Keshav Mills Ltd v. Commissioner Of Income-Tax, Bombay

Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) 195:: J anuar,Y .10. 950 SUPREME COURT REPORTS [1953] KESHAV MILLS LTD.' v. COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [Mmm CHAND MAHA.JAN, S. R. DA~, VrnAN BosE and BHAGWATI JJ.) Indian Income-ta.•r Act (XI o/1922), ss. 4 (1) (a) and (c), 18-J\-ron-resident-Accoz~nts in 11icrcantile systern-Sale of goods in British Inrli<t throuah agents-Assessability of profits derived front wch sale-Provision of law apvlicable to such cases-Inc01ne-tax outhori.ties, whether bound to compute incorne according to mercantile .•11stein-Avvlicablit?1 of s.13 to non-1·esidents. A non-resident company manufactured textile goods at Pout-side British India and sold the goods ex-mills. A firm, R & Co., guaranteed the sale-price of goods sold ex-mills by the company to purchasers at Ahmedabad within British India. As the com-pany maintained its accounts according to the mercantile system, the company debited R & Co., with the price of goods sold and credited the sales account with the amount of \be bills. R & Co., collected the amounts of the bills from the purchasers on behalf of the company and c1·edited the snms realised in the company's "°count with banks at Ahmedabad and also disbursed them to creditors of the company in British India. These payments were credited by the company to R & Co. During tbe relevant account-ing year the company thus received Rs. 12,68,480. The company also received Rs. 4,40,878 from sales to purchasers· in British India. The amount of the sales bills for which hundis were drawn on \lie purchasers in favour of banks were debited by the company to the accounts of the respective merchants and credited to the ~ales account and the sums roceivec1 by the ba.nks fro1n the pur-chasers against delivery of tho rail,vay receipts \Vere credited by the company to the accounts of the respective purchasers. In either case there \Vas no change in the relationship of vendor and purchaser bet\veen the company and the purchasers by reason of the entries made in the company's hooks. The question as re-framed by the High Conrt was whether these two sums were sale proceeds of the goods sold by the assessees to merchants in British India and whether they were received in British India and could be included in the assessable income of tho company in British India: Held, per llfelw Chand Mahajan, S. R. Das and Bhagwati J J., (Vivian Bose J. dissenting) that tbe two amounts in question were sale proceeds of the goods sold and delivered by the company to merchants in British India; that they were neither received by the company nor could be deemed to have been received by it w!ien the entries were µiacje in the books of account at P but \iad • S.C.R. SUPREME COURT REPORTS 951 196J merely accrued ot arisen to it there; that they were first received by R & Co. and by the banks through whom the railway receipts were negotiated on behalf of the company in British India; <tnd that they were therefore liable to t<tx under s. 4(1) (a) of the Indian Income.tax Act as having been t•eceived in 13ritish India on its behalf. Kesliav Mills Lt4, v. Oonunissioner of Jnco·m.e.eax, Botnbay. Though it is true that in the case of residents, if the assessee employs the mercantile system regularly it is obligatory on the income-tax authorities to compute the income according to that system, it is doubtful whether that position would be available to a non-resident who maintains his books of account outside British India according to the mercantile system. Section 13 would only he relevant where the total profits of the assessee have to be computed and in that event the assessee would he entitled to claim that they should be computed according to the system of accounts maintained by him ; it would not be relevant v.'hen stray iten1s of income are sought to he assessed in the taxable territories as received in the taxable territories by a non-resident. Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) सर्वोच्चन्यायालयकीरिपोर्ट[1953] 950 केशवमिल्सलिमिटेड'। वी. आयआयोग-कर, बॉम्बे [ मेहरचंदमहाजन, एस. आर. दास, विवियनबोसऔर भगवतीजे.] भारतीयआय-करअधिनियम(1922 का11), एस. एस. 4 ( 1 ) ( क) और(ग), 13-अनिवासी---व्यापारिकप्रणालीमेंखातेमालकीबिक्रीएजेंटोंकेमाध्यमसेब्रिटिशभारतऐसीबिक्रीसेप्राप्तलाभकाआकलन-ऐसेमामलोंमेंलागूकानूनकाप्रावधान-आयकरप्राधिकरण, चाहेवेव्यापारिकप्रणालीकेअनुसारआयकीगणनाकरनेकेलिएबाध्यहों-एसकीप्रयोज्यता।13 गैर-निवासियोंकेलिए। -एकगैरनिवासीकंपनीपीआउटटमेंकपड़ावस्तुओंकानिर्माणकरतीथी। पैनीनेव्यापारिकप्रणालीकेअनुसारअपनेखातोंकोबनाएरखा, कंपनीनेबेचेगएसामानकीकीमतकेसाथआरएंडकंपनीकोडेबिटटकियाऔरबिलोंकीराशिकेसाथबिक्रीखातेमेंजमाकिया।आरएंडकंपनीनेकंपनीकीओरसेखरीदारोंसेबिलोंकीराशिएकत्रकीऔरकंपनीकेखातेमेंप्राप्तराशिकोअहमदाबादमेंबैंकोंमेंजमाकियाऔरउन्हेंब्रिटिशभारतमेंकंपनीकेलेनदारोंकोभीवितरितकिया।इनभुगतानोंकोकंपनीद्वाराआरएंडकंपनीकोजमाकियागयाथा।इसप्रकारसंबंधितलेखावर्षकेदौरानकंपनीकोरु।12,68,480 . कंपनीकोभीरु।4,40,878 ब्रिटिशभारतमेंखरीदारोंकोबिक्रीसे।जिनबिक्रीबिलोंकीराशिकेलिएखरीदारोंसेबैंककेपक्षमेंहुंडीनिकालीगईथी, उन्हेंकंपनीद्वारासंबंधितव्यापारियोंकेखातोंमेंडेबिटटकियाजाताथाऔरबिक्रीखातेमेंजमाकियाजाताथाऔररेलवेप्राप्तियोंकीडिलीवरीकेखिलाफबैंकोंद्वाराप्राप्तराशिकोकंपनीद्वारासंबंधितखरीदारोंकेखातोंमेंजमाकियाजाताथा।दोनोंहीमामलोंमेंकंपनीकीपुस्तकोंमेंकीगईप्रविष्टियोंकेकारणकंपनीऔरखरीदारोंकेबीचविक्रेताऔरखरीदारकेसंबंधोंमेंकोईबदलावनहींआया।उच्चन्यायालयद्वाराफिरसेतैयारकियागयाप्रश्नयहथाकिक्यायेदोराशियाँब्रिटिशभारतमेंव्यापारियोंकोनिर्धारितीद्वाराबेचीगईवस्तुओंकीबिक्रीआयथींऔरक्यावेब्रिटिशभारतमेंप्राप्तकीगईथींऔरक्याइन्हेंब्रिटिशभारतमेंकंपनीकीआकलनयोग्यआयमेंशामिलकियाजासकताहैःमेहरचंदमहाजन, एस. आर. दासऔरभगवतीजे. जे. केअनुसारआयोजित।, ( जे. विवियनबोसनेअसहमतिजतातेहुएकहाकिविचाराधीनदोराशियाँकंपनीद्वाराब्रिटिशभारतमेंव्यापारियोंकोबेचेगएऔरवितरितकिएगएसामानोंकीबिक्रीथीं; किवेनतोकंपनीद्वाराप्राप्तकिएगएथेऔरनहीयहमानाजासकताथाकिजबपीमेंलेखापुस्तकोंमेंप्रविष्टियांकीगईथींतोउन्हेंप्राप्तकियागयाथा, लेकिनएस. सी. आर. सर्वोच्चन्यायालयकीरिपोर्टथी। 