚ ਚਾਰਜਯੋਗ ਬੰਦੋਬਸਤ ਬ%ਰਤੇ ਪ/ਾਵਧਾਨ ਿਵੱਚ %ਾਮਲ ਹੋਰ %ਰਤT ਪੂਰੀਆਂ ਹੋਣ। ਦੂਜੇ %ਬਦT ਿਵੱਚ ਇਹ %ਰਤ ਸੈਟਲਰ ਦੇ ਬਚਾਅ ਲਈ ਆiਦੀ ਹੈ ਿਕ ਟਰੱਸਟ ਦੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦT ਤ\ ਆਮਦਨੀ ਦਾ ਿਹੱਸਾ ਜੋ ਿਕਸੇ ਤੀਜੇ ਿਵਅਕਤੀ lਤੇ ਸੈਟਲ ਕੀਤਾ ਜTਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਮੁਲTਕਣ ਉਸ ਿਵਅਕਤੀ ਦੇ ਹੱਥT ਿਵੱਚ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਨਾ ਿਕ ਸੈਟਲਰ ਦੇ ਹੱਥ ਿਵੱਚ, ਜੇ ਸੈਟਲਰ ਕੋਲ ਛੇ ਸਾਲT ਤ\ ਵੱਧ ਸਮp ਲਈ ਜT ਉਸ ਦੇ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਉਸੇ ਬੀ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਦੀ ਕੋਈ %ਕਤੀ ਨਹh ਹੈ ਕੀਤਾ "। ਇਸ ਤਰjT ਸਮੁੱਚਾ ਸਮਝੌਤਾ ਐoਸ ਦੀ %ਰਾਰਤ ਦੇ ਅੰਦਰ ਨਹh ਆਵੇਗਾ। 16 ( 1 ) ( ਸੀ) ਜੇ ਵਾਪਸੀਯੋਗਤਾ ਆਮਦਨ ਦੇ ਿਸਰਫ ਇੱਕ ਿਹੱਸੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹੈ। [ ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. ਕਲਕੱਤਾ ਬਨਾਮ ਦੇਖੋ। ਿਜਤpਦਰਨਾਥ ਮਿਲਕ (1) ਅਸh ਕਾਲ ਕੱਟਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਉਪਰੋਕਤ ਿਦ/%ਟੀਕੋਣ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰjT ਸਿਹਮਤ ਹT ਅਤੇ ਮੰਨਦੇ ਹT ਿਕ ਰਾਣੀ ਭੁਵਨ` %ਵਰੀ ਕੁਏਰ ਦੇ ਮਾਮਲੇ (2) ਿਵੱਚ ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਿਗਆ ਹੈ। ਅਸh ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ 1961 ਿਵੱਚ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਤਬਾਦਿਲਆਂ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਿਵੱਚ ਭਾ%ਾ ਿਵੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਵੀ ਿਜ਼ਕਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹT। ਉਸ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 63 ਪ/ਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈਃ " ਧਾਰਾ 60,61 ਅਤੇ 62 ਅਤੇ ਇਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਉਦੇ%T ਲਈ - ( ਅ) ਇੱਕ ਤਬਾਦਲੇ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰਨ ਯੋਗ ਮੰਿਨਆ ਜਾਵੇਗਾ ਜੇਕਰ- (i) ਇਸ ਿਵੱਚ ਮੁa ਤਬਾਦਲੇ ਲਈ ਕੋਈ ਪ/ਬੰਧ ਹੈ। ਿਸੱਧੇ ਜT ਅਿਸੱਧੇ ਤੌਰ lਤੇ ਆਮਦਨ ਜT ਸੰਪਤੀਆਂ ਦੇ ਪੂਰੇ ਜT ਿਕਸੇ ਿਹੱਸੇ ਦਾ ਤਬਾਦਲਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ, ਜT ( ii) ਇਹ, ਿਕਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਟ/Tਸਫਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਅਿਧਕਾਰ ਿਦੰਦਾ ਹੈ ਿਸੱਧੇ ਜT ਅਿਸੱਧੇ ਤੌਰ lਤੇ ਸੱਤਾ ਮੁa ਪ