Ipca Laboratory Ltd v. Deputy Commissioner Of Income Tax, Mumbai

Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) ਆਈਪੀਸੀਏ ਲੈਬੋਰੇਟਰੀ ਲਲਲਿਟੇਡ ਬਨਾਿ ਇਨਕਿ ਟੈਕਸ ਦੇ ਲਡਪਟੀ ਕਲਿਸ਼ਨਰ, ਿ ੁੰਬਈ 11 ਿਾਰਚ 2004 [ਐਸ.ਐਨ.ਵਲਰਆਵਾ ਅਤੇ ਐਚ.ਕੇ. ਸੇਿਾ, ਜੇਜੇ।] ਇਨਕਿ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1961: ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ-ਆਮਦਨ ਟੈਕਸ-ਏ.ਵਾਈ 1996-97-ਨਨਰਯਾਤ ਕਾਰੋਬਾਰ ਲਈ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਨਿਆ ਮੁਨਾਫਾ-ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਕਟੌਤੀ-ਹੱਕਦਾਰੀ-ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦਾ ਨਨਰਯਾਤ-ਮੁਲਾਂਕਣ ਦਾ ਨਨਰਯਾਤ, ਇੱਕ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ, ਨਨਰਯਾਤ ਮਾਲ ਜੋ ਸਵੈ-ਨਨਰਮਾਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤੂਆਂ ਨਜਵੇਂ ਨਕ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨੇ ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਮੁਨਾਫਾ ਕਮਾਇਆ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ-ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨੇ ਸਮਰਥਕ ਨਨਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਨਵੱਚ ਬੇਦਾਅਵਾ ਸਰਟੀਨਫਕੇਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸਨ-ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨੇ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਉਕਤ ਮੁਨਾਫਾ-ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਫਸਰ ਨੇ ਬੇਦਾਅਵਾ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਕਟੌਤੀ ਨੂੰ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਨਦੱਤਾ ਅਤੇ ਮੰਨਨਆ ਨਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਹੋਲਡ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧਤਾ ਦਾ ਸ਼ੁੱਧ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ: ਐੱਸ. 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(l), 3(ਏ) ਅਤੇ 3(3) ਨਵੱਚ "ਲਾਭ" ਸ਼ਬਦ ਬੀ) ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ- ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲਾਭ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੋਵਾਂ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਨਵੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ ਨੂੰ ਨਧਆਨ ਨਵੱਚ ਰੱਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ - ਜੇਕਰ ਸ਼ੁੱਧ ਲਾਭ ਹੈ, ਤਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈ। -ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਸ਼ੁੱਧ ਘਾਟਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਏ.ਬੀ -ਸਕੋਪ ਅਤੇ ਦਾਇਰੇ ਦਾ ਘੇਰਾ: ਐੱਸ. 80 ਏ.ਬੀਐਕਟ ਦੇ ਚੈਪਟਰ VI ਏ ਨਵੱਚ ਬਾਕੀ ਸਾਰੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ 'ਤੇ ਪਰਬਲ ਹੈ-ਇਸ ਲਈ, ਐੱਸ. 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਨੂੰ ਐੱਸ 80 ਏ.ਬੀਦੁਆਰਾ ਨਨਯੰਤਨਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਸੈਕਸ਼ਨ 8O ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(l) ਪਰੋਵੀਸੋ-ਬੇਦਾਅਵਾ-ਟਰਨਓਵਰ-ਹੋਲਡ 'ਤੇ ਪਰਭਾਵ: ਇੱਕ ਬੇਦਾਅਵਾ ਨਕਸੇ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ ਨੂੰ ਕਟੌਤੀ ਪਾਸ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ-ਇਹ ਨਕਸੇ ਵੀ ਤਰਹਾਂ ਨਾਲ ਨਕਸੇ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ ਦੇ ਟਰਨਓਵਰ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਘਟਾਉਂਦਾ-ਪੂਰੀ ਟਰਨਓਵਰ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਿਾਤੇ ਨਵੱਚ ਭਾਵੇਂ ਬੇਦਾਅਵਾ ਹੈ। ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਵਾਕਾਂਸ਼: "ਮੁਨਾਫਾ" - ਦਾ ਅਰਥ- ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1961 ਦੇ ਐੱਸ. 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਨਵੱਚ। ਸ ਪਰੀਿ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਲਰਪੋਰਟਾਂ [2004] 2 ਐੱਸ.ਸੀ.ਆਰ ਅਪੀਲਕਰਤਾ, ਇੱਕ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ, ਨਨਰਯਾਤ ਮਾਲ ਜੋ ਨਕ ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਸਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਨਰਨਮਤ ਮਾਲ ਅਰਥਾਤ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ। ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਨੇ ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਲਾਭ ਪਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਨੁਕਸਾਨ ਉਠਾਇਆ। ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਨੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1996-97 ਲਈ ਉਕਤ ਲਾਭ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1961 ਦੀ ਧਾਰਾ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਦੇ ਤਨਹਤ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਪਾਇਆ ਨਗਆ ਨਕ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਨੇ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਨਵੱਚ ਬੇਦਾਅਵਾ ਸਰਟੀਨਫਕੇਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦੀ ਪੂਰੀ ਬਰਾਮਦ. ਇਸ ਲਈ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਫਸਰ ਨੇ ਮੰਨਨਆ ਨਕ ਮਾਲ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਘਾਟਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਕਟੌਤੀ ਨੂੰ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ ਨਗਆ ਹੈ। ਕਨਮਸ਼ਨਰ (ਅਪੀਲ), ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਅਪੀਲੀ ਨਟਰਨਬਊਨਲ ਅਤੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਵੱਲੋਂ ਦਾਇਰ ਅਪੀਲਾਂ ਨੂੰ ਿਾਰਜ ਕਰ ਨਦੱਤਾ। ਇਸ ਲਈ ਅਪੀਲ. ਅਦਾਲਤ ਦੇ ਸਾਹਿਣੇ ਇਹ ਸਵਾਲ ਉੱਲਿਆ:- ਕੀ ਇੱਕ ਮੁਲਾਂਕਣ ਆਮਦਨ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1961 ਦੀ ਧਾਰਾ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਦੇ ਤਨਹਤ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਕੇ ਲਾਭ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੈ? ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਿਾਰਜ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕੋਰਟ ਹੋਲਡ: 1. ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1961 ਦੀ ਧਾਰਾ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਨੂੰ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਪਰੋਤਸਾਹਨ ਪਰਦਾਨ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਨਗਆ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਅਨਜਹੀ ਨਵਵਸਥਾ ਨੂੰ ਉਦਾਰਵਾਦੀ ਨਵਆਨਿਆ ਨਦੱਤੀ ਜਾਣੀ ਹੈ, ਨਵਆਨਿਆ ਇਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਨਕਸੇ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦੇ ਸ਼ਬਦ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹਨ ਤਾਂ ਲਾਭ, ਜੋ ਉਸ ਧਾਰਾ ਅਧੀਨ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹਨ, ਨੂੰ ਉਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਕੇ ਜਾਂ ਗਲਤ ਨਵਆਨਿਆ ਕਰਕੇ ਨਹੀਂ ਨਦੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। [1086-ਸੀ-ਡੀ] 2. ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(l) ਅਤੇ ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3)(ਏ) ਅਤੇ 3(ਬੀ) ਨਵੱਚ "ਲਾਭ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ। ਦੂਜੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਵੱਚ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਧਾਰਾ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(l) ਜਾਂ 3(ਏ) ਜਾਂ 3(ਬੀ) ਦੇ ਤਨਹਤ ਕੋਈ ਕਟੌਤੀ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ ਦੇ ਅੰਕੜੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ, ਲਾਭ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਨਵਚਾਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ। ਜੇਕਰ ਸ਼ੁੱਧ ਅੰਕੜਾ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ ਹੈ ਤਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਜੇਕਰ ਸ਼ੁੱਧ ਅੰਕੜਾ ਘਾਟਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3)(ਸੀ) ਉਹਨਾਂ ਮਾਮਨਲਆਂ ਨਾਲ ਨਨਜੱਠਦਾ ਹੈ ਨਜੱਥੇ ਨਨਰਯਾਤ ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3)(ਸੀ) ਦੀ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਰੀਨਡੰਗ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਨਕ "ਅਨਜਹੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਮੁਨਾਫਾ" ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਦੇ ਲਾਭ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਦਾ ਮੁਨਾਫਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲਾਭ ਦੀ ਗਣਨਾ ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3)(ਸੀ)(i) ਆਈ.ਪੀ.ਸੀ.ਏ ਲੈਬੋਰੇਟਰੀ ਲਲਲਿਟੇਡ ਬਨਾਿ ਡੀ.