951 केवलवहाँउपार्जितयाउत्पन्नहुआ; किवेपहलेप्राप्तकिएगएथे आरएंडकंपनीद्वाराऔरउनबैंकोंद्वाराजिनकेमाध्यमसेरेलवेरसीदें ब्रिटिशभारतमेंकंपनीकीओरसेबातचीतकीगईथी; औरकिइसलिएवेएसकेतहतकरकेलिएउत्तरदायीथे।4 ( 1 ) ( ए) का -भारतीयआयकरअधिनियमजैसाकिब्रिटिशभारतमेंप्राप्तहुआथा उसकीओरसे। यद्यपियहसत्यहैकिनिवासियोंकेमामलेमें, यदिमूल्यांकनकियागयाहै वाणिज्यिकप्रणालीकोनियमितरूपसेनियोजितकरताहैयहअनिवार्यहै आय-करअधिकारीउसकेअनुसारआयकीगणनाकरनेकेलिएप्रणाली, यहसंदेहहैकिक्यावहस्थितिउपलब्धहोगी -एकगैरनिवासीजोअंग्रेजोंकेबाहरअपनीलेखापुस्तकेंरखताहै व्यापारिकप्रणालीकेअनुसारभारत। धारा13 केवलवहाँप्रासंगिकहोगीजहाँकुललाभ निर्धारितीकीगणनाकीजानीचाहिएऔरउसस्थितिमेंनिर्धारितीयहदावाकरनेकाहकदारहोगाकिउनकीगणनातदनुसारकीजानीचाहिए उसकेद्वारारखीगईलेखाप्रणालीकेलिए; यहतबप्रासंगिकनहींहोगाजबआयकीछिटटपुटटवस्तुओंकामूल्यांकनकियाजानाचाहिए। -द्वाराकरयोग्यक्षेत्रोंमेंप्राप्तकरयोग्यक्षेत्रगैरनिवासी। ब्यूसजे.-व्यापारिकप्रणालीमेंरखेगएखातोंकेमामलेमें, लेखांकनवर्षकेअंतमेंलाभयाहानिवास्तवमेंक्याप्राप्तकियागयाथाऔरवास्तवमेंक्याभुगतानकियागयाथा, इसकेबीचकेअंतरपरआधारितनहींहै, बल्किप्राप्तकरनेकेअधिकारकेबीचकेअंतरपरआधारितहै। प्राप्तकरनाऔरभुगतानकरनेकादायित्व।ऐसेमामलोंमेंकराधानहै आय, लाभयालाभपरनहींजोप्राप्तकिएगएथे, बल्किउनलाभोंपरजोलेखावर्षमेंनिर्धारितीको"उपार्जितयाउत्पन्न" हुएथे।इसदृश्यमेंएसशामिलनहींहै।4 ( 1 ) ( a) औरइसकामतलबहैकिएकनिवासीहै एसकेतहतऐसेमामलोंमेंकरलगायागया।4 ( 1 ) ( ख) औरएसकेतहतएकगैर-निवासी।4 ( 1 )( सी)।एस. लागूकररहाहै।4 ( 1 ) ( (ग) वर्तमानमामलेमें, रु. 4 लाख, ब्रिटिशभारतमेंउपार्जितयाउत्पन्नहोनेवालेलाभकेविपरीतजहांउपार्जितमालकीडिलीवरीलेनेकाअधिकारथाऔरजहांवास्तवमेंकीमतकाभुगतानकियागयाथा, लेकिनएसकेतहतवास्तवमेंक्याकरयोग्यहै।4 ( 1 ) ( ग) रु. नहींहै।4 लाखविषषम, लेकिनविभिन्नलेनदेनोंकीकीमतकेरूपमेंलेखावर्षमेंदर्जकिएगएआंकड़ेजोरु।4 लाखोंकाप्रतिनिधित्वकिया।इसीतरह, रुपयेकेमामलेमें।12 लाख, यहलेखावर्षमेंलेन-देनसेसंबंधितबहीमेंदर्जकियागयाआंकड़ाहैजोकरयोग्यहै। ""पूर्णन्यायालयद्वारा।- अभिव्यक्तिप्राप्तमानाजाताहैएसमें।4 ( 1 ) ( (क) सेअधिनियमकेउपबंधोंद्वाराप्राप्तहोनेवालासमझाजाताहै। सुब्रमण्यनचेट्टियारबनाम।आयआयुक्त-कर(2 1. टी. सी. Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) 195:J ਜਨੂਰ , ਵ ਈ.10. ਕੇਸ਼ਵਰਮਿੱਲਜ਼ਰਲਮਰਟਡ v. ਇਨਕਮਟੈਕਸਕਰਮਸ਼ਨਰ, ਬੰਬਈ[ਐਮਐਮਚੰਦਮ ਹ ]।ਜ ਨ, ਐਸ. ਆਰ. ਡੀਏ, ਵਰਨਨਬੋਸ ਅਤੇਭਗਵਤੀਜੇਜੇ.) ਇੰਡੀਅਨਇਨਕਮਟੀ., ਐਕਟ (XIO/1922), ਸੈਕਸ਼ਨ 4 (z) (a) ਅਤੇ (c), 18- ਰਬਿਰਟਸ਼ਇੰਰਲੀਰਵਿੱਚਵਸਤੂਆਂਦੀਰਵਕਰੀ, ਮੈਂਏਜੰਟ ਂਦੀਰਵਕਰੀਤੋਂਪਿ ਪਤਮੁਨ ਫੇਦ ਮੁਲ ਂਕਣ- ਅਰਜਹੇਮ ਮਰਲਆਂਲਈਕ ਨੂੰਨਦੀਰਵਵਸਥ - ਇੰਕ01ਨੇ-ਟੈਕਸਅਥ ਰਟੀਆਂ, ਚ ਹੇਉਹਇਨਕੋਰਨਦੀਗਣਨ ਕਰਨਲਈਪ ਬੰਦਹੋਣ। .,yste,n-Avvlicablit? ਗੈਰ-ਵਸਨੀਕ ਂਨੂੰ 13 ਦ ਜੇ. ਇਿੱਕਗੈਰ-ਵਸਨੀਕਕੰਪਨੀਨੇਪ ਊਟਸ ਈਡਰਬਿਰਟਸ਼ਇੰਡੀਆਰਵਖੇਟੈਕਸਟ ਈਲਸ ਮ ਨਰਤਆਰਕੀਤ ਅਤੇਮ ਲਨੂੰਐਕਸ-ਰਮਿੱਲ ਂ, ਇਿੱਕਫਰਮ, ਆਰਐਂਡਕੰਪਨੀ, ਨੇਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਅੰਦਰਅਰਹਮਦ ਬ ਦਰਵਖੇਖਰੀਦਦ ਰ ਂਨੂੰਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਐਕਸ-ਰਮਿੱਲ ਂਵੇਚੇਗਏਮ ਲਦੀਰਵਕਰੀ-ਕੀਮਤਦੀਗਰੰਟੀਰਦਿੱਤੀ।ਰਜਵੇਂਰਕਕੰਪਨੀਨੇਵਪ ਰਕਪਿਣ ਲੀਦੇਅਨੁਸ ਰਆਪਣੇਖ ਤੇਬਣ ਏਰਿੱਖੇ, ਕੰਪਨੀਨੇਆਰਐਂਡਕੰਪਨੀ, ਵੇਚੇਗਏਮ ਲਦੀਕੀਮਤਦੇਨ ਲਡੈਰਬਟਕੀਤ ਅਤੇਰਵਕਰੀਖ ਤੇਨੂੰ \Be ਰਬਿੱਲ ਂਦੀਰਕਮਨ ਲਜਮ੍ ਂਕਰਰਦਿੱਤ . ਆਰਐਂਡਕੰਪਨੀ, ਨੇਕੰਪਨੀਦੀਤਰਫੋਂਖਰੀਦਦ ਰ ਂਤੋਂਰਬਿੱਲ ਂਦੀਰਕਮਇਕਿੱਤਰਕੀਤੀਅਤੇਅਰਹਮਦ ਬ ਦਰਵਖੇਬੈਂਕ ਂਨ ਲਕੰਪਨੀਦੀਰਗਣਤੀਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਕੀਤੇਐਸਐਨਐਮਨੂੰਸੰਪ ਰਦਤਕੀਤ ਅਤੇਉਨ੍ ਂਨੂੰਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੇਲੈਣਦ ਰ ਂਨੂੰਵੀਵੰਰਡਆ, ਇਹਭੁਗਤ ਨਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਆਰਐਂਡਆਰਨੂੰਜਮ੍ ਂਕੀਤੇਗਏਸਨਕੰਪਨੀ. ਇਸਤਰ੍ ਂਸਬੰਧਤਖ ਤ ਸ ਲਦੌਰ ਨਕੰਪਨੀਨੂੰ 12,68,480 ਰੁਪਏਪਿ ਪਤਹੋਏ।ਕੰਪਨੀਨੂੰਖਰੀਦਦ ਰ ਂਨੂੰਰਵਕਰੀਤੋਂ 4,40,878 ਰੁਪਏਵੀਰਮਲੇ।ਬਰਤ ਨਵੀਭ ਰਤਰਵਿੱਚ, ਰਵਕਰੀਰਬਿੱਲ ਂਦੀਰਕਮਰਜਸਲਈਹੈਂਕਸਦੇਹਿੱਕਰਵਿੱਚਟੀਐਲ, ਈਖਰੀਦਦ ਰ ਂਨੂੰਰਲਆਜ ਂਦ ਸੀ, ਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਸਬੰਧਤਵਪ ਰੀਆਂਦੇਖ ਰਤਆਂਰਵਿੱਚਡੈਰਬਟਕਰਰਦਿੱਤ ਜ ਂਦ ਸੀਅਤੇਏਐਲਈਐਸਖ ਤੇਰਵਿੱਚਜਮ੍ ਂਕਰਰਦਿੱਤ ਜ ਂਦ ਸੀਅਤੇਰੇਲਵੇਰਸੀਦ ਂਦੀਸਪੁਰਦਗੀਦੇਬਦਲੇਪੁਰਚੇਜ਼ਰ ਂਤੋਂਬੀ.ਐਨ.ਕੇਜ਼ਦੁਆਰ ਰਕਮਪਿ ਪਤਕੀਤੀਜ ਂਦੀਸੀ, ਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਸਬੰਧਤਖਰੀਦਦ ਰ ਂਦੇਖ ਰਤਆਂਰਵਿੱਚਜਮ੍ ਂਕੀਤੀਜ ਂਦੀਸੀ।ਰਕਸੇਵੀਸਰਥਤੀਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੇਹੁਿੱਕ ਂਰਵਿੱਚਕੀਤੀਆਂਐਂਟਰੀਆਂਦੇਕ ਰਨਕੰਪਨੀਅਤੇਖਰੀਦਦ ਰ ਂਰਵਚਕ ਰਰਵਕਰੇਤ ਅਤੇਖਰੀਦਦ ਰਦੇਰਰਸ਼ਤੇਰਵਿੱਚਕੋਈਤਬਦੀਲੀਨਹੀਂਆਈ।ਹ ਈਕੋਰਟਦੁਆਰ ਮੁੜਰਤਆਰਕੀਤ ਰਗਆਸਵ ਲਇਹਸੀਰਕਕੀਇਹਦੋਵੇਂਰਕਮਰਨਰਧ ਰਕ ਂਦੁਆਰ ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਵਪ ਰੀਆਂਨੂੰਵੇਚੇਗਏਮ ਲਦੀਰਵਕਰੀਦੀਆਮਦਨੀੀਸੀਅਤੇਕੀਉਹਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਕੀਤੀਆਂਗਈਆਂਸਨਅਤੇਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੀਮੁਲ ਂਕਣਯੋਗਆਮਦਨਰਵਿੱਚਸ਼ ਮਲਕੀਤੀਆਂਜ ਸਕਦੀਆਂਸਨ: ਹੋਲਡ, ਪਿਤੀਮੇਹ, · ਚੰਦਮਹ ਜਨ, ਐਸ. ਆਰ. ਦ ਸਅਤੇਭਗਵਤੀਜੇ.ਜੇ., (ਰਵਵੀਅਨਬੋਸਜੇ. ਅਸਰਹਮਤੀਪਿਗਟ ਉਂਰਦਆਂਰਕਦੋਰਕਮੀ ੀਂਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਵਪ ਰੀਆਂਨੂੰਵੇਚੀਆਂਅਤੇਵੰਡੀਆਂਗਈਆਂਚੀਜ਼ ਂਦੀਰਵਕਰੀਦੀਰਕਮਸਨ; ਰਕਉਹਨ ਤ ਂਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਪਿ ਪਤਕੀਤੀਆਂਗਈਆਂਸਨਅਤੇਨ ਹੀਇਹਮੰਰਨਆਜ ਸਕਦ ਸੀਰਕਇਹਉਸਦੁਆਰ ਪਿ ਪਤਕੀਤੀਆਂਗਈਆਂਸਨ। ਉਥੇਹੀਇਹਗਿੱਲਪੈਦ ਹੋਈਰਕਉਹਸਭਤੋਂਪਰਹਲ ਂਆਰਐਂਡਕੰਪਨੀਅਤੇਉਨ੍ ਂਬੈਂਕ ਂ196Jਦੁਆਰ ਪਿ ਪਤਕੀਤੀਆਂਗਈਆਂਸਨਰਜਨ੍ ਂਰ ਹੀਂਰੇਲਵੇਦੀਆਂਰਸੀਦ ਂਪਿ ਪਤਕੀਤੀਆਂਗਈਆਂਸਨ ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੀਤਰਫੋਂਗਿੱਲਬ ਤਕੀਤੀਗਈਸੀ; <tnd ਕੇਸਲੂਰਮਿੱਲਜ਼ਇਸਲਈਉਹਧ ਰ 4 (1) (ਏ) ਦੇਤਰਹਤਟੀ<ਟੀਐਕਸਲਈਰਜ਼ੰਮੇਵ ਰਸਨL/4, ਇੰਡੀਅਨਇਨਕਮਟੈਕਸਐਕਟਨੂੰਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਲ ਗੂਕੀਤ ਰਗਆਸੀ v. ਇਸਦੀਤਰਫੋਂ।Oom1nissioner ਹ ਲ ਂਰਕਇਹਸਿੱਚਹੈਰਕਵਸਨੀਕ ਂਦੇਮ ਮਲੇਰਵਿੱਚ, ਜੇਮੁਲ ਂਕਣਕਰਤ ਰਨਯਰਮਤਤੌਰJnco·m.e-tax,'ਤੇਵਪ ਰਕਪਿਣ ਲੀਨੂੰਵਰਤਦ ਹੈਤ ਂਆਮਦਨਕਰਅਰਧਕ ਰੀਆਂਲਈਉਸਪਿਣ ਲੀਦੇਬੰਬਈ।ਅਨੁਸ ਰਆਮਦਨਦੀਗਣਨ ਕਰਨ ਲ ਜ਼ਮੀਹੈ, ਇਹਸ਼ਿੱਕੀਹੈਰਕਕੀਇਹਅਹੁਦ ਰਕਸੇਗੈਰ-ਵਸਨੀਕਲਈਉਪਲਬਧਹੋਵੇਗ ਜੋਵਪ ਰਕਪਿਣ ਲੀਦੇਅਨੁਸ ਰਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਤੋਂਬ ਹਰਆਪਣੇਖ ਤੇਦੀਆਂਰਕਤ ਬ ਂਰਿੱਖਦ ਹੈ. ਧ ਰ 13 ਕੇਵਲਉਿੱਥੇਹੀਢੁਕਵੀਂਹੋਵੇਗੀਰਜਿੱਥੇਰਨਰਧ ਰਕਦੇਕੁਿੱਲਮੁਨ ਰ਼ਿਆਂਦੀਗਣਨ ਕੀਤੀਜ ਣੀਹੈਅਤੇਉਸਸਰਥਤੀਰਵਿੱਚਰਨਰਧ ਰਕਇਹਦ ਅਵ ਕਰਨਦ ਹਿੱਕਦ ਰਹੋਵੇਗ ਰਕਉਨ੍ ਂਦੀਗਣਨ ਉਸਦੁਆਰ ਰਿੱਖੇਗਏਖ ਰਤਆਂਦੀਪਿਣ ਲੀਦੇਅਨੁਸ ਰਕੀਤੀਜ ਣੀਚ ਹੀਦੀਹੈ; ਇਹਉਦੋਂਢੁਕਵ ਂਨਹੀਂਹੋਵੇਗ ਜਦੋਂਆਮਦਨਦੀਆਂਅਲਿੱਗ-ਅਲਿੱਗਚੀਜ਼ ਂਦ ਮੁਲ ਂਕਣਟੈਕਸਯੋਗਖੇਤਰ ਂਰਵਿੱਚਕੀਤ ਜ ਂਦ ਹੈਰਜਵੇਂਰਕਰਕਸੇਗੈਰ-ਵਸਨੀਕਦੁਆਰ ਟੈਕਸਯੋਗਖੇਤਰ ਂਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਕੀਤ ਜ ਂਦ ਹੈ। ਵਪ ਰਕਪਿਣ ਲੀਰਵਿੱਚਰਿੱਖੇਗਏਖ ਰਤਆਂਦੇਮ ਮਲੇਰਵਿੱਚ, ਲੇਖ ਸ ਲਦੇਅੰਤ 'ਤੇਲ ਭਜ ਂਘ ਟ ਅਸਲਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਕੀਤੀਗਈਚੀਜ਼ਅਤੇਅਸਲਰਵਿੱਚਅਦ ਕੀਤੀਗਈਚੀਜ਼ਦੇਰਵਚਕ ਰਅੰਤਰ 'ਤੇਅਧ ਰਤਨਹੀਂਹੁੰਦ , ਬਲਰਕਪਿ ਪਤਕਰਨਦੇਅਰਧਕ ਰਅਤੇਭੁਗਤ ਨਕਰਨਦੀਦੇਣਦ ਰੀਦੇਰਵਚਕ ਰਅੰਤਰ 'ਤੇਅਧ ਰਤਹੁੰਦ ਹੈ, 'ਅਰਜਹੇਮ ਮਰਲਆਂਰਵਿੱਚ I1he ਟੈਕਸਆਮਦਨ 'ਤੇਨਹੀਂਹੁੰਦ , ਮੁਨ ਫ ਜ ਂਲ ਭਜੋਪਿ ਪਤਕੀਤੇਗਏਸਨਪਰਉਹਨ ਂਮੁਨ ਰ਼ਿਆਂ 'ਤੇਜੋਲੇਖ ਕ ਰੀਕਰਤ ਨੂੰ "ਪਿ ਪਤਹੋਏਜ ਂਪੈਦ ਹੋਏ" ਸਨ।