Maharao Bhim Singh Of Kota Thr.maharao Brij Raj Singh, Kota v. Commissioner Of Income-Tax, Rajasthan-11, Jaipur

Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) [ 2016 ] 11 ਐਸ. ਸੀ. ਆਰ. 193 ਕੋਟਾ ਦੇ ਮਹਾਂਰਾਓ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘ THR.MAHARAO ਸਰਿਜਰਾਜ ਸਸਿੰਘ, ਕੋਟਾ ਬਨਾਮ ਆਮਦਨ ਕਸਮਸ਼ਨ-ਟੈਕਸ, ਰਾਜਸਥਾਨ-2, ਜੈਪੁਰ ( 2015 ਦੀ ਸਸਵਲ ਅਪੀਲ ਨਿੰਰਰ 2812) 05 ਦਸਿੰਰਰ, 2016 [ ਰਿੰਜਨ ਗੋਗੋਈ ਅਤੇ ਅਭੈ ਮਨੋਹਰ ਸਪਰੇ, ਜੇ. ਜੇ.] ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1961: ਐਸ. 10 ( 19ਏ)-ਆਮਦਨ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਤੋਂ ਛੋਟ-ਸ਼ਾਸਕ ਦੇ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ ਉੱਤੇ ਟੈਕਸ-ਦਾ ਸਹਿੱਸਾ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ ਸਕਰਾਏਦਾਰ ਦੇ ਕਰਜੇ ਸਵਿੱਚ ਪਾਇਆ ਸਗਆ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਸਰਹਾਇਸ਼ ਲਈ ਸ਼ਾਸਕ ਦੇ ਕਰਜੇ ਸਵਿੱਚ ਸਰਹਾ-ਸ਼ਾਸਕ ਆਪਣੇ ਪੂਰੇ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ ਲਈ ਛੋਟ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਦਾ ਹਿੱਕਦਾਰ ਹੈ। 10 ( 19ਏ) ਜਾਂ ਅਸਜਹੀ ਛੋਟ ਸਸਰਫ ਉਸ ਦੇ ਅਸਲ ਸਕਿੱਤੇ ਸਵਿੱਚ ਮਸਹਲ ਦੇ ਉਸ ਸਹਿੱਸੇ ਤਿੱਕ ਸੀਮਤ ਹੋਵੇਗੀ-ਆਯੋਸਜਤਃ ਭਾਵੇਂ ਸ਼ਾਸਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ ਦਾ ਸਹਿੱਸਾ ਛਿੱਡ ਸਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਸਫਰ ਵੀ ਉਹ ਪੂਰੇ ਮਸਹਲ ਦੇ ਸਰਿੰਧ ਸਵਿੱਚ ਛੋਟ ਦਾ ਆਨਿੰਦ ਮਾਣਦਾ ਰਹੇਗਾ ਸਕਉਂਸਕ ਇਸ ਨੂਿੰ ਵਿੰਡਣਾ ਸਿੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਦੋ ਸਹਿੱਸਸਆਂ ਸਵਿੱਚ ਛੋਟ-ਇਿੱਕ ਉਸ ਦੇ ਸਕਿੱਤੇ ਸਵਿੱਚ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਸਕਰਾਏਦਾਰ ਦੇ ਕਰਜੇ ਸਵਿੱਚ-ਜੇ ਸਵਧਾਨ ਸਭਾ ਨੇ 'ਮਸਹਲ' ਨੂਿੰ ਅਿੰਸ਼ਕ (ਸਹਿੱਸਸਆਂ) ਸਵਿੱਚ, ਸਵਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਇਿੱਕੋ ਸਜਹੇ ਸਦਨਾਂ ਸਵਿੱਚ ਫੈਲਾਉਣ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਰਿੱਸਿਆ ਹੁਿੰਦਾ, ਤਾਂ ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਸਵਿੱਚ ਢੁਕਵੀਂ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ। 10 ( 19ਏ), ਹਾਲਾਂਸਕ, ਇਸ ਸਵਿੱਚ ਅਸਜਹੀ ਕੋਈ ਭਾਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਵਰਤੀ ਗਈ ਹੈ-ਭਾਗ ਰੀ ਰਾਜ (ਟੈਕਸੇਸ਼ਨ ਸਰਆਇਤਾਂ), ਆਦੇਸ਼ 1950-ਪੈਰਾ 15 (iii)। ਕਾਨੂਿੰਨਾਂ ਦੀ ਸਵਆਸਿਆਃ ਸਵਆਸਿਆ ਦਾ ਸਨਯਮ-ਜੇ ਇਿੱਕੋ ਸਵਸ਼ੇ ਨਾਲ ਸਰਿੰਧਤ ਦੋ ਕਾਨੂਿੰਨ ਵਿੱਿਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਅਸਜਹੇ ਕਾਨੂਿੰਨਾਂ ਦੀ ਸਵਆਸਿਆ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਇਿੱਕ ਕਾਨੂਿੰਨ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂਿੰ ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਆਸਗਆ ਨਹੀਂ ਹੈ-ਇਸੇ ਤਰਹਾਂ, ਇਿੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਐਕਟ ਦੇ ਤਸਹਤ ਛੋਟ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੈਕਸ਼ਨ ਸਵਿੱਚ ਸਨਰਧਾਰਤ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨੂਿੰ ਪੂਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਛੋਟ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਰਿੰਧਤ ਪਿਰਿੰਧਾਂ ਨੂਿੰ ਿੁਿੱਲਹ ਕੇ ਸਮਸਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਸਕਉਂਸਕ ਛੋਟਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇ ਲਾਭ ਲਈ ਹਨ। ਅਪੀਲ ਨੂਿੰ ਮਨਜੂਰੀ ਸਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਰਿੱਸਿਆਃ 1.1 ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1961 ਦੀ ਧਾਰਾ 10 ਸਵਿੱਚ ਇਹ ਸਵਵਸਥਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਸਕ ਸਪਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਕੁਿੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਸਵਿੱਚ ਸਕਸੇ ਵੀ ਸਾਲ ਦੀ ਕੁਿੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਧਾਰਾ 10 ਦੇ ਉਪ-ਧਾਰਾਵਾਂ ਸਵਿੱਚੋਂ ਸਕਸੇ ਦੇ ਅਿੰਦਰ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਕੋਈ ਵੀ ਆਮਦਨ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਉਪ-ਧਾਰਾ (19ਏ) ਕਸਹਿੰਦੀ ਹੈ ਸਕ ਸਕਸੇ ਵੀ ਇਿੱਕ ਮਸਹਲ ਦਾ ਸਾਲਾਨਾ ਮੁਿੱਲ ਸਜਸ ਉੱਤੇ ਇਿੱਕ ਸ਼ਾਸਕ ਦਾ ਕਰਜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸਜਸ ਦੇ ਸਲਾਨਾ ਮੁਿੱਲ ਨੂਿੰ ਸਿੰਸਵਧਾਨ (26ਵੀਂ ਸੋਧ) ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਪਸਹਲਾਂ ਰਲੇਵੇਂ ਵਾਲੇ ਰਾਜਾਂ (ਟੈਕਸੇਸ਼ਨ ਸਰਆਇਤਾਂ) ਆਦੇਸ਼, 1949 ਜਾਂ ਭਾਗ ਰੀ ਰਾਜਾਂ (ਟੈਕਸੇਸ਼ਨ ਸਰਆਇਤਾਂ), ਆਦੇਸ਼ 1950 ਦੇ ਉਪਰਿੰਧਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ ਤੋਂ ਛੋਟ ਸਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਉਸ ਨੂਿੰ ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਤੋਂ ਛੋਟ ਸਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ. ਪੈਰਾ 15 (iii) ਨੇਕ ਇਰਾਦੇ ਨੂਿੰ ਛੋਟ ਸਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਸਕਸੇ ਰਾਜ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਦੇ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ ਦਾ ਸਾਲਾਨਾ ਮੁਿੱਲ, ਸਜਸ ਨੂਿੰ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਸਕ ਦਾ ਜਿੱਦੀ ਦਰਜਾ ਐਲਾਸਨਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਮਦਨ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਤੋਂ ਜਾਇਦਾਦ-ਟੈਕਸ। [ ਪੈਰਾ 23,24] [203-ਏ-ਸੀ] 1.2 ਆਮਦਨ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਤੋਂ ਛੋਟ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਲਈ - ਸੈਕਸ਼ਨ 10 (19 ਏ), ਸੀ ਦੇ ਤਸਹਤ ਸ਼ਾਸਕ ਦੇ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ ਉੱਤੇ ਟੈਕਸ, ਸ਼ਾਸਕ ਲਈ ਇਹ ਸਿੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ ਸਕ ਪਸਹਲਾਂ, ਉਹ ਮਸਹਲ ਨੂਿੰ ਆਪਣੀ ਜਿੱਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵਜੋਂ ਰਿੱਿਦਾ ਹੈ; ਦੂਜਾ, ਅਸਜਹਾ ਮਸਹਲ ਉਸ ਦੇ ਸਨਵਾਸ ਵਜੋਂ ਉਸ ਦੇ ਕਰਜੇ ਸਵਿੱਚ ਹੈ; ਅਤੇ ਤੀਜਾ, ਮਸਹਲ ਨੂਿੰ ਇਸ ਤੋਂ ਛੋਟ ਸਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਆਮਦਨ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ-ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਆਦੇਸ਼, 1950 ਦੇ ਪੈਰਾ 15 (iii) ਦੇ ਤਸਹਤ ਟੈਕਸ। [ ਪੈਰਾ 25] [203-ਡੀ] 1.3 ਭਾਰਤਚਿੰਦਰ ਰਿੰਜਦੇਵ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਵਿੱਚ ਮਿੱਧ ਪਿਦੇਸ਼ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਸਲਆ ਸਗਆ ਸਵਚਾਰ ਸਕ ਭਾਵੇਂ ਸ਼ਾਸਕ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ ਦਾ ਸਹਿੱਸਾ ਛਿੱਡ ਸਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਸਫਰ ਵੀ ਉਹ ਪੂਰੇ ਮਸਹਲ ਦੇ ਸਰਿੰਧ ਸਵਿੱਚ ਛੋਟ ਦਾ ਆਨਿੰਦ ਲੈਂਦਾ ਰਹੇਗਾ ਸਕਉਂਸਕ ਛੋਟ ਨੂਿੰ ਦੋ ਸਹਿੱਸਸਆਂ ਸਵਿੱਚ ਵਿੰਡਣਾ ਸਿੰਭਵ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਭਾਵ, ਈ ਸਵਿੱਚ ਇਿੱਕ ਉਸ ਦੇ ਸਕਿੱਤੇ ਸਵਿੱਚ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਸਕਰਾਏਦਾਰ ਦੇ ਕਰਜੇ ਸਵਿੱਚ; ਅਤੇ ਮਹਾਰਾਵ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਵਿੱਚ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਵਿੱਚ ਭਰਤਚਿੰਦਰ ਰਿੰਜਦੇਵ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਉੱਤੇ ਸਹੀ ਢਿੰਗ ਨਾਲ ਭਰੋਸਾ ਕਰਨਾ ਸਹੀ ਸਵਚਾਰ ਹੈ ਅਤੇ ਕੋਈ ਹੋਰ ਸਵਚਾਰ ਲੈਣ ਲਈ ਕੋਈ ਚਿੰਗਾ ਆਧਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਜਵੇਂ ਸਕ ਭਾਰਤਚਿੰਦਰ ਰਿੰਜਦੇਵ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਵਿੱਚ ਸਹੀ ਮਿੰਸਨਆ ਸਗਆ ਹੈ, ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 10 (19 ਏ) ਦੀ ਸਵਆਸਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਵੈਲਥ ਟੈਕਸ ਐੱਫ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 5 (3) ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਭਰੋਸਾ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਇਹ ਦੋਵਾਂ ਭਾਗਾਂ ਸਵਿੱਚ ਵਰਤੀ ਗਈ ਭਾਸ਼ਾ ਸਵਿੱਚ ਮਹਿੱਤਵਪੂਰਨ ਅਿੰਤਰ ਦੇ ਕਾਰਨ ਹੈ। [ ਪਾਰਸ 32,33] [206-E-F] ਆਮਦਨ ਕਸਮਸ਼ਨਰ-ਟੈਕਸ v. ਭਾਰਤਚਿੰਦਰ ਰਿੰਜਦੇਵ (1985) 154 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 236 (ਐੱਮ. ਪੀ.); ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. ਰਨਾਮ. ਐੱਚ. ਐੱਚ. ਮਹਾਰਾਓ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘਜੀ (1988) 173 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 79 (ਰਾਜ)-ਮਨਜੂਰ। Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) 12016) 11 OU.UU.UU. 193) 12016) 11 OU.UU.UU. 193)DIU UU Dd a DU UW DU Ud Dd DU, WoPH dDIU DU» POea, Da2015 LIL] FILILIEIE EIEILIE] DI5 DJUUUUL, 201(HUUU UOUUUUUUUOUU UU UOUOU Uo DUO UUUOUUUUOUUO UoOQOOUUU OUUUPIP IEIE) (tg- Dd DO CF -2 8 12/ 2015 PT EEE EEE EEE OLEEEG LGR OLE ETE EER, ETE ETT EETPUI) ttt -64/1986 [JIOIII-26.03.7014 [JO OOOO OOOO OOPTEEE ERP ETE EEE EEE EEDIU DO Wo a, Uo Ud U0, DUKIWI, DO DW Uo Ud UeDIU a UW Da, Do Du Ue,DIU UD, BP UU, DU DU, WD a, DoKIWI, DO UD, WP Uo DU, DUPT IEE EEE EP EEE EETPH IIE PA) ETA TTT EAT) ET Er) EEEDIU Ud DD Ua, DIU Ud DD Ua,1. OU DOU DOU Dd UW, DU UW Do UDPUEIEIEIE] «1T983).hCUWETEI] 66CtCOiETL TE GB LEE COLE) DUO UU 1978-79 UL DUO Uo Uo Uo Uo Uo Uo,PH dh dE 6oLdbgReP EERE EEE EE EEE ETE EEE EET EETPHETE IE EARP) Pn EAT) EE ET EET Eg]2. GOUL UU DUO DUO Uo DOU UU Uo UU, DUPHYEE EP EEE EPP ETE ET EEE ETE3. DUUUUUUUU DOU DOU Uo Uo Uo, UD Uo DU Uo UdKDI DOU Ue UD a UW a, Dd DeHOU Uo RU i Ue , Ud“TUR UP TE TETRA EPA Ee ED TATE EAT oe) TA EE TTA) PTE odPT IE I EAEEE ERE ETRE EE EE EEG EPG SEP EE EETEEE ETTrT TET TP EEE EEDI WU Da Ud, DW Ua UDPHIEE Faby Pad PA) ET ATTA ET 4. QUOUOUOU OOOO ODUOUOUUOUU, 1922 (1922 UU Xl) UU UUOUU 600DUO UU UU d,s Ud"OOOO OOO OO OQOOUOOUO (OOOUOOU DOOUOUOUUD) OOO, 1950° GOO OOOO OQOOUO OOOO (OOOO OOO OOO “OOOO ooo DOO) OO DOODUO UO Uo UU UU UU UO, DUO Uo DU DU UDHUUUUUU UO YUUUUUOUUOU (UU UO UU UDUOUOUO Uo UUOUUUL)PTEEE EEE ERP EG EET EEE EEE EE EETEEE ETE ETT EETPUPIEIEIEd Ey) EEE tdb) EIbd bed Eb dnb) tIEIbded Elbdbed PT IE IE AE EEE EPP EE EPP EEE EEE ETT EET ETE EETKH CIETY LIE EEE, 3B LEE EE EEE EE EEE EP EE EEA ETEOHOOUOUUOOU 15 OO OO a, CUO OO YOUU OO OOO OGQOUOUOUOUOUOUPH IE IE EEE EE EEE EER LEE Ed LEER OLR EETETE EEEPTT TE TE TEE TEE ETE EEE EEE ETT ETT TTT THE TE ETT PHdE IEY Pan OEE) OAT re de OTE OTE OTT OETA ETE)PT IE IE AEE EEE EET ETP EEE ETE EEE ETE EE ETT Tg6. WOOO OO QOUOUOO 15 00 OU oi) OO OOOO DOU OQOUOOUOOo OoOQOOUOUUO OOO, QOUOUO OOOO, OOOO QOUOUOUOUOO (OOOO DOU) U014.05.1954 UU UUUUU. DOU 2619 UO Uo DU UD UD, DUDUO UU, DU Ud UD od UeOQOOUOUOU OO OOOO OQUOOUOUUOOUO OOOO OOOO OOOO OOOO (OOOO 21) 7. 20.09.1976 UU, DUUUU DOUUUUU UO UU DOU Uo Uo Uo UeHUUUUOU UU UYU (918.26 VOU UU DUOUUOUU UU Uo UU UoOOOO OQOOUOUUO QOUOOU OO) OO OUOUOUOUO OOOO OO OOO OQOOUDU UW UU Uo, 2952 UO DUO U0 Uo DUHO DOU UU 80,000/- VUUOUU UO UOUUO UU DUOUOUUOUUOUO OO UOUODU DOU Uo Uo Uo Do Uo UD Uo Uo, UU UU 1993 DOU UU PH) PIPE) fab Tab ode) or ETD OTTEE ETAT OTT EgHE dE dE od OLE OLE EER LEE LTTEEE LETTER ETE EETPH IIE PPA oe de) EEA OED OETA OT OTD OTA oT ED OEE oPT EE IE AE EE ERE, edge sEdEP sdE sd EHP EE) SLE sEde OQOOUOUOU OO OOOO OOO O00. UOOUOOUO OOO GOOD (UOUOUOUO) OOPH IIE PIE EAA) TAA) EAT) ET EAT Ee ET TEA ETE Eg)rl ded ca rl ded ca18. HOUUUUU DOU UD, DUO DU UD Uo Do oo UDOQOOUOUUOU OO OOOO 10(719L) OO UOOUO 23 OO QOUOUUOU OOO QOUHUUU UOU UUUUUUU OUUOUOUUOUOU UU UU UU UU 1071490) ULDOU UU oD, oo oe od OeOQOOUOUOUO OO OOUOOUOUUO UQOOUO OO OOOO 23(2) GOO DOU OOO HOOUUOUUUO UO YUOOUUOO, YOUU YUOUOUOUUOU UO UUOUU 10(19PTT TE TE TE TR TEE ETT TTT TEE TE ETT TE TEEPE TEE ETT UL WOU UU Uo UDO DU Uo UU Uo, Uo Uo Uo Uo UDOPT IE IE EERE EER EEE ETE EER LEER PEEP EE Er ETE EOQOOUOUUOOU OO YOU 10 (19 LF) OO YOUU OOO OO DOOUOOUOUOU KIWI Uo, DOU I Uo Do DU19. WO DUUUUUUUUUO UO, UU Uo UU UD UoPH IIE PARA) OA EE OTA OAT OT OTT EAT TATE ETPTLIER AE EEEP ERED EEE EE EEE EEE EETEEE EETEETEETrl adh Lab E20. QHUUUOU YOU, QUUOUUOUOU (WOOO) OO DOOUOUOUOU ODOOUOUPt dh yy LAEGEREP EGP EEE EEE LETTE SEED ETT SET Es ETPTEEA ERE EP EETEET EE EEEAL [Iii bdblhd PIETY DIPPED Ey ETT EA) TET oT ETT EAT EALitPA UETrTIEEI |PA UETLitIH LI |PTLEILA EL(UUOQOOUOUUOUUOOUO) OO UOUOUOOU OQOUOUUOOUO OOOO OOOO OU OO PHP) Pah EAR Pry22. QUUU UUUUUUU UU UU 10719) UU UU UU UUUUUUU 15cm), UU UoDIU Uo Uoa Ud, Dd Da UsOOOO OUOOUOUUO OO OOO 10(19L OOOO OUOOUOUUO OO OOO 10(19L“ TET IET, LO ELIE] tLe) DIEIE) Ella DIEIEIEIE) DU a ee DCUPH IIE PARRA) Pde) ED PD soe ere) ET EEA) ETT ETAPH yd EE EP ERE EEE EEE EEE EEE y= Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) [2016] 11 S.C.R. 193 MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA v. COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJASTHAN-11, JAIPUR (Civil Appeal No. 2812of2015) DECEMBER 05, 2016 [RANJAN GOGOi AND ABHAY MANOHAR SAPRE, JJ.] Income Tax Act, 1961: s. 10(19A) - Exemption ji·om payment of income-tax on the residential palace of the Ruler - Part of the residential palace found to be in occupation of tenant and remaining in occupation of the Ruler for his residence - Ruler entitled to claim exemption for whole of his residential palace u/s. 1O(l9A) or such exemption would confine only to that portion of palace in his actual occupation - Held: Even if the Ruler had let out the portion of his residential palace, yet he would continue to enjoy the exemption in respect of entire palace because it is not possible to split the exemption in two parts-one in his occupation and the other in possession of the tenant - If Legislature intended to spill the 'palace' in part(s), alike houses for taxing the subject, it would have said so by employing appropriate language ins. 10(19A), however; no such -language is employed therein Part B States (Taxation Concessions), Order 1950 - Paraf;raph 15 (iii). Interpretation of Statutes: Rule of interpretation - If two Statutes dealing with the same subject use different language then it is not permissible to apply the language of one Statute to other -while interpreting such Statutes Likewise, once assesseejuljills the conditions specified in section for claiming exe111ptio:1 under the Act then provisions dealing with grant of exemption to be construed liberally because the exemptions are for the benefit of assessee. Allowing the appeal, the Court HELD: 1.1 Section 10 of the Income Tax Act, 1961 provides that in computing the total income of a previous year of any person, any income falling within any of the sub-clauses of Section 10 shall not be included. Sub-clause (19A) says that the annual value of any one palace which is in occupation of a Ruler and 193 A B c D E F G H A whose annual value was exempt from income-tax before the commencement of the Constitution (Twenty-sixth Amendment) by virtue of the provisions of the Merged States (Taxation concessions) Order, 1949 or the Part B States (Taxation Concessions), Order 1950 would be exempt from payme:at of income-tax. Paragraph 15 (iii) grants exemption to the bona fide B annual value of the residential palace of the Ruler of a State, which is declared by the Central Government to be Rulers ancestral property from payment of income-tax. [Paras 23, 24][203-A-CJ 1.2 In order to claim exemption from payment of income-tax on the residential palace of the Ruler under Section 10(19A), c it is necessary for the Ruler to satisfy that first, he owns the palace as his ancestral property; !iecond, such palace is in his occupation as his residence; and third, the palace is declared exempt from payment of income-tax under Paragraph 15 (iii) of the Order, 1950 by the Central Government. [Para 25][203-D] D 1.3 The view taken by the Pradesh High Court in in 1.3 The view taken by the Madhya Pradesh High Court in in the case of * B/l(lmtcluuu/m Banjdeo that even if the Ruler had let out the portion of his residential palace, yet he would continue to enjoy the exemption in respect of entire palace because it is not possible to split the exemption in two parts, i.e., the one in E his occupation and the other in possession of the tenant; and the one taken in the case of the appellant in **Malmmo Bltim Singltji's case by rightly placing reliance on Bltaratc/umdra Banjdeo '.5 case is the correct view and there is no good ground to take any other view. As rightly held in the case of Blmmtc/l(lnt/ra Ba11jdeo 's case, no reliance could be placed on Section 5(iii) of the Wealth Tax F Act while construing Section 10(19A) of the I.T. Act. It is due to marked difference in the language employed in both sections. [Paras 32, 33][206-E-F] Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) Co111111issioner of Income-tax v. Bharatchandra Banjdeo (1985) 154 ITR 236 (MP); C.I.T. v. H.H. Maharao Bhim G Singhji (1988)173 ITR 79(Raj.) - approved. 