ਵਾਈ ਕਾਿਰੇਡ ਆਫ ਇਨਕਿ ਟੈਕਸ Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) --- - A IPCA LABORATORY LTD. v. DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI MARCH 11, 2004 B [S.N.VARIA VA AND H.K. SEMA, JJ.] Income Tax Act, 1961: Section 80HHC-Jncome tax-AY 1996-97-Profits retained for export business-Deduction in respect of~Entitlement-Self manufactured goods as c well as trading goods-Export of-Total income-Computation of-Assessee, an Export House, exported goods which were self-manufactured as well as goods manufactured by supporting manufacturers i.e. trading goods~Assessee derived profit from export of self-manufactured goods and incurred loss from export of trading goods-Assessee had issued certificates of disclaimer in D favour of supporting manufacturers-Assessee claimed deduction of the said profit-Assessing Officer disallowed the deduction-I~' view of the disclaimer and held that there was a net loss from export of goods~orrectness of-Held: The word "profit" in S. 80HHC(l), 3(a) and 3(b) means a positive profit-In calculating the positive profit both the profits and the losses from the export of self-manufactured goods as well as trading goods have to be E taken into consideration-If there is a net profit, assessee is entit~ed to deduction-If there is a net loss assessee is not entitled to deduction. Section 80AB-Scope and ambit of-Held: S. 80AB prevails over all other Sections in Chapter VIA of the Act-Hence, S. 80HHC would be governed F by S. 80AB. Section BOHHC(l) proviso-Disclaimer-Effect on turnover-Held: A disclaimer enables an export house to pass on deduction-It, in no w~, reduces the turnover of an export house-Jn computing the total income the entire turnover is taken into account even though there is a disclaimer. G Words and Phrases: "Profit"-Meaning of-In the context of S. 80HHC of the Income Tax Act, 1961. [2004) 2 S.C.R. A The appellant, an export house, exported goods that were self-manufactured as well as goods manufactured by supporting manufacturers i.e. trading goods. The appellant derived a profit from the export of self-manufactured goods and incurred a loss from the export of trading goods. The appellant claimed a deduction under Section 80HHC of the Income B Tax Act, 1961 in respect of the said profit for the assessment year 1996-97. It was found that the appellant had issued certificates of disclaimer in favour of the supporting manufacturers in respect of the entire export of trading goods. The Assessing Officer, therefore, held that there was a net loss from export of goods and disallowed the deduction. The Commissioner (Appeals), the Income Tax Appellate Tribunal and the High Court C dismissed the appeals filed by the appellant. Hence the appeal. The following question arose before the Court:- Whether an assessee is entitled to deduction under Section 80HHC of the Income Tax Act, 1961 in respect of the profit by ignoring the loss? D Dismissing the appeal, the Court HELD: 1. Section 80HHC of the Income Tax Act, 1961 has been incorporated with a view to providing incentive to the export houses. Even though a liberal interpretation has to be given to such a provision the E interpretation has to be as per the wordings of this Section. If the wordings of a Section are clear then ben~fits, which are not availabl.e under that Section, cannot be conferred by ignoring or misinterpreting the words in that Section. (1086-C-D) 2. The word "profit" in section 80HHC(l) and Sections 80HHC(3)(a) Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) वी. उपगशायुक, आयकर, िमिुंबई 11 िमिगशार्, 2004 [एस.एन. वररयगशावगशा एवं एर. किटे. सटेगशा, नयगशायगशालधिपलतिगण]आय कर अलधिलनयिमि, 1961]: धिगशारगशा 80 एरएरसी-आयकर- कर लनधिगशा्रण वर् 1996-97-लनयगशा्ति वयवसगशाय किटे ललए रखिटे गए लगशाभ - पगशात्रतिगशा - सव-ववलनलिमि्ति िमिगशाल किटे सगशाथ-सगशाथ वयगशापगशाररक िमिगशाल किटे लनयगशा्ति संबंधि िमि में कट कटौतिी - कुल आय की गणनगशा-लनधिगशा्ररतिी, एक लनयगशा्ति घरगशानिटे दगशारगशा सव-लनलिमि्ति िमिगशाल किटे सगशाथ-सगशाथ सहगशायकलनिमिगशा्तिगशाओं दगशारगशा लनलिमि्ति िमिगशाल अथगशा्ति वयगशापगशार्यापारी िमिगशाल कगशा लनयगशा्ति ्यात यगशा गयगशा -लनधिगशा्ररतिी निटे सव-लनलिमि्ति िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे लगशाभ प्रगशाप्त ्यात यगशा औरवयगशापगशाररक िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे उसिटे हगशालन हुआ - लनधिगशा्ररतिी निटे सहगशायकलनिमिगशा्तिगशाओं किटे पक्ष िमि में असवीकरण प्रिमिगशाण पत्र पत्र जगशार्यापारी ्यात यिटे गयिटे थिटे -लनधिगशा्ररतिीनिटे उक लगशाभ की कट कटौतिी कगशा दगशावगशा ्यात यगशा-कर लनधिगशा्रण अलधिकगशार्यापारी निटेअसवीकरण करयो दिटेखत हुए कट कटौतिी की अनुिमिलति नह्यापारीं द्यापारी और यहअलभलनधिगशा्ररति ्यात यगशा ्यात िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे शुद्ध रूप सिटे हगशालन हुआ थगशा-आदिटेश की शुद्धतिगशाताः अलभलनधिगशा्ररति ्यात यगशा गयगशा ्यात धिगशारगशा 80 एरएरसी(1), 3 ’’’’ (क) और 3 (ख) िमि में लगशाभशबद कगशा अथ् हथ सकगशारगशातिमिक लगशाभ-सकगशारगशातिमिकलगशाभ की गणनगशा करनिटे िमि में सवलनलिमि्ति िमिगशाल किटे सगशाथ-सगशाथ वयगशापगशाररक िमिगशाल किटेभी लनयगशा्ति सिटे हरयोनिटे वगशालिटे लगशाभ और हगशालन दरयोननों करयो ववरगशार िमि में ललयगशा पत्र जगशानगशाहरयोगगशा -य्यात कद शुद्ध रूप सिटे लगशाभ प्रगशाप्त हरयोतिगशा हथ, तिरयो लनधिगशा्ररतिी कट कटौतिी ्यात यिटे पत्र जगशानिटेकिटे ललयिटे हकदगशार हथ -य्यात कद शुद्ध रूप सिटे हगशालन हरयोतिी हथ, तिरयो लनधिगशा्ररतिी कट कटौतिी्यात यिटे पत्र जगशानिटे कगशा हकदगशार नह्यापारीं हथ। धिगशारगशा 80 एबी - इसकगशा दगशायरगशा और पररलधिताः लनधिगशा्ररति ्यात यगशा गयगशा ्यात धिगशारगशा 80 एबी अलधिलनयिमि किटे अधयगशाय 06 क किटे अनय सभी प्रगशावधिगशाननों किटेउपर प्रभगशाव रखिटेगी- अतिताः धिगशारगशा 80 एरएरसी धिगशारगशा 80 एबी सिटे शगशालसति हरयोगी।धिगशारगशा 80 एरएरसी(1) परंतिुक-असवीकरण कगशा कुल कगशाररयोबगशार परप्रभगशाव-अलभलनधिगशा्ररति ्यात यगशा गयगशाताः एक असवीकरण एक लनयगशा्ति घरगशानिटे करयोकट कटौतिी करनिटे िमि में सक्षिमि बनगशातिगशा हथ-यह, ्यात सी भी तिरह सिटे, एक लनयगशा्ति घरगशानिटेकिटे कगशाररयोबगशार करयो किमि नह्यापारीं करतिगशा हथ - कुल आय की गणनगशा िमि में पूरिटे कगशाररयोबगशारकरयो ्यात कहसगशाब िमि में शगशालिमिल ्यात यगशा पत्र जगशातिगशा हथ, भलिटे ह्यापारी एक असवीकरण ्यात कदयगशा गयगशाहरयो। शबद और वगशाकयगांताः ’’’’लगशाभ- कगशा अथ् - आयकर अलधिलनयिमि, 1961 की धिगशारगशा 80 एरएरसीकिटे संदभ् िमि में। अपीलगशाथ्, एक लनयगशा्ति गत गृह, दगशारगशा सव-लनलिमि्ति िमिगशाल किटे सगशाथ-सगशाथसहगशायक लनिमिगशा्तिगशाओं दगशारगशा लनलिमि्ति िमिगशाल अथगशा्ति वयगशापगशाररक िमिगशाल कगशा लनयगशा्ति्यात यगशा गयगशा। अपीलगशाथ् निटे सवलनलिमि्ति िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे लगशाभ प्रगशाप्त ्यात यगशाऔर वयगशापगशाररक िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे हगशालन उठगशायगशा। अपीलगशाथ् निटे कर लनधिगशा्रणवर् 1996-97 किटे ललए उक लगशाभ किटे संबंधि िमि में आयकर अलधिलनयिमि, 1961की धिगशारगशा 80 एरएरसी किटे तिहति कट कटौतिी कगशा दगशावगशा ्यात यगशा। यह पगशायगशा गयगशा ्यात अपीलगशाथ् निटे वयगशापगशाररक िमिगशाल किटे संपूण् लनयगशा्ति किटे संबंधि िमि में सहगशायकलनिमिगशा्तिगशाओं किटे पक्ष िमि में असवीकरण प्रिमिगशाण पत्र पत्र जगशार्यापारी ्यात ए थिटे। अतिताः करलनधिगशा्रण अलधिकगशार्यापारी निटे अलभलनधिगशा्ररति ्यात यगशा ्यात िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे शुद्ध हगशालनहुआ हथ और कट कटौतिी की अनुिमिलति नह्यापारीं द्यापारी। आयुक (अपील), आयकरअपीलीय नयगशायगशालधिकरण और उचर नयगशायगशालय निटे अपीलगशाथ् दगशारगशा दगशायरअपीलनों करयो खगशारर पत्र ज कर ्यात कदयगशा। इसललए यह अपील दगशायर की गई हथ। नयगशायगशालय किटे सिमिक्ष लनिमनलललिति