ਇਹਰਦਿਸ਼ਟੀਕੋਣਧ ਰ 4 (1) (ਏ) ਨੂੰਬ ਹਰਰਿੱਖਦ ਹੈਅਤੇਇਸਦ ਮਤਲਬਹੈਰਕਅਰਜਹੇਮ ਮਰਲਆਂਰਵਿੱਚਵਸਨੀਕਨੂੰਧ ਰ 4 (1) (ਬੀ) ਦੇਤਰਹਤਅਤੇਗੈਰ-ਰਨਵ ਸੀਨੂੰਧ ਰ 4 (1) ਦੇਤਰਹਤਟੈਕਸਲਗ ਇਆਜ ਂਦ ਹੈ(c) ਮੌਜੂਦ ਕੇਸਰਵਿੱਚਐਸ, 4 (1) (ਸੀ) ਨੂੰਲ ਗੂਕਰਦੇਹੋਏ, ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚ 4 ਲਿੱਖਰੁਪਏਦੇਅਜੀਬਮੁਨ ਰ਼ਿਆਂਦੇਮ ਮਲੇਰਵਿੱਚਰਜਿੱਥੇਮ ਲਦੀਰਡਲੀਵਰੀਲੈਣਦ ਅਰਧਕ ਰਪਿ ਪਤਹੋਇਆਸੀਅਤੇਰਜਿੱਥੇਅਸਲਰਵਿੱਚਕੀਮਤਦ ਭੁਗਤ ਨਕੀਤ ਰਗਆਸੀ, ਪਰਧ ਰ 4 (1) (ਸੀ) ਦੇਤਰਹਤਅਸਲਰਵਿੱਚਟੈਕਸਯੋਗ 4 ਲਿੱਖਰੁਪਏਨਹੀਂਹੈ, ਪਰਲੇਖ ਸ ਲਰਵਿੱਚਇਹਅੰਕੜੇਵਿੱਖ-ਵਿੱਖਲੈਣ-ਦੇਣਦੇਪੀ-ਆਈ.ਸੀ. ਵਜੋਂਦਰਜਕੀਤੇਗਏਸਨਜੋ 4 ਲਿੱਖਰੁਪਏਦਰਸ ਉਂਦੇਸਨ।ਇਸੇਤਰ੍ ਂ, 12 ਲਿੱਖਰੁਪਏਦੇਮ ਮਲੇਰਵਿੱਚ, ਇਹਲੈਣ-ਦੇਣਨ ਲਸਬੰਧਤਲੇਖ ਸ ਲਰਵਿੱਚਰਕਤ ਬ ਂਰਵਿੱਚਦਰਜਅੰਕੜ ਹੈਜੋਟੈਕਸਯੋਗਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ 4 (1) (ਏ) ਰਵਿੱਚ "ਪਿ ਪਤਕੀਤ ਜ ਣਵ ਲ ਕੰਮ" ਸ਼ਬਦਦ ਮਤਲਬਹੈਐਕਟਦੀਆਂਧ ਰ ਵ ਂਦੁਆਰ ਪਿ ਪਤਕੀਤ ਜ ਣ । Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) ਸੈਕਸ਼ਨ 4 (1) (ਏ) ਰਵਿੱਚ "ਪਿ ਪਤਕੀਤ ਜ ਣਵ ਲ ਕੰਮ" ਸ਼ਬਦਦ ਮਤਲਬਹੈਐਕਟਦੀਆਂਧ ਰ ਵ ਂਦੁਆਰ ਪਿ ਪਤਕੀਤ ਜ ਣ । ਸੁਬਰ ਮਨੀਅਮਚੇਟੀਅਰਬਨ ਮਇਨਕਮਟੈਕਸਕਰਮਸ਼ਨਰ (2 ਆਈ.ਟੀ.ਸੀ. 365), ਅਰਹਮਦਦੀਨਅਲ ਦਿੱਤ ਬਨ ਮਇਨਕਮਟੈਕਸਕਰਮਸ਼ਨਰ, ਪੀ1ਐਮਜੇਏਬੀ (2 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 369), ਕੰਵਲਨਯ " ਹ -ਐਮ, ਇਰਰਸੰਘਬਨ ਮਅਜਮੇਰ-ਏ-ਯੀਰਵ ੜ (6 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 675), ਟੀ.ਐਨ.ਸੀ.ਓ.ਐਮ.ਸੀ. ਟੈਕਸਕਰਮਸ਼ਨਰਵੀ. ਰਸੰਗ ਰੀਬ ਈ (13 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 224) ਨੇਵਿੱਖਰ ਪਿਦਰਸ਼ਨਕੀਤ । ਬੀ. ਕ ਮਦ ਰ , ਰੇ (1946 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ.-14), ਪੋਂਡੀਚੇਰੀਰੇਲਵੇਕੰਪਨੀ.v. ਇਨਕਮਟੈਕਸਕਰਮਸ਼ਨਰ (58 ਆਈ.ਏ. 239) ਅਤੇਕਰਮਸ਼ਨਰਆਫਇਨਕਮਟੈਕਸ 952 ਸੁਪਰੀਮਕੋਰਟਦੀਆਂਰਰਪੋਰਟ ਂ [1953] ਇਨਕਮਟੈਕਸ v. ਮੈਰਥਅਸ (66 ਆਈ.ਏ. 23), Comrnissioner1Jf ਇਨਕਮਟੈਕਸ v. ਕ ਮੇਸ਼ਵਰਰਸੰਘ (1933 ਆਈ.ਟੀ., ਆਰ. 94), ਇਨਕਮਟੈਕਸਕਰਮਸ਼ਨਰਵੀ. ਚੂ11ਈਲ ਲਮਰਹਤ (1938, ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ. 521) ਦ ਹਵ ਲ ਰਦਿੱਤ ਰਗਆਹੈ। 1953 ਕੇਸ਼ਵਰਮਿੱਲਜ਼ਰਲਮਰਟਡ; v. CtVIL ਅਪੀਲਅਰਧਕ ਰਖੇਤਰ: ਰਸਵਲਅਪੀਲਕਰਮਸ਼ਨਰfਨਹੀਂ।1951 ਦ 151.ਇਨਕਮਟੈਕਸ, 14/15 ਤ ਰੀਖਦੇਫੈਸਲੇਅਤੇਆਦੇਸ਼ਤੋਂਅਪੀਲ[ਬੰਬਈ।]ਸਤੰਬਰ, 1949 ਰਵਿੱਚਬੰਬਈਹ ਈਕੋਰਟਆ਼ਿਜਸਰਟਸ (ਚ ਗਲ ਸੀ.ਜੇ. ਅਤੇਤੇਂਡੋਲਕਰਜੇ.) ਨੇਇਨਕਮਟੈਕਸਰਵਿੱਚਫੈਸਲ ਸੁਣ ਇਆ1949 ਦ ਹਵ ਲ ਨੰਬਰ 2. ਆਰ.ਜੇ. ਕੋਲ ਅਤੇਐਨ. ਏ. ਪ ਲਕੀਵ ਲ ਇਸਪੁਰਸਕ ਰਲਈਰਤਆਰਹਨ। ਉਿੱਤਰਦ ਤ ਵਿੱਲੋਂਭ ਰਤਦੇਸ ਰਲਰਸਟਰਜਨਰਲ (ਪੀ.ਏ. ਮਰਹਤ , ਉਸਦੇਨ ਲ) ਸੀ.ਕੇ. ਜੇਨੇ1953. 30 ਇਿੱਕਵਿੱਖਰ ਜਨਵਰੀ।ਫੈਸਲ ਮੇਹਰਸੁਣ ਇਆ।ਚੰਦਮਹ ਜਨਜੇ., ਦ ਸਜੇ. ਅਤੇਭਗਵਤੀ, ਜੇ.ਭਗਵਤੀਜੇਬੋਸ ਭਗਵਤੀਜੇ.- ਇਹਭ ਰਤੀਆਮਦਨਕਰਐਕਟ, 1922 ਦੀਧ ਰ 66 (1) ਦੇਤਰਹਤਇਨਕਮਟੈਕਸਅਪੀਲਟਿ ਈਰਬਊਨਲਦੇਹਵ ਲੇ 'ਤੇਬੰਬਈਹ ਈਕੋਰਟਦੇਫੈਸਲੇਅਤੇਆਦੇਸ਼ਦੀਅਪੀਲਹੈ, ਰਜਸਰਵਿੱਚਹ ਈਕੋਰਟਨੇਅਪੀਲਰਟਿਰਬਊਨਲਦੇਫੈਸਲੇਨੂੰਬਰਕਰ ਰਰਿੱਰਖਆਰਕਅਪੀਲਕਰਤ ਦੁਆਰ ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਵਪ ਰੀਆਂਨੂੰਵੇਚੇਗਏਮ ਲਦੀਦੋਰਕਮ 12,68,480 ਰੁਪਏਅਤੇ 4,40,878 ਰੁਪਏਸੀ।ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਕੀਤੇਗਏਸਨਅਤੇਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਆਮਦਨਕਰਲਈਰਜ਼ੰਮੇਵ ਰਸਨ। ਅਪੀਲਕਰਤ ਬੜੌਦ ਰ ਜਰਵਿੱਚਰਰਜਸਟਰਡਇਿੱਕਕੰਪਨੀਹੈ, ਰਜਵੇਂਰਕਇਹਭ ਰਤਰਵਿੱਚਰਲੇਵੇਂਤੋਂਪਰਹਲ ਂਸੀ।ਇਹਬੜੌਦ ਰ ਜਦੇਪੇਟਲ ਦਰਵਿੱਚਟੈਕਸਟ ਈਲਮ ਲਰਤਆਰਕਰਦ ਹੈਅਤੇਮ ਲਦੇਰਨਰਮ ਣਤੋਂਬ ਅਦਉਨ੍ ਂਨੂੰਕੰਪਨੀਦੀਆਂਐਕਸ-ਰਮਿੱਲ ਂਦੁਆਰ ਵੇਰਚਆਜ ਂਦ ਹੈ।ਕੰਪਨੀਮੈਸਰਜ਼ਜਗਮੋਹਨਦ ਸਰਮਨਲ ਲਐਂਡਕੰਪਨੀਨੂੰਗ ਰੰਟੀਸ਼ੁਦ ਦਲ ਲ ਂਵਜੋਂਰਨਯੁਕਤਕਰਦੀਹੈ।ਉਹਫਰਮਅਰਹਮਦ ਬ ਦਤੋਂਖਰੀਦਦ ਰ ਂਨੂੰਕੰਪਨੀਐਕਸ-ਰਮਿੱਲ ਂਦੁਆਰ ਵੇਚੇਗਏਮ ਲਦੀਰਵਕਰੀਕੀਮਤਦੀਗਰੰਟੀਰਦੰਦੀਹੈਅਤੇਗ ਰੰਟੀਅਤੇਕੰਪਨੀਲਈਕੀਤੇਗਏਕੰਮਲਈਕਰਮਸ਼ਨਪਿ ਪਤਕਰਦੀਹੈ. ਕੰਪਨੀਇਿੱਕਗੈਰ-ਵਸਨੀਕਹੈਅਤੇਇਸਦੇਖ ਤੇਵਪ ਰਕਪਿਣ ਲੀਦੇਅਨੁਸ ਰਰਿੱਖੇਜ ਂਦੇਹਨ. ਆਈਟਮ (ਏ) ਦੇਸੰਬੰਧਰਵਿੱਚ, ਕੰਪਨੀਨੇਮੈਸਰਜ਼ਜਗਮੋਹਨਦ ਸਰਮਨਲ ਲਐਂਡਕੰਪਨੀਦੀਫਰਮਦੇਖ ਤੇਨੂੰਡੈਰਬਟਕਰਰਦਿੱਤ ।13,41,744 ਰੁਪਏਦੇਨ ਲਜੋਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਅਰਹਮਦ ਬ ਦਦੇਵਪ ਰੀਆਂਨੂੰਕੀਤੀਗਈਰਵਕਰੀਨੂੰਦਰਸ ਉਂਦ ਹੈ, ਰਜਨ੍ ਂਦੇਭੁਗਤ ਨਦੀਗ ਰੰਟੀਉਸਫਰਮਦੁਆਰ ਰਦਿੱਤੀਗਈਸੀ, ਅਤੇਰਬਿੱਲ ਂਦੀਰਕਮਦੇਨ ਲਰਵਕਰੀਖ ਤੇਰਵਿੱਚਜਮ੍ ਂਕਰਰਦਿੱਤ ਰਗਆਸੀ।ਆਈਸਰਜ਼।ਜਗਮੋਹ ਂਡ ਸਰਮਨਲ ਲਐਂਡਕੰਪਨੀਨੇਅਰਹਮਦ ਬ ਦਦੇਵਪ ਰੀਆਂਤੋਂਰਬਿੱਲ ਂਦੀਰਕਮਇਕਿੱਤਰਕੀਤੀਅਤੇਅਰਹਮਦ ਬ ਦਰਵਖੇਬੈਂਕ ਂਅਤੇ/ ਜ ਂਸ਼ਰ ਫ ਂਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੇਖ ਰਤਆਂਰਵਿੱਚਵਸੂਲੀਗਈਰਕਮਜਮ੍ ਂਕਰਰਦਿੱਤੀਅਤੇਕੰਪਨੀਦੇਰਨਰਦੇਸ਼ ਂਤਰਹਤਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੇਕਰਜ਼ਦ ਰ ਂਨੂੰਭੁਗਤ ਨਵੀਕੀਤ ।ਇਹਸ ਰੇਭੁਗਤ ਨਰਕਸਦੁਆਰ ਜਮ੍ ਂਕੀਤੇਗਏਸਨ · ਕੰਪਨੀਮੈਸਰਜ਼ਜਗਮੋਹਨਦ ਸਰਮਨਲ ਲਐਂਡਕੰਪਨੀਦੇਏਸੀਕ ਊਂਟਤਿੱਕਅਤੇਸੰਬੰਰਧਤਲੇਖ ਸ ਲਦੌਰ ਨਕੰਪਨੀਇਸਤਰ੍ ਂ l9!iJ ਕੁਿੱਲ 12,68,480 ਰੁਪਏਪਿ ਪਤਹੋਏ।ਦੇਡੈਰਬਟ 13,41,744 ਰੁਪਏ। ਕੇਸ਼ਵਰਮਿੱਲਜ਼ ਰਲਮਰਟਡਆਈਟਮ (b) ਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚeompany ਪਿ ਪਤਹੋਇਆਰੁਪਏ।ਰਬਿੱਲ ਂ. v: (ਫ ਰਵਰਰਡੰਗਰਕਮਖਰਰਚਆਂਲਈਸਮੇਤਹੰਡੀਜ ਂ) ਅਤੇਡਰ ਫਟ[[InBcombea-tya]]ਬਣ ਕੇ 4,40,878 .[[x, ]]ਰੁਪਏਲ ਗਤਓਇਨ o, [ਫੁਿੱਟ]ਨੀ8RANS1ਬ ਇਓਨਰ[ਨਹੀਂ]ਇਸ[ਰ਼ਿਰੋਮ]ਦੇ ਰਵਕਰੀਰਬਿੱਲ ਂ () [[InBcombea-tya]].[[x, ]] th e m1'IIs ਪਿੇਮੀ•ses t o thestat'1011) ਮ ਨਤ ਪਿ ਪਤਬੈਂਕ ਂਦੇਹਿੱਕਰਵਿੱਚਵਪ ਰੀਆਂ 'ਤੇਅਤੇਭੈਵਤੀਜੇ. ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਸ਼ਰ ਫ, ਉਨ੍ ਂਬੈਂਕ ਂਜ ਂਸ਼ਰ ਫ ਂਨੂੰਰੇਲਵੇਰਸੀਦ ਂਦੇਨ ਲਭੇਜਕੇਅਤੇਬੈਂਕ ਂਜ ਂਸ਼ਰ ਫ ਂਨੂੰਰਨਰਦੇਸ਼ਦੇਕੇਰਕਉਹਰਕਮਦੀਵਸੂਲੀਕਰਨਰਜਸਰਵਿੱਚਉਨ੍ ਂਨੂੰਭੇਜਣਦੀਲ ਗਤਵੀਸ਼ ਮਲਹੈ।ਇਨ੍ ਂਰਵਕਰੀਰਬਿੱਲ ਂਦੀਰਕਮਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਸਬੰਧਤਵਪ ਰੀਆਂਦੇਖ ਰਤਆਂਰਵਿੱਚਡੈਰਬਟਕੀਤੀਜ ਂਦੀਸੀਅਤੇਰਵਕਰੀਏ,ਈਕ ਊਂਟਰਵਿੱਚਜਮ੍ ਂਕੀਤੀਜ ਂਦੀਸੀਅਤੇਬੈਂਕ ਂਦੁਆਰ ਵਸੂਲੀਗਈਰਕਮਜ ਂਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਵਪ ਰੀਆਂਤੋਂਰਰਸ਼ਤੇਦ ਰਰੇਲਵੇਰਸੀਦ ਂਦੀਸਪੁਰਦਗੀਦੇਬਦਲੇਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਪਿ ਪਤਕੀਤੀਗਈਰਕਮਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਸਬੰਧਤਵਪ ਰੀਆਂਦੇਖ ਰਤਆਂਰਵਿੱਚਜਮ੍ ਂਕੀਤੀਜ ਂਦੀਸੀ। ਰਜਵੇਂਰਕਸਬੰਧਆਈਟਮ (c), ਕੰਪਨੀਪਿ ਪਤਹੋਇਆਵਪ ਰੀਆਂਤੋਂਚੈਿੱਕ ਂਰ ਹੀਂ 6,71,735 ਰੁਪਏਅਤੇਹੰਡੀਜ਼ਬੈਂਕ ਂ 'ਤੇਰਖਿੱਰਚਆਰਗਆਅਤੇਸ਼ਰ ਫ Inਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਹਿੱਕਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦ ।ਇਹਚੈਿੱਕਅਤੇਹੰਡੀਜ਼ਪੇਟਲ ਦਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਗਿੱਲਬ ਤਕੀਤੀਗਈਸੀਅਤੇਉਨ੍ ਂਬੈਂਕ ਂਅਤੇਸ਼ਰ ਫ ਂਰਵਿੱਚਆਪਣੇਖ ਰਤਆਂਰਵਿੱਚਜਮ੍ ਂਕਰਨਲਈਵ ਪਸਭੇਜਰਦਿੱਤ ਰਗਆਸੀ।ਉਕਤਚੈਿੱਕਅਤੇਹੁਨਡ ਈਜ਼ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਨਕਦਕੀਤੇਗਏਸਨਅਤੇਰਵਕਰੀਦੀਰਕਮਬੈਂਕ ਂਅਤੇਸ਼ਰ ਫ ਂਦੁਆਰ ਕੰਪਨੀਨੂੰਭੇਜੀਗਈਸੀ।ਰਵਕਰੀਰਬਿੱਲ ਂਦੀਰਕਮਵਪ ਰੀਆਂਦੀਆਂਰਕਤ ਬ ਂਰਵਿੱਚਵਪ ਰੀਆਂਦੇਖ ਰਤਆਂਰਵਿੱਚਡੈਰਬਟਕੀਤੀਜ ਂਦੀਸੀ) ਜਦੋਂਮ ਲਵਪ ਰੀਆਂਨੂੰਚਲ ਨਕੀਤ ਜ ਂਦ ਸੀਅਤੇਇਹਖ ਤੇਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਵਪ ਰੀਆਂਤੋਂਪਿ ਪਤਕੀਤੇਪੈਸੇਨ ਲਜਮ੍ ਂਕੀਤੇਜ ਂਦੇਸਨ. Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) Section 13 would only he relevant where the total profits of the assessee have to be computed and in that event the assessee would he entitled to claim that they should be computed according to the system of accounts maintained by him ; it would not be relevant v.'hen stray iten1s of income are sought to he assessed in the taxable territories as received in the taxable territories by a non-resident. Bvse J.