1.4 Section 10(19A) of the I.T. Act, the Legislature has used the expression "palace" for considering the grant of exemption to the Ruler whereas on the same subject, the Legislature has used different expression namely "any one building" in Section H S(iii) of the Wealth Tax Act. This distinction cannot be ignored while interpreting Section 10(19A) which is significant. If the Legislature intended to spilt the palace in part(s), alike houses for taxing the subject, it would have said so by employing appropriate language in Section 10(19A) of the I.T. Act. However, no such language is employed in Section 10(19A). [Paras 34, 35][207-C-D] 1.5 Section 23(2) and (3), uses the expression "house or part of a house". Such expression does not find place in Section 10(19A) of the I.T. Act. Likewise, no such expression is found in Section 23, specifically dealing with the cases relating to ".oalace". This significant departure of the words in Section 10(19A) of the I.T. Act and Section 23 also suggest that the Legislature did not intend to tax portion of the "palace" by splitting it in parts. [Para 36] [207-E] 1.6 It is a settled rule of interpretation that if two Statutes dealing with the same subject use different language then it is not permissible to apply the language of one Statute to othzr while interpreting such Statutes. Similarly, once the assessce is able to fulfill the conditions specified in section for claiming exemption under the Act then provisions dealing with grant of exemption should be construed liberally because the exemptions are for the benefit of the asscssee. [Para 37)(207-F-G] 1. 7 The q ucstion involved in the instant case had also arisen in previous Assessment Years' (1973-74 till 1977-78) and was decided in appellant's favour when Special Leave Petition(c) No. 3764 of 2007 filed by the Revenue was dismissed by this Court on 25.08.2010 by affirming the order of the Rajasthan High Court. In such a factual situation where the Revenue consistently lost the matter on the issue then, there was no reason much less justifiable reason for the Revenue to have pursued the same issue any more in higher courts. [Paras 39, 40][208-A-B] 1.8 Though principle of res judicutu docs not apply to income-tax proceedings and each assessment year is an independent year in itself, yet, in the absence of any valid and convincing reason, there was no justification on the part of the Revenue to have pursued the same issue again to higher courts. There should be a finality attached to the issue once it stands decided by the higher courts on merits. This principle, applies to the instant case on all A B c D E F G H A force against the Revenue. [Para 41) (208-C-D] Mis Radhasoami Satsang, Saomi Bagh, Agra v. Commissioner of Income Tax (1992) 1 SCC 659 : 1991 (2) Suppl. SCR 312 - referred to. 1.9 The reasoning and the conclusion arrived at by the High B Court in the impugned order does not lay down correct principle of law. The impugned order is set aside. The question is answered in favour of the appellant (assessee) and against the Revenue. [Paras 43, 45) [208-E-F; 209-B] *Commissioner of Income-tax v. Bharatchandra c Bm1jdeo (1985) 154 ITR 236 (MP); Co111111issio11er of Income-Tax v. Bharatchandra Bhanjdev (1989) 176 ITR 380 (MP); **CIT. v. HH Maharao Bhi111 Singlyi. (1988)173 ITR 79 (Raj.) - approved. Maharawal Lax111an Singh v. C.I.T. (1986) 160 ITR 103 D (Raj.) - disapproved. The Parashuram Pottery Works Co. Ltd. v. The Income Tax Officer, Circle-l Ward 'A' Rajkot, Gujarat (1977) 1 SCC 408 : 1977 (2) SCR 92; Com111issio11er of Income Tax v. Excel Industries Ltd. (2014) 13 SCC 459 : 2013 · (10) SCR 490; Union of India & Ors. v. Wood Papers E Ltd. & Am: (1990) 4 sec 256 : 1990 (2) SCR 659; Mohd Ali Khan v CIT (1983) 140 ITR 948 (Delhi); Commissioner of Income-Tax v HH Maharao Bhim Singh (2002) 124 Taxman 26 - referred to. Case Law Reference Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) OOOO OUOOUOUUO OO OOO 10(19L“ TET IET, LO ELIE] tLe) DIEIE) Ella DIEIEIEIE) DU a ee DCUPH IIE PARRA) Pde) ED PD soe ere) ET EEA) ETT ETAPH yd EE EP ERE EEE EEE EEE EEE y= PH yd EE EP ERE EEE EEE EEE EEE y=(19L) OO UOUUO OO UOUOUOU OOO OOOO OO OOO OO OOOOKIWUWU,LitrT LrT UTI |LIWIULrTIEEEPTEEE(QJUOUOUOUOOOUOUOUU1971, PHVETERPHdE(QUOU0UOHUUUUUUL)KIWI,|1949, I |TT tLitrHIEE(UJUUUUOHOOUOUUOUUO) OOOO, 1950, OO, QWOUOU OO UOUOOUO (WOHOOUOUUOUOUO) OOOO OO OOOO OO, GOO OO DOUOOUOOUOKIWI UW, 2958 OU DUO DOU UU DOU UD DU DUrH idk ER ETE EEUUW Uo LUD, 2972 UU Uo UU UU UU UUDU a OU, a UerT TE TR AR TEE ET EE EEE ER ETE EET TT ETP ET]PHIIE TE EAA Pry) EoD EE) EEA) EePT dE Ea EEE $35| PT dE Ea EEE $35|15. LIL IELIEIEI ILIEEE ET EEE EP ETE EEE EEE, SETPH] Tu) Pub) fbb) faba fanaa Par eo) oD sD OTD PT dE I EA) EERE EEE ETE ETE EP, SEPP ETRE SEG EEPTT TE TE TR ER EEE ETE TET EEE ET PTT TE TE TR ER EEE ETE TET EEE ET(i)……………………………………………….. (i)……………………………………………….. (ii)…………………………………………. (ii)…………………………………………. di) QOOO OOOOOU OO YOO OO UOUOOUO OOO OO OUOUOUOUOPH EIR AE ERE EE EEE, EGP EEE ETEEE EEG EE EET EEa ennPHP) PIPER Pan) EET Ey PHP) PIPER Pan) EET Ey23. TILILIE] 10 LILIE] FILIEJLIEILIEIE) GIE] GE] EIDJEIE] GIUL UU OU UU UU UO, UO 20 UU UU UU UU Uo DUO Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) ਆਮਦਨ ਕਸਮਸ਼ਨਰ-ਟੈਕਸ v. ਭਾਰਤਚਿੰਦਰ ਰਿੰਜਦੇਵ (1985) 154 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 236 (ਐੱਮ. ਪੀ.); ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. ਰਨਾਮ. ਐੱਚ. ਐੱਚ. ਮਹਾਰਾਓ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘਜੀ (1988) 173 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 79 (ਰਾਜ)-ਮਨਜੂਰ। 1.4 ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 10 (19ਏ), ਸਵਧਾਨ ਸਭਾ ਨੇ ਛੋਟ ਦੇਣ 'ਤੇ ਸਵਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ "ਮਸਹਲ" ਸ਼ਰਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਸਕ ਇਿੱਕੋ ਸਵਸ਼ੇ ਉੱਤੇ, ਸਵਧਾਨ ਸਭਾ ਨੇ ਵੈਲਥ ਟੈਕਸ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ ਐਚ 5 (iii) ਸਵਿੱਚ "ਕੋਈ ਵੀ ਇਿੱਕ ਇਮਾਰਤ" ਨਾਮ ਦੇ ਵਿੱਿਰੇ ਸਮੀਕਰਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਫ਼ਰਕ ਨੂਿੰ ਨਜਰਅਿੰਦਾਜ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਧਾਰਾ 10 (19ਏ) ਦੀ ਸਵਆਸਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਜੋ ਮਹਿੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਸਵਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਮਸਹਲ ਨੂਿੰ ਅਿੰਸ਼ਕ ਸਹਿੱਸਸਆਂ ਸਵਿੱਚ ਫੈਲਾਉਣਾ ਸੀ, ਸਜਵੇਂ ਸਕ ਇਸ ਸਵਸ਼ੇ ਉੱਤੇ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਸਦਨ, ਇਸ ਨੇ ਨੌਕਰੀ ਦੇ ਕੇ ਅਸਜਹਾ ਸਕਹਾ ਹੁਿੰਦਾ। ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 10 (19ਏ) ਸਵਿੱਚ ਢੁਕਵੀਂ ਭਾਸ਼ਾ। ਹਾਲਾਂਸਕ, ਧਾਰਾ 10 (19ਏ) ਸਵਿੱਚ ਅਸਜਹੀ ਕੋਈ ਭਾਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਵਰਤੀ ਗਈ ਹੈ। [ ਪਾਰਸ 34,35] [207-ਸੀ-ਡੀ] 1.5 ਸੈਕਸ਼ਨ 23 (2) ਅਤੇ (3), "ਘਰ ਜਾਂ ਘਰ ਦਾ ਸਹਿੱਸਾ" ਸਮੀਕਰਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰਹਾਂ ਦੇ ਪਿਗਟਾਵੇ ਨੂਿੰ ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 10 (19ਏ) ਸਵਿੱਚ ਜਗਹਾ ਨਹੀਂ ਸਮਲਦੀ। ਇਸੇ ਤਰਹਾਂ, ਧਾਰਾ 23 ਸਵਿੱਚ ਅਸਜਹਾ ਕੋਈ ਸਮੀਕਰਨ ਨਹੀਂ ਸਮਲਦਾ, ਜੋ ਸਵਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ "ਮਸਹਲ" ਨਾਲ ਸਰਿੰਧਤ ਮਾਮਸਲਆਂ ਨਾਲ ਸਿੰਰਿੰਸਧਤ ਹੈ। ਧਾਰਾ 10 (19 ਏ) ਦੇ ਸ਼ਰਦਾਂ ਦਾ ਇਹ ਮਹਿੱਤਵਪੂਰਨ ਸਵਦਰੋਹ ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਅਤੇ ਸੈਕਸ਼ਨ 23 ਇਹ ਵੀ ਸੁਿਾਅ ਸਦਿੰਦੇ ਹਨ ਸਕ ਸਵਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ "ਮਸਹਲ" ਦੇ ਸਹਿੱਸੇ ਨੂਿੰ ਸਹਿੱਸਸਆਂ ਸਵਿੱਚ ਵਿੰਡ ਕੇ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। [ ਪੈਰਾ 36] [207-ਈ] 1.6 ਇਹ ਸਵਆਸਿਆ ਦਾ ਇਿੱਕ ਸਥਾਪਤ ਸਨਯਮ ਹੈ ਸਕ ਜੇ ਇਿੱਕੋ ਸਵਸ਼ੇ ਨਾਲ ਨਸਜਿੱਠਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਕਾਨੂਿੰਨ ਵਿੱਿਰੀ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਅਸਜਹੇ ਕਾਨੂਿੰਨਾਂ ਦੀ ਸਵਆਸਿਆ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਇਿੱਕ ਕਾਨੂਿੰਨ ਦੀ ਭਾਸ਼ਾ ਨੂਿੰ ਦੂਜੇ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਦੀ ਆਸਗਆ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰਹਾਂ, ਇਿੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਐਕਟ ਤਸਹਤ ਛੋਟ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੈਕਸ਼ਨ ਸਵਿੱਚ ਸਨਰਧਾਰਤ ਸ਼ਰਤਾਂ ਨੂਿੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੇ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਛੋਟ ਦੇਣ ਨਾਲ ਸਰਿੰਧਤ ਪਿਰਿੰਧਾਂ ਨੂਿੰ ਿੁਿੱਲਹ ਕੇ ਸਮਸਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਸਕਉਂਸਕ ਛੋਟਾਂ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੇ ਲਾਭ ਲਈ ਹਨ। [ ਪੈਰਾ 37] [207-F-G] 1.7 ਤਤਕਾਲ ਮਾਮਲੇ ਸਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਵਾਲ ਸਪਛਲੇ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲਾਂ (1973-74 1977-78 ਤਿੱਕ) ਸਵਿੱਚ ਵੀ ਉੱਸਠਆ ਸੀ ਅਤੇ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੇ ਹਿੱਕ ਸਵਿੱਚ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਸਗਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਮਾਲ ਦੁਆਰਾ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਗਈ 2007 ਦੀ ਸਵਸ਼ੇਸ਼ ਛੁਿੱਟੀ ਪਟੀਸ਼ਨ (ਸੀ) ਨਿੰਰਰ 3764 ਨੂਿੰ ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕਰਸਦਆਂ 25.08.2010 ਉੱਤੇ ਿਾਰਜ ਕਰ ਸਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਅਸਜਹੀ ਤਿੱਥਾਤਮਕ ਸਸਥਤੀ ਸਵਿੱਚ ਸਜਿੱਥੇ ਮਾਲ ਸਵਭਾਗ ਲਗਾਤਾਰ ਇਸ ਮੁਿੱਦੇ ਉੱਤੇ ਮਾਮਲਾ ਗੁਆ ਸਰਹਾ ਸੀ, ਉੱਚ ਅਦਾਲਤਾਂ ਸਵਿੱਚ ਇਸੇ ਮੁਿੱਦੇ ਨੂਿੰ ਅਿੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਘਿੱਟ ਜਾਇਜ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਸੀ। [ ਪਾਰਸ 39,40] [208-ਏ-ਰੀ] 1.8 ਹਾਲਾਂਸਕ ਰੈੱਸ ਜੂਡੀਕਾਟਾ ਦਾ ਸਸਧਾਂਤ ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁਿੰਦਾ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਸਵਿੱਚ ਇਿੱਕ ਸੁਤਿੰਤਰ ਸਾਲ ਹੁਿੰਦਾ ਹੈ, ਸਫਰ ਵੀ, ਸਕਸੇ ਵੀ ਜਾਇਜ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਕਾਰਨ ਦੀ ਅਣਹੋਂਦ ਸਵਿੱਚ, ਮਾਲ ਸਵਭਾਗ ਵਿੱਲੋਂ ਉਸੇ ਮੁਿੱਦੇ ਨੂਿੰ ਉੱਚ ਅਦਾਲਤਾਂ ਸਵਿੱਚ ਦੁਰਾਰਾ ਅਿੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਕੋਈ ਜਾਇਜ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਿੱਕ ਵਾਰ ਜਦੋਂ ਉੱਚ ਅਦਾਲਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਯੋਗਤਾ ਦੇ ਅਧਾਰ ਉੱਤੇ ਫੈਸਲਾ ਸਲਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਮੁਿੱਦੇ ਨਾਲ ਇਿੱਕ ਅਿੰਤਮਤਾ ਜੁਡੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਸਧਾਂਤ, ਸਾਰੇ H ਉੱਤੇ ਤੁਰਿੰਤ ਕੇਸ ਉੱਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁਿੰਦਾ ਹੈ। ਮਾਲੀਆ ਦੇ ਸਵਰੁਿੱਧ ਇਿੱਕ ਤਾਕਤ। [ ਪੈਰਾ 41] [208-ਸੀ-ਡੀ] ਮੈਸਰਜ ਰਾਧਾਸੋਮੀ ਸਸਤਸਿੰਗ, ਸਾਓਮੀ ਰਾਗ, ਆਗਰਾ ਰਨਾਮ. ਆਮਦਨ ਕਰ ਕਸਮਸ਼ਨਰ (1992) 1 ਐਸ. ਸੀ. ਸੀ. 659: 1991 ( 2 ) ਸਪਲਾਇਰ. ਐੱਸ. ਸੀ. ਆਰ. 312-ਹਵਾਲਾ ਸਦਿੱਤਾ ਸਗਆ ਹੈ। 1.9 ਹਾਈ ਰੀ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਇਤਰਾਜਯੋਗ ਆਦੇਸ਼ ਸਵਿੱਚ ਜੋ ਤਰਕ ਅਤੇ ਸਸਿੱਟਾ ਕਿੱਸਢਆ ਸਗਆ ਹੈ, ਉਹ ਕਾਨੂਿੰਨ ਦੇ ਸਹੀ ਸਸਧਾਂਤ ਨੂਿੰ ਸਨਰਧਾਰਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਤਰਾਜਯੋਗ ਆਦੇਸ਼ ਨੂਿੰ ਅਲਿੱਗ ਕਰ ਸਦਿੱਤਾ ਸਗਆ ਹੈ। ਇਸ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਰ ਅਪੀਲਕਰਤਾ (ਕਰਦਾਸਤ) ਦੇ ਹਿੱਕ ਸਵਿੱਚ ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੇ ਸਵਰੁਿੱਧ ਸਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। [ ਪੈਰਾ 43,45] [208-E-F; 209-B] * ਆਮਦਨ ਕਸਮਸ਼ਨਰ-ਟੈਕਸ v. ਭਰਤਚਿੰਦਰ ਰਿੰਜਦੇਵ (1985) 154 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 236 (ਐੱਮ. ਪੀ.); ਦੇ ਕਸਮਸ਼ਨਰ। ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ v. ਭਰਤਚਿੰਦਰ ਭਿੰਜਦੇਵ (1989) 176 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 380 (ਐਮ. ਪੀ.); * * ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. ਵੀ. ਐੱਚ. ਐੱਚ. ਮਹਾਂਰਾਓ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘ ਜੀ (1988) 173 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 79 (ਰਾਜ)-ਮਨਜੂਰ। ਮਹਾਰਾਵਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਸਿੰਘ ਰਨਾਮ ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. (1986) 160 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 103 (ਰਾਜ)-- ਨਾਮਨਜੂਰ। ਪਰਸ਼ੂਰਾਮ ਪੋਟਰੀ ਵਰਕਸ ਕਿੰਪਨੀ ਸਲਮਸਟਡ v. ਆਮਦਨ ਕਰ ਅਸਧਕਾਰੀ, ਚਿੱਕਰ-I, ਵਾਰਡ 'ਏ' ਰਾਜਕੋਟ, ਗੁਜਰਾਤ (1977) 1 ਐਸ. ਸੀ. ਸੀ. 408: 1977 ( 2 ) ਐਸ. ਸੀ. ਆਰ. 92; ਆਮਦਨ ਕਸਮਸ਼ਨਰ ਟੈਕਸ v. ਐਕਸਲ ਇਿੰਡਸਟਰੀਜ ਸਲਮਸਟਡ (2014) 13 ਐਸਸੀਸੀ 459: 2013 · ( 10 ) ਐੱਸ. ਸੀ. ਆਰ. 490; ਯੂਨੀਅਨ ਆਫ਼ ਇਿੰਡੀਆ ਅਤੇ ਹੋਰ। ਵੀ. ਲਿੱਕਡ ਦੇ ਕਾਗਜ ਸਲਮਸਟਡ ਅਤੇ ਏ. ਐੱਨ. ਆਰ. ( 1990 ) 4 ਐਸ. ਸੀ. ਸੀ 256: 1990 ( 2 ) ਐਸ. ਸੀ. ਆਰ. 659; ਮੁਹਿੰਮਦ ਅਲੀ ਿਾਨ ਰਨਾਮ ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. (1983) 140 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 948 (ਸਦਿੱਲੀ); ਆਮਦਨ ਕਸਮਸ਼ਨਰ-ਟੈਕਸ ਰਨਾਮ ਐਚ. ਐਚ. ਮਹਾਰਾਓ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘ (2002) 124 ਟੈਕਸਮੈਨ 26-ਹਵਾਲਾ ਸਦਿੱਤਾ ਸਗਆ। ਕੇਸ ਕਾਨੂਿੰਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) ਕੇਸ ਕਾਨੂਿੰਨ ਦਾ ਹਵਾਲਾ 1991 ( 2 ) ਸਪਲਾਇਰ. ਐੱਸ. ਸੀ. ਆਰ. 312 ਪੈਰਾ 14 1977 ( 2 ) ਐੱਸ. ਸੀ. ਆਰ. 92 2013 (10) ਐੱਸ. ਸੀ. ਆਰ. 490 ਪੈਰਾ 14 1990 (2) ਐੱਸ. ਸੀ. ਆਰ. 659 ਪੈਰਾ 15 (1983) 140 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 948 (ਸਦਿੱਲੀ) ਪੈਰਾ 27 (2002) 124 ਟੈਕਸਮੈਨ 26 ਮਨਜੂਰ ਪੈਰਾ 38 (1986) 160 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 103 (ਰਾਜ) ਨਾਮਨਜੂਰ ਪੈਰਾ 43 (1989) 176 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 380 (ਐੱਮ. ਪੀ.) ਪੈਰਾ 43 (1985) 154 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 236 (ਐੱਮ. ਪੀ.) ਪੈਰਾ 32,33,38,43 ( 1988 ) 173 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 79 (ਰਾਜ) ਨੇ ਪਾਰਸ 32,38,43 ਨੂਿੰ ਮਨਜੂਰੀ ਸਦਿੱਤੀ। ਸਸਵਲ ਅਪੀਲ ਸਨਆਂਇਕ ਫੈਸਲਾਃ ਸਸਵਲ ਅਪੀਲ ਨਿੰਰਰ 2812 2015 ਸਵਿੱਚ. 1986 ਦੇ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਰੈਫਰੈਂਸ ਨਿੰਰਰ 64 ਸਵਿੱਚ ਜੈਪੁਰ ਸਵਿੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਮਤੀ 26.03.2014 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ। ਗੋਪਾਲ ਸੁਰਰਾਮਨੀਅਮ, ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ। , ਸ਼ਿੀਮਤੀ ਕਸਵਤਾ ਿਾਅ, ਵੈਭਵ ਕੁਲਕਰਨੀ, ਵਕੀਲ। , ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਲਈ। ਵਾਈ. ਪੀ. ਅਧਯਾਰੂ, ਸੀਨੀਅਰ ਐਡ. , ਐਚ. ਰਾਘਵੇਂਦਰ ਰਾਓ, ਰੂਪੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ, ਐੱਸ. ਏ. ਹਸੀਰ, ਆਰ. ਆਰ. ਰਾਜੇਸ਼, ਸੌਸਮਆ ਸਸਨਹਾ, ਐੱਸ. ਏ. ਸਸਿੱਦੀਕੀ, ਐੱਮ. ਕੇ. ਮਾਰੋਰੀਆ, ਸ਼ਿੀਮਤੀ ਅਸਨਲ ਕਸਟਆਰ, ਵਕੀਲ। , ਜਵਾਰਦੇਹ ਲਈ. ਅਦਾਲਤ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਸਦਿੱਤਾ ਸਗਆ ਸੀ ਅਭੈ ਮਨੋਹਰ ਸਪਰੇ, ਜੇ. 