The Commissioner Of Income-Tax, Madhya Pradesh And Bhopal v. Sodra Devi

Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) -.. ' .. • .. .. THE SUPREME COURT REPORTS THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX; MADHYA PRADESH AND BHOPAL v. SODRA DEVI (with connected appeal) (BHAGWATI, S. K. DAS and J. L. KAPUR JJ.) Income-tax-Computation of total lncome-'individual', Mean-ing of-Indian Income-tax Act, 1922 (X of 1922), as amended by the Indian Income-tax (Amendment) Act, 1937 (IV of 1937), s. 16(3) . The common question of Jaw for determination in these two appeals was whether the word 'individual' in s. 16(3) of the Indian Income-tax Act, 1922, as amended by Act IV of 1937, includes a female and whether the income of minor sons from a partnership, to the benefits of which they were admitted, was liable to be included in computing the total income of the mother who was a member of the partnership. Held, (Per Bhagwati and Kapur JJ., S. K. Das J. dissenting} that the question must be answered in the negative. The word 'individual' oc«urring in s. 16(3) of the Indian Income-tax Act, as amended by Act IV of 1937, means only a male and does not include a female. Shrimati Chanda Devi v. The Commissioner of Income-tax, (1950) 18 J.T.R. 1944 and Musta Quima Begum, In re, 1(953) 23 I.T.R. 345, disapproved. . Where the Legislature uses ambiguous language in enacting a statute, as. it has undoubtedly done in the instant case, recourse must necessarily be had, for a clarification of such ambiguity, to the pre-existing state of the Jaw in order to see what defect or mischief therein was being sought to be remedied, the remedy that was prescribed by the statute and the reason for it. Bengal Immunity Company Limited v. The State of Bihar, (1955) 2 S.C.R. 603, Thomson v. Lord C/anmorris, (1900) I Cb. D. 718 and Eastman Photographic Materials Company v. Comptroller General of Patents, Designs and Trade Marks, (1898) A.C. 571, relied on. A reference to the Income-Tax Enquiry Report, 1936, and the Statement of objects and reasons that led to the passing of the Indian Income-tax (Amendment) Act -IV of 1937 makes it clear beyond doubt that the mischief the Legislature was seeking to remedy was one that resulted from a husband entering into a 1957 May 17 1957 The Commissioner of Income-tax, MadhFtJ Pardesh and Bhopal v. Sodra Devi Bhagwati J. nominal partnership with his wife or a father admitting his minor children to the benefits of a partnership, and the possibility of a mother doing so was not even thought of. · · Per S. K. Das J.-There is no ambiguity in s. 16(3) of the Indian Income-Tax Act, as amended by Act JV of 1937, and, read in the context of the other provisions of the Act and construed as a whole, it clearly indicates that the Legislature used the word 'individual' in that sub-section in its ordinary connotation to mean both a male and a fema1e person. Even if, on the assumption that there is ambiguity in the phraseology used in the sub-section, reference is made to the Income-Tax Enquiry Report, 1936, and the Statement of objects and reasons of the Amending Act IV of 1937 for the limited purpose for which it is permissible to do so, they disclose nothing concerning the policy adopted by the Legislature or the object the statute was intended to accomplish that makes any other meaning inevitable. The recommendations made by the Report were not fully accepted by the Legislature and it cannot be a reliable guide and the use of the word 'parent' in the Statement clearly shows that the mischief envisaged was not confined to the father alone. CIVIL APPELLATE JURISDICTION : Civil Appeals Nos. 322 and 25 of 1955. Appeal from the judgment and order dated April 13, 1954, of the Nagpur High Court in Miscellaneous Civil Case No. 71 of 1956 and appeal from the judgment and order dated August 26, 1952, of the Punjab High Court in Civil Reference No. 11 of 1952. C. K. Daphtary, Solicitor-General of India, G. N. Joshi and R. H. Dhebar, for the appellant in C.A. No. 322 of 1955 and respondent in C.A. No. 25 of 1955. Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਰਰਪੋਰਟਾਂ ____________________ (ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਅਪੀਲ ਦੇ ਨਾਲ) (ਭਗਵਤੀ, ਐਸ. ਕੇ. ਦਾਸ ਅਤੇ ਜੇ. ਐਲ. ਕਪੂਰ ਜੇ. ਜੇ.) ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ-ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ-'ਰਵਅਕਤੀਗਤ', ਭਾਰਤੀ ਆਮਦਨ-ਕਰ (ਸੋਧ) ਐਕਟ, 1937 (1937 ਦਾ IV) ਦੁਆਰਾ ਸੋਰਧਆ ਰਗਆ ਭਾਰਤੀ ਆਮਦਨ-ਕਰ ਐਕਟ, 1922 (1922 ਦਾ X) ਦਾ ਅਰਥ, ਐੱਸ. 16(3) . ਇਹਨਾਂ ਦੋ ਅਪੀਲਾਂ ਰਵੱਚ ਰਨਰਧਾਰਨ ਲਈ ਜੌ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਸਵਾਲ ਇਹ ਸੀ ਰਕ ਕੀ ਸ. ਰਵੱਚ ‘ਰਵਅਕਤੀਗਤ’ ਸ਼ਬਦ ਇੰਡੀਅਨ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922 ਦੇ 16(3), ਰਜਵੇਂ ਰਕ 1937 ਦੇ ਐਕਟ IV ਦੁਆਰਾ ਸੋਰਧਆ ਰਗਆ ਹੈ, ਰਵੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀ ਇੱਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਤੋਂ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ, ਰਜਸ ਦੇ ਲਾਭਾਂ ਰਵੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਾਖਲ ਕੀਤਾ ਰਗਆ ਸੀ, ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਜਵਾਬਦੇਹ ਸੀ। ਮਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਰਵੱਚ ਜੋ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਸੀ। (ਪਰਤੀ ਭਗਵਤੀ ਅਤੇ ਕਪੂਰ ਜੇ., ਐਸ. ਕੇ. ਦਾਸ ਜੇ. ਅਸਰਹਮਤੀ) ਰਕ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਨਾਂਹ ਰਵੱਚ ਰਦੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। 'ਰਵਅਕਤੀਗਤ' ਸ਼ਬਦ ਐੱਸ. 1937 ਦੇ ਐਕਟ IV ਦੁਆਰਾ ਸੋਧੇ ਗਏ ਭਾਰਤੀ ਆਮਦਨ-ਕਰ ਐਕਟ ਦੇ 16(3), ਦਾ ਮਤਲਬ ਰਸਰਫ਼ ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਰਵੱਚ ਔਰਤ ਸ਼ਾਮਲ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸ਼ਰੀਮਤੀ ਚੰਦਾ ਦੇਵੀ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਕਰਮਸ਼ਨਰ, (1950) 18 ਆਈਟੀਆਰ 1944 ਅਤੇ ਮੁਸਤਾ ਰਕਮਾ ਬੇਗਮ ਨੇ 1 (953) 23 ਆਈਟੀਆਰ 345 ਰਵੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਅਸਵੀਕਾਰ ਕਰ ਰਦੱਤਾ। ਰਜੱਥੇ ਰਵਧਾਨ ਸਭਾ ਰਕਸੇ ਕਾਨੂੰਨ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਰਵੱਚ ਅਸਪਸ਼ਟ ਭਾਸ਼ਾ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਰਜਵੇਂ ਰਕ ਇਸ ਨੇ ਰਬਨਾਂ ਸ਼ੱਕ ਤੁਰੰਤ ਕੇਸ ਰਵੱਚ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਅਰਜਹੀ ਅਸਪਸ਼ਟਤਾ ਦੇ ਸਪਸ਼ਟੀਕਰਨ ਲਈ, ਜਬਾੜੇ ਦੀ ਪਰਹਲਾਂ ਤੋਂ ਮੌਜੂਦ ਸਰਥਤੀ ਦਾ ਸਹਾਰਾ ਲੈਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਵੇਰਖਆ ਜਾ ਸਕੇ ਰਕ ਇਸ ਰਵੱਚ ਰਕਹੜੀ ਨੁਕਸ ਜਾਂ ਸ਼ਰਾਰਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਰਸ਼ਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਕਾਨੂੰਨ ਦੁਆਰਾ ਰਨਰਧਾਰਤ ਉਪਾਅ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਕਾਰਨ ਬੰਗਾਲ ਇਰਮਊਰਨਟੀ ਕੰਪਨੀ ਰਲਰਮਟੇਡ ਬਨਾਮ ਰਬਹਾਰ ਰਾਜ, (1955) 2 ਐਸ.ਸੀ.ਆਰ 603, ਥਾਮਸਨ ਬਨਾਮ ਲਾਰਡ ਕਲੈਨਮੋਰਰਸ, (1900) ਆਈ ਸੀ.ਬੀ. ਡੀ. 718 ਅਤੇ ਈਸਟਮੈਨ ਫੋਟੋਗਰਾਰਫਕ ਮਟੀਰੀਅਲਜ਼ ਕੰਪਨੀ ਬਨਾਮ ਪੇਟੈਂਟ, ਰਡਜ਼ਾਈਨ ਅਤੇ ਟਰੇਡ ਮਾਰਕਸ ਦੇ ਕੰਪਟਰੋਲਰ ਜਨਰਲ, (1898) ਏ.ਸੀ. 571, 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਕੀਤਾ। ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਜਾਂਚ ਰਰਪੋਰਟ, 1936 ਅਤੇ 1937 ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਆਮਦਨ ਕਰ -ਐਕਟ (ਸੋਧ)4 ਨੂੰ ਪਾਸ ਕਰਨ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦੇ ਰਬਆਨ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਰਕ ਰਵਧਾਨ ਸਭਾ ਰਜਸ ਸ਼ਰਾਰਤ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਰਸ਼ਸ਼ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ, ਉਹ ਇਕ ਪਤੀ ਦੇ ਦਖਲ ਅੰਦਾਜ਼ੀ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਹੋਈ ਸੀ। 1957 _____ ਕਰਮਸ਼ਨਰ ਆਮਦਨ ਕਰ ਮੱਧ ਪਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭੋਪਾਲ ਬਨਾਮ ਸੋਦਰਾ ਦੇਵੀ ਭਗਵਤੀ ਜੇ. 2 ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਰਰਪੋਰਟਾਂ [1958] ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨਾਲ ਮਾਮੂਲੀ ਰਹੱਸੇਦਾਰੀ ਜਾਂ ਇੱਕ ਰਪਤਾ ਆਪਣੇ ਨਾਬਾਲਗ ਬੱਰਚਆਂ ਨੂੰ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਦੇ ਲਾਭਾਂ ਲਈ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਮਾਂ ਦੁਆਰਾ ਅਰਜਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਾਰੇ ਸੋਰਚਆ ਵੀ ਨਹੀਂ ਰਗਆ ਸੀ। ਪਰਤੀ ਐੱਸ. ਕੇ. ਦਾਸ ਜੇ.-ਸ ਰਵਚ ਕੋਈ ਅਸਪਸ਼ਟਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। 1937 ਦੇ ਐਕਟ ਜੇਵੀ ਦੁਆਰਾ ਸੋਰਧਆ ਰਗਆ, ਭਾਰਤੀ ਆਮਦਨ-ਕਰ ਐਕਟ ਦਾ 16(3), ਅਤੇ, ਐਕਟ ਦੇ ਹੋਰ ਉਪਬੰਧਾਂ ਦੇ ਸੰਦਰਭ ਰਵੱਚ ਪਰੜਿਆ ਰਗਆ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਸਮੁੱਚੇ ਤੌਰ 'ਤੇ, ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੰਕੇਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਰਕ ਰਵਧਾਨ ਸਭਾ ਨੇ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਹੈ ਉਸ ਉਪ-ਭਾਗ ਰਵੱਚ 'ਰਵਅਕਤੀਗਤ' ਇਸ ਦੇ ਸਾਧਾਰਨ ਅਰਥਾਂ ਰਵੱਚ ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ ਅਤੇ ਇੱਕ ਔਰਤ ਰਵਅਕਤੀ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ, ਇਸ ਧਾਰਨਾ 'ਤੇ ਰਕ ਉਪ-ਧਾਰਾ ਰਵੱਚ ਵਰਤੇ ਗਏ ਵਾਕਾਂਸ਼ ਰਵੱਚ ਅਸਪਸ਼ਟਤਾ ਹੈ, ਆਮਦਨ-ਟੈਕਸ ਜਾਂਚ ਰਰਪੋਰਟ, 1936, ਅਤੇ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਰਬਆਨ ਅਤੇ 1937 ਦੇ ਸੋਧ ਐਕਟ IV ਦੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਰਦੱਤਾ ਰਗਆ ਹੈ। ਰਜਸ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਅਰਜਹਾ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਹੈ, ਉਹ ਰਵਧਾਨ ਮੰਡਲ ਦੁਆਰਾ ਅਪਣਾਈ ਗਈ ਨੀਤੀ ਜਾਂ ਰਵਧਾਨ ਦੁਆਰਾ ਰਜਸ ਉਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਸੀ, ਉਸ ਬਾਰੇ ਕੁਝ ਵੀ ਪਰਗਟ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਰਕਸੇ ਹੋਰ ਅਰਥ ਨੂੰ ਅਟੱਲ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਰਰਪੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀਆਂ ਰਸਫ਼ਾਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਰਵਧਾਨ ਸਭਾ ਦੁਆਰਾ ਪੂਰੀ ਤਰਿਾਂ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਰਗਆ ਸੀ ਅਤੇ ਇਹ ਇੱਕ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦਾ ਅਤੇ ਰਬਆਨ ਰਵੱਚ 'ਮਾਪੇ' ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਸਪੱਸ਼ਟ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਰਕ ਕਲਪਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸ਼ਰਾਰਤ ਰਸਰਫ਼ ਰਪਤਾ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਰਸਵਲ ਅਪੀਲੀ ਅਰਧਕਾਰ ਖੇਤਰ : ਰਸਵਲ ਅਪੀਲਾਂ ਨੰ. 322 ਅਤੇ 25 ਆਫ਼ 1955 । 1956 ਦੇ ਰਸਵਲ ਕੇਸ ਨੰਬਰ 71 ਰਵੱਚ ਨਾਗਪੁਰ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ 13 ਅਪਰੈਲ, 1954 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਅਪੀਲ ਅਤੇ 1952 ਦੇ ਰਸਵਲ ਰੈਫਰੈਂਸ ਨੰਬਰ 11 ਰਵੱਚ ਪੰਜਾਬ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ 26 ਅਗਸਤ, 1952 ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਅਤੇ ਆਦੇਸ਼ ਦੀ ਅਪੀਲ। ਸੀਦਫਤਾਰੀ .ਕੇ., ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰਲਰਸਟਰ ਜਨਰਲ, ਜੀਢੇਬਰ .ਐਚ .ਜੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਆਰ.ਐਨ., 1955 ਦੇ ਸੀ ਨੰਬਰ .ਏ.322 ਰਵੱਚ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਲਈ ਅਤੇ 1955 ਦੇ ਸੀ ਨੰਬਰ .ਏ.25 ਰਵੱਚ ਉੱਤਰਦਾਤਾ ਲਈ। 1955 ਦੇ ਸੀ ਨੰਬਰ .ਏ.322 ਰਵੱਚ ਉੱਤਰਦਾਤਾ ਲਈ ਆਰਕੋਲਾਹ .ਜੇ., ਜੇਦਾਦਾਚਨਜੀ .ਬੀ ., ਐਸ .ਐਡਲੀ ਅਤੇ ਰਾਮੇਸ਼ਵਰ ਨਾਥ। .ਐਨ ਜੀਕਪੂਰ .ਐਲ .ਪਾਠਕ ਅਤੇ ਐਮ .ਐਸ ., 1955 ਦੇ ਸੀ ਨੰਬਰ .ਏ.25 ਰਵੱਚ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਲਈ। ਮਈ 17, 1957 ਭਗਵਤੀ ਦਾ ਰਨਰਣਾ ਅਤੇ ਜੇ.ਐਲ. ਕਪੂਰ ਜੇ.ਜੇ. ਭਗਵਤੀ ਜੇ.ਐਸ.ਕੇ. ਦਾਸ ਜੇ. ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ। Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) सर्वोच्चन्यायालयकीरिपोर्ट आयआयोग-कर; मध्यप्रदेशऔरभोपाल सोद्रादेवी संबंधितअपीलकेसाथ) ( ( भगवती, एस. के. दासऔरजे. एल. कपूरजे.) आय-कर-कुलआयकीगणना-व्यक्ति', माध्य -भारतीयआयकरअधिनियम, 1922 (1922 काX), भारतीयआय-कर(संशोधन) अधिनियम, 1937 (1937 काचौथा)।16 ( 3 ) . इनदोनोंमेंनिर्धारणकेलिएकानूनकासामान्यप्रश्न अपीलयहथीकिक्याएसमें'व्यक्ति' शब्दहै।16 ( 3 ) भारतीयआय-करअधिनियम, 1922 में,1937 केअधिनियमIV द्वारासंशोधित, एकमहिलाशामिलहैऔरक्यासाझेदारीसेनाबालिगबेटोंकीआय, जिसकेलाभोंकेलिएउन्हेंभर्तीकियागयाथा, उसमाँकीकुलआयकीगणनामेंशामिलहोनेकेलिएउत्तरदायीथीजोसाझेदारीकीसदस्यथी। आयोजित, (प्रतिभगवतीऔरकपूरजे. जे.।, एस. के. दास जे. असहमति) किप्रश्नकाउत्तरनकारात्मकमेंदियाजानाचाहिए। 'व्यक्ति' शब्दएसमेंआताहै।16 ( 3 ) भारतीयका 1937 केअधिनियमIV द्वारासंशोधितआय-करअधिनियमकाअर्थहैकेवलएकपुरुषऔरइसमेंएकमहिलाशामिलनहींहै। श्रीमतीचंदादेवीबनाम।आय-करआयुक्त, ( 1950 ) 18 1. टी. आर. 1944 औरमस्ताक्विमाबेगम, पुनः, 1 (953) 23 आई. टी. आर.345, नेअस्वीकारकरदिया। जहाँविधानमंडलअधिनियमबनानेमेंअस्पष्टभाषाकाउपयोगकरताहै। एककानून, जैसाकिउसनेनिस्संदेहतत्कालमामलेमेंकियाहै, इसतरहकीअस्पष्टताकेस्पष्टीकरणकेलिए, कानूनकीपूर्व-विद्यमानस्थितिकेलिएआवश्यकरूपसेसहारालियाजानाचाहिएताकियहदेखाजासकेकिउसमेंकिसदोषयाशरारतकोदूरकरनेकीमांगकीजारहीथी, कानूनद्वारानिर्धारितउपायऔरइसकाकारण। बंगालइम्यूनिटीकंपनीलिमिटेडबनामबिहारराज्य, ( 1955 ) 2 एस. सी. आर. 603, थॉमसनबनाम।लॉर्डक्लैनमोरिस, (1900) च।डी. 718 औरईस्टटमैनफोटोग्राफिकमैटेरियल्सकंपनीबनाम।नियंत्रक पेटेंटट, डिजाइनऔरव्यापारचिह्नोंकेजनरल, (1898) ए. सी. 571, परनिर्भरथे। आय-करजांचरिपोर्ट, 1936 काएकसंदर्भऔर 1937 केभारतीयआय-कर(संशोधन) अधिनियम-IV केपारितहोनेकेउद्देश्योंऔरकारणोंकेविवरणसेयहस्पष्टहोजाताहैकिविधानमंडलजिसगड़बड़ीकोदूरकरनेकीकोशिशकररहाथा, वहएकपतिके2... सर्वोच्चन्यायालयकीरिपोर्ट [ 1958 ]साझेदारीकेलाभोंकेलिएबच्चे, औरएककीसंभावनामाँकेऐसाकरनेकेबारेमेंसोचाभीनहींगयाथा। एस. के. दासजे. केअनुसार-एसमेंकोईअस्पष्टतानहींहै।16 ( 3 ) मेंसेभारतीयआय-करअधिनियम, 1937 केअधिनियमIV द्वारासंशोधित, और अधिनियमकेअन्यप्रावधानोंकेसंदर्भमेंऔरकेरूपमेंअर्थलगायागयासमग्ररूपसे, यहस्पष्टरूपसेइंगितकरताहैकिविधानमंडलनेशब्दकाउपयोगकिया ' उसउपखंडमें'व्यक्ति' अपनेसामान्यअर्थमेंइसकाअर्थहैएकपुरुषऔरएकमहिलादोनों। भलेही, इसधारणापरकिइसमेंअस्पष्टताहै उप-खंडमेंप्रयुक्तवाक्यांशविज्ञानकासंदर्भदियागयाहैआय-करपूछताछरिपोर्ट, 1936 औरउद्देश्योंकाविवरण जिसउद्देश्यकेलिएऐसाकरनेकीअनुमतिहै, वेकुछभीखुलासानहींकरतेहैंविधान-मंडलद्वाराअपनाईगईनीतियाउद्देश्यकेसंबंधमें कानूनकोपूराकरनेकाइरादाथाजोकिसीअन्यकोबनाताहै जिसकाअर्थहैअपरिहार्य।रिपोर्टद्वाराकीगईसिफारिशें विधानमंडलद्वारापूरीतरहसेस्वीकारनहींकियागयाथाऔरयहएकनहींहोसकताहैविश्वसनीयमार्गदर्शिकाऔरकथनमें'अभिभावक' शब्दकाउपयोग यहस्पष्टरूपसेदर्शाताहैकिपरिकल्पितशरारतकेवलइसतकहीसीमितनहींथीअकेलेपिता। सिविलअपीलीयन्यायनिर्णयःदीवानीअपीलें नं. 322 और1955 का25. 13 अप्रैलकेफैसलेऔरआदेशकेखिलाफअपील, नागपुरउच्चन्यायालयकाविविधदीवानीमामलेमें 1954 , 1956 कामामलासं. 71 औरनिर्णयसेअपील औरपंजाबउच्चन्यायालयका26 अगस्त, 1952 काआदेश1952 कासिविलसंदर्भसं. 11मेंन्यायालय। सी. के. डाफ्टटरी, सॉलिसिटटर-भारतकेमहाधिवक्ता, जी. एन. सी. ए. नं. मेंअपीलार्थीकेलिएजोशीऔरआर. एच. हेबर। 322 1955 काऔर1955 केसी. ए. सं. 25 मेंप्रतिवादी।आर. जे. कोलाह, जे. बी. दादाचंजी, एस. एन. एंडलीऔररामेश्वरनाथ, सी. ए. सं. 