-In the case of accounts kept in the mercantile system, the profit or loss at the end of the accounting year is based not on a difference between \Vhat \Vas actually received and what was actually paid out, but on the difference between the right to receive and the liability to pay. 'I1he taxation in such cases is not on income, profits or gains which \Vere received but on profits which "accrued or arose" to the assessee in the accounting yea.r. This view excludes s. 4(1) (a) and this means that a resident is taxed in such cases under s. 4(l)(b) and a non-resident under s. 4(1) (c). Applying s. 4(1) (c) to the present case, in the case of the Rs. 4 lakbs odd the profits accrued or arose in British India where the right to take delivery of the goods accrued and where the price was actually paid, but what is really taxable under s. 4 (1) (c) is not the Rs. 4 lakhs odd, but the figures entered in the accounting year as the p\"ice of the various transactions which the Rs. 4 lakhs represented. Similarly, in the case of Rs. 12 lakhs odd, it is the figure entered in the books in the accounting year relating to the transactions which is taxable. By the Fnll Conrt.-The expression "deewed to be received" in s. 4 (1) (a) means deemed by the provisions of the Act to be received. Subramaniyan Chettiar v. Commissioner of Income·tax (2 I.T.C. 365), Ahmed Din Alladitta v. Commissioner of Income-tax, P1mjab (2 I.T.R. 369), Kanwal Naya" Ha·mir Singh v. Commissioner of Jn. come-ta.r, Ajmer-iYierwara (6 I.T.R. 675), Commissioner of Tncomc· tax v. Singari Bai (13 I.T.R. 224) distinguished. B. ill. Kamdar, In re (1946 I.T.R .. 14), Pondicherry Railway Co. v. Commissioner of Income·tax (58 I.A. 239) and Commissioner of 952 SUPREME COURT REPORTS [1953] Income-tax v. Mathias (66 I.A. 23), Comrnissioner1Jf Income-tax v. Kameswar Singh (1933 I.T.R. 94), Commissionei· of Income-tax v. Chu11ilal Mehta (1938 I.T.R. 521) referred to. 1953 Keshav Mills Ltd; v. Commissioner Income-tax, Bornbay. CtVIL APPELLATE JURISDICTION: Civil Appeal 151 of 1951. Appeal from a Judgment and Order dated 14/15th September, 1949, of the High Court of Judicature at Bombay (Chagla C.J. and Tendolkar J.) in Income-tax Reference No. 2 of 1949. Commissioner ~rNo. 151 of 1951. R. J. Kolah and N. A. Palkiwalla for the appel-lant. C. K. Daphtary, Solicitor-General for India (P.A. Mehta, with him) for the respondent. 1953. January 30. The judgment of Mehr Chand Mahajan J., Das J. and Bhagwati .J. was delivered by Bhagwati J. Bose J. delivered a separate judgment. BHAGWATI J.-This is an appeal from the judgment and order of the High Court of Judicature at Bombay upon a reference by the Income-tax Appellate Tribu-nal under Section 66 ( 1) of the Indian Income-tax Act, 1922, whereby the High Court upheld the decision of the Appellate Tribunal that two amounts of Rs. 12,68,480 and Rs. 4,40,878 were the sale proceeds of goods sold by the appellant to merchants in British India, were received in British India and were liable to income-tax in British India. Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) ""पूर्णन्यायालयद्वारा।- अभिव्यक्तिप्राप्तमानाजाताहैएसमें।4 ( 1 ) ( (क) सेअधिनियमकेउपबंधोंद्वाराप्राप्तहोनेवालासमझाजाताहै। सुब्रमण्यनचेट्टियारबनाम।आयआयुक्त-कर(2 1. टी. सी. 365 ) , अहमददीनअल्लादिट्टाबनाम।आयकरआयुक्त, पंजाब(2 आई. टी. आर. 369), कंवलनयनहमीरसिंहबनाम।आयकरआयुक्त, अजमेर-मेरवाड़ा(6 आई. टी. आर. 675), आयकरआयुक्तबनाम।सिंगारीबाई(13 आई. टी. आर. 224) प्रतिष्ठित। बी. एम. कामदार, इनरे(1946 आई. टी. आर.-14), पांडिचेरीरेलवेकं. वी. आय-करआयुक्त(58 आई. ए. 239) औरसर्वोच्चन्यायालयरिपोर्टआयुक्त(1953) 952 आय-करv. माथियास(66 आई. ए. 23), आयआयुक्त-करबनाम।कामेश्वरसिंह(1933 आई. टी. आर. 94), आयआयुक्त-करबनाम।चुनिलालमेहता(1938 आई. टी. आर. 521)काउल्लेखकियागयाहै। सिविलअपीलीयन्यायनिर्णयःसिविलअपील 1951 कासं. 151। 14/15 तारीखकेनिर्णयऔरआदेशसेअपील सितम्बर, 1949, आय-करमेंबंबईउच्चन्यायालय(चागलासी. जे. औरजे. तेंदुलकर) 1949 कासंदर्भसं. 2। अपीलकेलिएआर. जे. कोलाहऔरएन. ए. पल्कीवाला लांटट। सी. के. डाफ्टटरी, सॉलिसिटटर-जनरलफॉरइंडिया(पी. ए. मेहता, उनकेसाथ) प्रत्यर्थीकेलिए। 1953. 30 जनवरी।मेहरचंदकाफैसला महाजनजे., दासजे. औरभगवतीजे. नेभगवतीजे. बोसजे. द्वाराएकअलगनिर्णयदिया। जे. भगवती, यहफैसलेकीएकअपीलहै। औरआयकरअपीलीयन्यायाधिकरणद्वाराएकसंदर्भपरबॉम्बेमेंउच्चन्यायालयकाआदेश-भारतीयआयकरअधिनियम, 1922 कीधारा66 (1) केतहत, जिसकेतहतउच्चन्यायालयनेअपीलीयन्यायाधिकरणकेफैसलेकोबरकराररखाकि रु. 12,68,480 औररु. 4,40,878 अपीलार्थीद्वाराब्रिटिशभारतमेंव्यापारियोंकोबेचेगएमालकीबिक्रीआय, ब्रिटिशभारतमेंप्राप्तकीगईथीऔरब्रिटिशभारतमेंआयकरकेलिएउत्तरदायीथी। अपीलार्थीबड़ौदामेंपंजीकृतकंपनीहै। राज्य, जैसाकिभारतकेसाथविलयसेपहलेथा।यहबड़ौदाकेपेटटलादमेंकपड़ावस्तुओंकानिर्माणकरताहै। -बतादेंऔरमालकेनिर्माणकेबादउन्हेंकंपनीकेपूर्वकारखानोंद्वाराबेचाजाताहै।कम्पनीरोजगारदैतअछि।मेसर्स।जगमोहनदासरमनलालएंडकंपनीगारंटीकृतदलालोंकेरूपमें।वहफर्ममालकीबिक्रीमूल्यकीगारंटीदेतीहै। -कंपनीद्वारापूर्वमिलोंद्वाराखरीदारोंकोबेचागया अहमदाबादऔरविचारकेरूपमेंकमीशनप्राप्तकरताहै गारंटीऔरउसकामकेलिएजोवहकरताहैकंपनी।कंपनीएकअनिवासीहैऔरइसकीवाणिज्यिककेअनुसारखातोंकारखरखावकियाजाताहै प्रणाली। एससीआर। सर्वोच्चन्यायालयकीरिपोर्ट 953 मूल्यांकनवर्ष1942-43 (पिछलेवर्ष) में कैलेंडरवर्ष1941 होनेकेकारण) कंपनीद्वारामालकीकुलबिक्रीरु।29,68,808 . उसआकलनवर्षकेलिएकंपनीपरमूल्यांकनकरनेमेंब्रिटिशभारतीयकरकेलिएकंपनीकीदेयतानिर्धारितकरनेकेउद्देश्यसेनिम्नलिखिततीनराशियोंपरविचारकियागयाथा। ( अ) बिक्रीबरामदकीगईआयमेसर्सकेमाध्यमसे।जगमोहनदासरमनलालएंडकंपनी। ...... रु. 12,68,480 ( ख) अंग्रेजोंकेमाध्यमसेबिक्रीकीआयभारतीयबैंकऔरश्राफमसौदोंकेमाध्यमसेयाकॉमद्वाराखींचीगईहंडीज़ ...... रु. रु. .4,40,878पैनीब्रिटिशभारतीयव्यापारियोंकेलिएभुगतानपरबैंक)। ( ग) अंग्रेजोंपरचेकद्वाराप्राप्तबिक्रीआयब्रिटिशभारतीयश्राफऔरव्यापारियोंपरभारतीयबैंकऔरहुंडी, औरबैंकोंद्वाराएकत्रकिएगएऔररु. 6,71,735 श्राफ्सकुल रु. 23,81,093 आइटटम(ए) केसंबंधमेंकंपनीनेमेसर्सकीफर्मकेखातेसेडेबिटटकिया।जगिनोहंदासरमनलालएंडकंपनी। रु. केसाथ।13,41,744 जोकंपनीद्वाराअहमदाबादकेव्यापारियोंकोकीगईबिक्रीकाप्रतिनिधित्वकरताथा, जिनकेभुगतानकीउसफर्मद्वारागारंटीदीगईथी, औरबिक्रीकोश्रेयदियागयाथा। बिलोंकीराशिकेसाथखाता।मेसर्स।