1. ਇਸ ਸਵਰੁਿੱਧ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਜੈਪੁਰ ਸਵਿੇ ਰਾਜਸਥਾਨ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ 1986 ਦੇ ਡੀ. ਰੀ. ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਰੈਫਰੈਂਸ ਨਿੰਰਰ 64 ਸਵਿੱਚ ਅਸੈੱਸਮੈਂਟ ਸਾਲ ਨਾਲ ਸਰਿੰਧਤ ਅਿੰਸਤਮ ਆਦੇਸ਼ ਸਜਸ ਸਵਿੱਚ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਪੂਰੇ ਰੈਂਚ ਨੇ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੇ ਸਵਰੁਿੱਧ ਇਸ ਨੂਿੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਕਾਨੂਿੰਨ ਦੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਰ ਸਦਿੱਤਾ। 2. ਅਪੀਲ ਸਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਮੁਿੱਦੇ ਦੀ ਕਦਰ ਕਰਨ ਲਈ, ਸਿੰਿੇਪ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਵਿੱਚ ਸਰਿੰਧਤ ਤਿੱਥਾਂ ਨੂਿੰ ਦਿੱਸਣਾ ਜਰੂਰੀ ਹੈ। ਹੋਰ ਗਿੱਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ "ਉਮੇਦ ਭਵਨ (ਈ 1) ਪੈਲੇਸ" ਅਤੇ "ਸਸਟੀ ਪੈਲੇਸ" ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਉਮੇਦ ਭਵਨ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਰਹਾ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਸਨਵਾਸ ਲਈ ਮਸਹਲ। ਸਜਿੱਥੋਂ ਤਿੱਕ ਇਸ ਅਪੀਲ ਦਾ ਸਰਿੰਧ ਹੈ, ਇਿੱਥੇ ਸ਼ਾਮਲ ਮੁਿੱਦਾ "ਉਮੇਦ ਭਵਨ ਪੈਲੇਸ" ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਕੇਂਦਸਰਤ ਹੈ। 4. ਧਾਰਾ 60 ਏ ਦੁਆਰਾ ਸਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922 (1922 ਦਾ 11ਵਾਂ), ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਐੱਫ ਨੇ "ਭਾਗ ਰੀ ਰਾਜਾਂ (ਟੈਕਸੇਸ਼ਨ ਸਰਆਇਤਾਂ) ਆਰਡਰ, 1950" (ਇਸ ਤੋਂ ਰਾਅਦ "ਆਰਡਰ" ਵਜੋਂ ਜਾਸਣਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ) ਨਾਮਕ ਇਿੱਕ ਆਦੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਲਾਜਮੀ ਤੌਰ ਉੱਤੇ ਛੋਟਾਂ, ਟੈਕਸ ਦੀ ਦਰ ਸਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਅਤੇ ਸਵਅਕਤੀਆਂ (ਸ਼ਾਸਕ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਪਸਰਵਾਰਕ ਮੈਂਰਰਾਂ) ਦੁਆਰਾ ਵਿੱਿ-ਵਿੱਿ ਸਰੋਤਾਂ ਤੋਂ ਪਿਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸਵਸ਼ੇਸ਼ ਸਕਸਮ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦੇ ਸਰਿੰਧ ਸਵਿੱਚ ਸੋਧਾਂ ਕਰਨ ਲਈ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸਗਆ ਸੀ। ਆਰਡਰ ਜੀ ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੇ ਗਜਟ ਸਵਿੱਚ, ਅਸਾਧਾਰਣ, 02.12.1950 ਉੱਤੇ ਪਿਕਾਸਸ਼ਤ ਕੀਤਾ ਸਗਆ ਸੀ। 5. ਆਦੇਸ਼ ਦਾ ਪੈਰਾ 15 ਵਿੱਿ-ਵਿੱਿ ਸਕਸਮਾਂ ਨਾਲ ਸਿੰਰਿੰਸਧਤ ਹੈ ਛੋਟਾਂ. ਪੈਰਾ 15 ਦੀ ਮਦ (iii), ਜੋ ਇਸ ਅਪੀਲ ਲਈ ਢੁਕਵੀਂ ਹੈ, ਪਿਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ ਸਕ ਸਕਸੇ ਰਾਜ ਦੇ ਸ਼ਾਸਕ ਦੇ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ ਦਾ ਸ਼ੁਿੱਧ ਸਾਲਾਨਾ ਮੁਿੱਲ ਜੋ ਰਾਜ ਦੇ ਅਿੰਦਰ ਸਸਥਤ ਹੈ ਅਤੇ ਦੁਆਰਾ ਐਲਾਸਨਆ ਸਗਆ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੂਿੰ ਉਸ ਦੀ ਅਟੁਿੱਟ ਜਿੱਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਵਜੋਂ ਆਮਦਨ ਟੈਕਸ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਤੋਂ ਛੋਟ ਸਦਿੱਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। 6. ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਪੈਰਾ 15 ਦੀ ਆਈਟਮ (iii) ਦੇ ਤਸਹਤ ਸਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਸਵਿੱਚ, ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ, ਸਵਿੱਤ ਮਿੰਤਰਾਲੇ (ਮਾਲ ਸਵਭਾਗ) ਨੇ ਇਿੱਕ ਨੋਟੀਸਫਕੇਸ਼ਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤਾ ਸਜਸ ਸਵਿੱਚ ਨਿੰ. S.R.O.1619 B ਸਮਤੀ 14.05.1954 ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੇ ਉੱਪਰ ਦਿੱਸੇ ਗਏ ਦੋ ਮਸਹਲਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਅਰਥਾਤ , ਉਮੇਦ ਭਵਨ ਅਤੇ ਸਸਟੀ ਪੈਲੇਸ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਨਵਾਸ (ਲਡੀਵਾਰ ਨਿੰ. ਟੇਰਲ ਦੇ 21). 7. ਰਿੱਸਿਆ ਮਿੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਆਈ. ਡੀ. 2 ਨੂਿੰ ਉਮੇਦ ਭਵਨ ਪੈਲੇਸ ਦੇ ਸਹਿੱਸੇ (ਆਈ. ਡੀ. 1 ਏਕਡ ਜਮੀਨ ਸਜਸ ਸਵਿੱਚ ਘਰ ਸੀ ਅਤੇ ਜਮੀਨ ਉੱਤੇ ਹੋਰ ਸਨਰਮਾਣ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ) ਨੂਿੰ ਆਪਣੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਮਿੰਸਗਆ ਅਤੇ ਆਈ. ਡੀ. 3,000/- ਨੂਿੰ ਅਚਿੱਲ ਸਿੰਪਤੀ ਐਕਟ, 1952 ਦੇ ਪਿਰਿੰਧਾਂ ਨੂਿੰ ਲਾਗੂ ਕਰਕੇ ਸਕਰਾਏ ਵਜੋਂ ਪਿਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸਜਸ ਸਮਆਦ ਲਈ ਜਮੀਨ ਦੀ ਮਿੰਗ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਉਸ ਦੀ ਸਮਆਦ 1993 ਸਵਿੱਚ ਿਤਮ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, ਹਾਲਾਂਸਕ ਇਹ ਜਮੀਨ ਅਜੇ ਵੀ ਰਿੱਸਿਆ ਮਿੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਕਰਜੇ ਸਵਿੱਚ ਹੈ। 8. ਉੱਪਰ ਦਿੱਸੇ ਗਏ ਤਿੱਥਾਂ ਦੇ ਸਪਛੋਕਡ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਵਾਲ ਉੱਸਠਆ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੀ ਆਮਦਨ ਸਵਿੱਚ-ਅਪੀਲਕਰਤਾ (ਕਰਦਾਸਤ) ਦੁਆਰਾ ਰਿੱਸਿਆ ਮਿੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਮਿੰਗੀ ਗਈ ਜਾਇਦਾਦ ਦੇ ਸਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਪਿਾਪਤ ਆਮਦਨ ਦੀ ਟੈਕਸਯੋਗਤਾ ਦੇ ਸਿੰਰਿੰਧ ਸਵਿੱਚ ਟੈਕਸ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਾਰਵਾਈ, ਜੋ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਰਹਾਇਸ਼ (ਉਮੇਦ ਭਵਨ ਪੈਲੇਸ) ਦਾ ਇਿੱਕ ਸਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਸਵਾਲ ਇਹ ਸੀ ਸਕ ਕੀ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪਿਾਪਤ ਸਕਰਾਏ ਦੀ ਆਮਦਨ Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) The Parashuram Pottery Works Co. Ltd. v. The Income Tax Officer, Circle-l Ward 'A' Rajkot, Gujarat (1977) 1 SCC 408 : 1977 (2) SCR 92; Com111issio11er of Income Tax v. Excel Industries Ltd. (2014) 13 SCC 459 : 2013 · (10) SCR 490; Union of India & Ors. v. Wood Papers E Ltd. & Am: (1990) 4 sec 256 : 1990 (2) SCR 659; Mohd Ali Khan v CIT (1983) 140 ITR 948 (Delhi); Commissioner of Income-Tax v HH Maharao Bhim Singh (2002) 124 Taxman 26 - referred to. Case Law Reference F 1991 (2) Suppl. SCR 312 referred to Para 14 1977 (2) SCR 92 referred to Para 14 20p (10) SCR 490 referred to Para 14 1990 (~) SCR 659 referred to Para 15 G (1983) 140 ITR 948 (Delhi) referred to Para 27 (2002) 124 Taxman 26 approved Para38 (1986) 160 ITR 103 (Raj.) disapproved Para 43 (1989) 176 ITR 380 (MP) approved Para 43 (1985) 154 ITR 236 (MP) approved Paras 32,33, 38,43 H MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA v. COMMNR. OF IT. RAJASTHAN-11, JAIPUR (1988) 173 ITR 79 (Raj.) approved Paras 32, 38,43 A CIVIL APPELLATE JURISDICTION : Civil Appeal No. 2812 of2015. From the Judgment and Order dated 26.03.2014 of the High Court of Rajasthan at Jaipur in Income Tax Reference No. 64 of 1986. Gopal Subramanium, Sr. Adv., Ms. Kavita Jha, Vaibhav Kulkarni, B Ad vs., for the Appellant. Y. P. Adhyaru, Sr. Adv., H. Raghavendra Rao, Rupesh Kumar, S. A. Haseeb, R.R. Rajesh, Soumya Sinha, S. A. Siddiqui, M. K. Maroria, Mrs. Anil Katiyar, Ad vs., for the Respondent. The Judgment of the Cou1t was delivered by C ABHAY MANOHAR SAPRE, J. I. This appeal is filed against the final order dated 26.03.2014 passed by the High Court ofRajasthan at Jaipur in D.B. Income Tax Reference No. 64 of 1986 relating to the Assessment Year 1978-79 whereby the Full Bench of the 1-Iigh Court answered the question of law referred to it against the appellant herein. o 2. In order to appreciate the issue involved in the appeal, it is necessary to state the relevant facts in brief infra. 3. The appellant was the Ruler of the princely State ofKota, now a part of State of Rajasthan. He owned extensive properties which, inter alia, included his two residential palaces known as "Umed Bhawan Palace" and "City Palace". The appellant is using Urned Bhawan Palace for his residence. So far as this appeal is concerned, the issue involved herein centers around "Umed Bhawan Palace". 