322 मेंप्रत्यर्थीकेलिए 1955 से। अपीलार्थीकेलिएजी. एस. पाठकऔरएम. एल. कपूर 1955 कासी. ए. सं. 25। 1957. 17 मई।भगवतीकानिर्णयऔर जे. एल. कपूरजे. भगवतीजे. एस. के. द्वारादियागयाथा।जे. दासएकटाअलगफैसलादेलनि।जे. भगवती-प्रमाणपत्रोंकेसाथयेदोनोंअपीलें भारतीयआय-करअधिनियमकीधारा66ए(2) केतहत ( इसकेबादअधिनियमकेरूपमेंसंदर्भित) एकआममुद्दाउठातेहैं इससामान्यसे कानूनकासवालऔरशासितकियाजाएगा निर्णय। एससीआर। 3 इनअपीलोंसेजुड़ेतथ्यजल्दहीसामनेआसकतेहैं। जैसाकिनीचेबतायागयाहै। 18 अक्टूबर, 1944 सेपहलेएकरायबहादुरनरसिंग दासडागा(मृतहोनेकेबादसे), उनकीपत्नीश्रीमतीसोडरादेवी(निर्धारिती), औरउनकेतीनबड़ेऔरतीननाबालिगबेटेएकसंयुक्तऔरअविभाजितहिंदूपरिवारकागठनकरतेथे।वहाँ Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) ਸੀਦਫਤਾਰੀ .ਕੇ., ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਾਰਲਰਸਟਰ ਜਨਰਲ, ਜੀਢੇਬਰ .ਐਚ .ਜੋਸ਼ੀ ਅਤੇ ਆਰ.ਐਨ., 1955 ਦੇ ਸੀ ਨੰਬਰ .ਏ.322 ਰਵੱਚ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਲਈ ਅਤੇ 1955 ਦੇ ਸੀ ਨੰਬਰ .ਏ.25 ਰਵੱਚ ਉੱਤਰਦਾਤਾ ਲਈ। 1955 ਦੇ ਸੀ ਨੰਬਰ .ਏ.322 ਰਵੱਚ ਉੱਤਰਦਾਤਾ ਲਈ ਆਰਕੋਲਾਹ .ਜੇ., ਜੇਦਾਦਾਚਨਜੀ .ਬੀ ., ਐਸ .ਐਡਲੀ ਅਤੇ ਰਾਮੇਸ਼ਵਰ ਨਾਥ। .ਐਨ ਜੀਕਪੂਰ .ਐਲ .ਪਾਠਕ ਅਤੇ ਐਮ .ਐਸ ., 1955 ਦੇ ਸੀ ਨੰਬਰ .ਏ.25 ਰਵੱਚ ਅਪੀਲਕਰਤਾ ਲਈ। ਮਈ 17, 1957 ਭਗਵਤੀ ਦਾ ਰਨਰਣਾ ਅਤੇ ਜੇ.ਐਲ. ਕਪੂਰ ਜੇ.ਜੇ. ਭਗਵਤੀ ਜੇ.ਐਸ.ਕੇ. ਦਾਸ ਜੇ. ਨੇ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ। ਭਗਵਤੀ ਜੇ. -ਇੰਡੀਅਨ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 66 ਏ(2) ਦੇ ਅਧੀਨ ਸਰਟੀਰਫਕੇਟਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਇਹ ਦੋ ਅਪੀਲਾਂ (ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਸ ਐਕਟ ਵਜੋਂ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ) ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਸਵਾਲ ਉਠਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਸਾਂਝੇ ਫੈਸਲੇ ਦੁਆਰਾ ਰਨਯੰਤਰਰਤ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾਣਗੀਆਂ। ਐੱਸ.ਸੀ.ਆਰ. ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਰਰਪੋਰਟਾਂ 3 ਇਹਨਾਂ ਅਪੀਲਾਂ ਵੱਲ ਲੈ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਤੱਥਾਂ ਨੂੰ ਜਲਦੀ ਹੀ ਹੇਠਾਂ ਦੱਰਸਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। 8 ਅਕਤੂਬਰ, 1944 ਤੋਂ ਪਰਹਲਾਂ, ਇੱਕ ਰਾਏ ਬਹਾਦੁਰ ਨਰਰਸੰਘ ਦਾਸ ਦਾਗਾ (ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ), ਉਸਦੀ ਪਤਨੀ ਸ਼ਰੀਮਤੀ ਸੋਦਰਾਦੇਵੀ ਮੁਲਾਂਕਣ), ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਰਤੰਨ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਰਤੰਨ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਸੰਯੁਕਤ ਅਤੇ ਅਣਵੰਡੇ ਰਹੰਦੂ ਪਰਰਵਾਰ ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ। ਪਰਹਲਾਂ ਦੇ ਰਵਚਕਾਰ ਸਾਂਝੇ ਰੁਤਬੇ ਦਾ ਰਵਛੋੜਾ ਸੀ 18 ਅਕਤੂਬਰ 1944 ਨੂੰ ਉਕਤ ਸੰਯੁਕਤ ਪਰਰਵਾਰ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਪਰਰਵਾਰ ਦੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਇਸ ਅਨੁਸਾਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਅਰਜਹੀ ਵੰਡ ਨਾਲ, ਹੰਗਨਘਾਟ ਰਵਖੇ ਸਰਪਰਨੰਗ ਐਡ ਵੇਰਵੰਗ ਰਮੱਲ ਅਤੇ ਏਜੰਸੀ ਦੀ ਦੁਕਾਨ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਰਤੰਨ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਰਤੰਨ ਛੋਟੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਰਹੱਸੇ ਆ ਰਗਆ। ਸਰਪਰਨੰਗ ਐਡ ਵੇਰਵੰਗ ਰਮੱਲਜ਼ ਅਤੇ ਰਹੰਗਨਘਾਟ ਰਵਖੇ ਏਜੰਸੀ ਫਰਮ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਮੁਲਾਂਕਣ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਰਤੰਨ ਵੱਡੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਰਵਚਕਾਰ ਇੱਕ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੇ ਰਤੰਨ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੇ ਲਾਭਾਂ ਲਈ ਦਾਖਲ ਕੀਤਾ ਰਗਆ ਸੀ। ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੀ ਅਸਲੀਅਤ ਰਵਵਾਰਦਤ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਰਟਬਊਨਲ ਦੇ ਰਵਚਾਰ ਲਈ ਇੱਕੋ ਇੱਕ ਸਵਾਲ ਇਹ ਸੀ ਰਕ ਕੀ ਰਤੰਨ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਰਹੱਸੇ ਰਵੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਰਵੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਦੀ ਉਸਾਰੀ 'ਤੇ ਐੱਸ. ਐਕਟ ਦੇ 16(3)(ਏ)(ii), ਰਟਬਊਨਲ ਨੇ ਰਕਹਾ ਰਕ ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੇ ਰਤੰਨ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਰਵੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਆਮਦਨ ਉਸਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਰਵੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮੁਲਾਂਕਣ ਨੇ ਰਟਬਊਨਲ ਨੂੰ ਐੱਸ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਸ ਦੇ ਹੁਕਮ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਸਵਾਲ ਦੇ ਨਾਗਪੁਰ ਸਰਥਤ ਰਨਆਂਇਕ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਲਈ ਅਰਜ਼ੀ ਰਦੱਤੀ। ਐਕਟ ਦੇ 66(1) ਅਤੇ ਰਟਬਊਨਲ ਨੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਰਨਰਣਾ ਲਈ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਰਦੰਦੇ ਹੋਏ ਕੇਸ ਦਾ ਰਬਆਨ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ: "ਭਾਰਤੀ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922 ਦੀ ਧਾਰਾ 16(3)(ਏ)(ii) ਦੇ ਉਪਬੰਧਾਂ ਦਾ ਸਹੀ ਰਨਰਮਾਣ, ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਦੇ ਰਤੰਨ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਉਸਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਰਵੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਜਵਾਬਦੇਹ ਹੈ। ." ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਹਵਾਲਾ ਸੁਰਣਆ ਅਤੇ ਇਸ ਰਸੱਟੇ 'ਤੇ ਪਹੁੰਰਚਆ ਰਕ ਰਵਧਾਨ ਸਭਾ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਮਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਰਵੱਚ, ਉਸ ਦੇ ਨਾਬਾਲਗ ਬੱਰਚਆਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜੋ ਰਕਸੇ ਫਰਮ ਦੀ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੇ ਲਾਭ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਰਜਸ ਰਵੱਚ ਮਾਂ ਹੈ 1957 _____ ਕਰਮਸ਼ਨਰ ਆਮਦਨ ਕਰ ਮੱਧ ਪਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭੋਪਾਲ ਬਨਾਮ ਸੋਦਰਾ ਦੇਵੀ _____ ਭਗਵਤੀ ਜੇ. 1957 _____ ਕਰਮਸ਼ਨਰ ਆਮਦਨ ਕਰ ਮੱਧ ਪਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭੋਪਾਲ ਬਨਾਮ ਸੋਦਰਾ ਦੇਵੀ _____ ਭਗਵਤੀ ਜੇ. 4 ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਰਰਪੋਰਟਾਂ [1958] ਸਾਥੀ ਅਤੇ ਉਸ ਅਨੁਸਾਰ ਹਵਾਲੇ ਕੀਤੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਰਵੱਚ ਰਦੱਤਾ। ਹਾਲਾਂਰਕ, ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਲੋੜੀਂਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਰਦੱਤੀ। ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 66(ਏ) ਤਰਹਤ ਕਰਮਸ਼ਨਰ ਆਫ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ, ਮੱਧ ਪਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭੋਪਾਲ ਨੂੰ ਸਰਟੀਰਫਕੇਟ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ 1955 ਦੀ ਰਸਵਲ ਅਪੀਲ ਨੰਬਰ 322 ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੈ। ਇੱਕ ਲਸ਼ਵਰਦਾਸ ਸਾਹਨੀ ਰਜਸ ਦੀ 7 ਨਵੰਬਰ 1946 ਨੂੰ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ, "ਮੇਸਰਸ ਦੀ ਫਰਮ ਰਵੱਚ ਇੱਕ ਰਹੱਸੇਦਾਰ ਸੀ। ਈਸ਼ਵਰਦਾਸ ਸਾਹਨੀ ਐਡ ਬਰਦਰਜ਼। ਫਰਮ ਦਾ ਲੇਖਾ ਸਾਲ 31 ਮਾਰਚ, 1947 ਨੂੰ ਖਤਮ ਹੋਇਆ। ਰਕਹਾ ਰਗਆ ਈਸ਼ਵਰਦਾਸ ਸਾਹਨੀ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਰਵਧਵਾ ਦਮਯੰਤੀ (ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ) ਤੋਂ ਬਚ ਕੇ ਛੱਡ ਰਗਆ ਅਤੇ ਦੋ ਨਾਬਾਲਗ ਬੇਟੇ, ਰਜਸ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਦੋ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਦੇ ਲਾਭਾਂ ਰਵੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ, ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਰਵੱਚ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਰਹੱਸੇ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ। 