जगमोहैंडसरमनलालएंडकंपनीनेअहमदाबादकेव्यापारियोंसेबिलोंकीराशिएकत्रकीऔरकंपनीकेखातोंमेंबरामदराशिकोअहमदाबादमेंबैंकोंऔर/याश्राफमेंजमाकियाऔरकंपनीकेनिर्देशोंकेतहतब्रिटिशभारतमेंकंपनीकेलेनदारोंकोभुगतानभीकिया।इनसभीभुगतानोंकोकंपनीद्वारामेसर्सकीएसीगिनतीमेंजमाकियागयाथा।जगमोहनदासरमनलालएंडकंपनीऔरसंबंधितलेखावर्षकेदौरानकंपनीइसप्रकारसर्वोच्चन्यायालयरिपोर्ट[1953] 954 Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) ਇਨਕਮਟੈਕਸਅਫਸਰਨੇਮੁਲ ਂਕਣਸ ਲਰਵਿੱਚਉਕਤਰਤੰਨ ਂਚੀਜ਼ ਂਦੀਨੁਮ ਇੰਦਗੀਕਰਨਵ ਲੀਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਪਿ ਪਤਮੁਨ ਫੇ 'ਤੇਇਸਅਧ ਰ 'ਤੇਟੈਕਸਲਗ ਇਆਰਕਰਵਕਰੀਦੀਰਕਮਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਹੋਈਸੀ।ਅਪੀਲ 'ਤੇਅਪੀਲਸਹ ਇਕਕਰਮਸ਼ਨਰਨੇਰਕਹ ਰਕਮੁਨ ਫ ਐਸ.ਸੀ.ਆਰ. ਸੁਪਰੀਮਕੋਰਟਦੀਆਂਰਰਪੋਰਟ ਂ955ਆਈਟਮ ਂ (a) ਅਤੇ (c) ਨੂੰਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤੀਤੋਂਛੋਟਰਦਿੱਤੀਗਈਸੀ19.;[3 ]ਟੈਕਸਜਦੋਂਰਕਆਈਟਮ (ਬੀ) ਦੁਆਰ ਦਰਸ ਇਆਰਗਆਥੋਸ! ਐਲਸਹੀਸੀਕੇਸ਼ • ਰਮਿੱਲਜ਼ਟੈਕਸਲਗ ਇਆਰਗਆਹੈ।ਰਵਭ ਗਨੇਐਪਲਨੂੰਅਪੀਲਦ ਇਰਕੀਤੀ- ਰਲਮਰਟਡਅਪੀਲਦੇਫੈਸਲੇਰਵਰੁਿੱਧਲੇਟਰਟਿਰਬਊਨਲv. ਆਈਟਮ ਂ (a) ਅਤੇ (c) ਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚਸਹ ਇਕਕਰਮਸ਼ਨਰਕਰਮਸ਼ਨਰਆ਼ਿਅਤੇਕੰਪਨੀਨੇਆਈਟਮ (ਬੀ) ਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚਅਪੀਲਦ ਇਰਕੀਤੀ। Incmne-tax, ਆਈਟਮ (ਏ) ਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚਅਪੀਲਰਟਿਰਬਊਨਲਨੇਰਕਹ ਰਕਬੰਬਈ।ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਵਪ ਰੀਆਂਨੂੰਵੀਬਰੀਨਹੀਂਕੀਤ ਰਗਆਸੀਭਗਵਤੀਜੇ.ਕ ਨੂੰਨਰਵਿੱਚਜ ਂਅਸਲਰਵਿੱਚਭੁਗਤ ਨਕਰਨਦੀਉਨ੍ ਂਦੀਰਜ਼ੰਮੇਵ ਰੀਤੋਂਕੰਪਨੀਨੇਮੈਸਰਜ਼ਜਗਮੋਹਨਦ ਸਰ ਮ ਰਨਆਲਐਂਡਕੰਪਨੀਦੇਅਕ ਊਂਟਰਵਿੱਚਡੈਰਬਟਐਂਟਰੀਆਂਦੇਆਧ ਰ 'ਤੇਅਤੇਆਈਟਮ (ਬੀ) ਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚਆਪਣੇਬਕ ਏਦੀਅਦ ਇਗੀਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਬੈਂਕ ਂਦੁਆਰ ਕੰਪਨੀਦੀਤਰਫੋਂਮ ਲਦੀਸਪੁਰਦਗੀਲਈਇਿੱਕਸ਼ਰਤਸੀ।ਇਸਲਈਰਟਿਰਬਊਨਲਨੇਰਕਹ ਰਕਵਸਤੂਆਂ (ਏ) ਅਤੇ (ਬੀ) ਤੋਂਹੋਣਵ ਲੇਮੁਨ ਫੇਨੂੰਸਹੀਢੰਗਨ ਲਟੈਕਸਦੇਅਧੀਨਕੀਤ ਰਗਆਸੀ।ਆਈਟਮ (ਸੀ) ਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚਰਟਿਰਬਊਨਲਨੇਰਕਹ ਰਕ 6,71,735 ਰੁਪਏਰਨਰਧ ਰਕਕੰਪਨੀਨੂੰਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਵਪ ਰੀਆਂਤੋਂਰਸਿੱਧੇਤੌਰ 'ਤੇਬੈਂਕ ਂਅਤੇਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਸ਼ਰ ਫ ਂਦੁਆਰ ਕੰਪਨੀਦੇਹਿੱਕਰਵਿੱਚਲਏਗਏਚੈਿੱਕਸੈਂਡ ਂਰ ਹੀਂਪਿ ਪਤਹੋਏਸਨਪਰਪੇਟਲ ਦਰਵਿੱਚਗਿੱਲਬ ਤਕੀਤੀਗਈਅਤੇਕੰਪਨੀਦੇਖ ਤੇਰਵਿੱਚਜਮ੍ ਂਕਰਨਲਈਭੇਰਜਆਰਗਆ।ਇਹਰਕਮਪੇਟਲ ਦਰਵਖੇਪਿ ਪਤਕੀਤੀਗਈਸੀਅਤੇਇਿੱਕਵ ਰਜਦੋਂਉਹਉਿੱਥੇਪਿ ਪਤਹੋਗਈਆਂ, ਤ ਂਇਹਨਹੀਂਮੰਰਨਆਜ ਸਕਦ ਰਕਉਹਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਦੁਬ ਰ ਪਿ ਪਤਕੀਤੀਆਂਗਈਆਂਸਨ।ਰਵਭ ਗਨੇਰਟਿਰਬਊਨਲਨੂੰਆਈਟਮ (ਸੀ) 'ਤੇਪੈਦ ਹੋਣਵ ਲੇਕ ਨੂੰਨਦੇਸਵ ਲਨੂੰਹ ਈਕੋਰਟਨੂੰਭੇਜਣਲਈਰਕਹ ਅਤੇਕੰਪਨੀਨੇਰਟਿਰਬਊਨਲਨੂੰਆਈਟਮ ਂ (ਏ) ਅਤੇ (ਬੀ) 'ਤੇਪੈਦ ਹੋਣਵ ਲੇਕ ਨੂੰਨਦੇਸਵ ਲਨੂੰਹ ਈਕੋਰਟਨੂੰਭੇਜਣਲਈਰਕਹ ਅਤੇਇਸਲਈਰਟਿਰਬਊਨਲਨੇਕ ਨੂੰਨਦੇਹੇਠਰਲਖੇਪਿਸ਼ਨਨੂੰਹ ਈਕੋਰਟਨੂੰਭੇਰਜਆ: - "ਤਿੱਥ ਂਦੇਆਧ ਰ 'ਤੇਅਤੇਕੇਸਦੇਹ ਲ ਤ ਂਰਵਿੱਚ, 12,68,480 ਰੁਪਏ, 4,40,878 ਰੁਪਏਅਤੇ 6,71,735 ਰੁਪਏਦੀਰਕਮ, ਜ ਂਉਨ੍ ਂਰਵਿੱਚੋਂਕੋਈਵੀ, ਜੋਰਨਰਧ ਰਕਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਆਪਣੀਰਵਕਰੀਦੀਰਕਮਦੀਪਿ ਪਤੀਨੂੰਦਰਸ ਉਂਦੀਹੈ, ਰਵਿੱਚਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਉਸਦੀਆਮਦਨਦ ਕੋਈਰਹਿੱਸ ਸ਼ ਮਲਹੈ?" ਹ ਈਕੋਰਟਨੇਰਕਹ ਰਕਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚ 12,68,480 ਰੁਪਏਪਿ ਪਤਹੋਏਸਨਅਤੇਇਸਰਵਿੱਚਰਨਰਧ ਰਕਕੰਪਨੀਦੇਕ ਰੋਬ ਰਦ ਮੁਨ ਫ ਅਤੇਲ ਭਸ਼ ਮਲਸੀ।ਇਸਨੇਰਕਹ ਰਕਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਵੀ 4,40,878 ਰੁਪਏਪਿ ਪਤਹੋਏਸਨ ਰਲਮਰਟਡ 105•1 ਅਤੇਕੰਪਨੀਉਸਰਕਮਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚਰਜ਼ੰਮੇਵ ਰਸੀ। ਕੇ,ਆਹਵਰਮਿੱਲਜ਼ 6,71,735 ਰੁਪਏਦੀਵਸਤੂਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚ, ਹ ਈਕੋਰਟ ਪ ਇਆਰਗਆਰਕ by_ ਦਿੱਸੇਗਏਤਿੱਥ· ਰਟਿਰਬਊਨਲਨਹੀਂਸੀ v. ਇਸਨੂੰਰਕਸੇਫੈਸਲੇ 'ਤੇਪਹੁੰਚਣਦੇਯੋਗਬਣ ਉਣਲਈਕ ਼ਿੀਹੈਅਤੇਇਸਲਈਓਮਰਮਸ਼ਨ, · ਰਨਰਦੇਸ਼ਰਦਿੱਤੇਰਕਰਟਿਰਬਊਨਲਨੂੰਇਿੱਕਬੇਨਤੀਪੇਸ਼ਕਰਨੀਚ ਹੀਦੀਹੈB1em11E-1ax, ਕਈਆਂਨੂੰਦਰਸ ਉਂਦੇਹੋਏਕੇਸਦ ਮੇਨਟਰੀਸਟੇਟਮੈਂਟਬੋ,,,ਬੇ।ਫੈਸਲੇਰਵਿੱਚਰਨਰਧ ਰਤਪਰਹਲੂ।ਹ ਈਕੋਰਟ ਭਗਵਤੀ, ਜੇ. 12,68,480 ਰੁਪਏਅਤੇ 4,40,878 ਰੁਪਏਦੀਆਂਦੋਵਸਤੂਆਂਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚਪਿਸ਼ਨਨੂੰਹੇਠਰਲਖੇਤਰੀਕੇਨ ਲਦੁਬ ਰ ਰਤਆਰਕੀਤ ਰਗਆ: (1) ਕੀ 12,68,480 ਰੁਪਏਅਤੇ 4,40,878 ਰੁਪਏਦੀਰਕਮਰਨਰਧ ਰਕਦੁਆਰ ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਵਪ ਰੀਆਂਨੂੰਵੇਚੇਗਏਮ ਲਦੀਰਵਕਰੀਦੀਰਕਮਸੀਜ ਂਉਕਤਵਪ ਰੀਆਂਦੁਆਰ ਬਕ ਇਆਕਰਜ਼ ਸੀ? (2) ਕੀਉਹਰਵਕਰੀਦੀਰਕਮਸੀ, ਉਹਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਕੀਤੀਗਈਸੀ? ਅਤੇਉਨ੍ ਂਨੂੰਇਹਕਰਹਕੇਜਵ ਬਰਦਿੱਤ ਰਕਉਹਰਵਕਰੀਦੀਰਕਮਸਨਅਤੇਉਹਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਕੀਤੇਗਏਸਨ।ਇਿੱਕਤੀਜ ਪਿਸ਼ਨਵੀਸੀਜੋਹਵ ਲੇਰਵਿੱਚਸ਼ ਮਲਸੀਅਤੇ ਉਹਪਿਸ਼ਨਹੇਠਰਲਖੇਅਨੁਸ ਰਰਤਆਰਕੀਤ ਰਗਆਸੀ: ਕੀਕਰਦ ਤ ਦੇਕ ਰੋਬ ਰਦੇਮੁਨ ਫੇਨੂੰ 10,000 ਰੁਪਏਦੀਰਕਮਰਵਿੱਚਸ਼ ਮਲਕੀਤ ਜ ਂਦ ਹੈ। 12,68,480 ਰੁਪਏਅਤੇ 4,40,878 ਰੁਪਏ ? ਇਸਸਵ ਲਦ ਜਵ ਬਇਹਦਿੱਸਕੇਵੀਰਦਿੱਤ ਰਗਆਸੀਰਕਉਹਇਨ੍ ਂਦੋਵ ਂਰਕਮ ਂਰਵਿੱਚਸ਼ ਮਲਸਨ।ਕੰਪਨੀਨੇ 12,68,480 ਰੁਪਏਅਤੇ 4,40,878 ਰੁਪਏਦੀਆਂਦੋਰਕਮ ਂਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚਫੈਸਲੇਰਵਰੁਿੱਧਅਪੀਲਕਰਨਲਈਹ ਈਕੋਰਟਤੋਂਛੁਿੱਟੀਪਿ ਪਤਕੀਤੀਅਤੇਇਸਲਈਇਹਅਪੀਲਕੀਤੀਗਈ। ਇਹਆਮਆਧ ਰਹੈਰਕਕੰਪਨੀਇਿੱਕਗੈਰ-ਵਸਨੀਕਹੈਅਤੇਇਸਦੇਖ ਰਤਆਂਨੂੰਰਨਯਮਤਤੌਰ 'ਤੇਵਪ ਰਕਪਿਣ ਲੀਨ ਲਜੋੜਕੇਰਿੱਰਖਆਰਗਆਹੈ।ਇਸਦੀਬੈਲੇਂਸਸ਼ੀਟਵੀਇਸੇਆਧ ਰ'ਤੇਰਤਆਰਕੀਤੀਗਈਸੀ।ਕੰਪਨੀਦ ਮੁਲ ਂਕਣਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਟੈਕਸਲਗ ਉਣਲਈਇਸਅਧ ਰ 'ਤੇਕੀਤ ਰਗਆਸੀਰਕਇਹਦੋਵੇਂਰਕਮਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਜ ਂਉਸਦੀਤਰਫੋਂਪਿ ਪਤਕੀਤੀਗਈਸੀ। 12,68,480 ਰੁਪਏਦੀਵਸਤੂਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚ, ਭ ਵੇਂਰਵਕਰੀਰਬਿੱਲ ਂਦੀਰਕਮਪਰਹਲੀਵ ਰਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਆਪਣੀਆਂਰਕਤ ਬ ਂਰਵਿੱਚਮੈਸਰਜੇ, ਗਮੋਹਨਦ ਸਰਮਨਲ ਲਐਂਡਕੰਪਨੀਦੇਖ ਤੇਰਵਿੱਚਡੈਰਬਟਕੀਤੀਗਈਸੀ, ਪਰਰਵਕਰੀਦੀਰਕਮਹੇਠਰਲਖੇਅਨੁਸ ਰਸੀ। ਐਸ.ਸੀ.ਆਰ. 1-luprellfe Col'RT ਰਰਪੋਰਟ ਂ 957 1953 ਰਵਕਰੀਪਹ ੜੀਆਂਦੀਆਂਸ਼ਰਤ ਂਸੰਬੰਰਧਤਤੌਰ 'ਤੇਤਰਸਯੋਗਸਨ ਵਪ ਰੀਰਯਸਰਸਤੋਂ।ਜਗਮੋਹਨਦ ਸਰਮਨਲ ਲ& Co. in ਕੇਸ਼ਵਰਮਿੱਲਜ਼ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਅਤੇਜ ਂਤ ਂਉਨ੍ ਂਨੂੰਬੀਵੀਮੈਸਰਜ਼ਦ ਰਸਹਰ ਰਦਿੱਤ ਜ ਂਦ ਸੀ।ਰਲਮਰਟਡਜਗਮੋਹਨਦ ਸਰਮਨਲ ਲਐਂਡਕੰਪਨੀ, ਕੰਪਨੀਦੇਏ.ਸੀ. v._ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਬੈਂਕ ਂਜ ਂਸ਼ਰ ਫ ਂਨ ਲਰਗਰਣਆਜ ਂਦ ਹੈਜ ਂਓਰਮਸਵਨਰ ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦ ।4,10,878 ਰੁਪਏਦੀਆਈਟਮਭ ਵੇਂਰਕਰਕੰਨੀਰਕਮਹੈ ਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚ Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) BHAGWATI J.