4. In exercise of the powers conferred by Section 60A of the r Indian Income Tax Act, 1922 (XI of 1922), the Central Government issued an order called "The Part B States (Taxation Concessions) Order, 1950" (hereinafter referred to as "The Order"). It was issued essentially to grant exemptions, reductions in rate of tax and the modifications in relation to specified kinds of income earned by the persons (Ruler and his family members) from various sources as specified therein. The Order was published in the Gazette oflndia, extraordinary, on 02.12.1950. G 5. Paragraph 15 of the Order deals with various kinds of exemptions. Item (iii) of Paragraph 15, which is relevant for this appeal, provides that the bona fide annual value of the residential palace of the Ruler of a State which is situate within the State and is declared by the H A Central Government as his inalienable ancestral property would be exempt from payment of Income-tax. 6. In pursuance of the powers conferred under item (iii) of Paragraph 15 of the Order, the Central Government, Ministry of Finanee(Revenue Division) issued a notification bearing No. S.R.0.1619 B dated 14.05.1954 declaring the appellant's aforementioned two palaces, viz., Umed Bhawan and City Palace as his official residences (Serial no. 21 of the Table). Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) PTT TE TE TR ER EEE ETE TET EEE ET(i)……………………………………………….. (i)……………………………………………….. (ii)…………………………………………. (ii)…………………………………………. di) QOOO OOOOOU OO YOO OO UOUOOUO OOO OO OUOUOUOUOPH EIR AE ERE EE EEE, EGP EEE ETEEE EEG EE EET EEa ennPHP) PIPER Pan) EET Ey PHP) PIPER Pan) EET Ey23. TILILIE] 10 LILIE] FILIEJLIEILIEIE) GIE] GE] EIDJEIE] GIUL UU OU UU UU UO, UO 20 UU UU UU UU Uo DUO OOO QUOOUO OOOO OO OU OO QOOUO DOO OOOO DOO UD-OUO (190)PH ded} Ea ERP EEE EE EEG ETP EEE EEE EEE EEG EEE EP EETETEOOO OO OO OOOO OQOOOUUOO ODOOUO DOUOOUOOU (UOUUOUUOUUOU ry FIERA EE EEE EP ET EEF EPG Erg EE EETEP EEE ETE ETOQOOUOUOU OOOOUOU DQOOUOOU (QUOUOOU DOUOUOUOOUOD) DOU, 194OQOOUOUU (QUOUOUOU DQUOUOUUOUG), QUO 1950 OO QUO OO OOOO OOrH] ETL I24. VOU OO UOU OUOUOOU OOOO OOO OU, UUUOOO 15 Gg) OOOO OOOO O00PH dE) fab) EIRP) ETAT TTD TATE TATE TAT re) oe) ETEe ETHO, WOU DU UD oe DerT dE) EERE EE EEE EP EET EE EETEP EET25. QUO 10(190) OO OOO OOOO OO DOOUOOO OOO OO DOO OD DOU OoHOU UO DOU UW Ue od gy do UI Dd DI UD Dd DeHO UW Woo UD, OU edDUO Uo DOU, Do UU DU DU DU UD UD Uo UDUU UO OO DUO, UO Uo DOU DU Uo UU, 1950OOOUOUUO 15 Gm) OO OOO OOOO OO OQOUOOUOO OO OOOO GOO ODO OOTT 26. WU, WUUOUU UU YDUUOU UO UU DUO DOU Uo Uo Uo DOUPH IIE PAPA) oP) Er ED oA re) EA Ee oT ED TATEe ETAT EEDU UW a a Uo I, UD I a Ue,OOOO 10(190) OO OOO OOOO QUO QOUOOUO OOO OO OOO OOO OO OOOPH dE] Pde) PIP dnd) fd oD SD oD Pd) dere ET oT OETA ETPHEde dE Eade, EE sO EE Tr EEG EEG EETEEE EET ETEHU, DU DU oo UD UD,PHIE IET TARA AD oT) ETD oT) ETA ED EET ED TATEe ETD ETTPdi dh yy Edb EAAEET EE EEE ETP Af. (TILIE) FIEILIEJEIE] TIE] LTE. TIEE] DIE EEE GE DILI (QOOOUUOUOUL) OO OOOO OOO QOUOUOOUO OO OOOO OO OU OOO OO OUUOU UU UU 10(19U) UU UUUUUUUU UUUU UU UUUUUOUU UU UUUOUUO2OO OOOO btn) OO OOO OQOUOUOOUO OOOO OOO OO OOOO, ODUOUOO0o DOO5d) OOO OOUUUOUOU UOOUO UU 10 (19L)PH] PIETER fap) PARA ATTrTEEE LaePTEEE ERP EPR ETT EEE, (1983)140 OU.UU.UU. 948(QOUUOUU0) OO QOOUOO OOO OOO OO OOOO DOO DQOOOUOOUOO OO DOUL OW UU DOU Uo UU UU Uo Uo, UD Uo Doo UoPT Ede Ea ERP EE EEE EP EEE EEE EEE EE ETT EE EGP EEE ETUL WOU Uo, Do Uo Uo DU UU Do Doo UD Uo UD UU DoPH dE) Pade) OETA ED OAD OTT OED Ee) OE OAT re OE OTPT EEE EERE EE, SLEEP EEG ETRE EEE EGR ETE EEE ETT EP EPH dE) baba fa28. UVUUUOUUUUUUU UUOUU. UU, UUUUOUUO DUO DOUUUUUUUU (UOOQOOUOUOUO OO OOO OD), OOO OU OOO OOOO OOo "SB. DUUU, UU UUUUOU Uo Uo UU Uo Uo Uo UD UU Uo Uo UDDIU WU Do , Do Ud UW UD UU Uo oe,OOO OO OU OOO OOOO 10 OU OOO 9lL) OO O00 , DOU DOO OOo OoPHP) Pye Ear Ey) Ene ee EA Er ATT EE ET Er) Ee Pr) OETA TATEri] EEE ERP ETE ETP EP ETE EEE EE EEE EEE EEE EgPT TE TE TR ERR ET ETT TT ETT TET TE ETT ETT TEE TEE TEE EPH] EP db db db) Pan EATQO [ILIIEIE) LIEIE) LIEIIEIE) DIEIEIE fde) ~lld DIE) PTT TE TE TE TE EE EP ETE TE TET EE TE EEE ETT TTT TE EEPHIEA) Pd OETAee ETD OAT AEA oT OTATT OATES ATTTEPTEEE ERP EEE EEE EP EP EPP EGP Erg) EEE EGP Erg EP EAE ETEOO OOOOUOU OOO OO, OO OOOO 10 OU UO (190) OU UO OOO OOOO OoDUO UO Uo DU UU, DU Uo Uo DU OU UD UeOO OOOO (OQUOOUOU QOUOUOUOUOG) OOOO OO OOO OOUOUOOUO OOOO PH dE) PIPER AT EAT TED TAT ATT) PET TETOU UUUUUOUU UU UO UU UU (290) UUUUOU, UU UU UOUOU UOrey EER Edbe EP EPR EGP EE EEG EGFP EEE ETE EEE Er EEE ETEOQOOUOUUO QUO OO OO, OU UO (290) OOO OO DOOUOOUOOO OOOO OOo UKDI DO Uo DU a a a Do Uo oD U0, Do DePTEEE EERE EE EE ETT EEE EEE EETEEE EPP EEG EEE ETE Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) H A Central Government as his inalienable ancestral property would be exempt from payment of Income-tax. 6. In pursuance of the powers conferred under item (iii) of Paragraph 15 of the Order, the Central Government, Ministry of Finanee(Revenue Division) issued a notification bearing No. S.R.0.1619 B dated 14.05.1954 declaring the appellant's aforementioned two palaces, viz., Umed Bhawan and City Palace as his official residences (Serial no. 21 of the Table). 7. On 20.09.1976, the Ministry of Defence requisitioned portion of the Umed Bhawan Palace (918.26 Acres of the land including houses c and other construction standing on the land) fortheirown use and realized Rs.80,000/- as rent by invoking the provisions of Requisition and Exhibition oflmmovable Property Act, 1952. According to the appellant, the period for which the land was requisitioned expired in 1993 though the land still continues to remain in the occupation of the Ministry of Defence. D 8. With the aforementioned factual background, the question arose in the appellant's income-tax assessment proceedings regarding taxabil ity of the income derived by the appellant ( assesse) from the part of the property requisitioned by the Defence Ministry, which was a po11ion of the appellant's official residence (Umed Bhawan Palace). The qut-stion was whether the rental income received by the appellant from the E requisitioned property by way of rent is taxable in his hands. In other words, the question was as to whether the appellant is entitled to get full benefit of the exemption granted to him under Section 10 (l 9A) of the Income Tax Act 1961 (for short, "the I.T. Act") from payment of income-tax or it is confined only to that portion of palace which is in his actual F occupation as residence and the rest which is in occupation of the t~nant would be subjected to payment of tax. 9. The Commissioner of Income Tax(Appeals) Rajasthan-11 by order dated 23.02.1984 in Appeal No. CIT(A)/JPR/8/81-82 answered the question in appellant's favour and held that since the appellant was G in occupation of part of his official residence during the assessmen~ year in question, he was entitled to claim full benefit of the exemption for his official residence as provided under Section IO (19A) of the I.T. Act notwithstanding the fact that portion of the residence is let out to the Defence Ministry. The Revenue, felt aggrieved, carried the matter in appeal before the Income Tax Appellate Tribunal. By order dated H 11.07.1985, the Tribunal affirmed the orderofthe Commissioneroflncome 11.07.1985, the Tribunal affirmed the orderofthe Commissioneroflncome Tax and dismissed the Revenue's appeal. The Tribunal, however, on an application made by the Revenue under Section 256( 1) of the I. T. Act referred the following question of law to the High Court of R.ajasthan for answer. "Whether on the facts and in the circumstances of the case, the Tribunal was justified in holding that the rental income from Urned Bhawan Palace was exempt under Section 10(19A) of the IT Act,1961." 