16(3)(ਏ)(ii) ਰਵੱਚ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਦਾ ਮਤਲਬ ਇਨਕਮ-ਟੈਕਸ ਅਪੀਲੀ ਰਟਬਊਨਲ ਨੇ ਮੰਰਨਆ ਰਕ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਸ਼ਬਦ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ 16(3) ਰਵੱਚ ਰਜੱਥੇ ਰਕਤੇ ਵੀ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਰਸਰਫ਼ ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਲਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਰਮਟਾਉਣ ਦਾ ਰਨਰਦੇਸ਼ ਰਦੱਤਾ ਹੈ। ਟੈਕਸ, ਰਦੱਲੀ, ਰਟਬਊਨਲ ਨੇ ਰਸਮਲਾ ਰਵਖੇ ਪੰਜਾਬ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੂੰ ਐੱਸ ਅਧੀਨ ਆਪਣੇ ਹੁਕਮਾਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਜਾਅ ਦੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਰਦੱਤਾ। ਐਕਟ ਦੇ 66(1) ਕੇਸ ਦੇ ਰਬਆਨ ਦੇ ਨਾਲ। ਹਵਾਲਾ ਰਦੱਤਾ ਰਗਆ ਸਵਾਲ ਸੀ:- Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) CIVIL APPELLATE JURISDICTION : Civil Appeals Nos. 322 and 25 of 1955. Appeal from the judgment and order dated April 13, 1954, of the Nagpur High Court in Miscellaneous Civil Case No. 71 of 1956 and appeal from the judgment and order dated August 26, 1952, of the Punjab High Court in Civil Reference No. 11 of 1952. C. K. Daphtary, Solicitor-General of India, G. N. Joshi and R. H. Dhebar, for the appellant in C.A. No. 322 of 1955 and respondent in C.A. No. 25 of 1955. R. J. Kolah, J. B. Dadachanji, S. N. Andley and Rameshwar Nath, for the respondent in C.A. No. 322 of 1955. G. S. Pathak and M. L. Kapur, for the appellant in C.A. No. 25 of 1955. 1957. May 17. The Judgment of Bhagwati and The Judgment of Bhagwati and J. L. Kapur JJ. was delivered by Bhagwati J. S. K. Das J. derlivered a separate judgment. BHAGWATI J.-These two appeals with certificates under Section 66A(2) of the Indian Income-Tax Act (hereinafter referred to as the Act) raise a common question of law and will be governed by this common judgment. S.C.R. SUPREME COURT REPORTS The facts leading up to these appeals may be shortly 1957 Stated as under. The Commissioner of Income-1ax, M"'/!:,~08[t,';/js" ]v. Sodra Devi Bhagwati !· Prior to October 18, 1944, one Rai Bahadur Narsing-of das Daga (since deceased), his wife Shrimati Sodradevi (the assessee), and his three major and three minor sons constituted a joint and undivided Hindu family. There wa:s a severance of joint status between the erstwhile members of the said joint family on October 18, 1944, and the joint family properties were accordingly partitioned. On such partition, the business of the Spinning and Weaving Mills and agency shop at Hinganghat fell to the share of the assessee and her three major and three minor sons. A partnership was entered into between the assessee and her three major sons for the purpose of carrying on the business of the Spinning and Weaving Mills and the agency firm at Hinganghat. The three minor sons of the assessee were admitted to the benefits of the partnership. The genuineness of the partnership was not disputed. The only question which arose for the consideration of the Tribunal was whether the income falling to the share of the three minor sons was liable to be included in the total income of the assessee. On a construction of s. 16(3)(a)(ii) of the Act, the Tribunal held that the income falling to the shares of the three minor son:> of the assessee was liable to be included in her total income. The assessee thereupon applied to the Tribunal for a reference to the High Court of Judicature at Nagpur of the question of law arising out of its order under s. 66(1) of the Act and the Tribunal submitted a statement of case referring the following question of law for the determination of the High Court : "Whether en a true construction of the provisions of section 16(3)(a)(ii) of the Indian Income-tax Act, 1922, the income of the three minor sons of the assessee is liable to be included in her total income." The High Court heard the reference and came to the conclusion that it was not the intention of the Legis-lature to include in the income of the mother, the income of her minor children arising from the benefit of partnership of a firm in which the mother is a in which the mother is a SUPREME COURT REPORTS 1[9]s[7 ]partner and accordingly answered the referred ques-'f1ie co,,;mi.rsionc" ti on in the negative. The High Court, however. ;1,iI,~:;·r;;;:;h grhanAted the neccessary. ~ertificafte under s. 66A(2)h of and Bhopol t e ct to the omm1ss1oner o Income-tax, Mad ya s 0 drv,D , Pradesh and Bhopal, and hence Civil Appeal No. 322 a el'/ of 1955 before us. RhngwaUJ, One lshwardas Sahni who died on November 7. Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) भारतीयआय-करअधिनियमकीधारा66ए(2) केतहत ( इसकेबादअधिनियमकेरूपमेंसंदर्भित) एकआममुद्दाउठातेहैं इससामान्यसे कानूनकासवालऔरशासितकियाजाएगा निर्णय। एससीआर। 3 इनअपीलोंसेजुड़ेतथ्यजल्दहीसामनेआसकतेहैं। जैसाकिनीचेबतायागयाहै। 18 अक्टूबर, 1944 सेपहलेएकरायबहादुरनरसिंग दासडागा(मृतहोनेकेबादसे), उनकीपत्नीश्रीमतीसोडरादेवी(निर्धारिती), औरउनकेतीनबड़ेऔरतीननाबालिगबेटेएकसंयुक्तऔरअविभाजितहिंदूपरिवारकागठनकरतेथे।वहाँ पूर्र्तीकेबीचसंयुक्तस्थितिकाविच्छेदथा 18 अक्टूबर, 1944 कोउक्तसंयुक्तपरिवारकेसदस्य, औरसंयुक्तपरिवारकीसंपत्तियाँतदनुसारथींकताईऔरबुनाईमिल्सऔरएजेंसीकीदुकानहिंगनघाटटनिर्धारितीऔरउसकेहिस्सेमेंआगयातीनबड़ेऔरतीनछोटेबेटे।एकसाझेदारीथीनिर्धारितीऔरउसकेतीनप्रमुखकेबीचप्रवेशकियाव्यवसायचलानेकेउद्देश्यसेबेटेकताईऔरबुनाईमिल्सऔरएजेंसीफर्महिंगनघाटट।निर्धारितीकेतीननाबालिगबेटेसाझेदारीकेलाभोंकोस्वीकारकियागया।द.साझेदारीकीवास्तविकताविवादितनहींथी।द.केवलएकप्रश्नजोविचारकेलिएउत्पन्नहुआन्यायाधिकरणयहथाकिक्याआयशेयरमेंगिरतीहैनिर्धारितीकीकुलआय।एकनिर्माणपरएस. 16 ( 3 ) ( क) अधिनियमके(ख)न्यायाधिकरणनेअभिनिर्धारितकियाकितीननाबालिगोंकेशेयरोंमेंआनेवालीआयनिर्धारितीकेबेटेउसमेंशामिलहोनेकेलिएउत्तरदायीथे।कुलआय।निर्धारितीनेइसकेलिएआवेदनकियान्यायपालिकाकेउच्चन्यायालयकेसंदर्भकेलिएन्यायाधिकरण नागपुरमेंइसकेपरिणामस्वरूपउत्पन्नहोनेवालेकानूनकेप्रश्नकाएसकेतहतआदेश।66 ( 1 ) अधिनियमऔरन्यायाधिकरण निम्नलिखितकाउल्लेखकरतेहुएमामलेकाबयानप्रस्तुतकियाउच्चकेनिर्धारणकेलिएकानूनकाप्रश्न न्यायालयः " चाहेप्रावधानोंकेसहीनिर्माणपरहो -भारतीयआयकरअधिनियमकीधारा16 (3) (ए) (ii), 1922 , निर्धारितीकेतीननाबालिगबेटोंकीआय उसकीकुलआयमेंशामिलहोनेकेलिएउत्तरदायीहै। 99 उच्चन्यायालयनेसंदर्भकोसुनाऔरउसपरआया यहनिष्कर्षकियहलेजिसकाइरादानहींथा माताकीआयमेंशामिलकरनेकाअधिकार, लाभसेउत्पन्नउसकेनाबालिगबच्चोंकीआय एकफर्मकीसाझेदारीजिसमेंमाँएकसर्वोच्चअदालतकीरिपोर्टहै[1958] 4 भागीदारऔरतदनुसारसंदर्भितप्रश्नोंकाउत्तरदिया नकारात्मकमें।हालांकि, उच्चन्यायालयने, एसकेतहतआवश्यकप्रमाणपत्रप्रदानकियागया।66ए(2) का एच. आय- करआयुक्त, मध्यप्रदेशऔरभोपालकोअधिनियम, औरइसलिएसिविलअपीलसं. 322 हमारेसामने1955 का। ईश्वरदाससाहनी, जिनकीमृत्यु7 नवंबर, 1946 कोहुईथी, मेसर्सकीफर्ममेंभागीदारथे।ईश्वरदास साहनीएंडब्रदर्स।फर्मकालेखावर्षसमाप्तहुआ 31 मार्च, 1947।उक्तईश्वरदाससाहनीनेउन्हेंछोड़दिया। अपनीविधवादमयंती(निर्धारिती) औरदो छोटेबेटे।निर्धारितीइसमेंभागीदारबनगया फर्मनेकहाजिसनेअपनेदोनाबालिगबेटोंकोभीभर्तीकिया साझेदारीकेलाभ।आय-कर अधिकारियोंनेनाबालिगबेटोंकेशेयरोंकोशामिलकिया आयकीगणनामेंपुनर्गठितफर्मकेलाभ निर्धारितीइसआधारपरकि"व्यक्ति" एस. 16 ( 3 ) ( क) (ii) अधिनियमका-अर्थहैकिसीभीलिंगकाव्यक्ति।