-This is an appeal from the judgment and order of the High Court of Judicature at Bombay upon a reference by the Income-tax Appellate Tribu-nal under Section 66 ( 1) of the Indian Income-tax Act, 1922, whereby the High Court upheld the decision of the Appellate Tribunal that two amounts of Rs. 12,68,480 and Rs. 4,40,878 were the sale proceeds of goods sold by the appellant to merchants in British India, were received in British India and were liable to income-tax in British India. The appellant is a company registered in the Baroda State, as it then was, prior to its merger with India. It manufactmes textile goods in Petlad in the Baroda State and after the goods are manufactured they are sold by the company ex-mills. The company employs Messrs. Jagmohandas Ramanlal & Co. as guaranteed brokers. That firm guarantees the sale price of goods sold by the company ex-mills to the purchasers from Ahmedabad and receives commission as consideration for the guarantee and the work which it does for the company. The company is a non-resident and its accounts are maintained according to the mercantile system. S.C.R. SUPREME COURT REPORTS 953 In the assessment year 1942-43 (the previous year 195.J being the calendar year 1941) the total sales of the goo d b s y t e company amounte to Rs. 29,68,808. h d In Ke8ha·v Mills making the assessment on the company for that assess-L~~· . ment year the following three amounts were considered Commissioner of for the purpose of determining the company's liability Income-wx, to British Indian tax. Bombay. (a) Sale proceeds recovered through Messrs. Jagmohandas Ramanlal & Co. Bhagwati J. Rs. 12,68,480 (b) Sale proceeds through British Indian banks and shroffs re· ceived by means of drafts or hundies drawn by the com-pany Rs. 4,40,878 (Railway receipts handed over to British Indian merchants by the banks on payment). ( c) Sale proceeds received by cheques on British Indian banks and hundies on British Indian shroffs and merchants, and collected by the banks and shroffs Rs. 6,71,735 Total Rs. 23,81,093 As regards item(a)the company debited the account of the firm of Messrs. Jagmohandas Ramanlal & Co. with Rs. 13,41,744 which represented sales made by the company to merchants ofAhmedabad whose payments were guaranteed by that firm, and credited the sales account with the amount of the bills. }fossrs. Jagmo-handas Ramanlal & Co. collected the amounts of the bills from the merchants at Ahmedabad and credited the sums recovered in the company's accounts with banks and/ or shroffs at Ahmedabad and also made dis-bursements under instructions of the company to the creditors of the company in British India. All these payments were credited by the· company to the ac-count of Messrs. Jagmohandas Ramanlal & Co. and during the relevant accounting year the company thus received Rs. 12,68,480 agai115t the total debits of Rs. 13,41,744. 19!iJ Keshav Mills Ltd. . v: v: Ltd. As regards item (b) the eompany received Rs . . v: v: 4,40,878 by drawing hundies or drafts for the amounts Oointni8Bioner of of its sales bills (including the forwarding charges and Income.tax Bombay. ' t e cost o trans1 h f 't fj _rom th e m1 ·n ~premises · t o t e station h · ) on the merchants m favour of recognised banks and Bhaywati J. shroffs in British India, by sending the same to those banks or shroffs with the railway receipts duly en-dorsed in favour of the merchants and by instructing the banks or shroffs to recover the amounts including the costs of transmitting the same to them. The amounts of these sales bills were debited by the com-pany to the accounts of the respective merchants and credited to the sales a.ecount and the sums recovered by the banks or shroffs from the merchants in British India against the delivery of the relative railway receipts were on receipt of the same by the company credited to the accounts of the respective merchants in their books of account. Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) बिलोंकीराशिकेसाथखाता।मेसर्स।जगमोहैंडसरमनलालएंडकंपनीनेअहमदाबादकेव्यापारियोंसेबिलोंकीराशिएकत्रकीऔरकंपनीकेखातोंमेंबरामदराशिकोअहमदाबादमेंबैंकोंऔर/याश्राफमेंजमाकियाऔरकंपनीकेनिर्देशोंकेतहतब्रिटिशभारतमेंकंपनीकेलेनदारोंकोभुगतानभीकिया।इनसभीभुगतानोंकोकंपनीद्वारामेसर्सकीएसीगिनतीमेंजमाकियागयाथा।जगमोहनदासरमनलालएंडकंपनीऔरसंबंधितलेखावर्षकेदौरानकंपनीइसप्रकारसर्वोच्चन्यायालयरिपोर्ट[1953] 954 रु. मिले।12,68,480 कुलऋणकेविरुद्धरु. 13,41,744 .एलएसमद(ख) केसंबंधमेंकंपनीकोरु। 4,40,878 राशिकेलिएहंडीयाड्राफ्टटबनाकरइसकेबिक्रीबिलोंका(अग्रेषषणशुल्कसहित) औरमिलपरिसरसेस्टेशनतकपारगमनकीलागत)मान्यताप्राप्तबैंकोंकेपक्षमेंव्यापारियोंपरऔर. ब्रिटिशभारतमेंश्राफ, उनलोगोंकोभेजकररेलवेप्राप्तियोंकेसाथबैंकयाश्राफव्यापारियोंकेपक्षमेंऔरनिर्देशदेकरसहितराशियोंकीवसूलीकेलिएबैंकयाश्राफउन्हेंसमानसंचारितकरनेकीलागत।द. इनबिक्रीबिलोंकीराशिकॉमद्वाराडेबिटटकीगईथीसंबंधितव्यापारियोंकेखातोंमेंजमाकरनाऔरबिक्रीखातेमेंजमाकियागयाऔरद्वारावसूलकीगईराशिअंग्रेजोंमेंव्यापारियोंसेबैंकयाश्राफभारतनेसापेक्षरेलवेकेवितरणकाविरोधकियारसीदेंकंपनीद्वाराउसीकीप्राप्तिपरथीं।संबंधितव्यापारियोंकेखातोंमेंजमाकियागयाउनकीलेखापुस्तकोंमें।जहांतकमद(ग) कासंबंधहै, कंपनीनेप्राप्तकिया रु. 6,71,735 व्यापारियोंसेचेकद्वाराऔर अंग्रेजोंमेंकिनारोंऔरश्राफपरखींचीगईहंडीभारतकंपनीकेपक्षमेंहै।येचेकऔरहुंडियोंमेंकंपनीद्वाराबातचीतकीगईथीपेटटलैडऔरउसकेखातोंमेंक्रेडिटटकेलिएवापसभेजदियागया उनबैंकोंऔरश्राफ्स।उक्तचेकऔरहुन डैसकोब्रिटिशभारतमेंनकदकियागयाथाऔरबिक्रीसेप्राप्तआय बिक्रीबिलोंकीराशिखातोंमेंडेबिटटकीगईथीकंपनीकीपुस्तकोंमेंव्यापारियोंकेबारेमेंजबमालकाचालानव्यापारियोंकोकियाजाताथाऔरयेइसप्रकारप्राप्तधनखातोंमेंजमाकियाजाताथा। व्यापारियोंसेकंपनीद्वारा। आय-करअधिकारीनेमुनाफेपरकरलगायाउक्ततीनद्वाराप्रतिनिधित्वकीगईकंपनीद्वाराव्युत्पन्नमूल्यांकनवर्षमेंइसआधारपरवस्तुएँकिबिक्रीब्रिटिशभारतमेंप्राप्तहोनेवालीआयब्रिटिशभारतमेंमुकदमेंप्राप्तकिएगएथे।अपीलीय अपीलपरसहायकआयुक्तनेअभिनिर्धारितकियाकिलाभएस. सी. आर. सर्वोच्चन्यायालयरिपोर्ट 955 मद(ए) और(सी) कोब्रिटिशभारतीयकरसेछूटटदीगईथी, जबकिमद(बी) द्वारादर्शाएगएमदपरउचितकरलगायागयाथा।विभागनेआइटटम(ए) और(सी) कोकेसंबंधमेंअपीलीयसहायकआयुक्तकेफैसलेकेखिलाफअपीललेटटट्रिब्यूनलमेंअपीलदायरकीऔरकंपनीनेआइटटम(बी) केसंबंधमेंअपीलदायरकी।अपीलीयन्यायाधिकरणनेमद(ए) केसंबंधमेंअभिनिर्धारितकियाकिब्रिटिशभारतमेंव्यापारियोंकोनतोकानूनमेंयावास्तवमेंकंपनीकोडेबिटटप्रविष्टियोंकेआधारपरउसकेबकायाकाभुगतानकरनेकीउनकीजिम्मेदारीसेमुक्तनहींकियागयाथा। मेसर्सकालेखा।जगमोहनदासरमनलालएंडकंपनीऔरमद(बी) केसंबंधमेंकिदेयराशिकाभुगतानमालकीडिलीवरीकेलिएएकपूर्र्तीशर्तथी। कॉमकीओरसेब्रिटिशभारतमेंबैंकोंद्वारा पैनी।