10. The Division Bench of the High Court while hearing the Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) 8. ਉੱਪਰ ਦਿੱਸੇ ਗਏ ਤਿੱਥਾਂ ਦੇ ਸਪਛੋਕਡ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਵਾਲ ਉੱਸਠਆ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੀ ਆਮਦਨ ਸਵਿੱਚ-ਅਪੀਲਕਰਤਾ (ਕਰਦਾਸਤ) ਦੁਆਰਾ ਰਿੱਸਿਆ ਮਿੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਮਿੰਗੀ ਗਈ ਜਾਇਦਾਦ ਦੇ ਸਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਪਿਾਪਤ ਆਮਦਨ ਦੀ ਟੈਕਸਯੋਗਤਾ ਦੇ ਸਿੰਰਿੰਧ ਸਵਿੱਚ ਟੈਕਸ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਾਰਵਾਈ, ਜੋ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਰਹਾਇਸ਼ (ਉਮੇਦ ਭਵਨ ਪੈਲੇਸ) ਦਾ ਇਿੱਕ ਸਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਸਵਾਲ ਇਹ ਸੀ ਸਕ ਕੀ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੁਆਰਾ ਪਿਾਪਤ ਸਕਰਾਏ ਦੀ ਆਮਦਨ ਸਕਰਾਏ ਦੇ ਰੂਪ ਸਵਿੱਚ ਮਿੰਗੀ ਗਈ ਜਾਇਦਾਦ ਉਸ ਦੇ ਹਿੱਥਾਂ ਸਵਿੱਚ ਟੈਕਸਯੋਗ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਸ਼ਰਦਾਂ ਸਵਿੱਚ, ਸਵਾਲ ਇਹ ਸੀ ਸਕ ਕੀ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ 1961 (ਸਿੰਿੇਪ ਸਵਿੱਚ, "ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ") ਦੀ ਧਾਰਾ 10 (19ਏ) ਤਸਹਤ ਉਸ ਨੂਿੰ ਸਦਿੱਤੀ ਗਈ ਛੋਟ ਦਾ ਪੂਰਾ ਲਾਭ ਪਿਾਪਤ ਕਰਨ ਦਾ ਹਿੱਕਦਾਰ ਹੈ ਜਾਂ ਇਹ ਸਸਰਫ ਮਸਹਲ ਦੇ ਉਸ ਸਹਿੱਸੇ ਤਿੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਅਸਲ ਐੱਫ. ਸਕਿੱਤੇ ਸਵਿੱਚ ਸਨਵਾਸ ਵਜੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਰਾਕੀ ਜੋ ਸਕਰਾਏਦਾਰ ਦੇ ਸਕਿੱਤੇ ਸਵਿੱਚ ਹੈ, ਟੈਕਸ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੋਵੇਗਾ। 9. ਆਮਦਨ ਕਰ ਕਸਮਸ਼ਨਰ (ਅਪੀਲ) ਰਾਜਸਥਾਨ-II ਨੇ ਅਪੀਲ ਨਿੰ. 1 ਸਵਿੱਚ ਸਮਤੀ 23.02.1984 ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ। ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. (ਏ)/ਜੇ. ਪੀ. ਆਰ./8/81-82 ਨੇ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੇ ਹਿੱਕ ਸਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਰ ਸਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਕਹਾ ਸਕ ਸਕਉਂਸਕ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਆਪਣੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਰਹਾਇਸ਼ ਦੇ ਇਿੱਕ ਸਹਿੱਸੇ ਉੱਤੇ ਕਰਜਾ ਕਰ ਸਰਹਾ ਸੀ।ਸਵਾਲ ਸਵਿੱਚ, ਉਹ ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 10 (19 ਏ) ਦੇ ਤਸਹਤ ਪਿਦਾਨ ਕੀਤੀ ਗਈ ਆਪਣੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਰਹਾਇਸ਼ ਲਈ ਛੋਟ ਦੇ ਪੂਰੇ ਲਾਭ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਦਾ ਹਿੱਕਦਾਰ ਸੀ, ਇਸ ਤਿੱਥ ਦੇ ਰਾਵਜੂਦ ਸਕ ਸਰਹਾਇਸ਼ ਦਾ ਸਹਿੱਸਾ ਰਿੱਸਿਆ ਮਿੰਤਰਾਲੇ ਨੂਿੰ ਸਕਰਾਏ 'ਤੇ ਸਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮਾਲੀਆ ਸਵਭਾਗ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂਿੰ ਆਮਦਨ ਕਰ ਅਪੀਲ ਸਟਿਸਰਊਨਲ ਅਿੱਗੇ ਅਪੀਲ ਸਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਸਟਿਸਰਊਨਲ ਨੇ ਐਚ 11.07.1985 ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਆਮਦਨ ਕਸਮਸ਼ਨਰ ਮਹਰਾਓ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘ ਰਨਾਮ ਕੋਟਾ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। ਟੈਕਸ ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੀ ਅਪੀਲ ਨੂਿੰ ਿਾਰਜ ਕਰ ਸਦਿੱਤਾ। ਸਟਿਸਰਊਨਲ ਨੇ, ਹਾਲਾਂਸਕ, ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 256 (1) ਦੇ ਤਸਹਤ ਮਾਲ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਿੱਕ ਅਰਜੀ 'ਤੇ ਕਾਨੂਿੰਨ ਦੇ ਹੇਠ ਸਦਿੱਤੇ ਸਵਾਲ ਨੂਿੰ ਜਵਾਰ ਲਈ ਰਾਜਸਥਾਨ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੂਿੰ ਭੇਜ ਸਦਿੱਤਾ। " ਕੀ ਤਿੱਥਾਂ ਅਤੇ ਮਾਮਲੇ ਦੇ ਹਾਲਾਤਾਂ ਸਵਿੱਚ, ਸਟਿਸਰਊਨਲ ਨੇ ਇਹ ਮਿੰਨਣਾ ਜਾਇਜ ਠਸਹਰਾਇਆ ਸੀ ਸਕ ਸਕਰਾਏ ਦੀ ਆਮਦਨ ਉਮੇਦ ਭਵਨ ਪੈਲੇਸ ਨੂਿੰ ਸੈਕਸ਼ਨ ਤਸਹਤ ਛੋਟ ਸਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।10 ( 19ਏ) ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ, 1961 ਦੀ ਧਾਰਾ। ” 10. ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਡਵੀਜਨ ਰੈਂਚ ਨੇ ਸਿੰਦਰਭ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਸਦਆਂ ਰਾਜਸਥਾਨ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਪਛਲੇ ਦੋ ਫੈਸਸਲਆਂ ਸਵਿੱਚ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਸਵਿੱਚ ਦਰਸਾਏ ਗਏ ਪਿਸ਼ਨ ਉੱਤੇ ਰਾਏ ਦੇ ਵਿਰੇਵੇਂ ਨੂਿੰ ਦੇਸਿਆ। ਇਿੱਕ ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ., (1986) 160 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 103 (ਰਾਜ) ਅਤੇ ਇਿੱਕ ਹੋਰ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਦੇ ਆਪਣੇ ਕੇਸ, ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. ਰਨਾਮ ਆਈ. ਟੀ. ਸਵਿੱਚ ਸੀ। ਐਚ. ਐਚ. ਮਹਾਂਰਾਓ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘਜੀ, (1988) 173 ਆਈ. ਟੀ. ਆਰ. 79 (ਰਾਜ)। ਸਜਿੱਥੋਂ ਤਿੱਕ ਮਹਾਰਾਵਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਸਿੰਘ (ਉੱਪਰ) ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਦਾ ਸਰਿੰਧ ਹੈ, ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਮਾਲ ਦੇ ਹਿੱਕ ਸਵਿੱਚ ਅਤੇ ਕਰਦਾਸਤਆਂ ਦੇ ਸਵਰੁਿੱਧ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਰ ਸਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਸਜਸ ਸਵਿੱਚ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਸਦਿੱਤਾ ਸਗਆ ਸੀ ਸਕ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਸਵਿੱਚ ਪੈਦਾ ਹੋਈ ਤਿੱਥਾਂ ਦੀ ਸਸਥਤੀ ਸਵਿੱਚ, ਸਕਰਾਏਦਾਰ ਦੇ ਕਰਜੇ ਵਾਲੇ ਸਹਿੱਸੇ ਦਾ ਸਾਲਾਨਾ ਮੁਿੱਲ ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ ਦੇ ਭੁਗਤਾਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਨਹੀਂ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ, ਇਸ ਤੋਂ ਪਿਾਪਤ ਆਮਦਨ ਨੂਿੰ ਕਰਦਾਸਤਆਂ ਦੀ ਕੁਿੱਲ ਆਮਦਨ ਸਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਸਕ ਐਚ. ਐਚ. ਮਹਾਂਰਾਓ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘ (ਉੱਪਰ) ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਵਿੱਚ, ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸਕਹਾ ਸੀ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਮਾਲ ਦੇ ਸਵਰੁਿੱਧ ਅਤੇ ਈ ਕਰਦਾਸਤ ਦੇ ਹਿੱਕ ਸਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਰ ਸਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਸਕਹਾ ਸਕ ਅਸਜਹੀ ਸਸਥਤੀ ਸਵਿੱਚ ਕਰਦਾਸਤ ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 10 (19ਏ) ਦੇ ਤਸਹਤ ਆਪਣੇ ਮਸਹਲ ਦੇ ਸਰਿੰਧ ਸਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਛੋਟ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਦਾ ਹਿੱਕਦਾਰ ਹੈ, ਇਸ ਤਿੱਥ ਦੇ ਰਾਵਜੂਦ ਸਕ ਮਸਹਲ ਦਾ ਸਹਿੱਸਾ ਸਕਰਾਏਦਾਰ ਨੂਿੰ ਸਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਿੰਸਨਆ ਸਗਆ ਸੀ ਸਕ ਉਸ ਦੀ ਸਕਰਾਏ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦੇ ਸਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਪਿਾਪਤ ਕੋਈ ਵੀ ਸਕਰਾਏ ਦੀ ਆਮਦਨ, ਇਸ ਲਈ, ਟੈਕਸ ਲਈ ਸਜਿੰਮੇਵਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਸਡਵੀਜਨ ਰੈਂਚ ਨੇ ਮਾਮਲੇ ਨੂਿੰ ਦੋਵਾਂ ਫੈਸਸਲਆਂ ਦਰਸਮਆਨ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਟਕਰਾਅ ਨੂਿੰ ਹਿੱਲ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮੈਸਰਟ ਦੇ ਅਧਾਰ 'ਤੇ ਹਵਾਲੇ ਕੀਤੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਰ ਦੇਣ ਲਈ ਪੂਰੇ ਰੈਂਚ ਨੂਿੰ ਭੇਜ ਸਦਿੱਤਾ। 