आयकरअपीलन्यायाधिकरण अभिनिर्धारितकियाकि"व्यक्ति" शब्दकोइसरूपमेंलियाजानाचाहिएकेवलएकपुरुषनिर्धारितीकाउल्लेखकरतेहुएजहाँभीवह एसमेंहुआ।16 ( 3 ) औरनिर्धारितीकीआयसेउसकेनाबालिगबेटोंकेशेयरोंकोहटानेकानिर्देशदिया। कंपनीकालाभ।कॉमकेउदाहरणमें आय-करमिशनरी, दिल्ली, न्यायाधिकरणनेसंदर्भितकिया एसकेतहतअपनेआदेशसेउत्पन्नहोनेवालीकानून।66 ( 1 ) एकमामलेकेबयानकेसाथअधिनियमका।संदर्भितसवालयहथाः " क्याआयकरअधिनियम, 1922 कीधारा16 (3) (ए) (ii) में"व्यक्ति" शब्दमेंनिम्नलिखितशब्द-भीशामिलहैं श्रीमतीदमयंतीसाहनीकेलाभमेंमेसर्सकीपुनर्गठितफर्म।ईश्वरदासशनिऔर श्रीमतीकीआयमेंभाइयोंकोशामिलकियाजानाचाहिए। दमयंतीसाहनीअपनीआय, लाभऔरलाभकाआकलनकरनेमें लाभ'। उच्चन्यायालयनेसंदर्भकोसुनाऔरनिम्नलिखित इलाहाबादउच्चन्यायालयद्वारादियागयानिर्णय श्रीमतीचंदादेवीबनाम।आयआयुक्तकर(1) नेसंदर्भितप्रश्नकासकारात्मकउत्तरदिया। ( 1 ) [ 1950 ] 18 आई. टी. आर. 944 5 एससीआर। निर्धारितीनेएसकेतहतआवश्यकप्रमाणपत्रप्राप्तकिया।66 ( क) उच्चन्यायालयसेअधिनियमकीधाराऔरइसप्रकार1955 कीसिविलअपीलसंख्या25 हमारेसमक्षहै। कानूनकाआमसवालजोहमेंकरनाहै इनअपीलोंमेंयहनिर्धारितकियाजाताहैकिक्याएसमें"व्यक्तिगत" शब्दहै।16 ( 3 ) ( क) (ii)अधिनियममेंएकमहिलाऔरनाबालिगबेटोंकीआयभीशामिलहै। साझेदारीसेलेकरजिनलाभोंकेलिएउन्हेंस्वीकारकियागयाहै, वेउसमाँकीआयमेंशामिलहोनेकेलिएउत्तरदायीहैजोउससाझेदारीकीसदस्यहै। अधिनियमकीधारा16 (3) मेंनिम्नलिखितप्रावधानहैंः किसीभीव्यक्तिकीकुलआयकीगणनाकरनेमें " निर्धारणकेप्रयोजनकेलिए, (क) ऐसेव्यक्तिकीपत्नीयानाबालिगबच्चेकीआयकाइतनाहिस्साशामिलकियाजाएगाजोप्रत्यक्षयाअप्रत्यक्षरूपसेउत्पन्नहोताहैः किसीफर्ममेंपत्नीकीसदस्यतासे ( (i) जिसमेंउसकापतिभागीदारहै; नाबालिगकेप्रवेशसे ( (ii) ऐसीफर्ममेंसाझेदारीकेलाभजिनमेंसे व्यक्तिएकभागीदारहै; ( (ग) Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) in which the mother is a SUPREME COURT REPORTS 1[9]s[7 ]partner and accordingly answered the referred ques-'f1ie co,,;mi.rsionc" ti on in the negative. The High Court, however. ;1,iI,~:;·r;;;:;h grhanAted the neccessary. ~ertificafte under s. 66A(2)h of and Bhopol t e ct to the omm1ss1oner o Income-tax, Mad ya s 0 drv,D , Pradesh and Bhopal, and hence Civil Appeal No. 322 a el'/ of 1955 before us. RhngwaUJ, One lshwardas Sahni who died on November 7. One lshwardas Sahni who died on November 7. 1946, "was a partner in the firm of Messrs. Ishwardas Sahni & Bros. The firm's accounting year ended on March 31, 1947. The said Ishwardas Sahni left him surviving his widow Damayanti (the assessee) and two minor sons. The , assessee became a partner in the said firm which also admitted her two minor sons to the benefits of the partnership. The Income-tax authorities included the minor sons' shares in the reconstituted firm's profits in computing the income of the asses~ee on the grou1;d that "individual" in s. 16(3)(a )(ii) of the Act meant an individual person of either sex. The Income-tax Appellate Tribunal held that the word "individual" must be taken as referring only to a male assessec wherever that occurred in s. 16(3) and directed the deletion from the asscssce's income of the shares of her minor sons in the rrofits of the firm. At the instance of the Com-misswner of Income-tax, Delhi, the Tribunal referred to the High Court of Punjab at Simla the question of Jaw arising out of its order under s. 66(1) of the Act together with a statement of case. The referred question was :- "Whether the word "individual" in Section 16(3) (a)(ii) of the Income Tax Act, 1922, includes also a female and whether the shares of the two minor sons of Shrimati Damayanti Sahni in the profits of the reconstituted firm of Messrs. Ishwardas Shani and Brothers should be included in the income of Shrirnati Damayanti Sahni in assessing her income, profits and gains." The High Court heard the reference and following the decision given by the High Court of Allahabad in Shrimati Chanda Devi v. The Commissioner of Income-tax('), answered the referred question in the aflirmati\'e. (1) [1~;10} 18 l.T.R. !'144· SUPREME COURT REPORTS S.C.R. The assessee obtained the requisite certificate under s. 66(A) of the Act from the High Court and that is how Civil Appeal No. 25 of 1955 is before us. 1957 The Commissioner of Income-tax, Madhya Pradesh and Bhopal ·V. Sodra Devi Bhagwati J. The common question of law which · we have to determine in these appeals is whether the word "individual" in s. 16(3)(a)(ii) of the Act includes also a female and the income of the minor sons derived from a partnership to the benefits of which they have been admitted is hable to be included in the income of the mother who is a member of that partnership. Section 16(3) of the Act provides : "In computing the total income of any individual for the purpose of assessment, there shall be included-( a) so much of the income of a wife or minor child of such individual as arises directly or indirectly: (i) from the membership of the wife in a firm of which her husband is a partner; (ii) from the admission of the minor to the benefits of the partnership in a firm of which such individual is a partner; (iii) from assets transferred directly or indirectly to the wife by the husband otherwise than for adequate consideration or in connection with an agreement to live apart; or (iv) from assets transferred directly or indirectly to the minor child, not being a married daughter, by such individual otherwise than for adequate con-sideration ; and (b) so much of the income of any person or asso- ciation of persons as arises from assets · transferred otherwise than for adequate consideration to the per-son or association by such individual for the benefit of his wife or a minor child or both." Section 3 ·of the Act may also be referred to in this context and it rims as follows : Section 3. Charge of Income Tax : Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) "ਕੀ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਐਕਟ, 1922 ਦੀ ਧਾਰਾ 16(3) (ਏ)(ii) ਰਵੱਚ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਸ਼ਬਦ ਰਵੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀ ਸ਼ਰੀਮਤੀ ਦਮਯੰਤੀ ਸਾਹਨੀ ਦੇ ਦੋ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਰਵੱਚ ਰਹੱਸੇਦਾਰੀ ਹਨ। ਮੇਸਰਸ ਦੀ ਪੁਨਰਗਰਠਤ ਫਰਮ ਈਸ਼ਵਰਦਾਸ ਸ਼ਨੀ ਅਤੇ ਬਰਦਰਜ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਰੀਰਨਤੀ ਦਮਯੰਤੀ ਸਾਹਨੀ ਦੀ ਆਮਦਨੀ, ਮੁਨਾਫੇ ਅਤੇ ਲਾਭਾਂ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਲਈ ਉਸਦੀ ਆਮਦਨ ਰਵੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਨੇ ਸੰਦਰਭ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਇਲਾਹਾਬਾਦ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਰੀਮਤੀ ਚੰਦਾ ਦੇਵੀ ਬਨਾਮ ਇਨਕਮਟੈਕਸ ਕਰਮਸ਼ਨਰ (1) ਰਵੱਚ ਰਦੱਤੇ ਗਏ ਫੈਸਲੇ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਸੰਦਰਭ ਰਵੱਚ ਰਦੱਤੇ ਸਵਾਲ ਦਾ ਜਵਾਬ ਰਦੱਤਾ। ਐੱਸ.ਸੀ.ਆਰ. ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਰਰਪੋਰਟਾਂ 5 ਮੁਲਾਂਕਣਕਰਤਾ ਨੇ ਐੱਸ ਅਧੀਨ ਲੋੜੀਂਦਾ ਸਰਟੀਰਫਕੇਟ ਪਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਤੋਂ ਐਕਟ ਦੀ 66(ਏ) ਅਤੇ ਇਸੇ ਤਰਿਾਂ 1955 ਦੀ ਰਸਵਲ ਅਪੀਲ ਨੰਬਰ 25 ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੈ। ਕਾਨੂੰਨ ਦਾ ਆਮ ਸਵਾਲ ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਇਨਿਾਂ ਅਪੀਲਾਂ ਰਵੱਚ ਰਨਰਧਾਰਤ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਹ ਹੈ ਰਕ ਕੀ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 16 (3) (ਏ) (ii) ਰਵੱਚ ਸ਼ਬਦ ਰਵੱਚ ਇੱਕ ਔਰਤ ਵੀ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਸ਼ਾਮਲ ਹੈਅਤੇ ਨਾਬਾਲਗ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਪਰਾਪਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਰਕਸੇ ਭਾਈਵਾਲੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਉਹਨਾਂ ਲਾਭਾਂ ਤੱਕ ਰਜੰਨਿਾਂ ਰਵੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦਾਖਲ ਕੀਤਾ ਰਗਆ ਹੈ, ਮਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਰਵੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੇ ਯੋਗ ਹੈ ਜੋ ਉਸ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੀ ਮੈਂਬਰ ਹੈ। ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 16(3) ਪਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ: ਮੁਲਾਂਕਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਰਕਸੇ ਵੀ ਰਵਅਕਤੀ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨ ਰਵੱਚ, ਇਸ ਰਵੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ- (ਏ) ਅਰਜਹੇ ਰਵਅਕਤੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਜਾਂ ਨਾਬਾਲਗ ਬੱਚੇ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਇੰਨਾ ਰਹੱਸਾ ਜੋ ਰਸੱਧੇ ਜਾਂ ਅਰਸੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: (i) ਉਸ ਫਰਮ ਰਵੱਚ ਪਤਨੀ ਦੀ ਸਦੱਸਤਾ ਤੋਂ ਰਜਸਦਾ ਉਸਦਾ ਪਤੀ ਭਾਈਵਾਲ ਹੈ; (ii) ਨਾਬਾਲਗ ਦੇ ਦਾਖਲੇ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਉਸ ਫਰਮ ਰਵੱਚ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦੇ ਲਾਭਾਂ ਤੱਕ ਰਜਸਦਾ ਅਰਜਹਾ ਰਵਅਕਤੀ ਇੱਕ ਸਰਹਭਾਗੀ ਹੈ; (iii) ਪਤੀ ਦੁਆਰਾ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਰਸੱਧੇ ਜਾਂ ਅਰਸੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤੀਆਂ ਸੰਪਤੀਆਂ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਉਰਚਤ ਰਵਚਾਰ ਲਈ ਜਾਂ ਵੱਖ ਰਰਹਣ ਦੇ ਇਕਰਾਰਨਾਮੇ ਦੇ ਸਬੰਧ ਰਵਚ; ਜਾਂ (iv) ਅਰਜਹੇ ਰਵਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਨਾਬਾਲਗ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਰਸੱਧੇ ਜਾਂ ਅਰਸੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ ਟਰਾਂਸਫਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੰਪਤੀ ਤੋਂ, ਇੱਕ ਰਵਆਹੀ ਧੀ ਨਾ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਲੋੜੀਂਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ (ਬੀ) ਰਕਸੇ ਵੀ ਰਵਅਕਤੀ ਜਾਂ ਰਵਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ਦੀ ਆਮਦਨੀ ਦਾ ਇੰਨਾ ਰਹੱਸਾ ਜੋ ਸੰਪਤੀਆਂ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਜਾਂ ਨਾਬਾਲਗ ਬੱਚੇ ਜਾਂ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਫਾਇਦੇ ਲਈ ਅਰਜਹੇ ਰਵਅਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਰਵਅਕਤੀ ਜਾਂ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਨੂੰ ਉਰਚਤ ਰਵਚਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਤਬਦੀਲ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।" ਇਸ ਸੰਦਰਭ ਰਵੱਚ ਐਕਟ ਦੀ ਧਾਰਾ 3 ਦਾ ਵੀ ਹਵਾਲਾ ਰਦੱਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਹੇਠ ਰਲਖੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ: ਸੈਕਸ਼ਨ 3. ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਦਾ ਚਾਰਜ: ਰਜੱਥੇ ਕੋਈ ਕੇਂਦਰੀ ਐਕਟ ਇਹ ਲਾਗੂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਰਕ ਰਕਸੇ ਵੀ ਸਾਲ ਲਈ ਰਕਸੇ ਵੀ ਦਰ ਜਾਂ ਦਰਾਂ 'ਤੇ ਆਮਦਨ ਕਰ ਵਸੂਰਲਆ ਜਾਵੇਗਾ, ਉਸ ਦਰ ਜਾਂ ਉਨਿਾਂ ਦਰਾਂ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਉਸ ਸਾਲ ਲਈ ਹਰੇਕ ਰਵਅਕਤੀ, ਰਹੰਦੂ ਅਣਵੰਡੇ ਰਵਅਕਤੀ ਦੀ ਰਪਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਰਵੱਚ ਇਸ ਐਕਟ ਦੀਆਂ ਰਵਵਸਥਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਤੇ ਅਧੀਨ ਵਸੂਰਲਆ ਜਾਵੇਗਾ। 1957 _____ ਕਰਮਸ਼ਨਰ ਆਮਦਨ ਕਰ ਮੱਧ ਪਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭੋਪਾਲ ਬਨਾਮ ਸੋਦਰਾ ਦੇਵੀ _____ ਭਗਵਤੀ ਜੇ. 1957 _____ ਕਰਮਸ਼ਨਰ ਆਮਦਨ ਕਰ ਮੱਧ ਪਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭੋਪਾਲ ਬਨਾਮ ਸੋਦਰਾ ਦੇਵੀ _____ ਭਗਵਤੀ ਜੇ. 6 ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਰਰਪੋਰਟਾਂ (1958) ਪਰਰਵਾਰ, ਕੰਪਨੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਅਥਾਰਟੀ, ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਫਰਮ ਅਤੇ ਰਵਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਹੋਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਜਾਂ ਫਰਮ ਦੇ ਭਾਈਵਾਲਾਂ ਜਾਂ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਰਵਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ .ਐਸ .4 ਏ, ਜੋ ਟੈਕਸਯੋਗ ਖੇਤਰਾਂ ਰਵੱਚ ਰਰਹਾਇਸ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਰਧਤ ਹੈ -, ਦੀ ਧਾਰਾ 48 ਰਰਫੰਡ ਨਾਲ ਨਰਜੱਠਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਧਾਰਾ 58 ਸੁਪਰਟੈਕਸ ਦੇ ਚਾਰਜ ਨਾਲ ਨਰਜੱਠਦੀ ਹੈ- Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) साझेदारीसेलेकरजिनलाभोंकेलिएउन्हेंस्वीकारकियागयाहै, वेउसमाँकीआयमेंशामिलहोनेकेलिएउत्तरदायीहैजोउससाझेदारीकीसदस्यहै। अधिनियमकीधारा16 (3) मेंनिम्नलिखितप्रावधानहैंः किसीभीव्यक्तिकीकुलआयकीगणनाकरनेमें " निर्धारणकेप्रयोजनकेलिए, (क) ऐसेव्यक्तिकीपत्नीयानाबालिगबच्चेकीआयकाइतनाहिस्साशामिलकियाजाएगाजोप्रत्यक्षयाअप्रत्यक्षरूपसेउत्पन्नहोताहैः किसीफर्ममेंपत्नीकीसदस्यतासे ( (i) जिसमेंउसकापतिभागीदारहै; नाबालिगकेप्रवेशसे ( (ii) ऐसीफर्ममेंसाझेदारीकेलाभजिनमेंसे व्यक्तिएकभागीदारहै; ( (ग) प्रत्यक्षयाअप्रत्यक्षरूपसेहस्तांतरितपरिसंपत्तियोंसे पर्याप्तकेअलावापतिद्वारापत्नीकोकिसीसमझौतेपरविचारयाउसकेसंबंधमें अलगरहें; या प्रत्यक्षयाअप्रत्यक्षरूपसेहस्तांतरितपरिसंपत्तियोंसे ( (iv) नाबालिगबच्चेको, जोशादीशुदाबेटीनहींहै, द्वारापर्याप्तराशिकेअलावाऐसाव्यक्ति साइडरेशन; और ( ख) किसीव्यक्तियाए. एस. ओ. कीआयकाइतनाहिस्सा अंतरितपरिसंपत्तियोंसेउत्पन्नहोनेवालेव्यक्तियोंकाविलयन केलाभकेलिएऐसेव्यक्तिद्वारापुत्रयासंघउसकीपत्नीयानाबालिगबच्चायादोनों। अधिनियमकीधारा3 काभीइसमेंउल्लेखकियाजासकताहै। संदर्भऔरयहइसप्रकारचलताहैः खंड3. आयकरकाप्रभारः " जहाँकोईकेंद्रीयअधिनियमउसआय-करकोलागूकरताहै। किसीभीवर्षकेलिएकिसीभीदरयादरोंपरकरलियाजाएगा। उसदरपरयाउनदरोंकेलिएशुल्कलियाजाएगा।वर्षकेअनुसार, औरप्रावधानोंकेअधीन पूर्वकीकुलआयकेसंबंधमेंइसअधिनियमका प्रत्येकव्यक्तिकापवित्रवर्ष, हिंदूअविभाजितसर्वोच्चन्यायालयकीरिपोर्ट [ 1958 ] 6 परिवार, कंपनीऔरस्थानीयप्राधिकरण, औरहरफर्मका औरव्यक्तियोंकेअन्यसंघयाकेभागीदार 2 फर्मयाएसोसिएशनकेसदस्यव्यक्तिगतरूपसे"। एच. निर्धारितीकावहीविवरणभीहोनाचाहिए एसमेंपायागया।4 ए, जोकरमेंनिवाससेसंबंधितहैसक्षमक्षेत्र, एस।48धनवापसीऔरएससेनिपटटना।58 -अतिकरकेप्रभारसेनिपटटना। निर्धारितीशब्दइतनाव्यापकहैकिइसमेंनकेवलशामिलकियाजासकताहैएक"व्यक्ति" लेकिनएकहिंदूअविभाजितपरिवारभी,कंपनीऔरस्थानीयप्राधिकरणऔरप्रत्येकफर्मऔरअन्यव्यक्तियोंकासंघयाफर्मकेभागीदारयासंघकेसदस्यव्यक्तिगतरूपसे।जबकि "व्यक्ति" शब्दअपनेअर्थमेंसंकीर्णहै।कराधानकेउद्देश्योंकेलिएइकाइयोंमेंसेएकहोनेकेनाते "निर्धारिती" शब्दकीतुलनामें, "व्यक्तिगत" शब्दअधिनियममेंपरिभाषितनहींकियागयाहैऔरअधिकारहै इसप्रस्तावकेलिएकि"व्यक्ति" शब्दकरताहैइसकामतलबकेवलएकइंसाननहींहै, बल्कियहकाफीचौड़ाहै एकइकाईबनानेवालेव्यक्तियोंकाएकसमूहशामिलकरें।यहहोचुकाहैयहमानागयाकि"व्यक्ति" शब्दमेंएकनिगमशामिलहै एककानूनद्वाराबनायागया, उदाहरणकेलिए, एकविश्द्यालययाबार परिषद, याबैरोनेटटसीट्रस्टटनिगमनकेन्यासी बैरोनेटटअधिनियमद्वारामूल्यांकनकियागया।इसमेंयहभीशामिलहोगा नाबालिगयाअस्वस्थदिमागवालाव्यक्ति।अगरयह"व्यक्ति" शब्दकाअर्थयहहैकिजबएस।16 ( 3 ) एक"व्यक्ति" कीबातकरताहैयहकेवलएकमेंहैयहसीमितअर्थहैकिशब्दकाउपयोगकियागयाहै।द. खंडकेवल"व्यक्ति" कीबातकरताहैजोसक्षमहैपत्नीयानाबालिगबच्चायादोनों।