अतःन्यायाधिकरणनेअभिनिर्धारितकियाकिउत्पन्नहोनेवालेलाभ मद(ए) और(बी) परउचितरूपसेकरलगायागयाथा। " निर्धारितीकंपनीद्वारासीधेप्राप्तकिएगएथेचेकऔरहुंडियोंद्वाराब्रिटिशभारतमेंव्यापारी ब्रिटिशभारतमेंकिनारोंऔरचट्टानोंकेपक्षमें कंपनीकेखातेमेंजमाकरनेकेलिए।राशियाँपेटटलादमेंउनकास्वागतकियागयाऔरएकबारउन्हेंप्राप्तकियागया वहाँ, उन्हेंप्राप्तनहींकियाजासकताथाब्रिटिशभारतमेंफिरसे"। विभागनेन्यायाधिकरणकोसंदर्भितकरनेकेलिएकहा कंपनीनेन्यायाधिकरणसेउच्चन्यायालयकोसंदर्भितकरनेकेलिएकहामद(ए) और(बी) परउत्पन्नहोनेवालेकानूनकेप्रश्नकान्यायालय औरइसलिएन्यायाधिकरणनेनिम्नलिखितकाउल्लेखकियाः --उच्चन्यायालयकोकानूनकाप्रश्नः " चाहेतथ्योंपरहोयापरिस्थितियोंपरमामलेमें, रु।12,68,480 , रु. 4,40,878 औररु. 6,71,735 , याउनमेंसेकोईभी, जो, प्रतिनिधित्वकरताहै निर्धारितीकंपनीद्वाराअपनीबिक्रीआयकीरसीदें ब्रिटिशभारतमें, अपनीआयकाकोईभीहिस्साशामिलकरें ब्रिटिशभारत? " उच्चन्यायालयनेकहाकिरु।12,68,480 थे। ब्रिटिशभारतमेंप्राप्तऔरइसमेंलाभशामिलथेऔरनिर्धारितीकंपनीकेव्यवसायकेलाभ।यहआयोजितकियागया वहरु।4,40,878 ब्रिटिशइंडियासुप्रीमकोर्टरिपोर्ट[1953] मेंभीप्राप्तकियागयाथा। औरकंपनीउसराशिकेसंबंधमेंउत्तरदायीथी।रुपयेकीवस्तुकेसंबंधमें।6,71,735 , उच्चन्यायालय 7 एल8 यहपायागयाकिन्यायाधिकरणद्वाराबताएगएतथ्यइसेनिर्णयतकपहुंचनेमेंसक्षमबनानेकेलिएपर्याप्तनहींथेऔरइसलिए निर्देशदियाकिन्यायाधिकरणकोएकपूरकप्रस्तुतकरनाचाहिए कईकोनिर्धारितकरनेवालेमामलेकामानसिकबयाननिर्णयमेंउल्लिखितपहलू।उच्चन्यायालयने केदोमदोंकेसंबंधमेंप्रश्नकोफिरसेतैयारकिया रु. 12,68,480 औररु. 4,40,878 जिसतरहसेपालनकरें आईएनजीः चाहेरुपयेकीराशि।12,68,480 और ( 1 ) रु. 4,40,878 बेचेगएमालकीबिक्रीआयथीनिर्धारितीद्वाराब्रिटिशभारतमेंव्यापारियोंकोयाथे उक्तव्यापारियोंद्वारादेयऋण? ( 2 ) चाहेवेबिक्रीआयथे, वेथे Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) ਐਸ.ਸੀ.ਆਰ. 1-luprellfe Col'RT ਰਰਪੋਰਟ ਂ 957 1953 ਰਵਕਰੀਪਹ ੜੀਆਂਦੀਆਂਸ਼ਰਤ ਂਸੰਬੰਰਧਤਤੌਰ 'ਤੇਤਰਸਯੋਗਸਨ ਵਪ ਰੀਰਯਸਰਸਤੋਂ।ਜਗਮੋਹਨਦ ਸਰਮਨਲ ਲ& Co. in ਕੇਸ਼ਵਰਮਿੱਲਜ਼ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਅਤੇਜ ਂਤ ਂਉਨ੍ ਂਨੂੰਬੀਵੀਮੈਸਰਜ਼ਦ ਰਸਹਰ ਰਦਿੱਤ ਜ ਂਦ ਸੀ।ਰਲਮਰਟਡਜਗਮੋਹਨਦ ਸਰਮਨਲ ਲਐਂਡਕੰਪਨੀ, ਕੰਪਨੀਦੇਏ.ਸੀ. v._ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਬੈਂਕ ਂਜ ਂਸ਼ਰ ਫ ਂਨ ਲਰਗਰਣਆਜ ਂਦ ਹੈਜ ਂਓਰਮਸਵਨਰ ਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦ ।4,10,878 ਰੁਪਏਦੀਆਈਟਮਭ ਵੇਂਰਕਰਕੰਨੀਰਕਮਹੈ ਦੇਸਬੰਧਰਵਿੱਚ ਰਵਕਰੀਦੇਰਬਿੱਲੀ ੀਂਨੂੰਸਭਤੋਂਪਰਹਲ ਂਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਪੇਟਲ ਦਰਵਖੇਖ ਤੇਦੀਆਂਰਕਤ ਬ ਂਰਵਿੱਚਸਬੰਧਤਵਪ ਰੀਆਂਦੇਖ ਰਤਆਂਰਵਿੱਚਡੈਰਬਟਕੀਤ ਰਗਆਸੀ, ਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਰੇਲਵੇਦੀਆਂਰਰਸੀਦ ਂਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਬੈਂਕ ਂਜ ਂਸ਼ਰ ਫ ਂਨੂੰਡਰ ਫਟ ਂਜ ਂਸ਼ਰ ਫ ਂਦੇਨ ਲਭੇਜੀਆਂਗਈਆਂਸਨ, ਰਜਸਦੇਨ ਲਰਨਰਦੇਸ਼ਰਦਿੱਤੇਗਏਸਨਰਕਰੇਲਵੇਰਸੀਦ ਂਦੀਅਦ ਇਗੀਭੁਗਤ ਨਅਤੇਰਕਮਦੇਬਦਲੇਵਪ ਰੀਨੂੰਰਦਿੱਤੀਜ ਣੀਚ ਹੀਦੀਹੈ।ਇਸਤਰ੍ ਂਐਸ >1 ਐਲਈਐਸਰਹਲਜ਼ਦ ਭੁਗਤ ਨਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਬੈਂਕ ਂਅਤੇਸ਼ਰ ਫ ਂਦੁਆਰ ਕੰਪਨੀਦੇਰਨਰਦੇਸ਼ ਂਤਰਹਤਪੇਟਲ ਦਰਵਖੇਕੰਪਨੀਨੂੰਕੀਤ ਰਗਆਸੀ।ਪਰਹਲੀਨਜ਼ਰ 'ਚਇਸਲਈਦੋਵ ਂਸ ਈਟ ਂਰਵਿੱਚਰਵਕਰੀਰਬਿੱਲ ਂਦੀਮ ਤਰ ਕੀਉਨ੍ ਂਨੂੰਐਲਐਫਓਐਸਆਰਐਨਨੂੰਭੁਗਤ ਨਕੀਤ ਰਗਆਸੀ।ਫਗਮੋਹਨਦ ਸਰਣਮਨਲ ਲ & ਕੰਪਨੀਜ ਂਬੈਂਕ ਂਜ ਂਰੈਫ ਂਨੂੰਰੇਲਵੇਰਸੀਦ ਂਦ ਭੁਗਤ ਨਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਦੇਵਪ ਰੀਆਂਦੁਆਰ ਕੀਤ ਜ ਂਦ ਸੀਅਤੇਰਬਿਰਟਸ਼ਇੰਰਡਨਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੀਤਰਫੋਂਮੈਸਰਜ਼, ਜਗਰਨੋਹਨਦ ਸਰਮਨਲ ਲਐਂਡਕੰਪਨੀਅਤੇਬੈਂਕ ਂਜ ਂਸ਼ਰ ਫ ਂਦੁਆਰ ਪਿ ਪਤਕੀਤ ਜ ਂਦ ਸੀ. ਇਸਤਰ੍ ਂਇਨ੍ ਂਦਸਤ ਵੇਜ਼ ਂਦੀਪਿ ਪਤੀਧ ਰ 4 ਦੇਅੰਦਰਦਰਜਕੀਤੀਗਈਹੈ (1) ਐਕਟਦੀਧ ਰ (ਏ) ਅਤੇਇਸਤਰ੍ ਂਇਸਕ ਰੋਬ ਰਦ ਮੁਨ ਫ ਜ ਂਲ ਭਰਬਿਰਟਸ਼ਭ ਰਤਰਵਿੱਚਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਜ ਂਉਸਦੇਆਧ ਰ 'ਤੇਪਿ ਪਤਕੀਤ ਰਗਆਸੀ। ਹ ਲ ਂਰਕ, ਕੰਪਨੀਨੇਇਸਆਧ ਰ 'ਤੇਟੈਕਸਤੋਂਛੋਟਦੀਮੰਗਕੀਤੀਰਕਕੰਪਨੀਦੇਖ ਤੇਵਪ ਰਕਜ ਂਬੁਿੱਕਮੁਨ ਫੇਦੇਅਧ ਰ 'ਤੇਰਿੱਖੇਗਏਸਨ, ਰਜਸਦੇਤਰਹਤਖ ਤੇਰਵਿੱਚਰਦਖ ਏਗਏਮੁਨ ਫੇਦੀਪਿ ਪਤੀਟੈਕਸਯੋਗਤ ਦ ਮ ਪਦੰਡਸੀਅਤੇਧ ਰ 4 (1) (ਏ) ਕੋਲਕੋਈਅਰਜ਼ੀਨਹੀਂਸੀ; (ਜ) ਰਕਐਕਟਦੀਧ ਰ 13 ਅਧੀਨਅਥ ਰਟੀਆਂਲਈਇਹਲ ਜ਼ਮੀਸੀਰਕਉਹਉਸਧ ਰ ਦੇਪਿ ਵਧ ਨਨੂੰਛਿੱਡਕੇਖ ਰਤਆਂਨੂੰਸ ਂਭਣਦੇਉਸਰਸਧ ਂਤਨੂੰਸਵੀਕ ਰਕਰਨਅਤੇਉਥੇਗਣਨ ਕਰਨਦੀਰਵਧੀਨੂੰਆਧ ਰਬਣ ਇਆਰਗਆਸੀ ਭ ਗੂ-ਅਤੀJ. 958 ਸੁਪਰੀਮਕੋਲਜੇਆਰਟੀਦੀਆਂਰਰਪੋਰਟ ਂ 19-13 ਚ ਰਜਯੋਗਤ ਅਤੇਸੈਕਸ਼ਨ 10 ਸੈਕਸ਼ਨਦੇਨ ਲਪੜ੍ੋ 13 ਇਹਨ ਂਰਕਮ ਂਨੂੰਚ ਰਜਯੋਗਤ ਤੋਂਬਚ ਉਣਲਈਚਲ ਇਆਜ ਂਦ ਹੈਅਤੇ ਕੇਸ਼ ਨਰਲਮਰਟਡਰਮਿੱਲਜ਼(c) ਰਕਰਕਹੜੀਆਂਰਕਮ ਂਦ ਇਲ ਜਕੀਤ ਰਗਆਹੈਰਜਵੇਂਰਕ Rece[']ived v...ਜਦੋਂਖ ਤੇਦੀਆਂਰਕਤ ਬ ਂਰਵਿੱਚਕਿੈਰਡਟਐਂਟਰੀਆਂਕੀਤੀਆਂਗਈਆਂਸਨ, OommiBaioner , ਅਤੇਚ ਰਜਰਬਲਟੀਉਸਤ ਰੀਖ 'ਤੇਰਕਿਸਟਲ ਈਜ਼ਹੋਗਈਹੈਜਦੋਂਇਨਕਮਟੈਕਸ,ਪਿ ਪਤਕੀਤੀਆਮਦਨਜ ਂਪਿ ਪਤਕੀਤੇਅਨੁਸ ਰਮੰਰਨਆਰਗਆਸੀ, ਉਿੱਥੇ[8<::.nbay.]ਜਦੋਂਰਕਮਹੁੰਦੀਹੈਤ ਂਚ ਰਜਦੀਕੋਈਹੋਰਗੁੰਜ ਇਸ਼ਨਹੀਂਸੀਭਗਵਤੀਜੇ, ਅਸਲਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਕੀਤੇਗਏ subsequentl_y ਅਤੇਉਪ- J ਕੰਪਨੀਦੁਆਰ ਰਕਮਦੀਸੁਚਿੱਜੀਸੰਭ ਲਅਤੇਰਬਿਰਟਸ਼ਇੰਡੀਰ 1 ਰਵਿੱਚਇਸਦੀਪਿ ਪਤੀਦ ਕੋਈਮਤਲਬਨਹੀਂਸੀ। ਲੇਖ -ਜੋਖ ਦੀਵਪ ਰਕਪਿਣ ਲੀਜ ਂਰਜਸਨੂੰਡਬਲਐਂਟਰੀਪਿਣ ਲੀਵਜੋਂਜ ਰਣਆਜ ਂਦ ਹੈ, ਰਕਤ ਬਰਿੱਖਣਦੀਸੀਆਰ1ਐਸਐਚਪਿਣ ਲੀਦੇਰਵਰੁਿੱਧਹੈਰਜਸਦੇਤਰਹਤਅਸਲਨਕਦਪਿ ਪਤੀਆਂਅਤੇਅਸਲਨਕਦਭੁਗਤ ਨ ਂਦ ਐਫਐਲਰਰਕ ਰਡਰਿੱਰਖਆਜ ਂਦ ਹੈ, ਐਂਟਰੀਆਂਰਸਰਫਉਦੋਂਕੀਤੀਆਂਜ ਂਦੀਆਂਹਨਜਦੋਂਪੈਸ ਇਕਿੱਤਰਕੀਤ ਜ ਂਦ ਹੈਜ ਂਵੰਰਡਆਜ ਂਦ ਹੈ. ਇਹਪਿਣ ਲੀਜੋਬਕ ਇਆਹੈਉਸਨੂੰਕਿੈਰਡਟਰਵਿੱਚਰਲਆਉਂਦੀਹੈ, ਤੁਰੰਤਇਹਕ ਨੂੰਨੀਤੌਰ 'ਤੇਬਕ ਇਆਬਣਜ ਂਦੀਹੈਅਤੇਇਸਤੋਂਪਰਹਲ ਂਰਕਇਹਅਸਲਰਵਿੱਚਪਿ ਪਤਹੁੰਦੀਹੈਅਤੇਇਹਉਸਰਕਮਨੂੰਡੈਰਬਟਖਰਚਰਵਿੱਚਰਲਆਉਂਦੀਹੈਰਜਸਲਈਅਸਲਰਵਿੱਚਵੰਡੇਜ ਣਤੋਂਪਰਹਲ ਂਕ ਨੂੰਨੀਦੇਣਦ ਰੀਕੀਤੀਗਈਹੈ।ਕ ਰੋਬ ਰਦੇਮੁਨ ਫੇਜ ਂਲ ਭਜੋਇਸਤਰ੍ ਂਜਮ੍ ਂਕੀਤੇਜ ਂਦੇਹਨ, ਪਿ ਪਤਨਹੀਂਹੁੰਦੇਪਰਕਮ ਏਜ ਣਨੂੰਪਿ ਪਤਮੰਰਨਆਜ ਂਦ ਹੈ, ਹ ਲ ਂਰਕਅਸਲਰਵਿੱਚਉਸਪੜ ਅ 'ਤੇਮੁਨ ਫੇਦੀਇਕਿੱਤਰਤ ਜ ਂਪੈਦ ਹੋਣਤੋਂਇਲ ਵ ਹੋਰਕੁਝਨਹੀਂਹੁੰਦ . ਉਹਰਕਤ ਬ ਂਦ ਮੁਨ ਫ ਹਨ।ਪਿ ਪਤੀਚ ਰਜਯੋਗਤ ਅਤੇਮੁਨ ਫੇਅਤੇਲ ਭ ਂਦ ਇਕਲੌਤ ਟੈਸਟਨਹੀਂਹੈਜੋਪਿ ਪਤਹੋਏਹਨਜ ਂਪੈਦ ਹੋਏਹਨਜ ਂਸਮਝੇਜ ਂਦੇਹਨਜ ਂਆਮਦਨਕਰਲਈਵੀਰਜ਼ੰਮੇਵ ਰਸਮਝੇਜ ਂਦੇਹਨ, ਇਨ੍ ਂਮੁਨ ਰ਼ਿਆਂਦੀਮੁਲ ਂਕਣਯੋਗਤ ਜੋਇਸਤਰ੍ ਂਖ ਤੇਦੀਆਂਰਕਤ ਬ ਂਰਵਿੱਚਜਮ੍ ਂਕੀਤੀਜ ਂਦੀਹੈ, ਇਸਲਈਪੈਦ ਨਹੀਂਹੁੰਦੀਰਕਉਂਰਕਉਹਪਿ ਪਤਕੀਤੇਜ ਂਦੇਹਨਜ ਂਪੈਦ ਹੋਏਹਨ. ਕੰਪਨੀਵਿੱਲੋਂਪੇਸ਼ਹੋਏਸ਼ਿੀਮ ਨਕੋਲ ਨੇਸ ਡ ਰਧਆਨਹੇਠਰਲਰਖਆਂਵਿੱਲਰਖਿੱਰਚਆਕੇਸ: • ਸੁਬਰ ਮਨੀਅਮਚੇਟੀਅਰਬਨ ਮਇਨਕਮਟੈਕਸਕਰਮਸ਼ਨਰਅਰਹਮਦਦੀਨਅਲ ਦ-ਇਿੱਟ ਬਨ ਮਪੰਜ ਬਦੇਕਰਮਸ਼ਨਰਆਫਕਮ-ਟੈਕਸ, ਕਨੀਕਲਨਯਨਹਨਮੀਰਰਸੰਘਬਨ ਮਕਨੀਕਲਨਯਨਹਨਮੀਰਰਸੰਘਬਨ ਮ।ਇਨਕਮਟੈਕਸਕਰਮਸ਼ਨਰ, ਅਜਮੇਈ<ਮੇਰਵ ੜ (') ਅਤੇ (ਆਰ) (1927) 2 (3)(1938] 6 ਆਈ.ਟੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਟੀ., ਸੀ. 365. (2)(1934] 2 ਐਲ, ਟੀ.ਆਰ. 369, ਉਪਰੋਕਤਤੋਂਇਹਪਤ ਲਿੱਗਦ ਹੈਰਕਲੇਖ -ਜੋਖ ਦੀਵਪ ਰਕਪਿਣ ਲੀਮੁਨ ਰ਼ਿਆਂਜ ਂਲ ਭ ਂਨੂੰਲੈਣ-ਦੇਣਦੀਰਮਤੀ 'ਤੇਪੈਦ ਹੋਣਵ ਲੇਜ ਂਵਧਣਵਜੋਂਮੰਨਦੀਹੈ, ਇਸਤਿੱਥਦੇਬ ਵਜੂਦਰਕਉਹਪਿ ਪਤਨਹੀਂਹੁੰਦੇਜ ਂਪਿ ਪਤਨਹੀਂਹੁੰਦੇਅਤੇਉਸਪਿਣ ਲੀਦੇਤਰਹਤ, ਰਕਤ ਬ-ਮੁਨ ਫੇਦ ਮੁਲ ਂਕਣਟੈਕਸਲਈਜਵ ਬਦੇਹਵਜੋਂਕੀਤ ਜ ਂਦ ਹੈ।