11. ਆਈ. ਡੀ. 1 ਸਮਤੀ ਦੇ ਇਤਰਾਜਯੋਗ ਆਦੇਸ਼ ਦੁਆਰਾ, ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਅਪੀਲਕਰਤਾ (ਕਰਦਾਸਤ) ਦੇ ਸਵਰੁਿੱਧ ਅਤੇ ਮਾਲ ਦੇ ਹਿੱਕ ਸਵਿੱਚ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਰ ਸਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਅਦਾਲਤ ਅਤੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟਾਂ ਦੇ ਵਿੱਿ-ਵਿੱਿ ਅਸਧਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਸਦਿੰਦੇ ਹੋਏ, ਇਹ ਮਿੰਸਨਆ ਸਗਆ ਸੀ ਸਕ ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. ਰਨਾਮ ਆਈ. ਟੀ. ਸਵਿੱਚ ਸਨਰਧਾਰਤ ਕਾਨੂਿੰਨ ਐਚ. ਮਹਾਂਰਾਓ ਭੀਮ ਸਸਿੰਘ ਜੀ, (ਉੱਪਰ) ਕਾਨੂਿੰਨ ਦੇ ਸਹੀ ਸਸਧਾਂਤ ਨੂਿੰ ਸਨਰਧਾਰਤ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਦੋਂ ਸਕ ਕਾਨੂਿੰਨ ਮਹਾਰਾਵਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਸਿੰਘ ਰਨਾਮ ਮਹਾਰਾਵਲ ਲਕਸ਼ਮਣ ਸਸਿੰਘ ਸਵਿੱਚ ਸਨਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ ਸਗਆ ਹੈ। ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. (ਉੱਪਰ) ਕਾਨੂਿੰਨ ਦਾ ਸਹੀ ਸਸਧਾਂਤ ਸਨਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਿੰਸਨਆ ਸਗਆ ਸੀ ਸਕ ਜਦੋਂ ਤਿੱਕ ਕਰਦਾਤਾ ਆਪਣੇ ਅਸਧਕਾਰੀ ਦੇ ਕਰਜੇ ਸਵਿੱਚ ਰਸਣਆ ਰਸਹਿੰਦਾ ਹੈ। Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) PH PE) PIPER) ED EAT EE) EAT) AT EAT ET STAT) ETAT ET ATT:11983] 140 DUUUUU 948 (UQUUUUL) OOO OO OUOUOUOUOUO OO OOOO UO UUL DUO UU, DOU DU U0 UD Uo Uo Uo Uo DoHOU UU UO UU DU I, DUHOU UU Uo, Uo Uo DU UD oo Do Do UDDUO UU DOU Uo UU Uo Uo Uo Uo Uo Uo UDO,DU d,s Uo UDHOU UU Do dU, UW DeOO OOOO OOOO, OQUOOUOOUO OOOO OOOO OOOO OOOO 10 OU OO (290) DOSFGO UU DUO UU, DO a I or GI DsDOU Uo Uo Ue, UD UW a oe od Uo Do UDDU Uo Uo Uo, UU Uo Uo UU Uo DU Uo, DoHOO UO, JOO (190) OO OU DUOOUUOUOUOUO UO OU OU OOOO Oo Oo Uo UPIEIEIEyEd EE EE TIE) DIE En), Eggbe Ee Ege) Eg) EET EET EE(190) OO QOOU OOO UOUO OOOO OOOO. OO OO OO OU OOO OOD OOOOHOU, DOU Do Dd od Dd dd DU, DdDU UU DUO Uo UD Uo UD Uo Ud, Uo Uo UU 20 U0OOO 190) OQOU OOO OOO OOOO OOOO OOO OOOO OOo OO OOOO UDODIO Wd oo I DW Dd Uo UD Dd Dd, DeUL WU DOU Do, Do Uo DU UD UU UDPY EEE EP EEE EAP EP EEE ET EEE ETE29. WOOO UUOUOUUU Uo DOU UO UU, DOU UoDU oo UU. UU. DU Uo UU sC=»(HQUUUUUUUL) UUUUO UU UUOUUOUUOUUO UUUUU (1973-74 UL) 1977-78 UL)PY EAE EREEE EE EE EETEE ETE EP ETE EETET30. DOUOUUOUUOUUOU OOOO. OOOO, OUOUOOUO QOOUOUOU DQOOUOUUOOWHUUUUOU UU UU UW) UU UU UUU YOUU UU UDUUUUUUOUUOUPT IE I EAEEE PEE 6. QVOUOU OO UOUOO OOO, VOU OOO OO OO OU 25671) OO OOO OOOOrly FILER EET EEE EP EEG EE EEE EEE) EEE Erg EE Er EEPHP) PubdP PAA) EAT) ET Ea) a32. VUOUUU UUUUUUUUU UU UU, UUUUUUOU UU (UU UUUUUO) U0PE dh dE OLE EERE LTE rE LTE ETE EEE LETTE EEE ETEOQOOUOUUOOUOOU OO QOOUOO OOO OOOUOUO OO OOOO (OUUOUOUOUPT LIE IEE EREP EGP ERE EP ETE EEE EPP Eg ETT EEF ETEPHdtdhyy Eade LEE Edge EER OLEH OEE OLE LTE LETEETEEPHIIE Ean PD EAT Pe) EE EAT Eg]33. UOUUU UU YUUUUOUUOUU UUUUOUU (UUUUUUOUUE) Uo UUUUO UOOOO OOO OO OOOO GQOOUOUOUO OO OOOO 107190) UO UOUOUOOUO DOOOO QOOOUOUOUO OO OOOO OO OOO bo) OO OOO OOOO DOO OOO O60rTLIETT tI |PTIEErT LIEIEETT trT LIEIEErT UTTT OQOOUOUUOUOOU OOOO OO OOOO OOO OOOO OO DOUOUOUOUOUO OO OOO 5 PT] EPEAT EAA) Eds PT EAT PE) PE ey“Hh LIE] LILIEIE EERE OLED OLE EE LTE ETF ETE TT TE TE TE TE EEE TEE LTTE LT ER ETT TET EEPHIIE dP Oo OT OT OAT OED OAT OE OAT]PT EIR EERE ETE ETE EP ETE ETT, EEDAPH dE) Fyny EARP(i)………………………………………………………….. (ii)………………………………………………. (i) OOOO OOOO OO OOOO OOO OOO OO OOOO, OO OOO DOOUU UUUUUUOU (UUUUUUUUU UU) UU, 1971 UoOHOOUOUOUOOU OOOO OO OOO OOOO, DGOUOOUO YQOUOUUOOHOOUOUUOUOUL)1949, QUO OO OQUOOUOOU 13, OU DOO OU D(QJUUUUU UUOUUUUUU) UU, 1950 UL UUUUUUU iUU UUPH YEE IEA OLEATE Er LEER EE LEE ETE TEE LTEKIWI UDO Uo34. UU UUUU UU UU UUUO UUUUUUU UU UU 10719) UU, UU UUUUUOPTE} Ta EEE EP EET TET ETE EF TEE ETT ETE TTT EET ETDUO DUO Uo, Do Uo Uo DO Uo, DOU UUHOOUUOUUU OO UOUUO 5 GW OOO “OOO OO OQOUOUUOUOO" OO OOOO OUOOQOOUOUUOUOOUO OO OUOOUO OOOO OOO OO UOUOUO 1071290) OO DUO UU Uo UU Do DUO Uo Uo Uo U0, Ud DdPTEEE ERED EEE ETE ETE35. DOUUU UOUUUUUUU DU Uo, DU UU Uo Uo Do Uo Doo odUL DUO Uo Uo UU Do UU DOU UD, UD Uo UU, DUOOOO OO OU, OO OOOO OOOO OOOO OO OOOO 107190) OOO GOO OOOOO OOOOUO GOO OOO OOO OOOO O OOOO, OO UO 10(1290L) OOO OOPH dh] tab EAE EAE EP EET EE E36. FILIEIE] LIE] DILIEIJTIEIJEIEIEIE) EIE) CIEIEIEIEIETE)OOOUOUU OO, QUO 23(2) OO (8), “UO OU OO OO OOOO" QOUOUOOUOOO OoPE dE dE EEE EEE oP LETTE EEG seEEE OLEATE EH ETT ETE10(190) HOU UOOU UOUO QOOOUO OU O OOO OOD, DOU DOO 23 DOO UODU WOU oo , U0 Uo UsHUUUUUU UUUUOUU UU DUD UU DUO UOUOUUUU UU UU 10(19L))PIE] PIEET 23 CIEE) EEE bse IE] EE EIR EIEIO SEEe Ee)PH] PIETER ED oT Te oT AT oT TET oTEe EgrTdE Ey ERP EEE E37. TIE] EIIEIEIEIEIETE) LIE] ERIE trbrted toldbibd tgePHIIE dP OE OAT oT d-E AA ATT oT OAT) TTD ETAT ETD SETPTEEE EP EE EEE EEE EEE En EETETE EEE EEE EG EET EEDU Wo Ds oo Uo UU, UD Uo Dd DePHIIE dP OTR OAT OTTO Ode) OED ETD OED OTA Ere OTPT EEE EEE EEE EE EP Er ETE EEE, EGP ETE EP EH ETEPH dE] Pdbd TARA) OAT od OTT oe) OTTPHIE IE ERATE EEE EETEETETE EP EPP EP EEE EEE38. UL UUUUUU UO UDOUUUUO UO, UDUOUUU DUO Uo Uo UoPH EET EAPHVETER[HTPHdey(QUOOUOUUUUULH fPH dtPH dOHUUUUUUO UU UU UU DUOUUOU UO UDOUOU UO UO (UUOUUOUUULY)Pdi) EERE EPL EEE EEE EPA EEE ETT EEE ETE Case: MAHARAO BHIM SINGH OF KOTA THR.MAHARAO BRIJ RAJ SINGH, KOTA versus COMMISSIONER OF INCOME-TAX, RAJAS... [[2016] 11 S.C.R. 193] (2016) ਸੀ. ਆਈ. ਟੀ. (ਉੱਪਰ) ਕਾਨੂਿੰਨ ਦਾ ਸਹੀ ਸਸਧਾਂਤ ਸਨਰਧਾਰਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਿੰਸਨਆ ਸਗਆ ਸੀ ਸਕ ਜਦੋਂ ਤਿੱਕ ਕਰਦਾਤਾ ਆਪਣੇ ਅਸਧਕਾਰੀ ਦੇ ਕਰਜੇ ਸਵਿੱਚ ਰਸਣਆ ਰਸਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਇਿੱਕ ਸਰਹਾਇਸ਼ੀ ਮਸਹਲ, ਉਹ ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 10 (19 ਏ) ਦੇ ਤਸਹਤ ਉਪਲਰਧ ਛੋਟ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਦਾ ਹਿੱਕਦਾਰ ਹੋਵੇਗਾ ਪਰ ਜਦੋਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਰਹਾਇਸ਼ ਦੇ ਸਕਸੇ ਵੀ ਸਹਿੱਸੇ ਨੂਿੰ ਸਕਰਾਏ 'ਤੇ ਸਦਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸੇ ਸਮੇਂ ਇਸ ਦੇ ਰਾਕੀ ਸਹਿੱਸੇ ਨੂਿੰ ਆਪਣੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਰਿੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੂਰੇ ਮਸਹਲ ਲਈ ਧਾਰਾ 10 (19 ਏ) ਦੇ ਤਸਹਤ ਉਪਲਰਧ ਛੋਟ ਦੇ ਲਾਭ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਿੰਸਨਆ ਸਗਆ ਸੀ ਸਕ ਅਸਜਹੀਆਂ ਸਸਥਤੀਆਂ ਸਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੂਿੰ ਆਈ. ਟੀ. ਐਕਟ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਵਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਸਕਰਾਏ ਦੇ ਸਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਪਿਾਪਤ ਆਮਦਨ ਉੱਤੇ ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ ਦਾ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨ ਦੀ ਜਰੂਰਤ ਹੁਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਛੋਟ ਦਾ ਲਾਭ ਸਸਰਫ ਉਸ ਸਹਿੱਸੇ ਦੀ ਹਿੱਦ ਤਿੱਕ ਉਪਲਰਧ ਹੁਿੰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਦੇ ਸਕਿੱਤੇ ਸਨਵਾਸ ਵਜੋਂ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਆਦੇਸ਼ ਦੇ ਸਵਰੁਿੱਧ ਹੈ, ਕਰਦਾਸਤ ਨੇ ਇਹ ਅਪੀਲ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਹੈ। 12. ਅਪੀਲਕਰਤਾ (ਕਰਦਾਸਤ) ਵਿੱਲੋਂ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ ਸਿੀ ਗੋਪਾਲ ਸੁਰਰਾਮਨੀਅਮ ਅਤੇ ਜਵਾਰਦੇਹ (ਮਾਲ) ਵਿੱਲੋਂ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ ਸਿੀ ਵਾਈ. ਪੀ. ਅਧਯਾਰੂ ਨੂਿੰ ਸੁਸਣਆ ਸਗਆ। 14. ਸਭ ਤੋਂ ਪਸਹਲਾਂ, ਸਵਦਵਾਨ ਸੀਨੀਅਰ ਵਕੀਲ ਨੇ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਸਕ ਜਦੋਂ ਇਸ ਅਪੀਲ ਸਵਿ