प्रश्न उतपनन हुआताः- कयगशा करयोई लनधिगशा्ररतिी आयकर अलधिलनयिमि, 1961 की धिगशारगशा 80एरएरसी किटे तिहति हगशालन करयो न पत् जअनदगशा पत्र ज करत हुयिटे किटेवल लगशाभ किटे संबंधििमि में कट कटौतिी कगशा हकदगशार हथ ? अपील करयो खगशारर पत्र ज करत हुए नयगशायगशालय निटे अलभलनधिगशा्ररति ्यात यगशाताः 1. आयकर अलधिलनयिमि, 1961 की धिगशारगशा80 एरएरसी लनयगशा्ति गत गृह में करयो प्तसगशाहन प्रदगशान करनिटे की दृवे की दृष्टि सिटे सलखिमिललति Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) नयगशायगशालय किटे सिमिक्ष लनिमनलललिति प्रश्न उतपनन हुआताः- कयगशा करयोई लनधिगशा्ररतिी आयकर अलधिलनयिमि, 1961 की धिगशारगशा 80एरएरसी किटे तिहति हगशालन करयो न पत् जअनदगशा पत्र ज करत हुयिटे किटेवल लगशाभ किटे संबंधििमि में कट कटौतिी कगशा हकदगशार हथ ? अपील करयो खगशारर पत्र ज करत हुए नयगशायगशालय निटे अलभलनधिगशा्ररति ्यात यगशाताः 1. आयकर अलधिलनयिमि, 1961 की धिगशारगशा80 एरएरसी लनयगशा्ति गत गृह में करयो प्तसगशाहन प्रदगशान करनिटे की दृवे की दृष्टि सिटे सलखिमिललति की गई हथ । भलिटे ह्यापारी इस तिरह किटे प्रगशावधिगशान की एक उदगशार वयगशायाखयगशा की पत्र जगशानी रगशा्यात कहयिटे, ्यात किर भी वयगशायाखयगशा इस धिगशारगशा किटे शबदनों किटे अनुसगशार की पत्र जगशानी हरयोगी।य्यात कद ्यात सी धिगशारगशा किटे शबद सपे की दृष्टि हट हैं तिरयो पत् ज लगशाभ उस धिगशारगशा किटे तिहति उपलबधिनह्यापारीं हट हैं, उनह में उस धिगशारगशा किटे शबदनों की अनदिटेखी यगशा गलति वयगशायाखयगशा करकिटेप्रदगशान नह्यापारीं ्यात यगशा पत्र जगशा सकतिगशा हथ। 2. धिगशारगशा 80 एरएरसी (1) और धिगशारगशा 80 एरएरसी (3) (क) और 3 (ख)’’’’ िमि में लगशाभशबद कगशा अथ् सकगशारगशातिमिक लगशाभ सिटे हथ। दपूसरिटे शबदनों िमि में, य्यात कद करयोईहगशालन हरयोतिी हथ तिरयो धिगशारगशा 80 एरएरसी(1) यगशा 3(क) यगशा 3(ख) किटे तिहति करयोईकट कटौतिी उपलबधि नह्यापारीं हरयोगी। सकगशारगशातिमिक लगशाभ किटे आंकड़िटे की गणनगशा करनिटे किटेललयिटे, लगशाभ और हगशालन दरयोननों पर ववरगशार करनगशा हरयोगगशा। य्यात कद शुद्ध आंकड़गशा एकसकगशारगशातिमिक लगशाभ किटे रूप िमि में हथ तिरयो लनधिगशा्ररतिी कट कटौतिी कगशा हकदगशार हरयोगगशा। य्यात कदशुद्ध आंकड़गशा हगशालन किटे रूप िमि में हथ तिरयो लनधिगशा्ररतिी कट कटौतिी कगशा हकदगशार नह्यापारीं हरयोगगशा।धिगशारगशा 80 एरएरसी (3)(ग) उन िमिगशािमिलनों सिटे पर लगशागपू हरयोतिी हथ, पत्र जहगशां सव-लनलिमि्ति िमिगशाल किटे सगशाथ-सगशाथ वयगशापगशाररक िमिगशाल, दरयोननों कगशा लनयगशा्ति हरयोतिगशा हथ। धिगशारगशा80 एरएरसी(3)(ग) करयो सगशाधिगशारण ति कटौर पर पढ़निटे सिटे यह दलश्ति हरयोतिगशा हथ ्यात ’’’’ ऐसिटे लनयगशा्तिनों सिटे लगशाभकगशा िमितिलब सव-लनलिमि्ति िमिगशाल किटे लनयगशा्ति िमि मेंवयगशापगशाररक िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे हरयोनिटे वगशालिटे लगशाभनों करयो पत् जड़त हुयिटे हरयोनिटे वगशालिटेiऔर ( ) iiलगशाभ सिटे हरयोगगशा। लगशाभ की गणनगशा धिगशारगशा 80 एरएरसी(3)(ग)( ) िमि में’’लनधिगशा्ररति तिर्यापारीकिटे सिटे की पत्र जगशाविटेगी। शुरूआतिी शबदनों इस तिरह किटे लनयगशा्ति सिटे ’’ ’’’’ प्रगशाप्त हरयोनिटे वगशालिटे लगशाभकरयो शबद औरकिटे सगशाथ पढ़निटे पर यह सपे की दृष्टि रूप सिटेइंलगति हरयोतिगशा हथ ्यात लगशाभ की गणनगशा दरयोननों लनयगशा्तिनों की लगनतिी कर की पत्र जगशानीहरयोगी। धिगशारगशा 80 एरएरसी(3)(1) करयो पढ़निटे सिटे यह सपे की दृष्टि हथ ्यात कट कटौतिी कीअनुिमिलति किटेवल तिभी द्यापारी पत्र जगशा सकतिी हथ पत्र जब सव-लनलिमि्ति िमिगशाल किटे सगशाथ-सगशाथवयगशापगशाररक िमिगशाल, दरयोननों किटे लनयगशा्ति िमि में सकगशारगशातिमिक लगशाभ हरयो। य्यात कद दरयोननों िमि में सिटे्यात सी एक िमि में हगशालन हरयोतिगशा हथ तिरयो उस हगशालन करयो लगशाभ की गणनगशा किटे उदिटेदेशयनों किटेललए धयगशान िमि में रखगशा पत्र जगशानगशा रगशा्यात कहए। सी पल् इंडसस्यापारी पत्र ज बनगशािमि सीआईट्यापारी (2001) खंड 247 आईट्यापारीआर 578 एवं ब पत्र जगशा पत्र ज टटेपरयो लललिमिटिटेड बनगशािमि सीआईट्यापारी, (1992) खंड 196 आईट्यापारीआर188, संदलभ्ति ्यात यिटे गयिटे। 3. धिगशारगशा 80 एरएरसी(3)(1) किटे तिहति करयोई कट कटौतिी लनधिगशा्ररतिी की कुल आय की गणनगशा करत हुयिटे द्यापारी पत्र जगशानी हरयोगी। लनधिगशा्ररतिी की कुल आय कीगणनगशा करत सिमिय लगशाभ और हगशालन दरयोननों करयो धयगशान िमि में रखनगशा हरयोगगशा। -VI4.1. धिगशारगशा 80 एबी भी अलधिलनयिमि किटे अधयगशाय ए िमि में आतिी हथ। यह’’धिगशारगशा शबद पत्र जहगशां इस अधयगशाय की ्यात सी धिगशारगशा किटे तिहति करयोई कट कटौतिी ्यात यगशा’’ 80 पत्र जगशानगशा आवदेशयक हरयो यगशा सवीकत गृति की गई हरयोसिटे शुरू हरयोतिी हथ। इसिमि में धिगशारगशा एरएरसी शगशालिमिल हरयोगी। धिगशारगशा 80 एबी आगिटे यह भी प्रगशावधिगशान करतिी हथ ्यात ’’’’उस धिगशारगशा िमि में कुछ भी ललखिटे हरयोनिटे किटे बगशाव त्र जद। इस प्रकगशार धिगशारगशा 80 एबी करयोअधयगशाय 6-ए की अनय सभी धिगशारगशाओं पर एक अधयगशाररयोह्यापारी प्रभगशाव ्यात कदयगशा गयगशा हथ। धिगशारगशा 80 एरएरसी यह वयवसथगशा नह्यापारीं करतिी हथ ्यात इसकिटे प्रगशावधिगशान धिगशारगशा Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) 2. The word "profit" in section 80HHC(l) and Sections 80HHC(3)(a) F and 3(b) means a positive profit. In other words if there is a loss then no deduction would be available under Section 80HHC(l) or 3(a) or 3(b). In arriving at the figure of positive profit, both the profits and losses will have to be considered. If the net figure is a positive profit then the assessee will be entitled to a deduction. If the net figure is a loss then the assessee G will not be entitled to a deduction. Section 80HHC(3)(c) deals with the cases where the export is of both self-manufactured goods as well as trading goods. A plain reading of Section 80HHC(3)(c) shows that "profits from such exports" has to be profits of exports of self-manufactured goods plus profits of exports of trading goods. The profit is to be calculated in the manner laid down in Section 80HHC(3)(c)(i) and (ii). The opening H words "profit derived from such exports" together with the word "and" " ---1 clearly indicate that the profits have to be calculated by counting both A the exports. It is clear from a reading of Section 80HHC(3)(1) that a deduction can be permitted only if there is a positive profit in the exports of both self-mariufactured goods as well as trading goods. If there is a loss in either of the two then that loss has to be taken into account for the purposes of computing the profits. (1086-F-H; 1087-A) B Sea Pearl Industries v. CIT(2001) Vol. 247 ITR 578 and Bajaj Tempo ltd v. CIT, (1992) Vol. 196 ITR 188, referred to. 3. Under Section 80HHC(3)(1) the deduction is to be given in computing the total income of the assessee. In computing the total income C of the assessee both the profits as well as the losses will have to be taken into consideration. (1087-B) 4.1. Section 80AB is also in Chapter VI-A of the Act. It starts with the words "where any deduction is required to be made or allowed under any Section of this Chapter". This would include Section 80HHC. Section D 80AB further provides that "notwithstanding anything contained in that . Se~tion". Thus Section 80AB has been given an overriding effect over all other Sections in Chapter VI-A. Section 80HHC does not provide that its provisions are to prevail over Section 80AB or over any other provision of the Act. Section 80HHC would thus be governed by Section 80AB. [1087-FJ E CIT v. Shirke Construction Equipments Ltd (2000) Vol. 246 ITR 429 (Born.) and CIT v. Smt. T.C. Usha, 2000 (137) Taxman 297 (Ker.), overruled. 