ਜੇਕੋਈਮੁਲ ਂਕਣਕਰਤ ਇਸਲਈਲੇਖ -ਜੋਖ ਦੀਵਪ ਰਕਪਿਣ ਲੀਨੂੰਦੁਬ ਰ ਅਪਣ ਉਂਦ ਹੈਤ ਂਉਹਇਸਤਰ੍ ਂਜਮ੍ ਂਕੀਤੇਮੁਨ ਰ਼ਿਆਂ 'ਤੇਟੈਕਸਲਗ ਉਣਲਈਰਜ਼ੰਮੇਵ ਰਹੋਵੇਗ 960 ਸੁਪਰੀਮਕੋਰਟਆਰਟੀਪੋਰਟਸ ll953] Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) As regards item (c), the company received Bs. 6,71,735 from the merchants by cheques and hundies drawn on banks and shroffs in British India in favour of the company. These cheques and hundies were negotiated by the company in Petlad and sent back for credit to its accounts with those banks and shroffs. The said cheques and hun-dies were cashed in British India and the sale proceeds remitted by the banks and shroffs to the company. The amounts of the sales bills were debited to the accounts of the merchants in the books of the coml)any when the goods were invoiced to the merchants and these accounts were credited with the moneys thus received by the company from the merchants. 'l'he Income-tax Officer brought to tax the profits derived by the company represented by the said three items in the assessment year on the basis that the sale proceeds having been received in British India the pro-fits were received in British India. The Appellate Assistant Commissioner on appeal held that profits • S.C.R. SUPREME COURT REPORTS 955 from items (a) and ( c) were exempt from British Indian 19,;3 tax while thos!l represented by item (b) were rightly Kesha• Mills taxed. The Department filed an appeal to the Appel-Ltd. late Tribunal against the decision of the Appellate v. Assistant Commissioner in regard to items (a) and (c) Commissioner of and the company filed an appeal in respect of item (b ). Incmne-tax, The Appellate Tribunal held in regard to item (a) that Bombay. the merchants in British India were not absolved either Bhagwati J. in law or in-fact from their responsibility to pay to the company its dues by virtue of the debit entries in the accom1t of Messrs. Jagmohandas Ramanlal & Co. and in regard to item (b) that the payment of the amounts dne was a condition precedent to the delivery of goods by the banks in British India on behalf of the com-pany. The Tribunal therefore held that profits arising from items (a) and (b) were rightly subjected to tax. As regards item (c) the Tribunal held that Rs. 6,71,735 "were received by the assessee company directly from the merchants in British India by chequesandhundies drawn on banks and shroffs in British India in favour of the company but were negotiated in Petlad and sent for credit to the company's account. The amounts were received at Petlad and once they were received there, they could not be held to have been received again in British India ". The Department asked the Tribunal to refer to the High Court the question of law arising on item ( c) and the company asked the Tribunal to refer to the High Court the question of law arising on items (a) and (b) and the Tribunal therefore referred the following question of law to the High Court:-- " Whether on the facts and in the circumstances of the case, the sums of Rs. 12,68,480, Rs. 4,40,878 and Rs. 6,71,735, or any of them, which, represents receipts by the assessee company of its sale proceeds in British India, include any portion of its income in British India ? " The High Court held that Rs. 12,68,480 were received in British India and included the profits and gains of the business of the assessee company. It held t,hat Rs. 4,40,878 also were received in British India [1953] 956 SUPREME COURT REPORTS 1os.1 and the company was liable in respect of that amount. K<BhavMills In regard to the item of Rs. 6,71,735, the High Court Ltd. found that the facts stated by,· the Tribunal were not v. sufficient to enable it to reach a decision and therefore Oommissione1· of directed that the Tribunal should submit a supple-b1em11e-1ax, mentary statement of case setting out the several B[01]•[1]bay. aspects set out in the judgment. 'l'he High Court Bhagwati .J. reframed the question in regard to the two items of Rs. 12,68,480 and Rs. 4,40,878 in the manner follow-ing:- Case: KESHAV MILLS LTD versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, BOMBAY [[1953] 1 S.C.R. 950] (1953) 7 एल8 यहपायागयाकिन्यायाधिकरणद्वाराबताएगएतथ्यइसेनिर्णयतकपहुंचनेमेंसक्षमबनानेकेलिएपर्याप्तनहींथेऔरइसलिए निर्देशदियाकिन्यायाधिकरणकोएकपूरकप्रस्तुतकरनाचाहिए कईकोनिर्धारितकरनेवालेमामलेकामानसिकबयाननिर्णयमेंउल्लिखितपहलू।उच्चन्यायालयने केदोमदोंकेसंबंधमेंप्रश्नकोफिरसेतैयारकिया रु. 12,68,480 औररु. 4,40,878 जिसतरहसेपालनकरें आईएनजीः चाहेरुपयेकीराशि।12,68,480 और ( 1 ) रु. 4,40,878 बेचेगएमालकीबिक्रीआयथीनिर्धारितीद्वाराब्रिटिशभारतमेंव्यापारियोंकोयाथे उक्तव्यापारियोंद्वारादेयऋण? ( 2 ) चाहेवेबिक्रीआयथे, वेथे ब्रिटिशभारतमेंप्राप्त?औरउन्हेंयहकहकरजवाबदियाकिवेबिकरहेथेआयऔरवेब्रिटिशभारतमेंप्राप्तकिएगएथे।एकतीसराप्रश्नभीथाजिसमेंशामिलथा----संदर्भमेंऔरउसप्रश्नकोइसरूपमेंतैयारकियागयाथाइसकेअंतर्गतः क्यानिर्धारितीकेव्यवसायकालाभहैरुपयेकीराशिमेंशामिल।12,68,480 और रु. 4,40,878 ? इससवालकाजवाबभीयहकहतेहुएदियागयाथाकिउन्हेंइनदोराशियोंमेंशामिलकियागयाथा।कंपनीने इसकेखिलाफअपीलकरनेकेलिएउच्चन्यायालयसेअनुमति प्राप्तकी रुपयेकीदोराशियोंकेसंबंधमेंनिर्णय।12,68,480 औररु. 4,40,878 औरइसलिएयहअपील। यहआमआधारहैकिकंपनीएकगैरहै निवासीऔरउसकेखातोंकोनियमितरूपसेचालूरखागयाहै।व्यापारिकप्रणालीकेअनुसार।इसकीबैलेंसशीटट इसीआधारपरतैयारीभीकीगईथी।यहकंपनीथीब्रिटिशभारतमेंइसआधारपरकरकानिर्धारणकियागयाकिये ब्रिटिशभारतमेंदोराशिप्राप्तहुईथीयाकंपनीकीओरसे।विषषयकेबारेमें सेरु. 12,68,480 , भलेहीबिक्रीबिलोंकीराशिपहलीबारमेंकंपनीद्वाराडेबिटटकीगईथी मेसर्सकेखातेमेंअपनीपुस्तकोंमें।जगमोहनदासरमनलालएंडकंपनीकीबिक्रीएस. सी. आर.सुप्रीमकोर्टरिपोर्टकेअनुसारहोतीहै। 957 बिक्रीबिलोंकीशर्तोंकाभुगतानसंबंधितसर्वोच्चन्यायालयरिपोर्ट[1953] द्वाराकियागयाथा। मेसर्सकेलिएव्यापारी।जगमोहनदासरमनलालएंडकंपनी ब्रिटिशभारतऔरयातोमेसर्सद्वाराश्रेयदियागयाथा।जगमोहनदासरमनलालएंडकंपनीकंपनीकेए.सी. मेंब्रिटिशभारतमेंबैंकोंयाश्राफोंकेसाथगणनाकरताहैयाब्रिटिशभारतमेंकंपनीकेनिर्देशोंकेअनुसारउनकेद्वारावितरितकियागयाथा।केसंबंधमेंरुपयेकीवस्तु।4,10,878 भलेहीबिक्रीबिलोंकीराशिपहलीबारमेंकंपनीद्वारासंबंधितव्यापारियोंकेखातोंमेंसंबंधितरेलवेकेपेटटलैडमेंलेखापुस्तकोंमेंडेबिटटकीगईथी। कंपनीद्वाराब्रिटिशभारतमेंबैंकोंयाश्राफोंकोरसीदेंड्राफ्टटयाहुंडियोंकेसाथभेजीजातीथीं, जिसमेंनिर्देशदियाजाताथाकिरेलवेरसीदोंकीडिलीवरीरेस्पेक्टटकोदीजानीचाहिए।भुगतानऔरबिक्रीबिलोंकीराशिकेखिलाफसक्रियव्यापारियोंकोइसप्रकारब्रिटिशभारतमेंबैंकोंयाश्रॉफोंकोसंबंधितव्यापारमंत्रोंद्वाराभुगतानकियाजाताथाऔरब्रिटिशभारतमेंबैंकोंऔरश्रॉफोंद्वाराकंपनीकेनिर्देशोंकेतहतपेटटलैडमेंकंपनीकोप