इसलिएयहजरूरीहैकिइसकेदायरेसेव्यक्तियोंकेएकसमूहकोबाहरकरताहैएककानूनद्वाराबनाईगईइकाईयानिगमऔरहैकेवलउनमनुष्योंतकसीमितजोसंदर्भमें इसेउसश्रेणीमेंशामिलकियाजाएगा। राजस्वहमारेसामनेआग्रहकरताहैकि"इंडी" शब्ददृश्य"जैसाकिउपयोगकियाजाताहैकिमनुष्यसक्षमहै-अपनेअर्थकेभीतरएकपुरुषकेसाथसाथएकप्रजातिकीमादाऔरसंदर्भकोध्यानमेंरखतेहुए जिसमेंशब्दकाउपयोगएसमेंकियागयाहै।16 ( 3 ) , इसेहोनाचाहिए।एकपुरुषऔरएकमहिलादोनोंजबसंयोजनमेंउपयोगकिएजातेहैं"नाबालिगबच्चे" केसाथताकिजबएस। 16 ( 3 ) सर्वोच्चन्यायालयकीरिपोर्टकीबातचीत 7 एससीआर। " ऐसाव्यक्ति"उप-क्लसमें।( (ii) और(iv) सी. एल. का।( a) इसकाअर्थहैपुरुषऔरमहिलादोनोंप्रजातिताकिइसकेकम्पासकेभीतरनकेवलनाबालिगबच्चेकापिताबल्किएकमाँभीशामिलहो। दूसरीओर, मूल्यांकनकर्ताओंकातर्कहैकि एसमेंप्रयुक्तशब्द"व्यक्तिगत"।16 ( 3 ) इसकाउपयोगसामान्यअर्थमेंनहींकियाजाताहै, लेकिनइसकाउपयोगप्रतिबंधितऔरसंकीर्णअर्थमेंकियाजाताहै। केवलमनुष्यकेरूपमेंअर्थऔरयदियहइसप्रकारहै सीमितहोनेपरइसेप्रजातिकेनरतकसीमितकरनेकेलिएपर्याप्तऔचित्यहै। एसकेसंदर्भमें।16 ( 3 ) . उप-खंड(i) से(iv)। ( क) ऐसेविशिष्टमामलेहैंजहां"ऐसेव्यक्ति" कीपत्नीयानाबालिगबच्चेकीआयप्रत्यक्षरूपसेउत्पन्नहोतीहैया " व्यक्ति"मूल्यांकनकेउद्देश्यकेलिएऔरएकअलगअर्थमेंशब्दकाउपयोगनहींकियाजासकताथा उप-क्लसकेउद्देश्य।( (i) और(iii) औरउप-समूह।( (ii) और(iv) सी. एल. का।( ए)।"ऐसेव्यक्ति"शब्दकाउपयोगकियाजाताहैउप-क्लमें।( क) इसकाउपयोगकेवलएकअर्थमेंऔरकेवलएकअर्थमेंकियाजासकताहैऔरयदियहवहअर्थहैजिसमेंयह "ऐसेव्यक्ति" काउपयोगकियाजासकताथा जोपत्नीयानाबालिगबच्चापैदाकरनेमेंसक्षमहोया दोनोंऔरवहव्यक्तिकेवलएकपुरुषहोसकताहै प्रजातिऔरएकमहिलानहीं। हमारेदृढ़संकल्पकासवालबहुतसंकीर्णहै। एकऔरयहएसकेनिर्माणकोचालूकरताहै।16 ( 3 ) मेंसे Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) (b) so much of the income of any person or asso- ciation of persons as arises from assets · transferred otherwise than for adequate consideration to the per-son or association by such individual for the benefit of his wife or a minor child or both." Section 3 ·of the Act may also be referred to in this context and it rims as follows : Section 3. Charge of Income Tax : "Where any Central Act enacts that income-tax shall be charged for any year at any rate or rates, tax at that rate or those rates shall be charged for that year in accordance with, and subject to the provisions of this Act in respect of the total income of the pre· vious year of every individual, Hindu undivided family, company and local authority, and of every firm 1957 The c.;;;;;;;issio11cr and other association of persons or the partners of the of j,•come-tax,h firm or the members of the association individually." M"a,,':/'0 Bf;a;:,•,s The same description of the assessee is also to be v. . found in s. 4A, which deals with residence in the tax-Sodra Dm able territories, s. 48 dealing with refund and s. 58 Bhacwa11 J. dealing with the charge of super-tax. The same description of the assessee is also to be found in s. 4A, which deals with residence in the tax-able territories, s. 48 dealing with refund and s. 58 dealing with the charge of super-tax. The word assessee is wide enough to cover not only an "individual" but also a Hindu undivided family, company and local authority and every firm and other association of persons or the partners of the firm or the members of the association individually. Whereas the word "individual" is narrower in its connotatiOn being one of the units for the purposes of taxation than the word "assessee", the word "individual" has not been defined in the Act and there is authority for the proposition that the word "individual" does not mean only a human being but is wide enough to include a group of persons forming a unit. It has been held that the word "individual" includes a Corpora-tion created by a statute, e.g., a University or a Bar Council, or the trustees of a baronetcy trust incorpo-rated by a Baronetcy Act. It would also include a minor or a person of unsound mind. If this is the connotation of the word "individual" it follows that when s. 16(3) talks of an "individual" it is only in a restricted sense that the word has been used. The section only talks of "individual" capable of having a wife or minor child or both. It therefore necessarily excludes from its purview a group of persons forming a unit or a corporation created by a statute and is confined only to human beings who in the context would be comprised within that category. The Revenue urges before us that the word "indi-vidual" as used qua human beings is capable of in-cluding within its connotation a male as well as a female of the species and having regard to the context in which the word has been used in s. 16(3), it should be construed as meaning a male of the species when used in juxtaposition with "a wife" and as meaning both a male and a female when used in juxtaposition with "minor child" so that when s. 16(3) talks of ' • -\ .... "such individual" in sub-els. (ii) and (iv) of cl. (a) 1957 thereof it refers to both a male and a female of the The Commissio11e1 species so as to include within its compass not only a t[ j,,[[11]]co~e-'d,xl father of the minor child but also a mother. ~n'Jah:;ar' j,,[[11]]co~e-'d,xl ~n'Jah:;ar' Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) " व्यक्ति"मूल्यांकनकेउद्देश्यकेलिएऔरएकअलगअर्थमेंशब्दकाउपयोगनहींकियाजासकताथा उप-क्लसकेउद्देश्य।( (i) और(iii) औरउप-समूह।( (ii) और(iv) सी. एल. का।( ए)।"ऐसेव्यक्ति"शब्दकाउपयोगकियाजाताहैउप-क्लमें।( क) इसकाउपयोगकेवलएकअर्थमेंऔरकेवलएकअर्थमेंकियाजासकताहैऔरयदियहवहअर्थहैजिसमेंयह "ऐसेव्यक्ति" काउपयोगकियाजासकताथा जोपत्नीयानाबालिगबच्चापैदाकरनेमेंसक्षमहोया दोनोंऔरवहव्यक्तिकेवलएकपुरुषहोसकताहै प्रजातिऔरएकमहिलानहीं। हमारेदृढ़संकल्पकासवालबहुतसंकीर्णहै। एकऔरयहएसकेनिर्माणकोचालूकरताहै।16 ( 3 ) मेंसे एक्टटकरें।मध्यप्रदेशकाउच्चन्यायालयगिरगया उनकारणोंकीचर्चामेंभागलेंजिनकेलिएप्रस्तावनेविधानमंडलकोएसकोअधिनियमितकरनेकेलिएप्ेतकिया।16 ( 3 ) 1937 केअधिनियमIV द्वारा, औरसिफारिशकोध्यानमेंरखागयाआयकरजांचरिपोर्ट1936 मेंकिएगएसंशोधनऔरइसकेउद्देश्योंऔरकारणोंकाविवरण पहलीबारमेंविचारकिएबिनाकिक्याउसमेंउपयोगकिएगए"व्यक्ति" शब्दमेंकोईअस्पष्टताथी, उसीकाअधिनियमन।यहस्पष्टहैकिजबतकऐसीकोईअस्पष्टतानहींहोगीतबतकयहखुलानहींहोगा। न्यायालयकोसंविधानकेसामान्यनियमसेअलगहोनाचाहिएजोकिविधानमंडलकाइरादाहै इसेमुख्यरूपसेउनशब्दोंसेएकत्रकियाजानाचाहिएजोउपयोगकिएजातेहैं।यहकेवलतबहोताहैजबउपयोगकिएगएशब्दअंबीगुउसहोतेहैंकिउनकीजांचकीजाएगीऔर8 [ 1958 ] सर्वोच्चन्यायालयकीरिपोर्ट आसपासकीपरिस्थितियोंकेआलोकमेंसमझागयाऔरसंवैधानिकसिद्धांतऔरव्यवहार[प्रतिप्रभु]नायरनबनाममेंएशबोर्न।सेंटटएंड्रयूजकीविश्द्यालय(1)]।बादकीघटटनामेंभगवानकीनिम्नलिखितटिप्पणियाँथॉमसनबनाममेंलिंडलेएम. आर.लॉर्डक्लैनमोरिस(2) उपयुक्तहोगाः किसीभीवैधानिकअधिनियमकाअर्थलगानेमें, " नकेवलउपयोगकिएगएशब्दोंकेलिएहोनाचाहिए, बल्कि अधिनियमकाइतिहासऔरइसकेकारणपारितकियाजारहाहै।आपकोउसशरारतकोदेखनाचाहिएजो -ठीकहोनेकेसाथसाथप्रदानकिएगएइलाजपरभी"(देखेंआर. वी. मेंगोडार्डसी. जे. कीटिप्पणियाँभी।पैड डिंगटटनऔरसेंटटमेरिलबोनरेंटटट्रिब्यूनल(3)।इसप्रकारकानूनमेंस्थितिकाउल्लेखकियागयाहैदासकानिर्णय, अधिनियम।सी. जे. (जैसाकिवेतबथे)बंगालइम्यूनिटीकंपनीलिमिटेडबनामराज्यकी बिहार(*): " यहएकक़ानूनकेनिर्माणकाएकठोसनियमहै। 