4.2. Section 80AB makes it clear that the computation of income has F to be in accordance with the provisions of the Act. If the income has to be computed in accordance with the provisions of the Act, then not only profits but also losses have to be taken into consideration. (1087-G) 5. Even under Section 80HHC(3)(c)(i) the profit is to be adjusted profit of business. The adjusted profit of the business means a profit as G reduced by the profit derived from the business of exports out of India of trading goods. Thus in calculating the profits, under Section 80HHC(3) (c)(i), one necessarily has to reduce the profits.under Section 80HHC(3) (c)(ii). The term 'profit' means positive profit. Thus if there is loss then those losses in export of trading goods have to be adjusted. They cannot H 1078 SUPREME COURT REPORTS [2004] 2 S.C.R. A be ignored. A plain reading of Section 80HHC makes it clear that in arriving at profits earned from export of both self-manufactured goods and trading goods, the profits and losses in both the trades have to be taken into consideration. If after such adjustments there is a positive profit the assessee would be entitled to deduction under Section 80HHC(i). If there B is a loss he will not be entitled to any deduction. (1088-A-C) Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) ਆਈ.ਪੀ.ਸੀ.ਏ ਲੈਬੋਰੇਟਰੀ ਲਲਲਿਟੇਡ ਬਨਾਿ ਡੀ.ਵਾਈ ਕਾਿਰੇਡ ਆਫ ਇਨਕਿ ਟੈਕਸ ਅਤੇ (ii) ਨਵੱਚ ਦੱਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸ਼ਬਦ "ਅਨਜਹੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਪਰਾਪਤ ਮੁਨਾਫਾ" ਸ਼ਬਦ ਦੇ ਨਾਲ "ਅਤੇ" ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਨਕ ਮੁਨਾਫੇ ਦੀ ਗਣਨਾ ਦੋਵਾਂ ਨਨਰਯਾਤਾਂ ਦੀ ਨਗਣਤੀ ਕਰਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3)(1) ਦੀ ਰੀਨਡੰਗ ਤੋਂ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਨਕ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਤਾਂ ਹੀ ਨਦੱਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੇਕਰ ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਨਵੱਚ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ ਹੋਵੇ। ਜੇਕਰ ਦੋਵਾਂ ਨਵੱਚੋਂ ਨਕਸੇ ਇੱਕ ਨਵੱਚ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਲਾਭ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਨਧਆਨ ਨਵੱਚ ਰੱਨਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। (1086-ਐੱਫ -ਐੱਚ; 1087-ਏ) ਸੀ ਪਰਲ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ ਬਨਾਮ ਸੀਆਈਟੀ (2001) ਵੋਲ. 247 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ 578 ਅਤੇ ਬਜਾਜ ਟੈਂਪੋ ਨਲਨਮਟੇਡ ਬਨਾਮ ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ, (1992) ਵੋਲ. 196 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ 188, ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਨਦੱਤਾ ਨਗਆ ਹੈ। 3. ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3)(1) ਦੇ ਤਨਹਤ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਟੌਤੀ ਨਦੱਤੀ ਜਾਣੀ ਹੈ। ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਲਾਭ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਨਧਆਨ ਨਵੱਚ ਰੱਿਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। (1087-ਬੀ) 4.1 ਧਾਰਾ 80ਏ.ਬੀਐਕਟ ਦੇ ਚੈਪਟਰ VI-ਏ ਨਵੱਚ ਵੀ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ "ਨਜੱਥੇ ਨਕਸੇ ਵੀ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜਾਂ ਇਸ ਅਨਧਆਇ ਦੇ ਨਕਸੇ ਵੀ ਭਾਗ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਦੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ"। ਇਸ ਨਵੱਚ ਧਾਰਾ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇਗੀ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਏਬੀ ਅੱਗੇ ਪਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਨਕ "ਉਸ ਧਾਰਾ ਨਵੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਨਕਸੇ ਵੀ ਚੀਜ਼ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ"। ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਏ.ਬੀਨੂੰ ਅਨਧਆਇ VI-ਏ ਨਵੱਚ ਬਾਕੀ ਸਾਰੇ ਭਾਗਾਂ ਉੱਤੇ ਓਵਰਰਾਈਨਡੰਗ ਪਰਭਾਵ ਨਦੱਤਾ ਨਗਆ ਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਇਹ ਪਰਦਾਨ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਨਕ ਇਸਦੇ ਉਪਬੰਧ ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਏ.ਬੀਜਾਂ ਐਕਟ ਦੇ ਨਕਸੇ ਹੋਰ ਉਪਬੰਧ ਉੱਤੇ ਪਰਬਲ ਹੋਣ ਲਈ ਹਨ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਏ.ਬੀਦੁਆਰਾ ਨਨਯੰਨਤਰਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।[1087-ਐੱਫ] ਸੀਆਈਟੀ ਬਨਾਮ ਨਸ਼ਰਕੇ ਕੰਸਟਰਕਸ਼ਨ ਇਕੁਇਪਮੈਂਟਸ ਨਲਨਮਟੇਡ (2000) ਵੋਲ. 246 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ429 (ਜਨਮ) ਅਤੇ ਸੀ.ਆਈ.ਟੀ ਬਨਾਮ ਸ਼ਰੀਮਤੀ। ਟੀ.ਸੀ. ਊਸ਼ਾ, 2000 (137) ਟੈਕਸਮੈਨ 297 (ਕੇਰ.), ਰੱਦ ਕਰ ਨਦੱਤਾ ਨਗਆ। 4.2 ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਏਬੀ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ ਨਕ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਐਕਟ ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਐਕਟ ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਨੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਾ ਨਸਰਫ ਲਾਭ ਸਗੋਂ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਵੀ ਨਧਆਨ ਨਵੱਚ ਰੱਿਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। (1087-ਜੀ) 5. ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3)(ਸੀ)(i) ਦੇ ਤਨਹਤ ਵੀ ਮੁਨਾਫਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨੂੰ ਐਡਜਸਟ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਵਪਾਰ ਦੇ ਨਵਵਸਨਥਤ ਮੁਨਾਫੇ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਨਰਯਾਤ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ ਪਰਾਪਤ ਮੁਨਾਫੇ ਦੁਆਰਾ ਘਟਾਏ ਗਏ ਲਾਭ। ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਮੁਨਾਨਫਆਂ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਨਵੱਚ, ਧਾਰਾ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3) (ਸੀ)(i) ਦੇ ਤਨਹਤ, ਇੱਕ ਨੂੰ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3) (ਸੀ)(ii) ਦੇ ਅਧੀਨ ਮੁਨਾਫੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਹੋਵੇਗਾ। 'ਲਾਭ' ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ। ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਜੇਕਰ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਨਵੱਚ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਐਡਜਸਟ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਉਨਹਾਂ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਦੀ ਇੱਕ ਸਧਾਰਨ ਰੀਨਡੰਗ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਦੀ ਹੈ ਨਕ ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤੂਆਂ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਪਰਾਪਤ ਮੁਨਾਫੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਲਈ, ਦੋਵਾਂ ਵਪਾਰਾਂ ਨਵੱਚ ਲਾਭ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਨਧਆਨ ਨਵੱਚ ਰੱਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਨਜਹੇ ਸਮਾਯੋਜਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਧਾਰਾ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(i) ਦੇ ਤਨਹਤ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਹੋਵੇਗਾ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਨੁਕਸਾਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਨਕਸੇ ਵੀ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਹੱਕਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। (1088-ਏ-ਸੀ) 6. ਇਹ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਨਕ ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਨਵੱਚ "ਲਾਭ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਪੂਰੇ ਸੈਕਸ਼ਨ ਨਵੱਚ ਇੱਕੋ ਹੀ ਅਰਥ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। "ਲਾਭ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਉਸ ਸੰਦਰਭ 'ਤੇ ਨਨਰਭਰ ਕਰੇਗਾ ਨਜਸ ਨਵੱਚ ਇਹ ਵਰਨਤਆ ਨਗਆ ਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ{l) ਨਵੱਚ ਇਸਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਕਾਰਾਤਮਕ "ਮੁਨਾਫਾ" ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਨਕਉਂਨਕ ਕਟੌਤੀ ਨਸਰਫ ਇੱਕ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ ਹੋਵੇਗੀ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3) ਪਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ ਨਕ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਲਈ ਮੁਨਾਨਫਆਂ ਦਾ ਨਕਵੇਂ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਅਨਜਹੇ ਗਣਨਾ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਲਾਭ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਨਧਆਨ ਨਵੱਚ ਰੱਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3) ਨਵੱਚ "ਮੁਨਾਫਾ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋਵੇਗਾ ਨੁਕਸਾਨ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਹੋਵੇ, ਨੂੰ ਨਧਆਨ ਨਵੱਚ ਰੱਿਦੇ ਹੋਏ ਲਾਭ। ਵਧੇਰੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ, ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(3)(1) ਅਤੇ (3) ਨਵੱਚ "ਮੁਨਾਫਾ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਨੁਕਸਾਨ, ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਹੈ, ਨੂੰ ਨਧਆਨ ਨਵੱਚ ਰੱਿ ਕੇ ਕੀਤਾ ਨਗਆ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਲਾਭ। ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਸੈਕਸ਼ਨ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ (1) ਅਤੇ (3) ਨਵੱਚ "ਲਾਭ" ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਇਹੀ ਅਰਥ ਹੈ। (1088-ਡੀ-ਐੱਫ) Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) हथ। धिगशारगशा 80 एरएरसी यह वयवसथगशा नह्यापारीं करतिी हथ ्यात इसकिटे प्रगशावधिगशान धिगशारगशा 80 एबी यगशा अलधिलनयिमि किटे अनय ्यात सी प्रगशावधिगशान पर अधयगशाररयोह्यापारी प्रभगशावरखिटेगी। इस प्रकगशार धिगशारगशा 80 एरएरसी धिगशारगशा 80 एबी दगशारगशा शगशालसति हरयोगी।सीआईट्यापारी बनगशािमि लशक्के कंससकशन इलिखकवपिमि मेंविपमेंटस लललिमिटिटेड (2000) खंड246 आईट्यापारीआर 429 (बिमबई) और सीआईट्यापारी बनगशािमि शीिमितिी ट्यापारी.सी. उरगशा,2000 (137) टथकसिमिथन 297 (किटेरल), बदल ्यात कदयगशा गयगशा। 4.2. धिगशारगशा 80 एबी यह सपे की दृष्टि करतिी हथ ्यात आय की गणनगशा अलधिलनयिमि किटे प्रगशावधिगशाननों किटे अनुसगशार की पत्र जगशायिटेगी। य्यात कद अलधिलनयिमि किटेप्रगशावधिगशाननों किटे अनुसगशार आय की गणनगशा की पत्र जगशानी हथ, तिब नगशा किटेवल लगशाभनों करयोबलिख्क हगशालन करयो भी ववरगशार िमि में ललयगशा पत्र जगशाविटेगगशा। 5. यहगशां तिक ्यात धिगशारगशा 80 एरएरसी(3)(सी)(प) किटे तिहति भी लगशाभ करयो वयगशापगशार सिटे हरयोनिटे वगशालिटे लगशाभ िमि में सिमिगशायरयोलिख प्र ज ्यात यगशा पत्र जगशानगशा हरयोगगशा। वयगशापगशार सिटेहरयोनिटे वगशालिटे सिमिगशायरयोलिख प्र ज ्यात यिटे गयिटे लगशाभ सिटे तिगशातपय् ऐसिटे लगशाभ सिटे हथ, पत्वयगशापगशाररक िमिगशाल किटे भगशारति सिटे बगशाहर लनयगशा्ति ्यात यिटे पत्र जगशानिटे वगशालिटे वयवसगशाय सिटे प्रगशाप्त्यात यिटे गयिटे लगशाभ िमि में सिटे किमि कर ्यात कदयगशा गयगशा हथ। इस प्रकगशार धिगशारगशा80 एरएरसी(3)(ग)( ) iऔर ( ) iiकिटे तिहति लगशाभ की गणनगशा करनिटे िमि में, धिगशारगशा80 एरएरसी(3)(सी)( ) iiकिटे तिहति आनिटे वगशालिटे लगशाभ करयो किमि करनगशा हरयोगगशा।’’’’ लगशाभशबद कगशा अथ् सकगशारगशातिमिक लगशाभ सिटे हथ। इस प्रकगशार, य्यात कद करयोई हगशालनहरयोतिगशा हथ तिरयो वयगशापगशाररक िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे हरयोनिटे वगशालिटे हगशालन करयो सिमिगशायरयोलिख प ्यात यगशा पत्र जगशानगशा हरयोगगशा। उनह में न पत् जअनदगशा पत्र ज नह्यापारीं ्यात यगशा पत्र जगशा सकतिगशा हथ। धिगशारगशा सव-80 एरएरसी करयो सीध ति कटौर पर पढ़िटे पत्र जगशानिटे सिटे यह सपे की दृष्टि हरयो पत्र जगशातिगशा हथ ्यात लनलिमि्ति िमिगशाल एवं वयगशापगशाररक िमिगशाल, दरयोननों किटे लनयगशा्ति सिटे अलिख पर ज ्यात यिटे गयिटेलगशाभनों की गणनगशा करनिटे िमि में दरयोननों ह्यापारी वयगशापगशारनों िमि में हरयोनिटे वगशालिटे लगशाभ एवं हगशालन करयोववरगशार िमि में ललयगशा पत्र जगशानगशा आवदेशयक हथ। य्यात कद इस तिरह किटे सिमिगशायरयो पत्र जन किटे बगशादiकरयोई सकगशारगशातिमिक लगशाभ हथ तिरयो लनधिगशा्ररतिी धिगशारगशा 80 एरएरसी ( ) किटे तिहतिकट कटौतिी कगशा हकदगशार हरयोगगशा। य्यात कद करयोई हगशालन हरयोतिी हथ तिरयो वह ्यात सी भी कट कटौतिीकगशा हकदगशार नह्यापारीं हरयोगगशा। 6. यहगशां यह आवदेशयक नह्यापारीं हथ ्यात धिगशारगशा 80 एरएरसी िमि में प्रयुक शबद’’’’ ’’’’ लगशाभकगशा सिमपूण् धिगशारगशा िमि में सिमिगशान अथ् हरयोनगशा रगशा्यात कहयिटे। लगशाभशबद कगशा अथ्उस संदभ् पर लनभ्र करिटेगगशा, लिख पत्र जसिमि में इसकगशा उपयरयोग ्यात यगशा गयगशा हथ। सवीक’’’’ रूप सिटे धिगशारगशा 80 एरएरसी (1) िमि में इसकगशा उपयरयोग सकगशारगशातिमिक लगशाभकरयोइंलगति करनिटे किटे ललए ्यात यगशा गयगशा, कयनों्यात कट कटौतिी किटेवल सकगशारगशातिमिक लगशाभकी हरयोगी। धिगशारगशा 80 एरएरसी (3) िमि में बतिगशायगशा गयगशा हथ ्यात कुल आय कीगणनगशा करत सिमिय लगशाभ कगशा लनधिगशा्रण ्यात स प्रकगशार ्यात यगशा पत्र जगशानगशा हरयोतिगशा हथ।इस प्रकगशार की गणनगशा करनिटे किटे ललयिटे लगशाभ और हगशालन दरयोननों करयो धयगशान िमि मेंरखगशा पत्र जगशानगशा रगशा्यात कहए। इस प्रकगशार धिगशारगशा 80 एरएरसी (3) िमि में प्रयुक शबद’’’’ लगशाभकगशा िमितिलब हथ हगशालन करयो ्यात कहसगशाब िमि में लिटेनिटे किटे बगशाद शिटेर बरगशा लगशाभ, य्यात कदकरयोई हथ। इससिटे भी िमिहतवपूण् बगशाति यह हथ ्यात धिगशारगशा 80 एरएरसी(3)(1) और ’’’’ (3) िमि में लगशाभशबद कगशा अथ् हथ, ऐसगशा सकगशारगशातिमिक लगशाभ पत् ज हगशालन, य्यात कद करयोई’’’’ हथ, करयो ववरगशार िमि में लिटेत हुयिटे लनकगशालगशा गयगशा हथ। इस प्रकगशार लगशाभशबद धिगशारगशा80 एरएरसी(1) और (3) िमि में सिमिगशान अथ् रखतिगशा हथ। 7. धिगशारगशा 80 एरएरसी(1) कगशा परंतिुक किटेवल ्यात सी लनयगशा्ति घरगशानिटे करयो Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) 1078 SUPREME COURT REPORTS [2004] 2 S.C.R. A be ignored. A plain reading of Section 80HHC makes it clear that in arriving at profits earned from export of both self-manufactured goods and trading goods, the profits and losses in both the trades have to be taken into consideration. If after such adjustments there is a positive profit the assessee would be entitled to deduction under Section 80HHC(i). If there B is a loss he will not be entitled to any deduction. (1088-A-C) 6. It is not necessary that the word "profit" in Section 80HHC must have the same meaning in the entire Section. The meaning of the word "profit" will depend on the context in which it is used. In Section 80HHC{l) it is admittedly used to indicate positive "profit" because the C deduction will only be of a positive.profit. Section 80HHC(3) provides how the profits are to be worked out in computing the total income. For purposes of such computation both profit and losses have to be taken into account. Thus the word "profit" in Section 80HHC(3) will mean profits after taking into account losses, if any. More importantly, the term "profit" in Section 80HHC(3)(1) and (3) means a positive profit worked ~ut after D taking into consideration the losses, if any. Thus the word "profit" has the same meaning in Section 80HHC (1) and (3). (1088-D-F) 7. The proviso to Section 80HHC(l) enables a disclaimer only to enable the export house to pass on deductions. It, in no way, reduces the turnover of the export house. In computing the total income, the entire E turnover is taken into account even though there is a disclaimer. Even after disclaimer the turnover has remained the turnover of the export house i.e. the appellant. The disclaimer is only for purposes of enabling the export house to pass on the deduction to the supporting manufacturer. It follows that if no deduction is available, because there is a loss, then the export F house cannot pass on or give credit of such non-existing deduction to a supporting manufacturer. [1089-B-D) CIT v. Harprasad and Co. P. Ltd., (1975) Vol. 99 ITR 118, held inapplicable. G CIVIL APPELLATE JURISDICTION : Civil Appeal No. 1697 of 2003._ From the Judgment and Order dated 2.7.2001 of the Bombay High Court in LT.A. No. 131 of 2001. H Sohrab E. Dastur, F.V. Irani and Rustom B. Hathikhanawala for the - IPCA LABORATORY LTD. v. DY. COMMR. OF INCOME TAX (VARIAVA ,J.] 1079 Appellant. Rajiv Tyagi, Tufail A. Khan and B.V.Balram for the Respondents. The Judgment of the Court was delivered by S. N. V ARIA VA, J. This Appeal is against a Judgment dated 2nd July, B 2001 passed by the Bombay High Court. Briefly stated the facts are as follows: Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) 7. ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ(l) ਦਾ ਪਰਾਵਧਾਨ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ ਨੂੰ ਕਟੌਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਸ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਨਸਰਫ ਇੱਕ ਬੇਦਾਅਵਾ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ, ਨਕਸੇ ਵੀ ਤਰਹਾਂ, ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ ਦੇ ਟਰਨਓਵਰ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਨਵੱਚ, ਇੱਕ ਬੇਦਾਅਵਾ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਪੂਰੇ ਟਰਨਓਵਰ ਨੂੰ ਨਧਆਨ ਨਵੱਚ ਰੱਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੇਦਾਅਵਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਟਰਨਓਵਰ ਐਕਸਪੋਰਟ ਹਾਊਸ ਯਾਨੀ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦਾ ਟਰਨਓਵਰ ਬਨਣਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬੇਦਾਅਵਾ ਨਸਰਫ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ ਨੂੰ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾ ਨੂੰ ਕਟੌਤੀ ਨੂੰ ਪਾਸ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਹੈ ਨਕ ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਕਟੌਤੀ ਉਪਲਬਧ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਨਕਉਂਨਕ ਕੋਈ ਘਾਟਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ ਅਨਜਹੀ ਗੈਰ-ਮੌਜੂਦ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਕਰੈਨਡਟ ਨਕਸੇ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਦੇ ਸਕਦਾ। [1089-ਬੀ-ਡੀ) ਸੀਆਈਟੀ ਬਨਾਮ ਹਰਪਰਸਾਦ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਪੀ. ਨਲਨਮਟੇਡ, (1975) ਵੋਲ. 99 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ118, ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਲਸਵਲ ਅਪੀਲੀ ਅਲਿਕਾਰ ਖੇਤਰ: 2003 ਦੀ ਨਸਵਲ ਅਪੀਲ ਨੰਬਰ 1697 ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ 2.7.2001 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਐਲ.ਟੀ.ਏ. 2001 ਦਾ ਨੰਬਰ 131. ਸੋਹਰਾਬ ਈ ਦਸਤੂਰ, ਐਫ.ਵੀ. ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਲਈ ਇਰਾਨੀ ਅਤੇ ਰੁਸਤਮ ਬੀ. ਹਾਥੀਿਾਨਾਵਾਲਾ। ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਵਾਨਲਆਂ ਲਈ ਰਾਜੀਵ ਨਤਆਗੀ, ਤੁਫੈਲ ਏ ਿਾਨ ਅਤੇ ਬੀਵੀ ਬਲਰਾਮ। ਵੱਲੋਂ ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਨਗਆ ਐਸ ਐਨ ਵਨਰਆਵਾ, ਜੇ. ਇਹ ਅਪੀਲ 2 ਜੁਲਾਈ, 2001 ਨੂੰ ਬੰਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਪਾਸ ਕੀਤੇ ਗਏ ਫੈਸਲੇ ਦੇ ਨਵਰੁੱਧ ਹੈ। ਸੁੰਖੇਪ ਲਵਿੱਚ ਲਬਆਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੱਥ ਹੇਿ ਲਲਖੇ ਅਨ ਸਾਰ ਹਨ: ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਇੱਕ ਐਕਸਪੋਰਟ ਹਾਊਸ ਹਨ। ਉਨਹਾਂ ਕੋਲ ਦਰਾਮਦ ਅਤੇ ਨਨਰਯਾਤ ਦੇ ਮੁੱਿ ਨਨਯੰਤਰਕ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਨਗਆ ਸਰਟੀਨਫਕੇਟ ਹੈ। ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ 1996 97 ਲਈ ਅਪੀਲਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਆਮਦਨੀ ਦੀ ਨਰਟਰਨ ਦਾਿਲ ਕੀਤੀ ਨਜਸ ਨਵੱਚ ਕੋਈ ਆਮਦਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਸਵੀਕਾਰ ਸਨਥਤੀ ਹੈ ਨਕ ਅਨਧਆਇ VIਏ ਅਧੀਨ ਕਟੌਤੀਆਂ ਤੋਂ ਪਨਹਲਾਂ ਟੈਕਸਯੋਗ ਆਮਦਨ, ਰੁਪਏ ਸੀ। 4.39 ਕਰੋੜ ਹਾਲਾਂਨਕ, ਇਸ ਟੈਕਸਯੋਗ ਆਮਦਨ ਦੇ ਨਵਰੁੱਧ ਅਪੀਲਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਵੱਿ-ਵੱਿ ਕਟੌਤੀਆਂ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ। ਅਨਜਹੀ ਇੱਕ ਕਟੌਤੀ ਧਾਰਾ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਦੇ ਤਨਹਤ ਰੁਪਏ ਨਵੱਚ ਸੀ। 3.78 ਕਰੋੜ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੀ ਕਾਰਵਾਈ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਪਾਇਆ ਨਗਆ ਨਕ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਉਹਨਾਂ ਵਸਤਾਂ ਨੂੰ ਨਨਰਯਾਤ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ ਜੋ ਸਵੈ ਨਨਰਨਮਤ ਸਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਨਨਰਨਮਤ ਮਾਲ ਅਰਥਾਤ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ। ਇਹ ਪਾਇਆ ਨਗਆ ਨਕ ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ. 3.78 ਕਰੋੜ, ਨਜਸ 'ਤੇ ਕਟੌਤੀ ਵਜੋਂ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਨਗਆ ਸੀ, ਸਵੈ-ਨਨਰਨਮਤ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਮੁਨਾਫਾ ਸੀ। ਇਹ ਪਾਇਆ ਨਗਆ ਨਕ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ ਹੈ। 6.86 ਕਰੋੜ ਇਹ ਪਾਇਆ ਨਗਆ ਨਕ ਅਪੀਲਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਸਮੁੱਚੇ ਨਨਰਯਾਤ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦੇ ਹੱਕ ਨਵੱਚ ਬੇਦਾਅਵਾ ਸਰਟੀਨਫਕੇਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਫਸਰ ਨੇ ਇਸ ਲਈ ਮੰਨਨਆ ਨਕ ਮਾਲ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਘਾਟਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਟੌਤੀ ਨੂੰ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਨਦੱਤਾ ਹੈ। 3.78 ਕਰੋੜ ਕਨਮਸ਼ਨਰ (ਅਪੀਲ) ਨੇ 11 ਅਕਤੂਬਰ, 1999 ਨੂੰ ਅਪੀਲਕਰਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਦਾਇਰ ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਿਾਰਜ ਕਰ ਨਦੱਤਾ। 29 ਦਸੰਬਰ, 2000 ਨੂੰ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਅਪੀਲੀ ਨਟਰਨਬਊਨਲ ਨੇ ਦੂਜੀ ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਿਾਰਜ ਕਰ ਨਦੱਤਾ। ਬਾਂਬੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 260ਏ ਦੇ ਤਨਹਤ ਦਾਇਰ ਅਪੀਲ ਨੂੰ ਿਾਰਜ ਕਰ ਨਦੱਤਾ ਹੈ। ਨਵਚਾਰਨ ਲਈ ਸਵਾਲ ਇਹ ਹੈ ਨਕ ਕੀ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਰੁਪਏ ਦੀ ਰਕਮ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਧਾਰਾ 80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਦੇ ਤਨਹਤ ਕਟੌਤੀ ਦੇ ਹੱਕਦਾਰ ਹਨ। ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕਰਕੇ 3.78 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ 6.86 ਕਰੋੜ ਇਸ ਲਈ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਨੂੰ ਦੇਿਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ 80 ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ ਦੇ ਸੰਬੰਨਧਤ ਨਹੱਸੇ ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਪੜਹਦੇ ਹਨ: "80ਐਚ.ਐਚ.ਸੀ. ਨਨਰਯਾਤ ਕਾਰੋਬਾਰ ਲਈ ਬਰਕਰਾਰ ਮੁਨਾਫੇ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਕਟੌਤੀ। (1) ਨਜੱਥੇ ਇੱਕ ਮੁਲਾਂਕਣ, ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀ ਜਾਂ ਇੱਕ ਨਵਅਕਤੀ (ਨਕਸੇ ਕੰਪਨੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ) ਭਾਰਤ ਨਵੱਚ ਨਨਵਾਸੀ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਨਕਸੇ ਵੀ ਸ ਪਰੀਿ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਲਰਪੋਰਟਾਂ [2004] 2 ਐੱਸ.ਸੀ.ਆਰ ਵਸਤੂ ਦੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਨਰਯਾਤ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਵੱਚ ਰੁੱਨਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਨਜਸ 'ਤੇ ਇਹ ਸੈਕਸ਼ਨ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ, ਇਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਅਧੀਨ, ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, [ਮੁਨਾਫੇ ਦੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਇੱਕ ਕਟੌਤੀ, ਉਪ-ਧਾਰਾ ਨਵੱਚ ਹਵਾਲਾ ਨਦੱਤਾ ਨਗਆ ਹੈ। (1ਬੀ) ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੁਆਰਾ ਅਨਜਹੇ ਮਾਲ ਜਾਂ ਵਪਾਰ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਨਲਆ ਨਗਆ: ਬਸ਼ਰਤੇ ਨਕ ਜੇਕਰ ਮੁਲਾਂਕਣ, ਐਕਸਪੋਰਟ ਹਾਊਸ ਸਰਟੀਨਫਕੇਟ ਜਾਂ ਟਰੇਨਡੰਗ ਹਾਉਸ ਸਰਟੀਨਫਕੇਟ (ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਨਵੱਚ ਐਕਸਪੋਰਟ ਹਾਊਸ ਜਾਂ ਟਰੇਨਡੰਗ ਹਾਊਸ ਨਕਹਾ ਨਗਆ ਹੈ, ਨਜਵੇਂ ਨਕ ਮਾਮਲਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ) ਦਾ ਧਾਰਕ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਧਾਰਾ (ਨਜਵੇਂ ਨਕ) ਨਵੱਚ ਹਵਾਲਾ ਨਦੱਤਾ ਨਗਆ ਸਰਟੀਨਫਕੇਟ ਜਾਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਬੀ) ਉਪ-ਧਾਰਾ (4 ਏ), ਨਕ ਇਸ ਨਵੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਦੀ ਰਕਮ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ, ਇਸ ਉਪ-ਧਾਰਾ ਦੇ ਅਧੀਨ ਕਟੌਤੀ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾ ਨੂੰ ਨਦੱਤੀ ਜਾਣੀ ਹੈ, ਨਫਰ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨਵੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਰਕਮ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨੂੰ ਅਨਜਹੀ ਰਕਮ ਨਾਲ ਘਟਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ ਜੋ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੁੱਲ ਮੁਨਾਨਫਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਕਤ ਪਰਮਾਣ-ਪੱਤਰ ਨਵੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੇ ਕੁੱਲ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਅਨੁਪਾਤ ਅਨਜਹੇ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ ਦੀ। Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) (1ਏ) ਨਜੱਥੇ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ, ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਨਪਛਲੇ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ, ਨਕਸੇ ਵੀ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਘਰ ਨੂੰ ਮਾਲ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ ਵੇਨਚਆ ਹੈ ਨਜਸ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਐਕਸਪੋਰਟ ਹਾਊਸ ਜਾਂ ਟਰੇਨਡੰਗ ਹਾਊਸ ਨੇ ਉਪ-ਧਾਰਾ ਦੇ ਉਪਬੰਧ ਦੇ ਤਨਹਤ ਇੱਕ ਸਰਟੀਨਫਕੇਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਹੈ (l), ਉੱਥੇ, ਇਸ ਸੈਕਸ਼ਨ ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਤੇ ਅਧੀਨ, ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਨਦੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ, [ਉਪ-ਧਾਰਾ (Iਬੀ) ਨਵੱਚ ਨਜ਼ਕਰ ਕੀਤੇ ਲਾਭ ਦੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਕਟੌਤੀ], ਨਨਰਯਾਤ ਘਰ ਜਾਂ ਵਪਾਰ ਘਰ ਨੂੰ ਮਾਲ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦੀ ਨਵਕਰੀ ਤੋਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਨਗਆ ਹੈ ਨਜਸ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਐਕਸਪੋਰਟ ਹਾਊਸ ਜਾਂ ਵਪਾਰ ਘਰ ਦੁਆਰਾ ਸਰਟੀਨਫਕੇਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਨਗਆ ਹੈ। xxx xxx xxx xxx xxx xxx (3) ਉਪ-ਧਾਰਾ (1) ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ, - (ਏ) ਨਜੱਥੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਨਰਯਾਤ ਵਸਤੂਆਂ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੋ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੁਆਰਾ ਨਨਰਨਮਤ ਜਾਂ ਸੰਸਾਨਧਤ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਨਜਹੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਪਰਾਪਤ ਮੁਨਾਫਾ ਉਹ ਰਕਮ ਹੋਵੇਗੀ ਜੋ ਵਪਾਰ ਦੇ ਮੁਨਾਨਫਆਂ ਨੂੰ ਸਨਹਣ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਅਨੁਪਾਤ। ਅਨਜਹੇ ਮਾਲ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਕੁੱਲ ਟਰਨਓਵਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ; (ਬੀ) ਨਜੱਥੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਨਰਯਾਤ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਅਨਜਹੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਪਰਾਪਤ ਮੁਨਾਫਾ ਅਨਜਹੇ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਹੋਵੇਗਾ ਜੋ ਨਕ ਅਨਜਹੇ ਨਨਰਯਾਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਨਸੱਧੇ ਲਾਗਤਾਂ ਅਤੇ ਅਨਸੱਧੇ ਿਰਨਚਆਂ ਦੁਆਰਾ ਘਟਾਇਆ ਨਗਆ ਹੈ; (ਸੀ) ਨਜੱਥੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਨਰਯਾਤ ਮਾਲ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦਾ ਹੈ ਜੋ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੁਆਰਾ ਨਨਰਨਮਤ [ਜਾਂ ਪਰੋਸੈਸ ਕੀਤਾ ਨਗਆ] ਹੈ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦਾ, ਅਨਜਹੇ ਨਨਰਯਾਤ ਤੋਂ ਪਰਾਪਤ ਮੁਨਾਫਾ, - (i) ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੁਆਰਾ ਨਨਰਨਮਤ [ਜਾਂ ਪਰੋਸੈਸਡ] ਮਾਲ ਜਾਂ ਵਪਾਰ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ, ਉਹ ਰਕਮ ਹੋਵੇ ਜੋ ਵਪਾਰ ਦੇ ਨਵਵਸਨਥਤ ਮੁਨਾਨਫਆਂ ਨੂੰ ਸਨਹਣ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਨਜਹੇ ਸਮਾਨ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਐਡਜਸਟ ਕੀਤੇ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਦੇ ਸਮਾਨ ਅਨੁਪਾਤ ਨੂੰ ਐਡਜਸਟ ਕੀਤੇ ਕੁੱਲ ਨਾਲ ਜੋੜਦਾ ਹੈ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ ਟਰਨਓਵਰ; ਅਤੇ (ii) ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ, ਅਨਜਹੇ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਹੋਵੇ ਜੋ ਅਨਜਹੇ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦੇ ਨਨਰਯਾਤ ਲਈ ਨਸੱਧੇ ਅਤੇ ਅਨਸੱਧੇ ਿਰਨਚਆਂ ਦੁਆਰਾ ਘਟਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ: ਬਸ਼ਰਤੇ ਨਕ ਇਸ ਉਪ-ਧਾਰਾ ਦੀ ਧਾਰਾ (ਏ) ਜਾਂ ਧਾਰਾ (ਬੀ) ਜਾਂ ਧਾਰਾ (ਸੀ) ਅਧੀਨ ਗਣਨਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮੁਨਾਫੇ ਨੂੰ ਉਸ ਰਕਮ ਦੁਆਰਾ ਹੋਰ ਵਧਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ ਜੋ ਨਕ ਧਾਰਾ (ਆਈਆਈਏ) ਨਵੱਚ ਦਰਸਾਈ ਗਈ ਨਕਸੇ ਵੀ ਰਕਮ ਦਾ ਨੱਬੇ ਪਰਤੀਸ਼ਤ ਹੈ (ਨਹੀਂ। ਨਕਸੇ ਹੋਰ ਨਵਅਕਤੀ ਤੋਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ ਲਾਇਸੈਂਸ ਦੀ ਨਵਕਰੀ 'ਤੇ ਮੁਨਾਫਾ ਹੋਣਾ), ਅਤੇ ਧਾਰਾ 28 ਦੇ ਕਲਾਜ਼ (iiiਬੀ) ਅਤੇ (iiiਸੀ), ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਦਾ ਉਹੀ ਅਨੁਪਾਤ ਹੈ ਜੋ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਕੁੱਲ ਟਰਨਓਵਰ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਲਵਆਲਖਆ : ਇਸ ਉਪ-ਧਾਰਾ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ, - (ਏ) "ਐਡਜਸਟਡ ਐਕਸਪੋਰਟ ਟਰਨਓਵਰ" ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਜੋ ਨਕ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਦੁਆਰਾ ਘਟਾਇਆ ਨਗਆ ਹੈ; (ਬੀ) "ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ ਸਮਾਯੋਨਜਤ ਮੁਨਾਫਾ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਨਰਯਾਤ ਕਰਨ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੋਂ ਪਰਾਪਤ ਮੁਨਾਫੇ ਦੁਆਰਾ ਘਟਾਏ ਗਏ ਵਪਾਰ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨਜਵੇਂ ਨਕ ਉਪ-ਧਾਰਾ (3) ਦੀ ਧਾਰਾ (ਬੀ) ਨਵੱਚ ਪਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਗਨਣਆ ਨਗਆ ਹੈ ); (ਸੀ) "ਐਡਜਸਟਡ ਕੁੱਲ ਟਰਨਓਵਰ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਦੁਆਰਾ ਘਟਾਇਆ ਨਗਆ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ ਕੁੱਲ ਟਰਨਓਵਰ; (ਡੀ) "ਨਸੱਧੀ ਲਾਗਤਾਂ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਭਾਰਤ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਨਰਯਾਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਵਪਾਰਕ ਸਮਾਨ ਲਈ ਨਸੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਨਜ਼ੰਮੇਵਾਰ ਲਾਗਤਾਂ ਸਮੇਤ ਅਨਜਹੀਆਂ ਵਸਤਾਂ ਦੀ ਿਰੀਦ ਕੀਮਤ; (ਈ) "ਅਪਰਤੱਿ ਲਾਗਤਾਂ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਲਾਗਤਾਂ, ਨਸੱਧੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਵਪਾਰਕ ਵਸਤਾਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਟਰਨਓਵਰ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਨਨਰਯਾਤ ਟਰਨਓਵਰ ਦੇ ਅਨੁਪਾਤ ਨਵੱਚ ਨਨਰਧਾਰਤ; (ਐੱਫ) "ਵਪਾਰਕ ਵਸਤੂਆਂ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਉਹ ਵਸਤਾਂ ਜੋ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੁਆਰਾ ਨਨਰਨਮਤ ਜਾਂ ਸੰਸਾਨਧਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। (3 ਏ) ਉਪ-ਧਾਰਾ (Iਏ) ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ, ਮਾਲ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦੀ ਨਵਕਰੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਮੁਨਾਫੇ, - (ਏ) ਅਨਜਹੀ ਸਨਥਤੀ ਨਵੱਚ ਨਜੱਥੇ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਵੱਚ ਨਸਰਫ ਇੱਕ ਜਾਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰਾਂ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਲ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦੀ ਨਵਕਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ ਮੁਨਾਫਾ; (ਬੀ) ਅਨਜਹੀ ਸਨਥਤੀ ਨਵੱਚ ਨਜੱਥੇ ਸਹਾਇਕ ਨਨਰਮਾਤਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨਵੱਚ ਨਸਰਫ ਇੱਕ ਜਾਂ ਇੱਕ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਨਰਯਾਤ ਘਰਾਂ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਮਾਲ ਜਾਂ ਵਪਾਰਕ ਮਾਲ ਦੀ ਨਵਕਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਰਕਮ ਜੋ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਲਈ ਉਸੇ ਅਨੁਪਾਤ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਬੰਧਤ ਐਕਸਪੋਰਟ ਹਾਊਸ ਜਾਂ ਟਰੇਨਡੰਗ ਹਾਊਸ ਨੂੰ ਨਵਕਰੀ ਦੇ ਸਬੰਧ ਨਵੱਚ ਟਰਨਓਵਰ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਕੁੱਲ ਟਰਨਓਵਰ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। (4) ਉਪ-ਧਾਰਾ (I) ਅਧੀਨ ਕਟੌਤੀ ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨਨਰਧਾਰਤ ਫਾਰਮ ਨਵੱਚ ਆਮਦਨ ਦੀ ਵਾਪਸੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਲੇਿਾਕਾਰ ਦੀ ਨਰਪੋਰਟ ਪੇਸ਼ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਨਜਵੇਂ ਨਕ ਉਪ-ਧਾਰਾ (2) ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਨਦੱਤੀ ਨਵਆਨਿਆ ਨਵੱਚ ਪਨਰਭਾਨਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਨਗਆ ਹੈ। ਦੀ ਧਾਰਾ 288, ਇਹ ਪਰਮਾਨਣਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਨਕ ਇਸ ਧਾਰਾ ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਕਟੌਤੀ ਦਾ ਸਹੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਦਾਅਵਾ ਕੀਤਾ ਨਗਆ ਹੈ।" Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) ’’’’ (3) िमि में लगशाभशबद कगशा अथ् हथ, ऐसगशा सकगशारगशातिमिक लगशाभ पत् ज हगशालन, य्यात कद करयोई’’’’ हथ, करयो ववरगशार िमि में लिटेत हुयिटे लनकगशालगशा गयगशा हथ। इस प्रकगशार लगशाभशबद धिगशारगशा80 एरएरसी(1) और (3) िमि में सिमिगशान अथ् रखतिगशा हथ। 7. धिगशारगशा 80 एरएरसी(1) कगशा परंतिुक किटेवल ्यात सी लनयगशा्ति घरगशानिटे करयो कट कटौतिी करनिटे किटे ललयिटे ्यात सी असवीकरण की वयवसथगशा करतिगशा हथ सक्षिमि करतिगशाहथ। यह, ्यात सी भी रूप िमि में, लनयगशा्ति घरगशानिटे किटे कगशाररयोबगशार करयो किमि नह्यापारीं करतिगशाहथ। कुल आय की गणनगशा िमि में, सिमपूण् कगशाररयोबगशार करयो धयगशान िमि में रखगशा पत्र जगशातिगशा हथ,भलिटे ह्यापारी करयोई असवीकरण ्यात कदयगशा गयगशा हरयो। यहगशां तिक ्यात असवीकरण किटे बगशादभी कगशाररयोबगशार, लनयगशा्ति घरगशानिटे अथगशा्तित अपीलगशाथ् कगशा कगशाररयोबगशार बनगशा रहगशा थगशा।असवीकरण किटेवल लनयगशा्ति घरगशानिटे करयो सहगशायक लनिमिगशा्तिगशा करयो कट कटौतिी दिटेनिटे कीवयवसथगशा किटे उदिटेदेशयनों किटे ललए हथ। इसकगशा िमितिलब हथ ्यात य्यात कद हगशालन हरयोनिटे किटेकगशारण करयोई कट कटौतिी उपलबधि नह्यापारीं हथ, तिरयो लनयगशा्ति गत गृह ऐसी गथर-िमि कटौ त्र जद कट कटौतिी्यात सी सहगशायक लनिमिगशा्तिगशा करयो नह्यापारीं दिटे सकतिगशा हथ यगशा उसकरयो पत्र जिमिगशा नह्यापारीं करसकतिगशा हथ। सीआईट्यापारी बनगशािमि हरप्रसगशाद एंड कंपनी प्रगशाईविे लललिमिटिटेड, (1975) खंड99 आईट्यापारीआर 118, करयो अप्रयरयोजय अलभलनधिगशा्रति ्यात यगशा गयगशा। लसववल अपीलीय क्षिटेत्रगशालधिकगशार: लसववल अपील सं. 1697/2003 । बिमबई उचर नयगशायगशालय किटे आई.ट्यापारी.ए. निमबर 131/2001 िमि में पगशाररतिलनण्य एवं आदिटेश ्यात कदनगशां्यात ति 2.7.2001 सिटे उदपूति । सरयोहरगशाब ई. दसतिपूर, एि.वी. ईरगशानी एवं रुसत बी. हगशाथीखगशानवगशालगशाअपीलगशाथ् किटे ललयिटे। रगशा पत्र जीव तयगशागी, तुथल ए. खगशान एवं बी.वी. बलरगशािमि प्रतयथ्गण किटेललयिटे। नयगशायगशालय कगशा लनण्य एस. एन. वररयगशावगशा, नयगशायगशालधिपलति दगशारगशा ्यात कदयगशागयगशा। यह अपील बिमबई उचर नयगशायगशालय दगशारगशा 2 पत्र जुलगशाई, 2001 करयो पगशाररति लनण्य किटे ववरूद्ध दगशायर की गई हथ। संक्षिटेप िमि में तितथय इस प्रकगशार हट हैंताः अपीलगशाथ्गण एक लनयगशा्ति गत गृह हथ। उनकिटे पगशास िमिुयाखय लनयंत्रक आयगशाति एवं लनयगशा्ति दगशारगशा पत्र जगशार्यापारी ्यात यगशा गयगशा प्रिमिगशाण पत्र हथ। कर लनधिगशा्रण वर् 1996-97 किटे ललए अपीलगशाथ्गण दगशारगशा अपनी आय शपूनय घरयोवरति करत हुए एकल की थी। यह एक सवीकआयकर वववरणी दगशालि गृ लिखसथलति हथ ्यात अधयगशायVI क किटे तिहति कट कटौतिी ्यात यिटे पत्र जगशानिटे सिटे पहलिटे कर-यरयोगय आय रु.4.39 कररयोड़थी। हगशालगशां्यात , इस कर-यरयोगय आय किटे ववरूद्ध अपीलगशाथ्गण दगशारगशा ववलभननकट कटौलतियनों कगशा दगशावगशा ्यात यगशा गयगशा थगशा। ऐसी ह्यापारी एक कट कटौतिी धिगशारगशा 80 एरएरसीकिटे तिहति रु.3.78/- कररयोड़ की थी। कर-लनधिगशा्रण की कगशाय्वगशाह्यापारी किटे द कटौरगशान यहपगशायगशा गयगशा ्यात अपीलगशाथ्गण सव-लनलिमि्ति िमिगशाल किटे सगशाथ-सगशाथ सहगशायकलनिमिगशा्तिगशागण दगशारगशा लनलिमि्ति िमिगशाल अथगशा्ति वयगशापगशाररक िमिगशाल कगशा भी लनयगशा्ति कर रहिटे थिटे। यह भी पगशायगशा गयगशा थगशा ्यात कट कटौतिी किटे रूप िमि में दगशावगशा की गई रगशालशरु.3.78 कररयोड़ सवलनलिमि्ति िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे अलिख पर ज ्यात यगशा गयगशा लगशाभ थगशा।यह भी पगशायगशा गयगशा थगशा ्यात वयगशापगशाररक िमिगशाल किटे लनयगशा्ति सिटे रूपयिटे 6.86 कररयोड़कगशा हगशालन हुआ थगशा। यह भी पगशायगशा गयगशा थगशा ्यात अपीलगशाथ्गण दगशारगशा लनयगशा्ति्यात यिटे गयिटे सिमपूण् वयगशापगशाररक िमिगशाल किटे सिमबनधि िमि में सहगशायक लनिमिगशा्तिगशागण किटेपक्ष िमि में असवीकरण प्रिमिगशाण-पत्र पत्र जगशार्यापारी ्यात यिटे पत्र जगशा रुकिटे थिटे। इस प्रकगशार करलनधिगशा्रण अलधिकगशार्यापारी दगशारगशा यह अलभलनधिगशा्ररति ्यात यगशा गयगशा ्यात िमिगशाल किटे लनयगशा्तिसिटे अनतिरयोतगतवगशा हगशालन हुई थी एवं रूपयिटे 3.78 कररयोड़ की कट कटौतिी असवीकगशारकर द्यापारी गई। आयुक (अपील) निटे ्यात कदनगशांक 11 अकटपूबर, 1999 करयोअपीलगशाथ्गण दगशारगशा दगशायर की गई अपील खगशारर पत्र ज कर द्यापारी थी। ्यात कदनगशांक 29्यात कदसिमबर, 2000 करयो आयकर अपीलीय अलधिकरण निटे ्यात कदतिीय अपील खगशारर पत्र जकर द्यापारी थी। आक्षिटेवपति लनण्य दगशारगशा बिमबई उचर नयगशायगशालय निटे आयकरअलधिलनयिमि की धिगशारगशा 260 ए किटे तिहति दगशायर की गई अपील खगशारर पत्र ज कर द्यापारीथी। Case: IPCA LABORATORY LTD. versus DEPUTY COMMISSIONER OF INCOME TAX, MUMBAI [[2004] 2 S.C.R. 1075] (2004) H Sohrab E. Dastur, F.V. Irani and Rustom B. Hathikhanawala for the - IPCA LABORATORY LTD. v. DY. COMMR. OF INCOME TAX (VARIAVA ,J.] 1079 Appellant. Rajiv Tyagi, Tufail A. Khan and B.V.Balram for the Respondents. The Judgment of the Court was delivered by S. N. V ARIA VA, J. This Appeal is against a Judgment dated 2nd July, B 2001 passed by the Bombay High Court. Briefly stated the facts are as follows: The Appellants are a Export House. They hold a certificate issued by the Chief Controller of Imports and Exports. For the Assessment Year 1996- C 97 ·the Appellants filed a return of income declaring Nil income. It is an admitted position that the taxable income, before the deductions under Chapter VIA, was Rs. 4.39 crores. However, against this taxable income the Appellants claimed various deductions. One such deduction was under Section 80 HHC for Rs. 3.78 crores. During the assessment proceedings it was found that the Appellants were exporting goods which were self manufactured as well as D goods manufactured by supporting manufacturers i.e. trading goods. It was found that the sum of Rs. 3.78 crores, which had been claimed as a deduction, was the profit from exports of self manufactured goods. It was found that from the exports of trading goods there was a loss of Rs. 6.86 crores. It was found that the Appellants had issued certificates of disclaimer in favour of E the supporting manufacturers in respect of the entire export of trading goods. The Assessing Officer therefore held that there was a net loss from export of goods and disallowed the deduction of Rs. 3.78 crores. The Commissioner (Appeals) dismissed the Appeal filed by the Appellants on 11th October, 1999. On 29th December, 2000 the Income Tax Appellate Tribunal dismissed the Second Appeal. By the impugned Judgment the Bombay High Court has F dismissed the Appeal filed under Section 260A of the Income Tax Act. The question for consideration is whether the Appellants are entitled to deduction under Section 80HHC in respect of the sum of Rs. 3.78 crores by ignoring the loss of Rs. 6.86 crores. It therefore becomes necessary to look at Section 80HHC of the Income Tax Act. The relevant portions of Section G 80HHC reads as follows: "80HHC. DEDUCTION IN RESPECT OF PROFITS RETAINED FOR EXPORT BUSINESS. (1) Where an assessee, being an Indian company or a person (other than a company) resident in India, is H A B c D E F G engaged in the business of export out of India of any goods or merchandise to which this section applies, there shall, in accordance with and subject to the provisions of this section, be allowed, in computing the total income of the assessee, [a deduction to the extent of profits, referred to in sub-section (Im] derived by the assessee from the export of such goods or merchandise : Provided that if the assessee, being a holder of an Export House Certificate or a Trading House Certificate (hereafter in this section referred to as an Export House or a Trading House, as the case may be,) issues a certificate referred to i.n clause (b) of sub-section ( 4A), that in respect of the amount of the export turnover specified therein, the deduction under this sub-section is to be allowed to a supporting manufacturer, then the