1584 मेंइंग्लैंडमेंदृढ़तासेस्थापितकियागयाजब हेडनकामामला() तयकियागयाथाकि कीनिश्चितऔरसहीव्याख्याकेलिए ...... सामान्यरूपसेसभीकानून(चाहेवेदंडात्मकहोंयालाभकारी, प्रतिबंधात्मकयाविस्तार) चारबातें सामान्यकानूनका इन्हेंपहचानाऔरविचारकियाजानाचाहिएः 1 सेंटट. मेकसेपहलेसामान्यकानूनक्याथा अधिनियमकोलागूकरना। 2 एन. वहशरारतऔरदोषक्याथाजिसकेलिए सामान्यकानूननेप्रदाननहींकिया। 3 आर. डी. संसदनेकिसउपायकासमाधानकियाहै? औरआमलोगोंकीबीमारीकोठीककरनेकेलिएनियुक्तकियागया 4 टी टी. उपचारकावास्तविककारण; औरफिर धन-सम्पत्ति।, और 4 टी टी उपचार, औरसूक्ष्मआविष्कारोंऔरपलायनकोदबानेकेलिएशरारतकोजारीरखनेकेलिए,औरप्रोप्राइवेटटकॉममोडो, औरइलाजऔरउपचारमेंबलऔरजीवनजोड़नेकेलिए,अधिनियमकेनिर्माताओंकेसच्चेइरादेकेअनुसार प्रोबोनोपब्लिक"। ( 1 ) ( 1909 ) ए. सी. 147. ( 3 ) ( 1949 ) 65 टी. एल. आर. 200,203 725 ( 4 ) ( 1955 ) 2 एस. सी. आर 603,632 ( 5 ) ( 1584 ) 3 कं. प्रतिनिधि।7 ए; 76 ई. आर. 637। 9 एससीआर। " 1898 मेंमेफेयरप्रॉपर्टीकंपनी(1) लिंडलेएम. आर. नेनियमकोअबउतनाहीआवश्यकपायाजितनाकिलॉर्डकोकद्वाराहेडनकेमामलेकीसूचनादेनेकेसमयथा।" ईस्टटमैनफोटोग्राफिकमैटेरियल्सकंपनीबनाम।नियंत्रकजनरलपेटेंटट, डिजाइनऔरव्यापारचिह्न(1) अर्लऑफ हेल्सबरीनेइसनियमकीपुष्टिइसप्रकारकीः “ मेरेस्वामी, मुझेऐसालगताहैकि अबविचाराधीनकानून, यहनकेवलवैधहै, बल्किपूर्वअधिनियमऔरउनसुनिश्चितबुराइयों, जिनकेलिएपूर्वअधिनियमऔरजन्मदियागयाथा, औरबादकेअधिनियम, जिसनेउपचारप्रदानकियाथा, दोनोंकोसंदर्भितकरनाअत्यधिकसुविधाजनकहै।इनतीनचीजोंकीतुलनाकीजारहीहै, मैंनिष्कर्षपरसंदेहनहींकरसकता। पंजाबउच्चन्यायालयनेअपनेनिष्कर्षकेआधारपर मुख्यरूपसे"या" शब्दकेउपयोगपर "पत्नी" शब्दऔरएसमें"नाबालिगबच्चा" शब्द।16 ( 3 ) ( क) अधिनियमकीऔरयहरायथीकियेशब्दथेअसंगतरूपसेउपयोगकियाजाताहैऔर"व्यक्ति" कोएसमेंसंदर्भितकियाजाताहै।16 ( 3 ) ( क)अधिनियमकीपत्नीऔरनाबालिगबच्चाहोसकताहैयाउसकीपत्नीनहींहोसकतीहैलेकिनउसका"नाबालिगबच्चा" होसकताहै।अगर आयकरकेलिएनिर्धारितव्यक्तिएकमहिलाहैकिव्यक्तिकीकोईपत्नीनहींहोगीलेकिनउसकाएकनाबालिगबच्चाहोसकताहैऔरइसलिएएस।16 ( 3 ) ( क) अधिनियमकाअर्थयहनहींहैकिव्यक्तिअनिवार्यरूपसेपुरुषहोनाचाहिए। केअसंगतउपयोगकर्तापरआधारिततर्क "पत्नी" शब्दऔर"नाबालिगबच्चा" शब्दसंक्षेपमेंनिपटानेमेंसक्षमहैं।भलेहीएसमें"ऐसेव्यक्ति" शब्दहों।16 ( 3 ) ( क) अधिनियमकाअर्थथाकेवलएकप्रजातिकापुरुषशब्द"पत्नी" औरशब्द"नाबालिग"। Case: THE COMMISSIONER OF INCOME-TAX, MADHYA PRADESH AND BHOPAL versus SODRA DEVI [[1958] 1 S.C.R. 1] (1958) 1957 _____ ਕਰਮਸ਼ਨਰ ਆਮਦਨ ਕਰ ਮੱਧ ਪਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਭੋਪਾਲ ਬਨਾਮ ਸੋਦਰਾ ਦੇਵੀ _____ ਭਗਵਤੀ ਜੇ. 6 ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਰਰਪੋਰਟਾਂ (1958) ਪਰਰਵਾਰ, ਕੰਪਨੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਅਥਾਰਟੀ, ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਫਰਮ ਅਤੇ ਰਵਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਹੋਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਜਾਂ ਫਰਮ ਦੇ ਭਾਈਵਾਲਾਂ ਜਾਂ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਰਵਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ .ਐਸ .4 ਏ, ਜੋ ਟੈਕਸਯੋਗ ਖੇਤਰਾਂ ਰਵੱਚ ਰਰਹਾਇਸ਼ ਨਾਲ ਸੰਬੰਰਧਤ ਹੈ -, ਦੀ ਧਾਰਾ 48 ਰਰਫੰਡ ਨਾਲ ਨਰਜੱਠਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਧਾਰਾ 58 ਸੁਪਰਟੈਕਸ ਦੇ ਚਾਰਜ ਨਾਲ ਨਰਜੱਠਦੀ ਹੈ- ਮੁਲਾਂਕਣ ਸ਼ਬਦ ਨਾ ਰਸਰਫ਼ ਇੱਕ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਰਵਆਪਕ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਰਹੰਦੂ ਅਣਵੰਡੇ ਪਰਰਵਾਰ, ਕੰਪਨੀ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਅਥਾਰਟੀ ਅਤੇ ਹਰੇਕ ਫਰਮ ਅਤੇ ਰਵਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਹੋਰ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਜਾਂ ਫਰਮ ਦੇ ਭਾਗੀਦਾਰਾਂ ਜਾਂ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਨੂੰ ਰਵਅਕਤੀਗਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਰਕ ਸ਼ਬਦ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਸ਼ਬਦ "ਮੁਲਾਂਕਣ" ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਟੈਕਸਾਂ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਇਕਾਈਆਂ ਰਵੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੋਣ ਦੇ ਆਪਣੇ ਅਰਥਾਂ ਰਵੱਚ ਛੋਟਾ ਹੈ, ਐਕਟ ਰਵੱਚ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਪਰਰਭਾਸ਼ਾ ਨਹੀਂ ਰਦੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਪਰਸਤਾਵ ਲਈ ਅਰਧਕਾਰ ਹੈ ਰਕ ਸ਼ਬਦ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਦਾ ਮਤਲਬ ਰਸਰਫ਼ ਇੱਕ ਮਨੁੱਖ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਪਰ ਇੱਕ ਇਕਾਈ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਵਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫ਼ੀ ਰਵਆਪਕ ਹੈ। ਇਹ ਮੰਰਨਆ ਰਗਆ ਹੈ ਰਕ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਸ਼ਬਦ ਰਵੱਚ ਇੱਕ ਕਾਨੂੰਨ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਇਆ ਰਗਆ ਇੱਕ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ਇੱਕ ਯੂਨੀਵਰਰਸਟੀ ਜਾਂ ਇੱਕ ਬਾਰ ਕੌਂਸਲ, ਜਾਂ ਇੱਕ ਬੈਰੋਨੇਸੀ ਐਕਟ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਬੈਰੋਨੇਸੀ ਟਰੱਸਟ ਦੇ ਟਰੱਸਟੀ। ਇਸ ਰਵੱਚ ਇੱਕ ਨਾਬਾਲਗ ਜਾਂ ਅਸੁਰੱਰਖਅਤ ਰਦਮਾਗ ਵਾਲਾ ਰਵਅਕਤੀ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਵੇਗਾ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਸ਼ਬਦ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਅਨੁਸਰਣ ਕਰਦਾ ਹੈ ਰਕ ਜਦੋਂ ਸ. 16(3) ਇੱਕ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਇਹ ਕੇਵਲ ਇੱਕ ਸੀਮਤ ਅਰਥਾਂ ਰਵੱਚ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ਬਦ ਵਰਰਤਆ ਰਗਆ ਹੈ। ਸੈਕਸ਼ਨ ਰਸਰਫ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਪਤਨੀ ਜਾਂ ਨਾਬਾਲਗ ਬੱਚੇ ਜਾਂ ਦੋਵੇਂ ਹੋਣ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਲਾਜ਼ਮੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਰਕਸੇ ਕਾਨੂੰਨ ਦੁਆਰਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਇਕਾਈ ਜਾਂ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਰਵਅਕਤੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦਾਇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਸਰਫ ਉਨਿਾਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ ਜੋ ਸੰਦਰਭ ਰਵੱਚ ਉਸ ਸ਼ਰੇਣੀ ਰਵੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਗੇ। ਰੈਵੇਰਨਊ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੇਨਤੀ ਕਰਦਾ ਹੈ ਰਕ "ਰਵਅਕਤੀਗਤ" ਸ਼ਬਦ ਰਜਵੇਂ ਰਕ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਰਰਤਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਸਦੇ ਅਰਥਾਂ ਰਵੱਚ ਇੱਕ ਨਰ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਇੱਕ ਮਾਦਾ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਅਤੇ ਸੰਦਰਭ ਨੂੰ ਰਧਆਨ ਰਵੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਹੈ। ਰਜਸ ਰਵੱਚ ਸ ਸ਼ਬਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। 16(3), ਇਸਦਾ ਅਰਥ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਪੁਰਸ਼ ਵਜੋਂ ਰਲਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ "ਇੱਕ ਪਤਨੀ" ਦੇ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਰਵੱਚ ਵਰਰਤਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਜਦੋਂ "ਨਾਬਾਲਗ ਬੱਚੇ" ਦੇ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਰਵੱਚ ਵਰਰਤਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇੱਕ ਨਰ ਅਤੇ ਮਾਦਾ ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਅਰਥ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਰਕ ਜਦੋਂ ਸ. 16(3) ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ ਐੱਸ.ਸੀ.ਆਰ. ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੀਆਂ ਰਰਪੋਰਟਾਂ 7 ਸਬ-ਏਲਜ਼ ਰਵੱਚ "ਅਰਜਹਾ ਰਵਅਕਤੀ"। (ii) ਅਤੇ (iv) ਦੇ ਸੀਐਲ. (ਏ) ਇਸਦਾ ਇਹ ਸਪੀਸੀਜ਼ ਦੇ ਇੱਕ ਨਰ ਅਤੇ ਮਾਦਾ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸਦੇ ਕੰਪਾਸ ਰਵੱਚ ਨਾ ਰਸਰਫ਼ ਨਾਬਾਲਗ ਬੱਚੇ ਦੇ ਰਪਤਾ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ, ਸਗੋਂ ਇੱ